دسته: اجتماعی

به گزارش اقتصادران، تهرانی‌ها برخلاف جنگ ۱۲ روزه که در همان ۳ روز اول درگیری‌ها «پایتخت» را تقریباً تخلیه کردند، این بار رفتار نسبتاً متفاوتی از خود نشان دادند.

گزارش ها  از نبض زندگی در تهران زیر تهدید پرتابه‌های جنگی طی بیش‌از ۳ روز گذشته حاکی است، اکثریت تهرانی‌ها کماکان هستند و شهر را ترک نکرده‌اند. پرند و پردیس هم که در روزهای خرداد و تیر امسال با شوک تهرانی‌ها از جنگ، ناگهان تغییر چهره داد و به «پایتخت‌های ۲ و ۳» شبیه شد، در روزهای گذشته شلوغ نشد.

خیابان‌های پرند در جنگ قبلی شبیه خیابان‌های بالای شهر پایتخت شد و اجاره‌های روزانه واحدهای مسکونی‌مهر در این شهر حومه‌ای «رونق شدید» گرفت.

در پردیس هم، وضعیت آن ایام شلوغ‌تر از پرند بود.

جمعیت مهمان (موقت) در پرند و پردیس را می‌توان به‌راحتی از شاخص «پارکینگ‌های محوطه‌ای» تشخیص داد. امروز برخی اهالی این دو کانون مسکن‌مهر می‌گویند، تراکم خودرو در «پارکینگ‌های محوطه‌ای» ساختمان‌های مسکونی مثل هفته‌های گذشته است و چندان افزایش پیدا نکرده است.

البته هیچ آمار رسمی از حجم سفرهای خروجی از جاده‌های با مبدأ تهران همچون آزادراه شمال و … منتشر نشده و حتی سامانه ۱۴۱ وابسته به وزارت راه و شهرسازی که گزارش‌های روزانه ترافیکی از جاده‌ها براساس دستگاه‌های ترددشمار خودروها را منتشر می‌کند، از دسترس خارج شده است.

با این حال مشاهدات در سطح کوچه و محله‌های پایتخت و همچنین تحقیقات میدانی «دنیای‌اقتصاد» براساس شاخص‌های مختلف شهری از جمله «چراغ‌های شبانه» خانه‌ها و رفت‌وآمدهای روزانه در سطح شهر حاکی است، «در حالی‌که این بار شدت حملات هوایی به تهران، دست‌کم در برخی ساعات روز و شب، بیشتر از دوره جنگ ۱۲ روزه احساس می‌شود، اما عمده تهرانی‌ها تمایلی به سفر ندارند و به ۵ دلیل ترجیح می‌دهند تهران بمانند».

چرا تهران «خالی» نشد؟

حملات هوایی آمریکا و اسرائیل به تهران از صبح روز شنبه هفته جاری شروع شد؛ آن روز فعالیت‌ها در همه سطوح شغلی ادامه پیدا کرد اما روز بعد با انتشار خبر شهادت رهبر انقلاب، یک هفته تعطیلی عمومی مصوب و اعلام شد.

هر چند در ابتدای هفته خبرهای جاده‌ای از «ترافیک سنگین در جاده‌های شمال» حکایت داشت اما تجربه‌های چندین ساله «قفل‌شدگی مسیرهای منتهی به شمال» می‌گوید، این ترافیک الزاماً به معنای «خروج سنگین و عظیم تهرانی‌ها از شهر» نیست. ضمن آن‌که در کنار این واقعیت، پارامترهای شهری دیگری همچون «خودروهای مستقر در پارکینگ ساختمان‌های مسکونی»، «حجم نسبی حضور شهروندان در مغازه‌ها و فروشگاه‌هایی که باز هستند»، «میزان تردد خودرو در خیابان‌ها و بزرگراه‌های شهر» و …، همان واقعیت را به نوع دیگری تأیید شده رسمی می‌کند.

برآوردهای جنگ ۱۲ روزه نشان می‌داد که حدود دو سوم جمعیت شبانه تهران –ساکنان پایتخت- شهر را ترک و عمدتاً به استان‌های شمالی سفر کرده‌اند تا اوضاع عادی شود؛ چیزی نزدیک به ۶ میلیون نفر که البته آن‌جا هم آمار رسمی، این رقم را نه تأیید کرد و نه تکذیب.

به هر ترتیب شواهد کنونی اما گویای آن است که سفررفته‌های این جنگ تا این لحظه به شکل قابل‌توجهی کمتر از جنگ نیمه اول امسال بوده‌اند.

تهرانی‌ها در این دوره جنگ به نوعی به‌خاطر مجموعه‌ای از «شرایط اقتصادی» و «تجربه جنگ قبلی»، ناگزیر شده‌اند تهران ماندن را انتخاب کنند.

اولین پاسخی که سفرنرفته‌ها در تهران درباره علت این تصمیم‌شان اعلام می‌کنند، «جیب خالی» است.

تجربه آن‌ها در «خروج از تهران» حین جنگ ۱۲ روزه به گونه‌ای بود که مجبور شدند «چند برابر هزینه‌های زندگی روزانه و هفتگی در شرایط طبیعی در شهر اصلی محل اقامت»، در آن ایام بابت خرید خوراکی و مواد مصرفی غیرخوراکی در مقصد سفر، پول خرج کنند. جهش‌های تورمی پی در پی در ماه‌های اخیر، توان محدود هزینه‌کرد خانوارها برای تامین سبد کالاهای مصرفی را نسبت به خرداد و تیتر امسال –مقطع جنگ ۱۲ روزه- محدودتر کرده است؛ این احتمالاً مهمترین فاکتور در بین ۵ عامل دیگر بوده که شهروندان را وادار کرده در شهر بمانند.

در عین حال برداشت برخی دیگر از تهرانی‌ها از حملات این روزها احتمالاً درگیری‌هایی با جنس متفاوت از «جنگ شهری» است که این نیز به نوعی روی این تصمیم تأثیر گذاشته است.

اما یک دلیل چهارمی هم وجود دارد که وزن آن روی این تصمیم دست‌کمی از عوامل مطرح‌شده ندارد؛ «ترس از تخریب خانه». روایت‌‌هایی که حادثه‌دیدگان جنگ قبلی درباره «تخریب‌های جزئی یا شدید» ساختمان‌ها در محافل خانوادگی مطرح کردند، در جنگ کنونی روی رفتار شهروندان تاثیر گذاشته است.

خیلی از شهروندان تهرانی حاضر نیستند این روزها خانه خود را ترک کنند؛ نه سفر می‌روند و نه این‌که حتی چند خانواده‌ای برای ساعاتی از روز یا شب در یک خانه دور هم جمع می‌شوند. جنبه‌های روانی این رفتار قابل تحلیل توسط متخصصان است اما تهرانی‌ها نگران «عدم حضور در محل هنگام اصابت احتمالی بمب یا موشک» هستند؛ این‌که اگر خانه‌شان آسیب ببیند و آنها کیلومترها دور باشند چه اقدامی می‌توانند برای تسلط سریع بر خانه و اموال‌شان انجام دهند. هر چند همین انتخاب نیز اضطراب‌های خاص خود را دارد.

و اما دلیل پنجم خالی نشدن تهران، برداشتی است که برخی شهروندان از طول دوره جنگ و مدت زمان تعطیلی‌ها دارند.

به گزارش اقتصادران، روزهای این هفته شبیه باقی روزهای این سالِ طولانی نبود؛ نهم اسفندماه ۱۴۰۴ برخی از صبح علی‌الطلوع برخاسته بودند. برخی کمی بیشتر از همیشه خوابیدند. چشم‌های همه ساکنان گربه غمگین خاورمیانه، حالا روزها و شب‌ها بود که به دیدن و شنیدن و دوره اخبار پیرامون جنگی قریب‌الوقوع عادت کرده بود. اما مگر می‌شود به جنگ عادت کرد؟ هیچ کس حتی فکرش را نمی‌کرد، نه آنها که مدت‌ها بود اخبار را تحلیل می‌کردند و نه مردم عادی که به فعالیت‌های روزمره خود مشغول بودند، هیچ کدام‌شان صبح شنبه نهم اسفندماه، جز دغدغه‌های روزانه خود، انتظار صداهای مهیب در اطراف‌شان را نداشتند.

زنان در حال خرید بودند و با هم قیمت اقلام واجبی که دوباره افزایش یافته بود را زیر و رو می‌کردند. کودکان تازه از کسلی زنگ اول و امتداد تعطیلی آخر هفته فارغ شده بودند و منتظر اینکه معلم برسد سرکلاس، سر به سر هم می‌گذاشتند. یکی دو دانش‌آموز هم تک‌سرفه‌ای از سوغات انتهای زمستان و تغییر ناگهانی هوای اسفند را، میان همکلاسی‌های‌شان تخس می‌کردند. اما هیچ کدام منتظر شنیدن صدای آژیر سرخ نبودند. مگر می‌شود اصلا برای هیچ جنگی از قبل آماده بود؟ هر چقدر هم تیتر خبرها را روزی صد بار از اول زمستان مرور کرده باشی، باز یاد نمی‌گیری آماده باشی با این صداهای ریز و درشت قطع نشدنی و این لرزش پنجره‌ها و تیتر سرخ اخبار که همه تن و بدنت را می‌لرزاند. ما کل دی و بهمن را نیمه شب از خواب پریدیم و رویاها و کابوس‌های‌مان را به هم دوختیم و شکافتیم. اما اسفندماه دیگر جانی برای‌مان نمانده بود تا نه درباره‌اش حرفی بزنیم و نه حتی شکایتی تازه از روزگار را با خود و دیگران شریک شویم. داشتیم آخرین ماه این سال طولانی را آرام و کشدار به پیش می‌بردیم. چون قایقرانی که میان مه آرام می‌گیرد تا عبور کند از این غلظتِ ناشناخته.

ساعت از ۹ صبح گذشته بود که مادر دو کودک در خیابان افسریه، داشت فکری برای غذای ظهر بچه‌ها می‌کرد که برادرش تماس گرفت و گفت «برو زودتر بچه‌ها را از مدرسه بردار، بالاخره زد.»

مادر حتی فرصت نکرد زیپ چکمه‌اش را بالا بکشد. دو بار در خیابان نزدیک بود زمین بخورد. فقط زنگ خانه همسایه را زد و گفت شما برو دنبال دخترها و من می‌روم دنبال پسرها. پسرکش سرکلاس هفتم نشسته و منتظر معلم عربی بود که وارد شود اما آمدنش کمی طول کشید. بچه‌ها بی‌قرار آمدن آقا معلم بودند که ناظم، بی‌هیچ توضیحی همه را از مدرسه بیرون می‌کند و می‌گوید بروید خانه. معلمی هم نمی‌آید سرکلاس که آنها را آرام کند.

فقط بچه‌ها را به بیرون هدایت می‌کنند. صداها که شدت می‌گیرد، بچه‌ها در حیاط داد می‌زدند «موشک زدند.» سریع وسایل‌شان را جمع کردند و از مدرسه خارج شدند. بچه‌ها بین ترس و خوشحالی از تعطیلی مدرسه گیر کرده بودند. پسرک می‌گوید فقط یک‌بار گریه کردم. بچه‌ها بیرون مدرسه منتظر آمدن والدین‌شان بودند با صداهایی که نمی‌دانستند کی تمام می‌شود. این میان آژیر هم روشن شد و این، شلوغی پیاده روها و خیابان‌های افسریه را دوچندان کرد. والدین گریه می‌کردند و در خیابان می‌دویدند. مادر می‌دوید تا به مدرسه برسد و پدر بچه‌ها نیز از محل کارش پیاده راه افتاده بود تا خود را به خانواده‌ای که با اضطراب درانتظارش بودند برساند. پدر می‌گوید «هنوز می‌گوید کمی می‌ترسم. جنگ همه‌چیز را خراب می‌کند.» حالا کمتر می‌ترسد.

صبح شنبه، دخترک کلاس چهارمی هم سرکلاس بود و معلم مشغول تدریس که مدیر مدرسه به کلاس می‌آید و بهانه‌ای می‌آورد و می‌گوید امروز زودتر تعطیل می‌شوید. بچه‌ها خوشحال از تعطیلی زودهنگام، ناگهان صداهایی می‌شنوند که تکرار می‌شود. دخترک می‌گوید «دیگر همه فهمیده بودیم که اتفاقی افتاده است.» بچه‌ها در صف گریه می‌کردند و به سمت خروجی مدرسه می‌رفتند. مادران یا خواهران بزرگ‌ترشان به دنبال‌شان آمده بودند. همه با گریه به جست‌وجوی فرزندان‌شان بودند. مادر دو کودکش را پیدا می‌کند و به خانه می‌روند. اما صداها همچنان ادامه دارد. پشت چشم‌های درشت دخترک هنوز ترس موج می‌زند و بلاتکلیفی از مدرسه‌ای که معلوم نیست کی باز می‌شود. این روزها، والدین برای این همه سوال جواب روشنی ندارند.

ما دهه شصتی‌ها که تجربه جنگ ایران و عراق را داشتیم، حتی پیش از جنگ ۱۲ روزه و از همان سال‌های کودکی و بعدترها بزرگسالی، با هر آژیر ممتدی، از جا می‌پریدیم. هر کدام‌مان به شکلی ترس را زیسته بودیم. جمع می‌شدیم در زیرزمینی یا در خانه آشنایی و می‌گفتیم باز حمله هوایی شد. در نهایت صداهای تهران آنقدر شدید شد که با خانواده مادری به زیرزمینی در کرج رفتیم. جایی داخل یک باغ، چندماه در کنار خاله‌ها و دایی‌ها ماندیم. پدربزرگ، کل روز با رادیوی خاکستری زیرگوشش، رادیوهای بیگانه را می‌گرفت. ما که جز خش‌خش مدام چیزی نمی‌شنیدیم اما زمزمه‌های پدربزرگ در گوش بزرگ تر‌ها می‌گفت که خبرهایی هست. پدربزرگ به هرکه حالش نامساعد بود والیومی می‌داد و آن بخت برگشته گاهی ۲۴ ساعت می‌خوابید! بعد از اینکه دونفر با والیوم‌ها یک روز به خواب رفتند، بقیه سعی می‌کردند آرام بگیرند تا پدربزرگ دست از سرشان بردارد. اما در ذهن ما بچه‌ها تصاویر زیبایی از همان روزها نیز به یادگار ماند. مثلا، ریل قطاری که هر روز چند نفری از ما از کنارش رد می‌شدیم تا به آن طرف جاده برویم و برای همه بستنی قیفی بخریم. این بستنی همه سهم خوراکی کودکی‌های ما در آن دوره جنگ بود.

جنگ ۱۲ روزه که آغاز شد، دیگر سال‌ها بود که پدربزرگ و رادیوی خاکستری و فندک با تصویر مصدقش نبودند. یکی از روزهای اول جنگ، دقیقا همه جاهایی که رفته بودم، چند ساعت بعد از حضور من منفجر شدند. حس غریبی بود. از صبح دلم آشوب بود و دقیقا سه نقطه‌ای که از آنجا گذشته بودم کمی بعد از عبور من، منفجر شدند. اما حتی تا چند روز بعد از شروع جنگ، دلم نمی‌خواست بگویم «جنگ» انگار این کلمه برایم قابل قبول نبود. تا مدت‌ها شوکه بودم. تازه در روزهای پایانی و بعد ازآنکه یکی از آشنایان‌مان با اصابت موشک شهید شد، فهمیدم که جنگ شده است. وقتی سوراخ به جامانده در میدان نوبنیاد را دیدم، یا آن چندخانه در خیابان پاسداران را، انگار از بقایای به جامانده، از آثار در و دیوار شهری که دوستش داشتم، تازه فهمیدم که چه شد و من در خاورمیانه، روی شانه‌های این گربه غمگین بودم که سال سختی را می‌گذراند. حالا دو شب است که نخوابیده‌ایم. شب اول از صداهایی که قطع نمی‌شد و شب دوم از کابوس صداهای شب قبل. حتی در میانه روز هم صداها آرام نمی‌گرفت و من که مدام سعی می‌کردم حواسم به دیگران باشد، حواسم به خودم نبود. اما تا به خودم می‌آیم می‌بینم قلبم تیر می‌کشد و اضطراب چون آدامسی مدام کش می‌آید در سطح جسم و روحم.

خانه مان در محله‌ای است که سروصدا بسیار است. در جنگ ۱۲ روزه شب‌ها که صدا می‌آمد، مادرم بیدار می‌شد و می‌گفت «زدند؟» من می‌گفتم «نه، بخواب.» یک شب برق‌مان قطع شد و من شمع به دست بالای سرش ایستاده بودم چون از تاریکی می‌ترسد. با هرصدایی از اتاقم می‌پریدم و می‌آمدم کنار مادرم، انگار با وجود صداهای نزدیک، باز هم تا می‌گفتم «نزدند!» باورش می‌شد. یاد فیلم خداحافظ لنین می‌افتادم و گاهی خودم از زودباوری‌اش و اینکه خودش را به آن راه می‌زند خنده‌ام می‌گرفت.

خانم «ز» مثل باقی روزها ، در استخری نزدیک خانه‌اش مشغول گپ زدن با دوستانش بود، که ناگهان گفتند وضعیت عادی نیست و بهتر است همه زودتر استخر را ترک کنید. با عجله و موی خیس آنقدر سریع لوازمش را برداشت و به خانه رفت که ویروس‌های اسفند، چند روز است حالش را زار کرده و درمان خانگی هم جواب نداد و باز باید، راهی درمانگاه می‌شد. خودش می‌گوید «مُردم از تب و سرما.» حالا وسط این صداهایی که قطع نمی‌شود و میان تلفن‌هایی که مدام شروع و تمام می‌شوند، دنبال درمانگاه می‌گردد.

مادربزرگ دارد ۹۰ سالش می‌شود. این را نوه‌اش می‌گوید. یعنی با این بهاری که در پیش دارد، نود بهار را خواهد دید. زنی که از کرونا عبور کرد و بستری شد و آنقدر با آن جنگید تا پیروز شد. پیرزنی که جهان را دیده است و آنقدر برای دختری که به اجبار تن به مهاجرت داد، سبزی پاک کرد و زانو زد روی زمین و سبزی‌ها را با اشک خرد کرد و شست و فرستاد که زانوهایش از توان افتاد. مادربزرگ همه توانش را جمع کرد تا دو سال قبل برای آخرین بار اروپا را سیاحت کند و به دیدار دخترش برود که هنوز این مهاجرت را بعد از چند دهه تاب نمی‌آورد. دو سال پیش در حالی توانست راهی لندن شود که به او اجازه پرواز به تنهایی را نمی‌دادند. اما آنقدر محکم ایستاد تا دوباره دخترش را در فرودگاه لندن از میان آن همه اشک دید و باز سرپا ماند. حالا کنار پرستارش نشسته است و اخبار را با چشم‌های ریز و تیزبین خاکستری‌اش دنبال می‌کند و نه از صداها می‌ترسد و نه از جنگ. حتی از مرگ هم نمی‌ترسد که به قول خودش مدام آن را پس می‌زند تا زندگی کند.

گلفروش دسته نرگس‌ها را حراج کرده است اما کسی حواسش به عطر آنها نیست. همه یا به دنبال خرید باکس‌های آب معدنی هستند، یا در صف نان دندان قروچه می‌روند. این صف از صبح مدام کش می‌آید. نانوا آنقدر آرد دارد که این چهارمین بار است که از این کوچه می‌گذرم و همچنان آدم‌های تازه می‌بینم. بوی نان لواش کل این خیابان و اتوبان را برداشته است. حتی عطر نرگس‌ها هم تا اینجا نمی‌آید.

خیابان‌های تهران حالا از همیشه خلوت‌تر است. آسمان پر از ابرهایی است که میان نور بازی‌شان گرفته است و مدام جابه‌جا می‌شوند. بادِ غریبی هم گاه می‌وزد. صداهای آسمان مدام قطع و دوباره وصل می‌شوند. آدم‌ها واکنش متفاوتی به صداها نشان می‌دهند. همسایه ما که چندماهی بود صدای دعوای‌شان دیگر شنیده نمی‌شد، حالا باز از دیروز دوباره شروع کرده‌اند. صدای شکستن کل حیاط را برداشته است. زن و مردی در خیابان مشاجره می‌کنند. زن می‌خواهد تهران بماند و مرد می‌گوید برویم شمال. زن می‌گوید «می‌خواهم بمانم، فوقش می‌میریم!»

مرگ هم انگار مثل آثار وودی آلن، این روزها شوخی تلخ و شیرینی است که چون نمکدانی جاخوش کرده است روی میز غذا. مرد جوانی که روزه است، با تلخی این روزهای تهران افطارش را می‌گشاید و صدای موذن‌زاده می‌ریزد بر تاریکی سفره‌ای که غم دارد. هرچند زندگی همچنان ادامه دارد و این صف طولانی نان، آنقدر درازا دارد که چیزی نمانده به اتوبان برسد. دیگر غرش آسمان هم انگار کسی را از صف به بیرون هدایت نمی‌کند. تنها لرزش خفیف پلک‌ها و لب‌ها معلوم است ولی زندگی، در صف هم ادامه دارد. هرچند از حجم خودروهای پارک شده در خیابان کم شده است.

حالا پسرک به پدرش می‌گوید «بابا، شهربازی باز نیست؟» پدر چشم غره‌ای می‌رود و پسرک، به همان فروشگاه سرکوچه رضایت می‌دهد و با عمه قدم به خیابان می‌گذارد. در پارکینگ با هم مسابقه می‌دهند و در فروشگاه می‌تواند هرچه خوراکی خواست بخرد. شاید همین‌ها تا چنددهه بعد در پس ذهنش جاخوش کند.

خیابان رنگ و بویی دیگر دارد. آدم‌ها با عجله و برخی هم بیش از حد آرام از کنار هم عبور می‌کنند. برخی همان روز اول بار سفر بستند و به شهرهای شمالی یا هر ولایتی که در دسترس داشتند، پناه بردند. هرجا که صدا کمتر باشد، امن‌تر است؛ هرجا که بتوانی شب راحت بخوابی. برخی خودشان را با خرید اقلام ضروری در فروشگاه‌ها سرگرم می‌کنند. مثل مادر و دختری که دختر به دنبال شمع می‌گشت و مادر مدام به بیسکویت‌ها اضافه می‌کرد. سبد را از دست هم می‌کشیدند و فروشنده خسته، مردد مانده بود که چه کند. در نهایت هم کارت مادر خالی بود. مثل خیلی از کارت‌های این روزها.

به گزارش اقتصادران، در دوران معاصر و در جغرافیایی که ما در آن زندگی می‌کنیم، نامعلوم بودن فردا و بی‌ثباتی به یک تجربه روزمره و گریزناپذیر تبدیل شده است. فراز و نشیب‌های سیاسی گوناگون، تحریم‌های اقتصادی طولانی مدت، جنگ، بحران‌های کمرشکن اقتصادی و مشکلات پیچیده منطقه‌ای، همگی دست به دست هم داده‌اند تا یک حالت ممتد و همیشگی از «تهدید وجودی» را برای شهروندان بسازند. در چنین فضای پرتنشی، پرسش اساسی و حیاتی این است که پیامد روانی چنین زیستنی چیست و برای ادامه دادن در این مسیر دشوار چه باید کرد.

دانش روان شناسی و علوم اعصاب مدرن به روشنی نشان میدهند که سیستم عصبی ما برای مقابله با خطرات کوتاه مدت و گذرا تکامل یافته است. رویارویی طولانی مدت با ابهام، مغز را در یک وضعیت فرساینده و هشدار دائمی قرار میدهد. محققان علوم مدیریت و روان شناسی بحران، این وضعیت بغرنج را با چارچوب مفهومی «ویکا» (VUCA) توصیف می‌کنند؛ دنیایی که با چهار ویژگی نوسان، عدم قطعیت، پیچیدگی و ابهام احاطه شده است. زیستن در چنین اتمسفری، نیازمند تجهیز شدن به مهارت‌های تاب آوری بسیار پیشرفته تری نسبت به گذشته است.

به گزارش اقتصادران، عبدالمطهر محمدخانی، سخنگوی شهرداری تهران درباره تمهیدات سازمان متبوع خود در صورت رویارویی شهروندان با پدیده بی‌سرپناهی به دلیل تخریب منازل مسکونی در جنگ گفت: همه پرسنل مجموعه مدیریت شهری، مانند جنگ ۱۲ ‌روزه، در کنار مردم هستند  و همراه با مجموعه‌های نظامی و انتظامی برای بهبود شرایط تلاش می‌کنند.

او ادامه داد: نخستین اولویت ما این است که شهر را آرام و آراسته و در شرایطی قرار دهیم که جریان زندگی در آن جاری باشد. به همین دلیل خدمات شهرداری تهران در حوزه‌های مختلف، از جمله حمل‌ونقل عمومی، خدمات شهری و همه حوزه‌ها، بدون وقفه و  به صورت شبانه‌روزی در جریان است.

سخنگوی شهرداری تهران درباره مردمی که با تخریب منازل‌شان مواجه شده‌اند هم اظهار کرد: درباره خانه‌های آسیب‌دیده نیز دقیقاً همان تعهدات داوطلبانه‌ای را که شهرداری تهران در جنگ ۱۲ روزه داشت در این جنگ ناجوانمردانه آمریکایی‌ها نیز بر عهده دارد و خدمات‌رسانی‌مان را در همه مناطق بیست‌ودوگانه انجام خواهیم داد.

او درباره آمادگی هتل‌های تحت نظارت شهرداری برای اسکان اضطراری شهروندان حادثه‌دیده هم عنوان کرد: در این زمینه هم شهرداری همان مسیر جنگ ۱۲ روزه را ادامه می‌دهد، موضوع اسکان موقت، اسکان اضطراری، اسکان دائمی و بحث بازسازی خانه‌ها، همه موارد کاملاً مشابه همان رویکردی وجود دارد  که در جنگ۱۲ روزه اتفاق افتاد.

به گزارش اقتصادران، همزمان با جنگ تحمیلی رمضان، در جلسات مستمر روزانه کمیته حمل و نقل ستاد مدیریت بحران کشور به ریاست فرزانه صادق آخرین وضعیت راه‎ها و مسیرهای تردد کالا و مسافر در سراسر کشور مورد بررسی و دستور و هماهنگی لازم برای تسهیل تردد و جا به جایی ها صادر می شود.

بنابر این گزارش در کمیته حمل و نقل که تمام زیر بخش حمل و نقل  از جمله ریلی، هوایی، دریایی و جاده ای حضور دارند در هر جلسه گزارش آخرین اقدامات و برنامه های خود را برای تسهیل تردد ارائه می دهند.

صادق مستند به گزارش های ارائه شده، روزانه تصمیماتی برای تسهیل این روند در شرایط جنگ تحمیلی صهیونی-آمریکایی علیه ایران اتخاذ و ابلاغ می کند.

در کمیته حمل و نقل ستاد مدیریت بحران کشور موضوع تمهیدات و هماهنگی لازم برای بحث و تبادل نظر شد تا اقدام لازم برای بازگشت غیر هوایی آنها اقدام شود.

در کمیته حمل و نقل ستاد مدیریت بحران کشور برای افزایش ظرفیت ترانزیت بار علاوه بر جا به جایی زمینی مقرر شد با هماهنگی وزارت جهاد کشاورزی استفاده بیشتر از ظرفیت حمل ریلی بار به ویژه در تخلیه بار از بنادر به پسکرانه ها نیز در دستورکار قرار گیرد.

همچنین مقرر شد در هماهنگی با بخش خصوصی، دریافت عوارض از کلیه آزادراه‌ها  فعلا صورت نپذیرد.

ارتقای خدمت رسانی در پایانه مرزی برکت (مرز مهران) و پایانه های مرزی استان های سیستان و بلوچستان و کرمانشاه نیز از دیگر مصوبات کمیته حمل و نقل ستاد مدیریت بحران کشور بود که وزیر راه و شهرسازی در تماس با استانداران، دستورات لازم را صادر کرد.

بنابر این گزارش کمیته حمل و نقل ستاد مدیریت بحران کشور  مقرر کرد شرکت های حمل و نقل هوایی ظرف مدت ۲۴ ساعت مبلغ بلیت های لغو شده را به مسافران بازگرداند.