به گزارش اقتصادران، حالا دیگر چشمها به نیویورک دوخته شده است. در شرایطی که تنها ۵ روز از آخرین فرصت برای پرش از قطعنامههای شورای امنیت باقی مانده است، روز اول مهر ماه، مسعود پزشکیان راهی نیویورک میشود و بسیاری از کارشناسان منتظر هستند تا ببینند آیا پنجره تازهای از دیپلماسی و امکان گفتوگو به روی ایران باز خواهد شد؟
اما واقعا چقدر میتوان در شرایطی که ساعت شنی برای ایران وارونه شده به امکان تعلیق موقت و شاید رویکردی تازه در مذاکره امید داشت؟
کوروش احمدی دیپلمات پیشین ایران در سازمان ملل متحد، اما در رابطه با ارزیابی خود از سفر رییسجمهوری به نیویورک و فرصتهای دیپلماتیک احتمالی موجود در حاشیه نشست عمومی سازمان ملل متحد گفته است: «به احتمال زیاد در حاشیه نشست عمومی سازمان ملل متحد مذاکراتی با اروپاییها انجام خواهد شد یا اینکه قاعدتاً باید انجام شود. شرایط به گونهای است که ممکن است مذاکره با آمریکا دشوار باشد و مذاکره با چین و روسیه هم تحصیل حاصل است چرا که از جهات زیادی با این دو کشور همسو هستیم، در نتیجه تنها گفتوگو با اروپاییها میتواند معنی دار باشد.»
ایران در بزنگاه تاریخ ۱۸ اکتبر برابر با ۱۹ مهر ماه
البته کوروش احمدی یک اشاره دقیق دیگر نیز داشته است. این کارشناس سیاسی و دیپلمات پیشین میگوید: «بسیار بعید است که در فرصت کوتاه تا ۲۸ سپتامبر بتوان کار چندانی انجام داد. چرا که علاوه بر ضربالاجل ۲۸ سپتامبر، یک سررسید مهم دیگر نیز در ۱۸ اکتبر داریم که برای مختومه شدن کل قطعنامه ۲۲۳۱ تعیین شده است.
چنان که برای توقف اسنپ بک لازم است اروپاییها تا ۲۸ سپتامبر نامهای به رئیس شورای امنیت ارسال کرده و حل مشکل را اعلام کنند. البته این امر تنها زمانی امکانپذیر خواهد بود که همزمان یا پیش از آن، اقدامی برای تمدید سررسید ۱۸ اکتبر نیز صورت گیرد. تحقق هر دو اقدام میتواند فرصتی چندماهه برای ادامه مذاکرات فراهم سازد، چرا که اروپاییها به هیچوجه اجازه نخواهند داد ۱۸ اکتبر فرا برسد و قطعنامههای ضدایرانی به طور دائم لغو شوند.»»
اشاره دکتر کوروش احمدی به دو تاریخ مشخص است. اول روز ۲۸ سپتامبر برابر با ۶ مهرماه است که اگر تا این تاریخ مکانیسم ماشه فعال نشود، برای همیشه امتیاز فعال سازی آن از طرفهای اروپایی برجام گرفته خواهد شد و اسنپ بک به طور کامل لغو میشود.
تاریخ دوم ۱۸ اکتبر است، این تاریخ که برابر با ۱۹ مهرماه سال جاری است، قطعنامههای ۶ گانه شورای امنیت برای تحریم ایران است که برای همیشه لغو خواهد شد.
در واقع اروپاییها میدانند که اگر بخواهند برای ۶ ماه امکان اسنپ بک را تمدید کنند باید به مساله تاریخ ۱۸ اکتبر نیز توجه نشان دهند و این بدان معناست که آنان امکان لغو و یا تمدید را نخواهند داشت.
اروپاییها از فرمول اسنپ بک نخواهند گذشت
«کوروش احمدی، دیپلمات پیشین و تحلیلگر مسائل بینالملل، درباره احتمال فعالسازی مکانیسم ماشه از سوی تروئیکای اروپایی و نیز مسأله حضور مسعود پزشکیان در نیویورک و امکان رایزنیها میگوید: «اروپا و به طور کلی غربیها به هیچ عنوان از امکان بازگرداندن قطعنامههای ششگانه سازمان ملل علیه ایران صرفنظر نخواهند کرد. بعید است طرف غربی از فرمول اسنپبک عبور کرده و به منتفی شدن آن رضایت دهند؛ همانگونه که در سال ۱۳۹۴ بر گنجاندن این مکانیسم به عنوان ابزار بازگشتپذیری تحریمها در صورت تخلف ایران اصرار داشتند، امروز نیز بر آن پافشاری خواهند کرد؛ بنابراین بسیار غیرمحتمل است که اجازه دهند قطعنامه ۲۲۳۱ به همراه بندهای مربوط به اسنپبک در ۲۶ مهر مختومه و منقضی شود. با این حال، به باور من، امکان دستیابی به یک تفاهم وجود داشت که میتوانست به تمدید سررسید این قطعنامه منجر شود.»
این دیپلمات پیشین ایران هم چنین تصریح میکند: «حتی اگر توافقی میان ایران و آمریکا و ۱+۵ حاصل شود و یا حتی برجام احیا شود، اروپاییها باز قطعنامه ۲۲۳۱ و بند ۱۱ و ۱۲ آن را با هدف بازگشتپذیری قطعنامهها به عنوان تضمین حتما مطالبه خواهند کرد، تا اگر ایران در آینده به اصطلاح به تعهدات خود عمل نکرد، آنها بتوانند قطعنامهها را برگردانند.»

دیدگاهتان را بنویسید