به گزارش اقتصادران، یک فعال سیاسی اصولگرا با تأکید بر اینکه منصوب کردن معاون اول نشان داد که پزشکیان میخواهد به نیروهای باوقار و دارای کمالات سیاسی اتکا کند، گفت: خوشبختانه شخصیت آقای پزشکیان به گونهای است که نیروهای تندرو رقیب بهانههایی که دنبالش میگردند را به دست نخواهند آورد و یا برای آنها سخت خواهد بود که بهانه به دست بیاورند. لذا من فکر میکنم با دولت جدید و عنایت ویژهای که رهبری دارند، ما قادر خواهیم بود هم تندروهای طیف اصولگرا و هم نیروهای تندرو جریان اصلاحطلب را مهار و محدود کنیم؛ که این یک تحولی در فضای سیاسی کشور به وجود خواهد آورد.
مشروح گفتوگو با عباس سلیمی نمین را در ادامه میخوانید:
برخی از کارشناسان معتقدند که ابرچالش دولت آقای پزشکیان مسأله معیشت مردم است و مقام معظم رهبری هم در مراسم تنفیذ بر اولویت داشتن مسائل اقتصادی تأکید کردند. اما برخی افراد نظرشان این است که تا مسأله برجام، FATF و روابط بینالمللی کشور ما حل نشود، مسائل اقتصادی ما هم حل نخواهد شد. به نظر شما ابرچالش دولت چهاردهم در چه زمینهای است؟
به نظر من آنچه که شما مطرح کردید، چالش نیست. FATF نوعی شفافیت چرخش مالی است و در شرایط تحریم طبیعی است که ما نباید در آن چهارچوب قرار بگیریم. چرا که راهکارهای دور زدن تحریم برای تحریمکنندگان آشکار میشود و آنها شرایط را بر ما سختتر میکنند و میتوانند منویات سیاسی خودشان را بر ما کاملا تحمیل کنند. بنابراین اینها چالش نیست و سختتر کردن شرایط است.
اگر تحریمها تمام شود، خیلی خوب است که به FATF بپیوندیم
اگر تحریمها تمام شود، به نظر من خیلی خوب است که ما به FATF بپیوندیم؛ اما قبل از آن به هیچ وجه سنجیده نیست. تا حالا هم بدون FATF ما توانستهایم امور خودمان را پیش ببریم و از برخی تهدیدها رهایی پیدا کنیم. اما به نظر من ابرچالشها چیز دیگری است. من اصلا نمیخواهم بحث معیشت مردم را نفی کنم، اما معیشت مردم در شرایطی رقم خواهد خورد که ما فضای آرام سیاسی به وجود بیاوریم. بنابراین، ابرچالش آقای پزشکیان بحث کنترل نیروهای تندرو اصلاحطلب است.
بزرگترین چالش پیش روی پزشکیان کنترل نیروهای تندرو اصلاحطلب است
یعنی با اصولگراها مشکلی ندارد؟
چون آقای پزشکیان طیف اصلاحطلب را نمایندگی میکند، علی القاعده بزرگترین چالش پیش روی ایشان کنترل نیروهای تندرو اصلاحطلب است که به دلیل محتوا یا خط نو نداشتن، فضای سیاسی را آلوده میکنند. وقتی فضای سیاسی آلوده شد، مردم انگیزه و نشاط لازم برای فعالیت را ندارند. مثلا وقتی به گونهای تبلیغ کردند که امیدها تخریب شود، طبیعی است که انگیزهای برای تلاش باقی نخواهد ماند.
منصوب کردن معاون اول نشان داد که پزشکیان میخواهد به نیروهای باوقار اتکا کند
من معتقدم منصوب کردن معاون اول نشان داد که آقای پزشکیان میخواهد به نیروهای باوقار سیاسی و نیروهای دارای رأی و نوعی کمالات سیاسی اتکا کند؛ این خیلی به ما امیدواری میدهد. وقتی آقای عارف به عنوان معاون اول انتخاب میشود، یعنی میخواهد یک وزانت سیاسی اعمال شود. البته این باید به بخشهای مختلف تسری پیدا کند.
اصلاحطلبان و اصولگرایان نیاز به یک برنامه دارند که نیروهای تندرو خودشان را منزوی کنند
اگر آقای پزشکیان بتواند جلوی نیروهای تندرو را بگیرد، طبیعتا اصولگرایان هم قادر خواهند بود نیروهای تندرو خودشان را کنترل کنند. یعنی زدن حرفهای تند از جانب نیروهای اصلاحطلب، طبیعتا میدان را برای نیروهای تندرو اصولگرا هم باز میکند. به نظر من هم طیف اصلاحطلب و هم طیف اصولگرا نیاز به یک برنامه مشخصی به لحاظ تشکیلاتی دارند که نیروهای تندرو خودشان را منزوی کنند. به نظر من به اندازه کافی از نیروهای تندرو لطمه خوردهایم و هزینه پرداخت کردهایم.
بعد از انتخابات دیگر تنشآفرینی معنا ندارد
امروز باید جامعه ما با یک نشاطی به تلاش بپردازد. من نمیخواهم بگویم وارد کار سیاسی نشود، وارد کار سیاسی بشود، در دوران انتخابات به میدان بیاید، تشخیص بدهد و انتخاب کند؛ اما بعد از انتخابات دیگر تنشآفرینی معنا ندارد. در انتخابات حرفهای تند زده میشود و اتهاماتی به همدیگر وارد میآورند که بداخلاقی است و در دوران انتخابات میشود از آن چشم پوشید، اما بعد از انتخابات دیگر معنا ندارد آدمهای تندرو هر روز یک غائله به وجود بیاورند. یک حرفی را از یک کسی بزرگنمایی کنند و جامعه را به جای اینکه به سوی تلاش و کار سوق بدهند، درگیر کنند که مثلا فلان امام جمعه فلان حرف را زده و مرتب تیترهای روزنامهها این بحثها را دنبال و یکی دفاع و یکی تخطئه کند.
حل مشکلات اقتصادی و معیشتی جامعه، لزوم حاکم کردن آرامش را پیش روی ما قرار میدهد
به نظر من این ابرچالش امروز ما است. همه ما باید نسبت به این مسأله وقوف داشته باشیم. حل مشکلات اقتصادی و معیشتی جامعه، لزوم حاکم کردن آرامش را پیش روی ما قرار میدهد. تا وقتی افراد جامعه آرام نباشند، نمیتوانند یک روز پر تلاش داشته باشند. این را باید واقعا یک فکری کرد. ما الآن داریم بسیاری از نیروهای جامعه را تخریب میکنیم. یعنی فکر و ذکر جامعه را آلوده میکنیم به بحثهایی که در یک سطوحی باید دنبال شود اما کشاندن اینها به کارمندی که باید تلاش کند، مهندسی که باید ابتکار به خرج بدهد یا مؤسسهای که باید از صبح تا بعدازظهر کار کند تا بتواند تحولی در جامعه ایجاد کند، قطعا معیشت جامعه را حل نخواهد کرد.
باید آرامش را حاکم و از جنجالها به شدت پرهیز کنیم
من معتقدم باید از دو مسیر در مسائل اقتصادی جامعه تحول ایجاد کنیم. یکی مسیر داخلی است که باید آرامش را حاکم و از جنجالها به شدت پرهیز کنیم. اینجا روی سخنم با مطبوعات است. مطبوعات یک مسألهای که باید دغدغه یک عده خاصی باشد را به کل جامعه تعمیم میدهند؛ واقعا به کل جامعه جفا میکنند. برای حل کردن مسائل معیشتی جامعه، نباید تمام جامعه و به خصوص کسانی که در مسائل سیاسی غیر حرفهای هستند، درگیر مسائل جزئی شود و مسائل جزئی را برای آنها یک مسأله اصلی جلوه بدهیم.
پزشکیان به عنوان یک وزین سیاسی میتواند چالشهای کاذب را حل کند
مواضع چند وقت اخیر آقای پزشکیان در زمینه همبستگی و وفاق را چطور ارزیابی میکنید؟
این برای من خیلی امیدوارکننده است. قطعا آقای پزشکیان به عنوان یک آدم وزین سیاسی، البته نه به عنوان فردی که برای دنبال کردن این کار دارای تشکیلات باشد، ای کاش آقای پزشکیان تشکیلاتی داشت، اما در عین حال به عنوان یک وزین سیاسی میتواند در ارتباط با حل مسائل معیشتی، چالشهای کاذب را حل کند؛ نگذارد چالش کاذب به وجود بیاید. مطبوعات اصلاحطلب را کنترل کند تا طبیعتا از این طرف هم مطبوعات اصولگرا کنترل شود. البته الآن چون میدان با اصلاحطلبان است و جایگاهها و سکوهای قدرت اجرایی عمدتا در اختیار اصلاحطلبان قرار خواهد گرفت، آنها در این قضایا در اولویت قرار خواهند داشت.
بحث معیشت مردم نیازمند حاکم کردن فضای تلاش و کار است
بنابراین، بحث معیشت مردم نیازمند حاکم کردن فضای تلاش و کار است. بخش دیگر که به خارج کشور بر میگردد، یعنی تلاش برای برطرف کردن تحریمها، رهبری هم در سخنان اخیرشان تأکید کردهاند و البته قبلش هم مخالفتی نداشتهاند. در ابتدای این دولت باز تأکید کردند که دو طریق برای حل فشارهای بیرونی هست؛ یکی بحث تلاش برای بیاثر کردن و دیگری تلاش برای رفع تحریمها است.
در رفع تحریمها ما با قدرتهایی مواجع هستیم که خیلی اهل منطق نیستند
علی القاعده رفع تحریمها از طریق مذاکره ممکن خواهد بود. البته در این بُعد ما حرف اول را نمیزنیم. در بُعد اولی که اشاره کردم، خودمان حرف اول را میزنیم، به شرطی که خانه خودمان را سامان بدهیم. در بُعد دوم قطعا ما با قدرتهایی مواجه هستیم که خیلی اهل منطق نیستند و بحث برتری خودشان را از طریق شیوههای غیر قانونمند دنبال میکنند و به قانون وفا نمیکنند. ولی در عین حال نظام سیاسی ما برای اینکه بتوانند تحریمها را رفع و در مسائل معیشتی مردم تحول ایجاد کند، این باب را هم علی رغم بعضی تجربیات تلخ، باز گذاشته که بتوانیم در این مسیر هم گام برداریم.
با روی کار آمدن ترامپ مسائل اروپا و آمریکا تشدید خواهد شد
طبیعتا اختلافاتی بین اروپا و آمریکا وجود دارد و به طور قطع با روی کار آمدن ترامپ به عنوان یک فرد بدون قاعده و غیر پایبند به قواعد، مسائل اروپا و آمریکا تشدید خواهد شد و ما از این مسأله میتوانیم بهره بگیریم. به طور قطع هژمونی آمریکا با روی کار آمدن ترامپ تضعیفتر خواهد شد و این هم یک فرصتی برای ما ایجاد خواهد کرد. بنابراین در رفع تحریمها هم علی رغم تجربیات تلخ، میکوشیم و طبیعتا دستاوردهای خوبی در این مسیر هم میتوانیم داشته باشیم.
نگذاریم بدنه کارشناسی دستخوش تغییرات حزبی شود
البته چالشهای دیگری هم پیش روی ریاست محترم جمهوری وجود دارد. بحث ساختارها را باید تقویت کنیم؛ این یکی از چالشهای جدی است. ساختارهایی به وجود بیاوریم که بتواند نیرو تربیت کند و چرخش قدرت این همه هزینهزا نباشد و اجازه ندهند این همه تغییر در بدنه کارشناسی ایجاد شود. تغییرات حزبی دادن کاملا ضد مصالح مردم و معیشت مردم است. باید بدنه کارشناسی که تربیت میکنیم را نگذاریم دستخوش تغییرات حزبی شود.
شخصیت پزشکیان به گونهای است که نیروهای تندرو رقیب بهانههایی که دنبالش میگردند را به دست نخواهند آورد
قطعا ریاست محترم جمهوری چالشهای دیگری هم دارد. البته خوشبختانه شخصیت آقای پزشکیان به گونهای است که نیروهای تندرو رقیب بهانههایی که دنبالش میگردند را به دست نخواهند آورد و یا برای آنها سخت خواهد بود که بهانه به دست بیاورند. لذا من فکر میکنم با دولت جدید و عنایت ویژهای که رهبری دارند، ما قادر خواهیم بود هم تندروهای طیف اصولگرا و هم نیروهای تندرو جریان اصلاحطلب را مهار و محدود کنیم؛ که این یک تحولی در فضای سیاسی کشور به وجود خواهد آورد.
انتقاد به گشت ارشاد منحصر به پزشکیان نیست و در جبهه اصولگرا هم بعضا به شیوهها انتقاد دارند
با توجه به شعارهای آقای پزشکیان در ایام انتخابات مبنی بر آزادی و بحثهای مربوط به رفع فیلترینگ، توقعی در بخشی از جامعه ایجاد شده که در دولت ایشان تصمیماتی برای حل مسائلی نظیر گشت ارشاد و فیلترینگ گرفته خواهد شد. نظر شما در خصوص این توقعات عرصه فرهنگی و اجتماعی از دولت چهاردهم چیست؟
آقای پزشکیان به عنوان یک شخصیت دینمدار، طبیعتا به قوانین معتقد است و به طور شفاف هم گفته که من مدافع حجاب هستم، اما شیوهها مشکل دارند. این منحصر به آقای پزشکیان نیست و در جبهه اصولگرا هم بعضا به شیوهها انتقاد دارند. یعنی ضمن تأکید بر مبانی، هم در زمینه فیلترینگ، هم در زمینه حجاب و هم در مسائل دیگر فرهنگی، بعضا شیوهها را نامطلوب میدانند. آیا ما میتوانیم شیوهها را اصلاح کنیم؟ تأکید من این است که ما فضا را فضای کارشناسی کنیم و در اختیار نیروهای تندرو قرار ندهیم.
اگر بهانه بدهند که نسبت به کل حجاب مشکل دارند، طبیعی است که این طرف هم تحریک خواهد شد و یک غائله به وجود میآید. آقای پزشکیان به حجاب به عنوان یک آموزه دینی تأکید دارد و چه اشکال دارد که همه نیروها برای پیدا کردن راههای تأثیرگذارتر فعال شوند؟!
فضای مجازی باید ساماندهی شود
در زمینه مسائل فیلترینگ هم چه اشکال دارد که بتوانند ورودی کارهای حساب شده تخریبگر اخلاق جامعه را جلوگیری کنند اما آزادیهای لازم برای دستیابی به منابع را گسترش بدهند؟! نه تنها ایرادی ندارد، بلکه بسیار هم خوب است. اما به خاطر اهداف اقتصادی و هژمونی جریان سرمایهداری در جهان امروز، کسانی میخواهند اخلاقیات را در جامعه تخریب کنند و یکی از راههایش همین بحث فضای مجازی است. فضای مجازی باید ساماندهی شود به گونهای که آحاد جامعه، چه قشر علمی و چه قشر اقتصادی جامعه، بتوانند از این فضا برای گسترش کارهای خودشان بهره لازم را ببرند؛ اما از آن طرف هم دشمنان اخلاق و سلامت ملتها نتوانند از این فضا به نفع اهداف شوم خودشان بهره بگیرند.
نمیتوانیم گلخانهای جامعه خودمان را اداره کنیم
بسیار مطلوب است که این کار صورت بگیرد. به طور قطع ما در این فضا نمیتوانیم گلخانهای زندگی کنیم. باید حتما آن مبانی را در نظر بگیریم و ضمن در نظر گرفتن مبانی، تلاش داشته باشیم که در فضای واقعی حرکت کنیم. ما نمیتوانیم فضای غیر واقعی ایجاد کنیم؛ یعنی نمیتوانیم گلخانهای جامعه خودمان را اداره کنیم.
من فکر میکنم در این زمینه کارهای جدی که قبلا شروع شده، گامهایی برداشته شده و تا میانه راه رفتهاند ولی نتوانستهاند یک کار تکمیل شدهای را ارائه بدهند، آقای پزشکیان قطعا قادر خواهند بود که اهتمام لازم را در این زمینه به کار ببندند و بتوانند هم در سلامت جامعه بکوشند و هم برای گسترش پژوهش و دانشورزی در جامعه تلاش لازم را صورت بدهند و بتوانند فضای لازم را به این نوع تلاشها بدهند.
پزشکیان میتواند از نیروهای کل جامعه استفاده کند
عرض کردم که چالشهای دیگری هم پیش روی ریاست جمهوری وجود دارد اما طبیعتا باید برای این چالشها نشست و در یک فضای آرام فکر کرد. آیا آقای پزشکیان میتواند از نیروهای کل جامعه استفاده کند؟ من فکر میکنم که میتواند. یعنی آقای پزشکیان میتواند به گونهای عمل کند که همه توانمندیها را به میدان بیاورد؛ اما قبل از اینکه خصومت حاکم شود یا قبل از اینکه روابط بسته شود.
در انتخابات به طور طبیعی یک مقداری به ارتباطات لطمه میخورد. خوشبختانه آقای پزشکیان تأکید داشته که اگر حرفهایی هم زده شده در دوران انتخابات بوده و باید از آن عبور کرد. من فکر میکنم آقای پزشکیان اهتمام به این مطلب دارد و قادر هم هست که این مطلب را دنبال کند؛ که فضای جامعه یک فضای آرامشبخش باشد. در فضای آرامشبخش ما قادر خواهیم بود برای همه چالشها راهحلهای منطقی پیدا کنیم.
