برچسب: قیمت برنج

به گزارش اقتصادران، افزایش قیمت برنج ایرانی در روز‌های گذشته به کیلویی ۲۰۰ هزار تومان باعث شده مسوولان وزارت جهاد برنج بیشتری به بازار تزریق کنند. تولیدکنندگان برنج می‌گویند: نوسانات به وجود آمده در بازار برنج توسط افراد و گروه های خاص ایجاد شده که هدفشان خالی کردن بستر بازار و افزایش تقاضا و نهایتا فشار بر دولت جهت واردات برنج است. به گفته آنها، دلالان خرید برنج به افراد و شرکت ها و هلدینگ های بزرگ متصل هستند؛ این افراد و شرکت‌ها علاوه بر داشتن انبارهای بزرگ در شهرستان‌ها و مرکز استان، در انبار فروشگاه‌های خود نیز موجودی دارند که نیازمند رصد توسط دستگاه‌های نظارتی است. مدیرعامل اتحادیه کارخانجات تولیدکننده برنج گیلان درباره آزادسازی برنج‌های احتکار شده گفته است که برخورد دستگاه های نظارتی با محتکران و آزادسازی این برنج ها راه‌حل قطعی نیست، بلکه باید با کشف انبارهای بزرگ، به بازار کمک کرد. پیش از این وزیر جهاد کشاورزی گفته بود که بالا رفتن قیمت ساختگی بوده و محتکران قیمت را بالا برده‌اند، از نظر او دلالان برنج را از کشاورزان خریداری و در انبار‌ها ذخیره کرده‌اند و قیمت بالا رفته است. در همین راستا، در گشت مشترک نظارت و بازرسی جهاد کشاورزی استان تهران و پلیس امنیت اقتصادی فراجا در پایتخت بیش از ٧٠٠ تن برنج وارداتی و ایرانی احتکار شده در انبار کشف شد.

قیمت برنج در بازار

بررسی بازار نشان می‌دهد برخی فروشندگان نیز از عرضه برنج خودداری می‌کنند که خود بر التهاب بازار دامن می‌زند.‌ در حال حاضر برخی از انواع برنج ایرانی مرز قیمتی ۲۰۰هزار تومان در هر کیلوگرم را نیز رد کرده‌اند؛ البته برنج خارجی نیز از این قافله عقب نمانده و قیمت برخی از انواع برنج‌ پاکستانی درجه‌یک به کیلویی ۱۲۰هزار تومان رسیده است.‌ براساس اعلام سایت‌های آنلاین فروش برنج، قیمت هر کیلوگرم انواع برنج صدری دم‌سیاه به حدود ۲۲۰هزار تومان رسیده است. قیمت هر کیلو برنج هاشمی هم به عنوان یکی از مورد علاقه‌ترین برنج‌های ایرانی مورد مصرف مردم به سرعت در حال افزایش است؛ به‌طوری‌که قیمت برنج هاشمی آستانه اشرفیه به هر کیلو ۱۹۵هزار تومان رسیده است. این در حالی است که فروشندگان برنج در شمال کشور از افزایش قیمت برنج هاشمی از ۱۱۵ به ۱۷۵ هزار تومان طی یک‌ماه اخیر خبر می‌دهند. افزایش ناگهانی قیمت برنج در حالی رخ داده است که آمارها از تولید و واردات مناسب این محصول حکایت دارد؛ درحالی که برنج رکوردهای جدید قیمتی را ثبت می‌کند. غلامرضا نوری قزلجه، وزیر جهادکشاورزی افزایش قیمت برنج را بلاوجه و سودجویانه عنوان کرد و گفت: صراحتاً می‌گویم این افزایش قیمت متأسفانه ساختگی و از سوی عده‌ای محتکر رخ داده است.

توزیع برنج ۴۸ هزار تومانی در بازار

دلالان خرید برنج به شرکت‌ها و هلدینگ‌های بزرگ متصل هستند

حمید قریبی عضو هیات‌مدیره و مدیرعامل اتحادیه کارخانجات تولیدکنندگان برنج گیلان با اشاره به نوسانات قیمتی در بازار برنج ایرانی و با بیان اینکه تعدادی از دلالان شناخته شده از مرداد خرید و جمع آوری شالی‌تر به ویژه رقم هاشمی و از اواخر شهریور و اوایل مهر، خرید شالی خشک در حجم بالا را آغاز کرده بودند، افزود: دلالان در سه استان گیلان، مازندران و گلستان پخش شدند و با کمک واسطه های خود، چیزی حدود ۳۰ درصد محصول برنج امسال را که معادل ۵۰۰ هزار تن است، جمع آوری کردند.

هدف از خرید و جمع آوری برنج محلی را خالی کردن بستر بازار دانست و تاکید کرد: متاسفانه دلالان خرید برنج به افراد و شرکت ها و هلدینگ های بزرگ متصل هستند؛ این افراد و شرکت‌ها علاوه بر داشتن انبارهای بزرگ در شهرستان‌ها و مرکز استان، در انبار فروشگاه‌های خود نیز موجودی دارند که نیازمند رصد توسط دستگاه‌های نظارتی است.

قریبی بیان کرد: به نمایندگی از طرف اتحادیه کارخانجات تولیدکننده برنج استان بارها به مسوولان تذکر دادیم که سپردن کل بازار تامین و واردات و توزیع برنج به یک گروه خاص روش نادرستی است؛ چراکه پیش بینی چنین وضعیتی را از دو سال قبل می کردیم و به اعضای دولت نیز انتقال دادیم و اعلام کردیم که بهترین روش، تامین بازار از طریق تشکل هاست. او با بیان اینکه کشاورزان شالیکار تقصیری در این افزایش قیمت ندارند، به ایسنا توضیح داده است: افزایش قیمت برنج در پایتخت بوده و بازارسازی کاذب اتفاق می افتد؛ در واقع هرگونه اعتراض به کمبود برنج در بازار، افزایش قیمت و بازارسازی کاذب را به دنبال دارد.

این فعال صنفی، برخورد دستگاه های نظارتی با محتکران و آزادسازی برنج های احتکار شده را تسکینی برای بازار دانست؛ نه راه‌حل قطعی و بیان کرد: نهادهای اطلاعاتی و امنیتی و پلیس مبارزه با جرایم اقتصادی باید با کشف انبارهای بزرگ، به بازار کمک کنند. این در حالی است که کارخانه های شالیکوبی استان های شمالی، موجودی کمتر از ۱۰۰ تن دارند. قریبی خواستار کشف انبارهای بزرگ برنج از سوی پلیس مبارزه با جرایم اقتصادی شد و تاکید کرد: خرید شالی از کشاورزان زیر ۴۵ هزار تومان بوده، در حالی که سود حاصل از واردات بسیار هنگفت و شیرین است. وی با بیان اینکه مافیای واردات برنج نیازمند ایجاد یک بستر برای تخلیه بازار و رشد تقاضا هستند، افزود: مافیای واردات برنج با خرج یک میلیون دلار از یک میلیارد دلار سهم وارداتشان، به راحتی خرید و جمع آوری برنج را انجام می دهند.

آمار تولید و نیاز به واردات

قریبی، تولید برنج سفید استان را حدود ۶۰۰ هزار تن دانست و اضافه کرد: تولید برنج در کشور ۲.۵ میلیون تن با سرانه ۲۷ کیلوگرم است، اما مافیای واردات هشت کیلوگرم به سرانه اضافه کرده و آن را به ۳۵ کیلو رسانده تا تولید و بازار همخوانی نداشته و بهانه ای برای واردات برنج باشد. قریبی نیاز کشور به واردات برنج را بین ۴۰۰ تا ۵۰۰ هزار تن دانست و گفت: ذائقه مردم تغییر کرده و شاهد کاهش مصرف برنج در وعده های روزانه و گرایش به فست فودها هستیم، لذا سرانه واقعی برنج نه تنها افزایش پیدا نکرده، بلکه کمتر هم شده، اما با ناترازی مصنوعی و کاذب در بازار مواجه هستیم که توسط افراد دارای رانت مالی و اطلاعاتی ایجاد می شود. او جمع آوری برنج توسط دلالان را اقدامی جهت مقابله با مصوبه مجلس مبنی بر ممنوعیت واردات برنج در فصل برداشت دانست و اظهار کرد: دلالان از محل واردات برنج ۱۶۰۰ همت سود می کنند، اما چیزی نصیب کشاورز نمی شود؛ لذا باید شاهد برخورد به موقع و قاطع دستگاه های امنیتی و اطلاعاتی با اخلالگران بازار باشیم.

کشف بیش از ٧٠٠ تن برنج احتکاری در تهران

در اجرای طرح نظارت بر کالا‌های اساسی و محصولات کشاورزی با هماهنگی مدیرکل گشت تعزیرات حکومتی؛ گشت مشترک بازرسی و نظارت بر کالا‌های اساسی و کشاورزی از انبار‌های برنج در سطح استان تهران اجرا شد. در این طرح مشترک که با حضور معاونت بازرسی و نظارت بر کالا‌های اساسی جهاد استان تهران و عوامل پلیس امنیت اقتصادی فراجا برگزار شد، مقدار حدود ۶٨١ تن برنج وارداتی و ۲۸ تن برنج ایرانی با تخلف احتکار به مبلغ ۳۷۳ میلیارد و ۸۶۰ میلیون ریال کشف و برای اعمال قانون و به مراجع قضایی و تعزیراتی ارجاع شد.

به گزارش اقتصادران، بررسی‌های میدانی نشان می‌دهد هر کیلو برنج ایرانی به نزدیکی ۲۰۰ هزار تومان رسیده است. برخی ، دلیل اصلی بروز التهاب در بازار برنج را امتناع برخی از فروشندگان از فروش برنج‌ می دانند. به طوری که چندی پیش جبرئیل برادری، رییس جهاد کشاورزی استان تهران گفته بود که خبر تغییر ارز وارداتی برنج باعث شده که افراد برنج‌های خود را به بازار عرضه نکنند و عامل گران‌شدن قیمت در بازار شوند. در همین حال، مومنی مدیر کل جهاد کشاورزی مازندران، گفته است: وقتی بخش زیادی از برنج تولیدی به‌سرعت از دست کشاورز خارج می‌شود و به انبار‌های دلالان می‌رود، نمی‌توان انتظار داشت که قیمت‌ها منطقی بماند. بسیاری از واسطه‌ها، مخصوصاً آنهایی که قدرت مالی بالایی دارند، با خرید عمده و نگهداری طولانی‌مدت محصول، عرضه را کاهش می‌دهند و بعد در زمان مناسب، برنج را با قیمت‌های نجومی روانه بازار می‌کنند. به گفته او، استان مازندران بیش از ۴۰ درصد از نیاز کشور را تأمین می‌کند و امسال هم میزان تولید نسبت به سال گذشته تغییر خاصی نکرده. پس سوال اینجاست: اگر تولید کم نشده، چرا قیمت این‌قدر افزایش یافته؟ رضا کنگری رییس اتحادیه بنکداران تهران  هم چندی پیش گفته بود ، واردات برنج خارجی همراه با شرط خرید برنج ایرانی برای حمایت از کشاورزان داخلی، باعث شد یک تعداد محدود شرکت‌  اقدام به خرید گسترده برنج ایرانی با قیمت پایین در زمان کاشت کنند و اکنون این برنج‌ها را با قیمت‌های بسیار بالاتری، حتی تا کیلویی ۱۱۰ هزار تومان، عرضه کنند. این رویه بازار برنج داخلی را به‌ شدت دچار نوسان کرده است.

اوج‌گیری قیمت در بازار برنج

قیمت برنج ایرانی مدتی است که در بازار روند افزایشی داشته و این روند باعث شده مردم برای خرید بیشتر محصول و ذخیره آن اقدام کنند. تقاضای بالای مردم برای خرید و امتناع برخی از فروشندگان برای فروش انواع برنج ایرانی باعث شده که برخی از افراد برای تهیه مایحتاج خود با سختی روبه‌رو شوند.

بررسی‌های فروشگاه‌های آنلاین حاکی از آن است که افزایش قیمت شامل انواع برنج ایرانی شده به‌طوری که قیمت هر کیلو برنج هاشمی از کیلویی ۱۸۰ هزار تومان، صدری دم سیاه از حوالی ۲۰۰ هزار تومان و برنج دودی صدری دم سیاه از کیلویی ۲۱۰ هزار تومان آغاز می‌شود.

به گزارش میزان، یکی از فروشندگان برنج ایرانی که در یکی از شهر‌های شمالی کشور برنج‌فروشی دارد می‌گوید که تقریبا یک ماه است که قیمت برنج هاشمی از ۱۱۵ به ۱۷۵ هزار تومان رسیده است.

این فروشنده می‌گوید در حال حاضر باید برنج عمده را کیلویی ۱۶۵ تا ۱۷۰ هزار تومان خریداری کند و با احتساب ۱۰ درصد سود کیلویی حدود ۱۸۰ تا ۱۹۰ هزار تومان عرضه کند.

این فروشنده برنج ایرانی می‌گوید بسیاری از فروشگاه‌ها برای اینکه برنج خود را با قیمت بالاتر بفروشند؛ محصول خود را عرضه نمی‌کنند و هجوم مردم برای خرید برنج قیمت‌ها را بالا برده است.

یکی از بنکداران مستقر در حوالی میدان مولوی در مورد افزایش قیمت برنج‌های ایرانی می‌گوید قیمت برنج در یک ماه اخیر روند افزایشی شدیدی داشته و باتوجه به اینکه در آستانه ماه مبارک رمضان و روز‌های پایانی سال هستیم افراد خرید بیشتری نسبت به دیگر مواقع دارند که این افزایش تقاضا در رشد قیمت‌ها تاثیر به‌سزایی داشته است.

بررسی قیمت انواع برنج در میادین شهرداری تهران نیز حاکی از آن است که برنج هاشمی، دم سیاه و طارم اصل کیلویی ۱۵۵ هزار تومان، برنج شیرودی کیلویی ۱۲۷ هزار تومان و برنج فجر کیلویی ۱۳۷ هزار تومان عرضه می‌شود.

چندی پیش جبرئیل برادری، رییس جهاد کشاورزی استان تهران گفته بود که خبر تغییر ارز وارداتی برنج باعث شده که افراد برنج‌های خود را به بازار عرضه نکنند و عامل گران‌شدن قیمت در بازار شوند.

براساس لایحه بودجه ۱۴۰۴ نرخ ارز ترجیحی در سال ۱۴۰۴ از رقم ۲۸ هزار و ۵۰۰ به ۳۸ هزار و ۵۰۰ تومان تغییر خواهد کرد. این در حالی است که وزیر جهاد کشاورزی گفته طی مذاکره با رییس جمهور قرار نیست فعلا تغییری در نرخ ارز ترجیحی رخ بدهد.

رد افزایش قیمت را جای دیگری بگیرید

با نگاهی دقیق‌تر به تحلیل‌های او، روشن می‌شود که مشکل اصلی، نه در میزان تولید، که در شیوه مدیریت بازار است. اگرچه افزایش قیمت برنج، چالش بزرگی برای مصرف‌کنندگان است، اما برای کشاورزان، ماجرایی تلخ‌تر از این نیز وجود دارد: آنها محصولشان را فروخته‌اند، اما هنوز بدهکارند.

بابک مومنی، مدیر کل جهاد کشاورزی مازندران در این باره می‌گوید: استان مازندران بیش از ۴۰ درصد از نیاز کشور را تأمین می‌کند و امسال هم میزان تولید نسبت به سال گذشته تغییر خاصی نکرده است. پس سوال اینجاست: اگر تولید کم نشده، چرا قیمت این‌قدر افزایش یافته؟

برنجی که به انبار‌های دلالان می‌رود!

مومنی با بیان اینکه مشکل اصلی در شبکه توزیع است، نه در تولید، گفته است: ما در فصل برداشت، بار‌ها هشدار دادیم که کشاورزان نباید محصول خود را با قیمت پایین به دلالان بفروشند. اما واقعیت این است که کشاورز نیاز به نقدینگی دارد، بدهی دارد، باید هزینه‌هایش را جبران کند. وقتی محصول را از او ارزان می‌خرند و بعد از چند ماه با چند برابر قیمت به بازار عرضه می‌کنند، دیگر نمی‌توان این را یک روند طبیعی دانست.

او سپس با اشاره به اینکه نظام توزیع برنج در کشور به‌شدت غیرشفاف است، بیان کرده: وقتی بخش زیادی از برنج تولیدی به‌سرعت از دست کشاورز خارج می‌شود و به انبار‌های دلالان می‌رود، نمی‌توان انتظار داشت که قیمت‌ها منطقی بماند. بسیاری از واسطه‌ها، مخصوصاً آنهایی که قدرت مالی بالایی دارند، با خرید عمده و نگهداری طولانی‌مدت محصول، عرضه را کاهش می‌دهند و بعد در زمان مناسب، برنج را با قیمت‌های نجومی روانه بازار می‌کنند.

مشکل در سیاست‌های وارداتی

مومنی در ادامه صحبت‌هایش به سیاست‌های واردات برنج و تأثیر آن بر بازار داخلی افزوده: یکی از مشکلاتی که بازار برنج را دچار بی‌ثباتی می‌کند، سیاست‌های نامنسجم در حوزه واردات است. ما قانونی داریم که در فصل برداشت، واردات برنج را متوقف می‌کند تا کشاورز داخلی متضرر نشود. اما وقتی این ممنوعیت تمام می‌شود، ناگهان حجم عظیمی از برنج خارجی وارد بازار می‌شود، آن‌هم بدون یک برنامه‌ریزی دقیق در توزیع. این شرایط، هم کشاورز را تحت‌فشار قرار می‌دهد، هم باعث نوسانات قیمتی در بازار می‌شود.

او در این مورد، با اشاره به وضعیت برنج‌های وارداتی در گمرک، هم اینطور توضیح داده:ما گزارش‌هایی داریم که نشان می‌دهد در برخی دوره‌ها، برنج وارداتی بیش‌ازحد به کشور وارد شده و در انبار‌های گمرک باقی مانده است. وقتی این برنج‌ها برای مدتی در انبار می‌مانند و سپس به‌یک‌باره آزاد می‌شوند، قیمت‌ها را تحت تأثیر قرار می‌دهند. در مقابل، زمانی که این برنج‌ها در بازار کم می‌شود، تقاضای داخلی برای برنج ایرانی بالا می‌رود و این خود عاملی برای افزایش قیمت می‌شود.

به گفته مومنی، زمانی که قیمت برنج در اوج افزایش است، کشاورز دیگر برنجی برای فروش ندارد. سود این افزایش قیمت به جیب واسطه‌ها می‌رود، نه تولیدکنندگان. او برای اثبات حرفش به آمار اشاره می‌کند و می‌افزاید: در ماه‌های اول پس از برداشت، عمده برنجی که تولید شده، خریداری شده و از دست کشاورز خارج شده است. در این شرایط، هرگونه افزایش قیمت، دیگر متوجه کشاورز نیست. این مسئله، یک چرخه ناعادلانه را ایجاد کرده که در آن، تولیدکننده اصلی، کمترین سهم را از سود بازار دارد.

خرید گسترده شرکت‌ها ‌ با قیمت پایین در زمان کاشت و فروش با قیمت بالا

رضا کنگری رییس اتحادیه بنکداران تهران  هم چندی پیش گفته بود که سیاست‌های غلط دولت به ویژه جهادکشاورزی بازار برنج در این سال ها  به هم زده است. او به سیاست خرید برنج خارجی که سال گذشته دولت سیزدهم کلید زد اشاره می کند و می‌گوید: این سیاست بازار را بیش از پیش به هم زد.

سال گذشته محمد مخبر  معاون اول ابراهیم رئیسی، به دنبال پیگیری وزیر جهادکشاورزی و نمایندگان استان های شمالی دستور می دهد که واردکنندگان به شرط خرید برنج داخلی، برنج وارد کنند؛ سیاستی که همچنان ادامه دارد.

کنگری گفته است: واردات برنج خارجی همراه با شرط خرید برنج ایرانی برای حمایت از کشاورزان داخلی، باعث شد یک تعداد محدود شرکت‌  اقدام به خرید گسترده برنج ایرانی با قیمت پایین در زمان کاشت کنند و اکنون این برنج‌ها را با قیمت‌های بسیار بالاتری، حتی تا کیلویی ۱۱۰ هزار تومان، عرضه کنند. این رویه بازار برنج داخلی را به‌ شدت دچار نوسان کرده است.

میزان تولید برنج باید واقعی اعلام شود

اما مجیدرضا خاکی- دبیرانجمن واردکنندگان برنج ایران- در گفت‌وگو با ایسنا، در خصوص مهم‌ترین دلایل رشد قیمت در بازار برنج گفته است: یکی از اصلی‌ترین علل، برآورد غیرواقعی از میزان تولید برنج در سال جاری بود. رقم اعلام‌شده، یعنی ۲ میلیون و ۷۰۰ هزار تن، با واقعیت‌های کشور و شواهد موجود همخوانی ندارد و به نظر می‌رسد بدون استناد و اعتبار کافی منتشر شده است. به گفته او، از آنجا که معاونت بازرگانی بر اساس این ارقام کسری نیاز بازار را محاسبه و برای واردات سال برنامه‌ریزی می‌کند، این برآورد نادرست موجب کاهش حجم واردات و ایجاد تلاطم در بازار شده است. آمارها نشان می‌دهد که در ۱۰ ماه نخست امسال، میزان واردات برنج سفید بیش از ۲۰ درصد کاهش یافته است. به اعتقاد دبیر انجمن واردکنندگان برنج برخی تصمیمات، چالش‌های ارزی و محدودیت واردات منجر به نوسان قیمتی در این بازار شده است.