به گزارش اقتصادران، در حالی که بازار کالاهای اساسی زیر فشار کمبود عرضه و جهش قیمتها نفس میکشد، اتاق بازرگانی و گمرک با مجموعهای از تصمیمات فوری به میدان آمدند؛ از تمدید ثبتسفارشهای منقضیشده و ترخیص ۹۰ درصدی کالاها تا معافیت از برخی قواعد ارزی. همزمان، دولت برای مهار التهاب داخلی، صادرات محصولات کشاورزی و غذایی را تا اطلاع ثانوی متوقف کرد. بستهای دوگانه که هدفش روشن است: تسریع واردات، کنترل بازار و جلوگیری از شوک قیمتی در روزهای حساس پیشرو.
اتخاذ ۳ تصمیم مهم برای تسریع در ترخیص کالاها
از نهم اسفندماه و همزمان با حملات امریکا و اسراییل به خاک ایران، تامین و توزیع کالاهای اساسی به یک «مساله حیاتی» تبدیل شد؛ نه فقط از منظر امنیت غذایی، بلکه از آن جهت که در شرایط جنگی کوچکترین شایعه یا اختلال در عرضه میتواند رفتار بازار و مردم را تغییر دهد. همین شد که در همان روزهای ابتدایی، وزارتخانهها و نهادهای مرتبط و همچنین اصناف، خبر از آمادگی برای تامین مایحتاج مردم دادند و بر حفظ جریان توزیع تاکید کردند. در همین راستا. اتاق ایران برای تسهیل امور بازرگانی سه تصمیم اساسی گرفت وهماکنون در حال اجرا است. اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران به کلیه فعالان اقتصادی اعلام کرد: نظر به ضرورت تسریع در ترخیص محمولههای موجود در اماکن گمرکی و مدیریت بازار در برهه حساس کنونی، بهموجب تصمیمات مراجع و دستگاههای ذیصلاح، تمهیداتی به شرح ذیل، اتخاذ گردیده است. بر این اساس کلیه واردکنندگان، صادرکنندگان، تولیدکنندگان و فعالان حوزه تجارت خارجی میتوانند بر اساس تمهیدات حمایتی مورد اشاره، نسبت به ترخیص کالا از گمرکات اقدام کنند:
۱ -تمدید یک ماهه ثبت سفارشهای منقضی شده مربوط به کالاهای کشاورزی: ثبت سفارش کلیه کالاهای ذیل ردیف تعرفه بخش کشاورزی که تاریخ اعتبار آنها منقضی شده است به مدت یک ماه تمدید میگردد. بر این اساس واردکنندگان با ارایه تعهدات لازم به سازمان مربوطه، میتوانند نسبت به طی فرآیند تشریفات گمرکی، اقدام کنند.
۲ – معافیت کلیه کالاهای وارداتی از قاعده تقدم تاریخ ثبت سفارش نسبت به تاریخ تخلیه: کلیه کالاهایی که به کشور وارد شدهاند یا میشوند تا اطلاع ثانوی از قاعده تقدم تاریخ ثبت سفارش نسبت به تاریخ تخلیه/قبضانبار، موضوع ماده (۵) آییننامه اجرایی قانون مقررات صادرات و واردات معاف هستند.
۳ – فراهم شدن ترخیص درصدی کالاها: امکان ترخیص درصدی کالاها به شرح فایل پیوست، تا اطلاع ثانوی فراهم شده است. لازم به ذکر است، ترخیص ۲۵ قلم کالای اساسی، بدون ثبت اطلاعات منشأ ارز، از تاریخ ۱۰ اسفند ماه، امکان پذیر است. شایان ذکر است که در صورت وصول هرگونه اصلاحیه یا دستورالعمل جدید از مراجع ذیصلاح، مراتب به فوریت به اطلاع جامعه فعالان اقتصادی، خواهد رسید. به اطلاع کلیه صادرکنندگان محصولات کشاورزی و فرآوردههای غذایی میرساند، بهمنظور تامین نیازهای داخلی کشور در برهه حساس کنونی و در چارچوب سیاست تنظیم بازار وزارت جهاد کشاورزی، تا اطلاع ثانوی، صادرات کلیه محصولات کشاورزی و فراوردههای غذایی، کد تعرفههای ذیل فصول ۱ تا ۲۴، ممنوع میباشد.
در همین حال، دبیر اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران اعلام کرد با تصمیم هیاترییسه، تمامی بخشهای ضروری از جمله حوزه دبیرکل، واحدهای خدماتی، سامانهها، صدور گواهی مبدأ و کارنه تیر فعال هستند تا در روند صادرات، واردات و لجستیک خللی ایجاد نشود. به گفته ابوالفضل روغنی گلپایگانی، اتاق ایران در ارتباط مستمر با مرزهاست تا مشکلات احتمالی تجارت خارجی سریع برطرف شود و جریان تولید در شرایط حساس کشور متوقف نشود. با لغو ضیافتهای افطاری، منابع آن صرف آمادهسازی هزاران بسته معیشتی در استانهای سیستان و بلوچستان، کردستان و تهران شده و بخشی از کمکها نیز برای آزادی زندانیان غیرعمد اختصاص مییابد.
اقدام جدید گمرک برای ترخیص فوری کالاها
در همین حال، گمرک ایران نیز از تمدید مصوبه ترخیص ۹۰ درصدی کالاها خبر داد و اعلام کرد: به دنبال دغدغه صاحبان کالا و بازرگانان در خصوص اتمام مهلت ترخیص ۹۰ درصدی کالاها از گمرکات، این موضوع سریعا در دستور کار مسوولان قرار گرفت و با پیگیری معاون وزیر اقتصاد مجوز ترخیص ۹۰ درصدی کالاها از نهاد متولی اخذ و تمدید شد. بنابراین گزارش ابلاغیه تمدید مجوز ترخیص درصدی برای ۲۲۲۵ ردیف تعرفه کالایی از سوی فرود عسگری معاون وزیر اقتصاد و رییس کل گمرک ایران خطاب به ناظرین و مدیران کل گمرکات سراسر کشور ابلاغ و ترخیص کالاهای ۹۰درصدی تمدید گردید.
رییس کل گمرک ایران همچنین در دستورالعملی خطاب به گمرکات سراسر کشور اعلام کرد: امکان خروج کالا بدون دریافت و ارایه کد ساتا و صرفاً با درج تعهد در سامانه جامع امور گمرکی از گمرکات امکانپذیر شد. در این دستورالعمل که از سوی فرود عسگری – معاون وزیر اقتصاد – جهت اجرا به ناظران و مدیران گمرکات سراسر کشور ابلاغ شده، آمده است: مقرر شد واردکنندگانی که متقاضی خروج کالا بدون دریافت و ارایه کد ساتا از گمرکات هستند، با درج تعهد در سامانه جامع امور گمرکی توسط صاحب کالا یا نماینده قانونی وی مبتنی بر «عدم درخواست ارز پس از ترخیص کالا از بانک مرکزی» به گمرک اجرایی اقدام به خروج کالا کنند. همچنین رییس کل گمرک ایران در این دستورالعمل تأکید کرد: بدینترتیب گمرکات اجرایی مجازند پس از دریافت تعهد مذکور، اقدام به خروج کالا بدون دریافت کد ساتا نمایند. وی همچنین در تبصرهای بر اساس دستورالعمل یادشده اعلام کرد: در خصوص خودروسواری، موتورسیکلت، کشندهها و اتوبوس که به صورت CBU وارد شدهاند، گمرکات اجرایی صرفا بدون صدور پته عبور برای کالاهای مذکور مجاز به ترخیص کالا بدون دریافت کد ساتا خواهد بود.
ممنوعیت صادرات تمامی محصولات غذایی و کشاورزی
از دیگر تدابیر مهم دولت در این شرایط جنگی، ممنوع کردن صادرات برخی از اقلام کالایی است. از این رو، سازمان توسعه تجارت ایران در نامهای به گمرک ایران، با هدف تنظیم بازار و شرایط کشور موضوع ممنوعیت صادرات تخممرغ، سیبزمینی، گوجه فرنگی و خرمای مضافتی تا اطلاع ثانوی را ابلاغ کرد. این اقدام در چارچوب سیاستهای تنظیم بازار وزارت جهاد کشاورزی و با توجه به شرایط ویژه کشور صورت گرفته و از سوی سازمان توسعه تجارت جهت اجرا به گمرک ابلاغ شده است. کنفدراسیون صادرات ایران هم اعلام کرده که صادرات تمام محصولات غذایی و کشاورزی دارای کدتعرفههای یک الی ۲۴ تا اطلاع ثانوی ممنوع و مراتب جهت اجرا از امروز به گمرکات اجرایی کشور ابلاغ شد. بر این اساس از تمامی صادرکنندگان تقاضا میشود از ارسال کالاهای مشمول کدتعرفههای مذکور به گمرکات اجرایی خودداری کنند.
این اقدام در شرایطی صورت گرفت که طی روزهای اخیر بازار سیبزمینی در ایران با کاهش عرضه و افزایش قیمت مواجه شد؛ بهطوریکه در برخی میادین میوه و ترهبار و فروشگاهها این محصول به سختی یافت میشد و بر اساس مشاهدات خبرنگار ایسنا، قیمتها تا کیلویی ۱۸۰ هزارتومان نیز افزایش یافت. کمبود عرضه در کنار تقاضای بالا، نگرانیهای زیادی را در میان مصرفکنندگان و فعالان بازار ایجاد کرد. در واکنش به این شرایط، وزارت جهاد کشاورزی با تصمیم سریع اعلام کرد که صادرات سیبزمینی متوقف خواهد شد تا عرضه این محصول در بازارهای داخلی افزایش یابد. ممنوعیت صادرات از جمله اقداماتی بود که بازار داخلی را هدف قرار داده تا بتواند نیاز مصرفکنندگان را بهتر تأمین کند.
معاون سازمان تعاون روستایی وزارت جهاد کشاورزی نیز در گفتوگو با صدا و سیما تاکید کرد که در چند روز اخیر عرضه سیبزمینی به شهرهای مسافرپذیر و برخی استانها به علت صادرات به افغانستان به کندی انجام شد و باعث گرانی این محصول در بازار شده بود. با تصمیم وزارت جهاد کشاورزی صادرات سیبزمینی متوقف و با کمک کامیونهای دستگاههای اجرایی ارسال به بازار سرعت گرفته و پیشبینی میشود قیمت آن تا چند روز آینده به حالت عادی بازگردد. کارشناسان بخش کشاورزی معتقدند که برای جلوگیری از تکرار چنین نوساناتی در آینده لازم است مدیریت بهتری در برنامهریزی تولید، ذخیرهسازی و تجارت این کالا اتخاذ شود تا هم تولیدکنندگان و هم مصرفکنندگان آسیبی نبینند و بازار به ثبات برسد.
دیدگاهتان را بنویسید