به گزارش اقتصادران، بیش از ۴۰ روز از تعطیلی بازار سهام میگذرد؛ دورهای که تقریبا همزمان با درگیری گسترده نظامی در کشور بوده و طبیعی است که آثار روانی و اقتصادی آن تنها محدود به یک بازار خاص نباشد. تجربه چنین شرایطی نشان میدهد که در دوران جنگ یا بحرانهای بزرگ، اغلب بازارها از بازارهای کالایی گرفته تا بازارهای مالی با موجی از هیجانات و واکنشهای احساسی مواجه میشوند.
این وضعیت نتیجه مستقیم نااطمینانی، اخبار متناقض و فشار روانی ناشی از شرایط جنگی است. در حال حاضر نیز همین فضای ابهام بر بسیاری از بازارها حاکم است. آتشبسی که برقرار شده هنوز موقتی است و سرنوشت نهایی مذاکرات مشخص نیست. در چنین شرایطی، بسیاری از فعالان اقتصادی ترجیح میدهند با احتیاط بیشتری عمل کنند و تصمیمات بزرگ اقتصادی خود را تا روشنتر شدن وضعیت به تعویق بیندازند.
به همین دلیل، انتظار میرود تا زمانی که مذاکرات به نتیجه مشخصی نرسد و چشمانداز صلح پایدار شکل نگیرد، فضای احتیاط همچنان در بازارها ادامه داشته باشد. باتوجه به اینکه بازار بیش از ۴۰ روز تعطیل بوده، شاید منطقی باشد که پیش از بازگشایی کامل، زمان کوتاه دیگری نیز برای آمادهسازی شرایط درنظر گرفته شود. یک یا دو هفته فرصت اضافی میتواند کمک کند تا بخشی از هیجانات روانی تخلیه شود و فضای تصمیمگیری منطقیتر در میان فعالان بازار شکل بگیرد. چنین فرصتی همچنین امکان فراهم شدن برخی زیرساختهای ضروری برای بازگشایی بازار را فراهم میکند. یکی از مهمترین این زیرساختها، شفافسازی از سوی شرکتها و ناشران است.
در شرایطی که کشور یک جنگ فراگیر را تجربه کرده، طبیعی است که سرمایهگذاران بخواهند بدانند وضعیت واقعی شرکتها چگونه است و آیا این درگیریها خسارتی به فعالیت آنها وارد کرده یا خیر، بنابراین لازم است شرکتها به ویژه بنگاههای بزرگ صنعتی و تولیدی، اطلاعیههای رسمی درباره میزان خسارت یا عدم خسارت خود منتشر کنند. این موضوع به ویژه درباره صنایع بزرگ و استراتژیک اهمیت بیشتری دارد. برای مثال شرکتهایی مانند فولاد مبارکه یا مجموعههای بزرگ پتروشیمی که در بسیاری از سبدهای سرمایهگذاری حضور دارند، نقش مهمی در جهتدهی به بازار ایفا میکنند. اگر این شرکتها به صورت رسمی و شفاف وضعیت خود را اعلام کنند، میتواند تا حد زیادی از شکلگیری شایعات و تصمیمات هیجانی جلوگیری کند. در واقع، شفافیت اطلاعاتی یکی از مهمترین پیششرطهای بازگشایی عقلانی بازار است. اگر سرمایهگذاران بدانند که وضعیت واقعی شرکتها چیست و چه تاثیری از جنگ پذیرفتهاند، امکان تحلیل دقیقتر و تصمیمگیری منطقیتر فراهم میشود. در غیر این صورت، بازگشایی عجولانه بازار میتواند زمینهساز نوسانات شدید و رفتارهای هیجانی شود.
ازسوی دیگر، هنوز ابهامات مهمی درباره آینده آتشبس و پایداری آن وجود دارد. تا زمانی که وضعیت سیاسی و امنیتی کشور به ثبات نسبی نرسد، انتظار شکلگیری آرامش کامل در بازارها چندان واقعبینانه نیست. بنابراین همزمان با شفافسازی شرکتها، لازم است فضای کلی کشور نیز به سمت ثبات بیشتر حرکت کند. در مجموع، به نظر میرسد بهترین رویکرد در شرایط کنونی، فراهم کردن مقدمات لازم برای بازگشایی تدریجی بازار است. اگر در یکی، دو هفته آینده شرکتها گزارشهای شفاف ارایه دهند و بخشی از فشار روانی ناشی از بحران اخیر کاهش یابد، میتوان انتظار داشت که بازار با آمادگی بیشتری فعالیت خود را از سر بگیرد؛ بازگشاییای که در آن منطق اقتصادی جایگزین هیجانهای مقطعی شود.
نویسنده:
دیدگاهتان را بنویسید