به گزارش اقتصادران، در حالی که بازار ارز در هفتههای اخیر ثبات شکنندهای را تجربه کرده، گمانهزنیها درباره نقش سیاستگذار در تعیین مسیر قیمت دلار افزایش یافته است. یک کارشناس اقتصادی معتقد است برخلاف تصور رایج، این بازار نیست که نرخ ارز را تعیین میکند، بلکه بانک مرکزی بازیگر اصلی این میدان است.
آلبرت بغزیان با اشاره به عوامل موثر بر بازار ارز اظهار داشت: نرخ ارز در اختیار بانک مرکزی است، نه بازار. در واقع بازار ارز تابع میزان عرضهای است که بانک مرکزی انجام میدهد. پیش از این، بخشی از این سازوکار از طریق شبکههایی در امارات فعال بود که اکنون متوقف شده و احتمالاً این روند در مناطقی مانند هرات و سلیمانیه در حال جایگزینی است. بنابراین، این بانک مرکزی است که نقش تعیینکننده در تغییر نرخ ارز دارد.
او ادامه داد: در دورههایی که دولت با کسری بودجه مواجه بوده، همزمان شاهد افزایش نرخ ارز نیز بودهایم و این شائبه مطرح شده که دولت برای تأمین مالی، اقدام به افزایش نرخ ارز میکند.
کسری بودجه و فشار بازسازی؛ محرکهای پنهان رشد ارز
این کارشناس بازار ارز با اشاره به اینکه در حال حاضر هنوز وارد دوره پساجنگ نشدهایم، گفت: هزینههای بازسازی و جبران خسارات، اگر با آزادسازی منابع ارزی همراه نشود، میتواند دولت را به سمت چاپ پول یا افزایش نرخ ارز سوق دهد.
وی افزود: ثبات نسبی که اکنون مشاهده میشود، پیش از این نیز وجود داشت؛ بهطوریکه تا چند هفته قبل نرخ ارز در محدوده ۵۵ تا ۵۶ هزار تومان قرار داشت. اما با برقراری اینترنت بینالملل و مشخص شدن شرایط واردات، نرخ ارز در بازار آزاد افزایش پیدا کرد.
بغزیان با اشاره به شرایط افزایشی شدن قیمت دلار بیان کرد: اعدادی مانند ۱۷۰ هزار تومان برای نرخ دلار نیز در شرایطی مطرح است که افزایش نرخ طلا همزمان با آن رخ داده و به نوعی مورد پذیرش بانک مرکزی قرار گرفته است. اگر اینترنت به شرایط عادی بازگردد و کسبوکارها ارتباطات خود را از سر بگیرند و همچنین واردات از مبادی جایگزین امارات انجام شود، تقاضا برای ارز افزایش خواهد یافت. در چنین شرایطی، با وجود محدودیت منابع ارزی، نرخ ارز مستعد افزایش خواهد بود.
ارز همچنان ظرفیت رشد دارد
این تحلیلگر اقتصادی خاطرنشان کرد: در حال حاضر تنها بازارهایی که از این روند عقب ماندهاند، ارز و طلا هستند. بازار سرمایه با توجه به حمایتهای انجامشده و حذف شرکتهای زیانده، روندی سبز را تجربه میکند و عملاً جایگزین جدی دیگری برای جذب نقدینگی وجود ندارد. بازار مسکن نیز افزایش قیمتی ناگهانی را تجربه کرده و خودرو نیز شرایط مشابهی دارد.
وی ادامه داد: این مجموعه عوامل نشان میدهد که نرخ ارز همچنان ظرفیت افزایش دارد. از سوی دیگر، با توجه به اینکه واردات در شرایط فعلی سودآورتر شده، انتظار میرود نرخ ارز به سمت تعدیل افزایشی حرکت کند.
بغزیان تصریح کرد: اکنون نمیتوان عدد مشخصی را به عنوان پیشبینی قیمت دلار گفت، اما در حال حاضر برخی کالاها بر اساس نرخی قیمتگذاری میشوند که واردکنندهها با آن خرید انجام میدهند؛ این نرخ در برخی موارد معادل دلار بالای ۲۵۰ هزار تومان برآورد میشود.
این کارشناس اقتصادی در پایان خاطرنشان کرد: در بازار مسکن نیز متوسط قیمتها پیش از این در محدوده ۱۶۰۰ تا ۱۷۰۰ دلار به ازای هر متر مربع بود، اما طبق اعلام بانک مرکزی، اکنون قیمتها بین ۸۰ تا ۱۰۰ درصد افزایش یافته و این موضوع نیز نشاندهنده آن است که نرخ ارز همچنان مستعد رشد است.
