بازارهاي سرمايه يكي از قدرتمندترين ابزارها در ارتقاي رشد اقتصادي و توليد ثروت هستند، زيرا جابهجايي مقادير زيادي سرمايه از مناطق مختلف جغرافيايي را با سهولت نسبي تسهيل ميكنند. معاملهگران در بازار سرمايه از مكانهاي معاملاتي كه زيرساختهايي را براي فعاليت بازارهاي سرمايه فراهم ميكنند تا شركتهاي سرمايهگذاري كه خدمات كارگزاري، مديريت پرتفوي و مشاوره مالي را ارايه ميكنند، متغير است. با توجه به اين موضوع، بازارهاي سرمايه در نقاط مختلف جهان از جمله ايران در معرض خطرات مختلفي ناشي از مجموعه خدمات و محصولات ارايه شده توسط فعالان بازار هستند كه از جمله به پولشويي و ساير اشكال جرايم مالي مربوط ميشود. اما پرسش كليدي آن است كه اين مكانيسم پولشويي و تخلف در بازارهاي سرمايه چطور بروز ميكند؟
مصاديق زيادي از معاملات و انواع بازارهاي سرمايه وجود دارد كه در عمل به عنوان جرايم اصلي اوراق بهادار و مرتبط با پولشويي تلقي ميشوند.
برخلاف ساير بخشهاي مالي، ريسكهاي پولشويي در حوزه اوراق بهادار و سرمايهگذاري بيشتر در مرحله «لايهگذاري و ادغام» از سه مرحله پولشويي مشهود است تا مرحله «جايگذاري». در اكتبر ۲۰۰۹، گروه ويژه اقدام مالي گزارشي با عنوان پولشويي و تامين مالي تروريسم در بخش اوراق بهادار منتشر كرد كه بينش كاملي را در مورد اينكه چگونه مجرمان و عاملان ممكن است از طريق شركتهاي اوراق بهادار پولشويي يا فعاليتهاي تروريستي را تامين مالي كنند و چگونگي تحقق آن ارايه كرد. بر اين اساس وجوه غيرقانوني ميتواند به دنبال فعاليتهاي غيرقانوني كه از طريق شركتهاي سرمايهگذاري انجام ميشود، ايجاد شود.
ارزيابي دقيق ريسك: به منظور مبارزه موثر با پولشويي و تامين مالي تروريسم، فعالان بازار بايد تمام خطراتي را كه در معرض آنها قرار دارند درك كنند، بدانند كه چگونه چنين ريسكهايي ميتوانند خود را در عمليات نشان دهند و يك رويكرد كاملا مبتني بر ريسك را براي استفاده از منابع موجود به كار گيرند.
سيستمها و كنترلهاي پيچيده: فعالان بازار بايد تمام سيستمها و كنترلهاي لازم را متناسب با ماهيت، اندازه و پيچيدگي كسبوكار ارايه شده به سرمايهگذاران داشته باشند تا اطمينان حاصل كنند كه ميتوانند خطرات ناشي از پولشويي و تامين مالي تروريسم را بهطور موثر كاهش دهند. ترتيبات حاكميتي مناسب براي تخصيص شفاف مسووليتهاي نظارتي و نقشهاي رهبري به مديريت ارشد كه به نوبه خود توسعه و اجراي طرح نظارت بر انطباق و AML را ارزيابي ميكند، اساسي است… (ادامه دارد)
