برچسب: قیمت گوشت

  • خداحافظی مردم با مصرف «گوشت»!

    خداحافظی مردم با مصرف «گوشت»!

    به گزارش اقتصادران، مصرف چلوکباب، آب‌گوشت، خورشت‌های پر از گوشت و … همیشه برای ایرانیان لذت‌بخش بوده است.

    از طرف دیگر جدای از لذت مصرف گوشت قرمز به هرشکل، این قلم از کالا در تامین پروتئین و سلامت بدن نیز موثر هستند. از همین‌رو گوشت قرمز از اقلام حیاتی سبد خانوار است. از همین‌رو در این گزارش روند متوسط مصرف گوشت قرمز یک خانوار ایرانی در یک ماه مشخص از سال ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۳ و همچنین متوسط مصرف گوشت قرمز یک خانوار در یک ماه مشخص به تفکیک استان‌ها در سال ۱۴۰۳ بررسی شده است.

    محاسبات اکوایران برمبنای داده‌های هزینه درآمد خانوار که توسط مرکز آمار اعلام می‌شود صورت گرفته است.

    مصرف گوشت قرمز به کف ۱۴ ساله رسید

    روند متوسط مصرف گوشت قرمز یک خانوار از سال ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۳ نزولی بوده است. در سال ۱۳۹۰ متوسط مصرف گوشت قرمز یک خانوار ایرانی در ماه حدود ۲.۸ کیلوگرم بوده است. این سال البته شرایطی ویژه نسبت به سال‌های بعدتر داشته است. در این سال هنوز تحریم‌های هسته‌ای اعمال شده علیه ایران شدت نگرفته بود و از سوی دیگر دولت به هر فرد یارانه‌ای معادل ۴۵ دلار تخصیص داده بود که منجر به افزایش قابل‌توجه قدرت خرید شده بود.

    با این‌حال بعد از سال ۱۳۹۰ و شدت گرفتن تحریم‌های آمریکا و سایر کشور‌های غربی علیه اقتصاد ایران موجب شد تا تورم افزایش یافته، قدرت خرید افراد کمتر شود و میانگین مصرف گوشت قرمز یک خانوار نیز کاهش پیدا کند. در سال ۱۳۹۲ میانگین مصرف گوشت قرمز یک خانوار به صورت ماهانه ۲.۱۹ کیلوگرم برآورد شده است. بعد از انعقاد برجام و کاهش تورم و افزایش توامان قدرت خرید مردم، روند کاهشی مصرف گوشت قرمز متوقف شده و روندی ثابت را در پیش گرفت.

    خروج آمریکا از برجام و بازگشت دوباره تحریم‌ها به افزایش تورم انجامید؛ به‌طوری که در سال ۱۳۹۸ رقم مصرفی گوشت قرمز یک خانوار در ماه معادل ۱.۳۸ کیلوگرم برآورد شد. البته از سال ۱۳۹۸ به بعد متوسط مصرف گوشت قرمز خانوار‌ها افزایش یافت و در سال ۱۴۰۰ معادل ۱.۸ کیلوگرم محاسبه شد. علت این امر مشخص نیست، اما می‌توان در این‌باره حدس‌هایی زد.

    یکی از موارد رشد مصرف گوشت قرمز به عنوان کالای جانشین و تحولات مربوط به سبد مصرفی خانوار‌ها است. مورد دیگر نیز می‌تواند افزایش مصرف در دوره کرونا به علت نااطمینانی در مورد حوادث آینده باشد. با این‌وجود از سال ۱۴۰۱ روند متوسط مصرف گوشت یک خانوار ایرانی کاهشی شده و در سال ۱۴۰۳ به پایین‌ترین مقدار در ۱۴ سال رسید. در این سال متوسط مصرف گوشت قرمز معادل یک کیلو و ۲۵۰ گرم در ماه بوده است.

    در ۱۴۰۳ مصرف گوشت قرمز در استا‌ن‌ها چگونه بوده است؟

    بررسی‌ها نشان می‌دهد که در سال ۱۴۰۳ متوسط مصرف گوشت قرمز یک خانوار در استان مرکزی از سایر استان‌های بیشتر بوده و برابر با ۲.۴۵ کیلوگرم محاسبه شده است. بعد از مرکزی، چهارمحال و بختیاری با ۲.۳۳ کیلوگرم قرار گرفته است. استان‌هایی مثل گلستان، خراسان جنوبی، قم، یزد و ایلام نیز در رتبه‌های بعدی هستند.

    در انتهای رتبه‌بندی استان‌ها در مصرف گوشت قرمز در سال ۱۴۰۳ استان‌های هرمزگان، آذربایجان غربی و هرمزگان قرار دارند. یک خانوار در استان هرمزگان در سال ۱۴۰۳، ۰.۶ کیلوگرم در ماه گوشت قرمز مصرف کرده که کمترین مقدار در میان استان‌های دیگر بود.

    لازم به ذکر است اگر بعضی اعداد و ارقام در مورد برخی استان‌ها با مشاهدات میدانی سازگار نیست، این امر احتمالا به دلیل نوع تکمیل پرسشنامه مرکز آمار است. چراکه اگر خانوار‌ها در یک استان خاص خرید‌های خود را به شکل عمده انجام دهند، هزینه آنها برای برخی اقلام خاص در ماه سرشماری به صورت غیرمعمول پایین یا بسیار بالا خواهد بود. به‌طور مثال در گزارشات قبلی این مسئله را در رابطه با مصرف برنج در استان گیلان شاهد بودیم.

  • کسی حریف گرانی گوشت نمی‌شود / گوشت در مسیر تبدیل شدن به کالایی نیمه‌لوکس قرار گرفت!

    کسی حریف گرانی گوشت نمی‌شود / گوشت در مسیر تبدیل شدن به کالایی نیمه‌لوکس قرار گرفت!

    به گزارش اقتصادران، گرانی گوشت در بازار به معضل جدی تبدیل شده است؛ موضوعی که این روز‌ها بسیاری از خانوار‌ها را با چالش‌های معیشتی قابل توجهی رو‌به‌رو کرده است. قیمت گوشت قرمز به صورت مداوم افزایش یافته و بسیاری از مردم حتی طبقه متوسط نیز توانایی خرید آن را به شکل قبل از دست داده‌اند.

    این وضعیت ناشی از مجموعه‌ای از عوامل، از افزایش هزینه نهاده‌های دام تا اختلالات در زنجیره تأمین و ضعف مدیریت بازار است. نهاده‌های دامی که بخش عمده آنها وارداتی است، به خاطر نوسانات نرخ ارز، کاهش تخصیص ارز ترجیحی و بالا رفتن هزینه‌های حمل‌ونقل جهانی، به شدت گران شده‌اند.

    در این وضعیت طبیعی است که دامداران مجبورند بیشتر هزینه کنند که این مسئله در نهایت قیمت گوشت را بالا می‌برد. علاوه بر این، دامداری‌های کوچک به دلیل افزایش هزینه‌های تولید و کاهش نقدینگی، دچار مشکلاتی جدی شده‌اند و عرضه گوشت در بازار به شکل مستمر کاهش می‌یابد. در طرف عرضه، افزایش هزینه‌های توزیع، نقش واسطه‌ها و ضعف در شفافیت قیمت‌گذاری باعث شده که حاشیه سود غیرضروری بر قیمت نهایی اضافه شود.

    شکست سیاست اعلام قیمت‌های مصوب گوشت

    دولت تاکنون عمدتاً به ابزار‌های قدیمی مانند بازرسی‌های پی‌درپی، اعلام قیمت‌های مصوب و برخورد‌های موردی با گرانفروشان اکتفا کرده که نتایج آن موقتی و ناکافی است.

    این در حالی است که مسئولان وزارت جهاد کشاورزی تأکید دارند تولید گوشت در کشور به اندازه کافی است و افزایش قیمت به دلیل اختلال‌های توزیعی و دستکاری در بازار توسط واسطه‌هاست. سازمان حمایت و تعزیرات نیز گرانی را نتیجه عدم تبعیت از قیمت‌های مصوب و احتکار می‌دانند و به اجرای جریمه‌های سنگین و بازرسی‌ها اصرار دارند، اما این اقدامات معمولاً تأثیر طولانی مدت ندارد.

    از منظر بانک مرکزی و نهاد‌های اقتصادی، تا زمانی که تورم مزمن و کسری‌های بودجه پابرجا باشد، کنترل پایدار قیمت گوشت دشوار خواهد بود. اتحادیه‌های صنفی و دامداران بیشتر بر افزایش هزینه نهاده‌ها، انرژی و خدمات تأکید می‌کنند و معتقدند قیمت‌های دستوری به تولیدکنندگان آسیب می‌رساند و انگیزه سرمایه‌گذاری را کاهش می‌دهد.

    این وضعیت پیامد‌های اجتماعی مهمی نیز به همراه دارد. کاهش سرانه مصرف گوشت در دهک‌های پایین و حتی بخشی از طبقه متوسط می‌تواند اثرات منفی بر تغذیه و سلامت گروه‌های حساس داشته باشد و به تعمیق نابرابری‌های اجتماعی منجر شود. تجربه کشور‌های دیگر نشان می‌دهد برای مقابله با چنین بحران‌هایی استفاده از یارانه‌های هدفمند، بهبود شفافیت در زنجیره تأمین، توسعه بورس کالایی و حمایت از تولیدکنندگان کوچک و متوسط می‌تواند موثر باشد.

    افزایش قیمت گوشت و نگرانی‌های معیشتی خانوار‌ها

    افزایش هزینه نهاده‌های دامی، نوسان نرخ ارز، کاهش نقدینگی دامداران و افت تولید در برخی مناطق، مجموعه عواملی هستند که قیمت تمام‌شده گوشت را بالا برده‌اند. از سوی دیگر، ضعف در شبکه توزیع، تعدد واسطه‌ها و نبود شفافیت در قیمت‌گذاری باعث شده فاصله میان قیمت دام زنده و قیمت گوشت در خرده‌فروشی به طور غیرطبیعی افزایش یابد. این شرایط در حالی شکل گرفته که بسیاری از فعالان صنفی معتقدند ابزار‌های نظارتی و کنترل‌های مقطعی دولت، به دلیل ماهیت ساختاری مشکلات، توان مهار پایدار قیمت را ندارند.

    در نتیجه، گوشت قرمز که زمانی کالایی پایه در سفره ایرانیان بود، در مسیر تبدیل شدن به کالایی نیمه‌لوکس قرار گرفته و این موضوع علاوه بر آثار اقتصادی، پیامد‌های مهمی برای سلامت تغذیه‌ای خانوار و احساس عدالت اجتماعی در جامعه به‌همراه دارد.

    علت پرهیز وزارتخانه از سیاست‌گذاری مشابه در بازار گوشت قرمز

    به گفته وی، چرخه تولید مرغ به‌مراتب کوتاه‌تر است؛ از جوجه‌ریزی تا عرضه گوشت مرغ تنها حدود ۴۵ روز طول می‌کشد و به همین دلیل، برنامه‌ریزی و مداخله در این بازار می‌تواند به‌صورت ماهانه و با دقت بالاتر انجام شود. در مقابل، پرورش دام تابع چرخه‌های طولانی‌تر و مبتنی بر زاد و ولد سالانه است؛ بنابراین، تولید گوشت قرمز ماهیتاً سالانه برنامه‌ریزی می‌شود و استفاده از ابزار‌های تنظیمی کوتاه‌مدت شبیه به بازار مرغ در آن کارایی محدود دارد.

    حسن‌نژاد با اشاره به اینکه تفاوت افق زمانی و ساختار هزینه در دو زنجیره تولید، ماهیت سیاست‌گذاری را تغییر می‌دهد، افزود: در بخش دام، اصلاح نژاد یکی از مسیر‌های اصلی افزایش بهره‌وری و رشد تولید است که هم‌اکنون در حال پیگیری و اجراست.

    او تأکید کرد اصلاحات ژنتیکی و ارتقای بهره‌وری می‌تواند با حفظ کیفیت، عرضه گوشت را در افق میان‌مدت افزایش دهد، اما اثرگذاری این اقدامات نیازمند زمان و ثبات سیاستی است.

    راهکار کاهش بحران در بازار گوشت

    راهکار‌های عملی کاهش بحران در بازار گوشت شامل تثبیت و تنوع‌بخشی منابع نهاده، افزایش شفافیت قیمت‌ها و رهگیری کالا، حمایت مستقیم از مصرف‌کنندگان آسیب‌پذیر از طریق یارانه‌های مرتبط با خرید پروتئین، تقویت نقدینگی تولیدکنندگان و واردات هوشمند و زمان‌بندی‌شده است تا به تولید داخلی آسیب نرسد. در نهایت، روشن است که گرانی گوشت مسأله‌ای ساختاری است که نیازمند بسته‌های سیاستی منسجم و بلندمدت است تا بتواند هم منابع تولید را تثبیت کرده و هم مصرف‌کنندگان را حمایت کند.

    ادامه روند فعلی که بر کنترل‌های موردی و برخورد‌های مقطعی استوار است، تنها باعث افزایش نارضایتی و عمق مشکلات خواهد شد و دولت باید این موضوع را با جدیت بیشتری در دستور کار خود قرار دهد.

  • فعلا گوشت نخرید!! / یک تغییر ویژه در قیمت گوشت تا آخر هفته اتفاق می‌افتد

    فعلا گوشت نخرید!! / یک تغییر ویژه در قیمت گوشت تا آخر هفته اتفاق می‌افتد

    به گزارش اقتصادران، پرویز جعفری، مدیرعامل پشتیبانی امور دام گفت: با توجه به نوسان قیمت گوشت قرمز، برای کنترل آن در بازار مقدار قابل توجهی دام زنده پایه کشتار از سیستان و بلوچستان وارد پایتخت می شود تا بازار به تعادل برسد.

    به گفته وی، در حال حاضر ۲۵ هزار راس دام از سیستان و بلوچستان وارد پایتخت شد و در آینده نزدیک پیش بینی شده که ۵۰ هزار راس دیگر دام زنده پایه پروار و کشتار وارد و توزیع شود.

    جعفری با اشاره به علل نوسانات اخیر قیمت گوشت در بازار بیان کرد: با آزادسازی نرخ ارز و هیجانات بازار، ممنوعیت ورود دام زنده از پاکستان به تهران و سایر شهرها بدلیل بیماری تب برفکی که با رفع بیماری مجوز واردات دام زنده آغاز شده است که براین اساس انتظار می رود که طی این هفته شاهد کاهش روند قیمت دام و گوشت در بازار باشیم‌.

    مدیرعامل پشتیبانی امور دام قیمت گوشت در  میادین عمده عرضه پروتئین ملاک است، افزود: نرخ کنونی هرکیلو گوشت گوسفندی و گوساله یک میلیون و ۴۰۰ تا یک میلیون و ۵۰۰ هزارتومان است که انتظار می رود طی این هفته به یک میلیون و ۱۰۰ تا یک میلیون و ۲۰۰ هزار تومان برسد.

    وی با بیان اینکه کمبودی در توزیع نهاده دامی نداریم، افزود: در حال حاضر نهاده های دامی اعم از ذرت، جو و کنجاله سویا به میزان یک میلیون تن در بازارگاه موجود است و بنابر آمار روزانه ۶۰ تا ۷۰ هزارتن نهاده از بازارگاه خریداری می شود.

    این مقام مسئول گفت: وضعیت توزیع نهاده های دامی به حالت عادی بازگشته و مشکلی در توزیع نداریم.

  • سقوط آزاد سرانه مصرف گوشت در ایران از ۱۲ به ۵ کیلوگرم! / قصابی‌ها خلوت‌ترین مغازه‌های شهر شدند

    سقوط آزاد سرانه مصرف گوشت در ایران از ۱۲ به ۵ کیلوگرم! / قصابی‌ها خلوت‌ترین مغازه‌های شهر شدند

    به گزارش اقتصادران، گوشت، از یک کالای مصرفی، تبدیل به کالای سرمایه‌ای شده که برای سه دهک پایین جامعه، مصرفش به ۷۰۰ گرم در سال (کمتر از دو وعده آبگوشت) رسیده است.

    ادبیات خرید هم تغییر کرده و دیگر کسی با صدای بلند نمی‌گوید «دو کیلو ران»؛ صدا‌ها آرام شده و سفارش‌ها از «وزن» به «مبلغ» تغییر کرده است: «اندازه‌ی سیصد تومان گوشت بده». این جمله‌ی کوتاه معنی کامل کوچک شدن سفره‌هاست.

    در ابتدای زمستان قیمت ران ممتاز گوسفندی به ۱ میلیون و ۲۱۰ هزار تومان رسیده است، سیصد تومان یعنی چیزی کمتر از ۲۵۰ گرم گوشت؛ مقدار ناچیزی که حتی برای یک وعده خورش هم کافی نیست.

    این «خرید ریالی» به جای «خرید کیلویی» تصویری آشکار از شکست طبقه‌ی متوسط است. گوشت، از یک کالای مصرفی، تبدیل به کالای سرمایه‌ای شده که برای سه دهک پایین جامعه، مصرفش به ۷۰۰ گرم در سال (کمتر از دو وعده آبگوشت) رسیده است.

  • آشفته بازار گوشت / گوشت در بازار فراوان است؛ اما در سفره مردم کم!

    آشفته بازار گوشت / گوشت در بازار فراوان است؛ اما در سفره مردم کم!

    به گزارش اقتصادران، قیمت گوشت قرمز در سال جاری دچار شوک سنگینی شد؛ حذف ارز ترجیحی از گوشت قرمز و تبدیل آن به ارز مبادله‌ای کافی بود تا قیمت گوشت قرمز سر از ناکجاآباد دربیاورد! همین مساله موجب کاهش سرانه مصرف گوشت در کشور شده است. به عبارت بهتر، از سفره دهک‌های پایین حذف شده است.

    جدیدترین آمار سازمان خواروبار کشاورزی ملل متحد، سرانه مصرف گوشت قرمز و سفید در ترکیه را ۴۶.۸ کیلوگرم و در ایران ۳۱.۹ کیلوگرم اعلام کرده است.

    کارشناسان این حوزه هشدار می‌دهد که اگر وضعیت تأمین نهاده‌های دامی، توزیع آن سامانه بازارگاه و سیاست حمایتی دولت اصلاح نشود، نه‌تنها در بازار گوشت قرمز، بلکه در کل بخش کشاورزی و دامپروری با بحران شدیدتری مواجه خواهیم شد و شرایط بدتر از امروز می‌شود.

    این در حالی است که گرانی این کالای اساسی به یکی از اهرم‌های فشار به معیشت خانوار تبدیل شده؛ اما دلیل این افزایش قیمت چیست؟

    منصور پوریان، رئیس شورای تأمین دام کشور در مورد دلایل افزایش قیمت گوشت بسته‌بندی در بازار، گفت: گوشت‌های بسته‌بندی وارداتی با ارز مبادله‌ای وارد می‌شود و به دلیل حذف ارز ترجیحی از آن، قیمت آنها نسبت به قبل گران شده است.

    سایه سنگین رکود تورمی بر سر بازار گوشت قرمز

    رئیس شورای تامین دام کشور با اشاره به واردات گوشت قرمز با ارز ترجیحی در سال‌های گذشته، گفت: گوشت قرمز وارداتی در سال‌های گذشته که با ارز ترجیحی وارد می‌شد، در زمان‌هایی که قیمت گوشت در بازار افزایش می‌یافت برای تنظیم بازار توسط شرکت پشتیبانی امور دام کشور توزیع می‌شد تا قیمت گوشت قرمز متعادل شود و مردم امکان تهیه آن را برای سفره خود داشته باشند.

    پوریان ادامه داد: اما در سال جاری شاهدیم که برای نخستین بار، ارز گوشت تنظیم بازار از ترجیحی به مبادله‌ای تغییر یافت. به همین دلیل، قیمت آن نسبت به گذشته به طور محسوسی افزایش یافت و تقاضا کم شد. از طرفی، موجب رکود در این بخش شد.

    گرانی گوشت قرمز به دلیل حذف ارز ترجیحی

    رئیس شورای تامین دام کشور با بیان اینکه خرید گوشت برای مردم دشوار شده است، گفت: گوشت برزیلی درب سردخانه کیلویی ۶۱۰ هزار تومان است؛ ولی گوشت هندی گران‌تر از این مبلغ به فروش می‌رسد. همچنین، گوشت گرم پاکستانی که در میادین توزیع می‌شود کیلویی ۶۹۷ هزار تومان و بعضا ۷۰۰ هزار تومان است.

    پوریان افزود: وقتی گوشت قرمز با ارز مبادله‌ای وارد شود، طبیعتا قیمت آن هم گران خواهد بود.

    کاهش تقاضای گوشت ازسوی خانوار 

    رئیس شورای تامین دام کشور با اشاره به کاهش تقاضای گوشت قرمز در بازار، گفت: بیماری تب برفکی در دام‌های سنگین و احتیاط مردم برای خرید گوشت و افزایش قیمت آن موجب شده تا رکود تورمی بر بازار گوشت سایه بیندازد.

    پوریان افزود: گوشت گرم و منجمد به وفور در بازار موجود است؛ اما تقاضای آن نیز کاهشی است.

     

  • قیمت گوشت لحظه‌ای تغییر می‌کند / نمی‌دانم چه بگویم؛ شرمنده مردم شده‌ایم / وزیر جهاد کشاورزی دچار آشفتگی مدیریتی شده است

    قیمت گوشت لحظه‌ای تغییر می‌کند / نمی‌دانم چه بگویم؛ شرمنده مردم شده‌ایم / وزیر جهاد کشاورزی دچار آشفتگی مدیریتی شده است

    به گزارش اقتصادران، این روز‌ها موضوع قیمت‌گذاری گوشت وارداتی سروصدای زیادی به پا کرده است؛ به‌گونه‌ای که با وجود تفاوت چشمگیر میان قیمت گوشت گرم تولید داخل و گوشت وارداتی، خرید هر دو نوع برای بسیاری از مردم همچنان دشوار است.در حالی‌که با واردات و توزیع گوشت در بازار انتظار می‌رفت قیمت‌ها کاهش یابد، بررسی‌های میدانی نشان می‌دهد چنین اتفاقی رخ نداده است. مردم هنوز برای خرید هر کیلوگرم گوشت باید به‌طور میانگین حدود ۶۰۰ هزار تومان بپردازند؛ رقمی که پرداخت آن از توان بیش از نیمی از خانوار‌های کشور خارج است.

    در همین‌باره، مجتبی عالی، مدیر عامل اتحادیه سراسری دامداران، با اشاره به وضعیت ناپایدار بازار دام و گوشت قرمز گفت: نوسان قیمت و عرضه نامناسب این محصول به‌صورت مستقیم بر بازار تأثیر می‌گذارد. در حال حاضر، وضعیت قیمت‌ها در بازار ثبات ندارد و تقریباً به‌صورت لحظه‌ای تغییر می‌کند، زیرا بسیاری از نهاده‌هایی که دامداران نیاز دارند در سامانه بازرگان عرضه نمی‌شود و آنها ناچارند نهاده‌ها را از بازار آزاد تهیه کنند؛ بنابراین هزینه تمام‌شده تولید برایشان افزایش می‌یابد.

    وی افزود: مردم خودشان می‌بینند که وقتی به مغازه‌ها مراجعه می‌کنند، قیمت تقریباً تمام اقلام خوراکی از صبح تا ظهر تغییر می‌کند.

    بی‌توجهی به هشدار‌های پیشین

    عالی در پاسخ به سؤالی درباره راه‌حل بهبود وضعیت گفت: کسی را که خوابیده است می‌توان بیدار کرد، اما کسی را که خود را به خواب زده، هرگز نمی‌توان بیدار کرد. مدیران دولتی همواره تمایل دارند اطرافشان را افرادی پر کنند که تنها مدح و تمجیدشان را بگویند و از شنیدن نقد برآشفته می‌شوند. در شش‌ هفت ماه گذشته، بار‌ها درباره مشکلات و بحران‌های موجود در بخش تولید دام و گوشت هشدار داده و آنها را اطلاع‌رسانی کرده‌ام.

    آشفتگی مدیریتی و درخواست مداخله فوری

    مدیرعامل اتحادیه سراسری دامداران در ادامه با ابراز نگرانی عمیق از وضعیت کنونی بازار دام و گوشت گفت: واقعاً نمی‌دانم چه بگویم؛ شرمنده مردم شده‌ایم. آقای وزیر جهاد کشاورزی دچار آشفتگی مدیریتی شده است. متولیان دولتی باید در چنین شرایطی تصمیمی فوری و قاطع (فورس ماژور) اتخاذ کنند یا نمایندگان مجلس وارد عمل شوند. من به عنوان نماینده تولیدکنندگان، زنگ خطر را برای تولید ملی به صدا درمی‌آورم.

    وی درباره راهکار‌های مشخص برای کاهش قیمت گوشت و ایجاد ثبات در بازار توضیح داد: اگر مجموعه‌ای از اقدامات مدیریتی به‌موقع انجام شود، می‌توان انتظار کاهش قیمت و ثبات بازار را داشت، اما متأسفانه این اقدامات هنوز عملی نشده است.

    عالی افزود: یکی از مهم‌ترین اقداماتی که باید پیش‌تر انجام می‌شد، تأمین واردات و ذخایر استراتژیک نهاده‌های دامی بود. این کار باید به‌موقع و با برنامه‌ریزی دقیق صورت می‌گرفت، اما حالا تازه متوجه شده‌اند که انبار‌ها خالی است و در تدارک اقداماتی دیرهنگام هستند.

    مدیرعامل اتحادیه سراسری دامداران ادامه داد: به ما اجازه دهند خودمان از طریق کشور‌هایی که با ما قرارداد دارند، واردات را انجام دهیم. تاکنون چندین بار نامه‌نگاری کرده‌ایم، اما امید چندانی به پاسخگویی وزارت جهاد نیست. با این حال امیدوارم این‌بار منجر به گفت‌وگویی واقعی و دوطرفه شود.

    بر اساس فهرست اعلام‌شده، گوشت منجمد مخلوط گوساله برزیلی با سقف قیمت فروش برای واردکنندگان درِ سردخانه ۶۱۰ هزار تومان، گوشت منجمد گاومیش هندی مصرف خانوار ۴۳۰ هزار تومان، گوشت منجمد گوسفندی مغولی (پنج تکه) ۴۸۵ هزار تومان، ران گوسفندی مغولی ۵۹۰ هزار تومان، سردست و کف گوسفندی مغولی ۵۶۰ هزار تومان، قلوه‌گاه گوسفندی مغولی ۳۱۰ هزار تومان، گردن گوسفندی مغولی ۴۸۰ هزار تومان و راسته گوسفندی مغولی نیز ۴۸۰ هزار تومان تعیین شده است.

  • ارز ترجیحی حذف شود، گوشت یخی هم دیگر گیر مزدبگیران و کارگران نمی‌آید

    ارز ترجیحی حذف شود، گوشت یخی هم دیگر گیر مزدبگیران و کارگران نمی‌آید

    به گزارش اقتصادران، « با حذف ارز ترجیحی از ابتدای زنجیره تأمین، قیمت کالاها برای دارندگان کالابرگ تفاوتی نخواهد داشت و مابه‌التفاوت قیمت واقعی کالا با نرخ ارز مبادله‌ای را دولت پرداخت می‌کند». این قول وزیر کشاورزی برای تامین مایحتاج اساسی زندگی مردم با قیمت پایین‌تر است، قولی که نه تنها تضمینی برای اجرا ندارد، بلکه قرار نیست فرودستان و محرومان جامعه را به آینده امیدوار سازد.

    بازخوانی همین جمله ساده‌ی وزیر کشاورزی، چند واقعیت را به نمایش می‌گذارد؛ اول اینکه به احتمال زیاد ارز ترجیحی ۲۸ هزار و ۵۰۰ هزار تومانی به طور کامل از زنجیره تامین حتی برای کالاهای اساسی و ضروری حذف خواهد شد و دومین واقعیت این است که قرار است در آینده‌ای نزدیک، دوباره موج جدیدی از گرانی راه بیفتد. اما آقای وزیر، قصد دارد با توسل به کلید واژه «کالابرگ» عمق فاجعه‌ی در راه را بپوشاند و به مردم قوت قلب بدهد!

    وعده بی‌پایه‌ی «کالابرگ»

    اما باید پرسید مگر همه مردم حتی همه آن‌هایی که در دهک‌های فرودست‌تر درآمدی و مزدبگیر و مستاجر هستند، کالابرگ الکترونیک می‌گیرند؟ در ماه‌های اخیر، یارانه نقدی حدود ۸ میلیون نفر از شهروندان قطع شده است، شهروندانی که بسیاری از آن‌ها بازنشستگان، استادکاران ساختمانی، سرایداران مدارس و مزدبگیران ساده بوده‌اند و از آن مهم‌تر اینکه، آیا کالابرگ الکترونیک که قرار است با استفاده از ارز ترجیحی در زنجیره تامین عرضه شود، همه‌ی نیازهای ضروری خانوارهای مشمول را پوشش می‌دهد؟ مگر چند کیلو برنج، گوشت یا روغن با کالابرگ الکترونیک می‌دهند؟!

    در حال حاضر، در حالی‌که سیدعلی مدنی‌زاده، وزیر امور اقتصادی و دارایی، بر ضرورت حرکت به سمت تک‌نرخی شدن ارز تأکید دارد، محمدرضا فرزین، رئیس کل بانک مرکزی، همچنان از تداوم سیاست ارز ترجیحی ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی دفاع می‌کند و اجرای نرخ واحد را در شرایط فعلی، غیرعملی و موجب افزایش قیمت کالاهای اساسی می‌داند.

    دولت مصرانه بر شوک‌درمانی ارزی و کاستن از هزینه‌های ارزی خود به ضرر مردم تاکید دارد و در این میان، وزرا وعده‌های بی‌بنیان و بی سرانجام می‌دهند؛ یادمان نرفته در بودجه ۱۴۰۱ بعد از اولین دور حذف ترجیحی، قرار نهادند که همه کالاها به قیمت شهریور ۱۴۰۰ عرضه شود اما هیچ کالایی، دقیقاً هیچ کالایی هیچ زمان به قیمت شهریور ۱۴۰۰ بازنگشت!

    این وعده برای تثبیت نرخ با کالابرگ (که هر روز از طول و عرض و شمول آن کاسته می‌شود) دقیقاً مشابه همان وعده سال ۱۴۰۱ است؛ دوباره همه چیز گران خواهد شد کمااینکه همین امروز هم قیمت‌ها حتی قیمت‌های ستاد تنظیم بازار، به راستی خارج از توان خرید اکثریت مردم از جمله مزدبگیران شاغل و بازنشسته است. داده‌های تورمی شهریورماه نشان می‌دهد که در بازه زمانی یکساله منتهی به شهریور، نان و غلات نزدیک به ۱۰۰ درصد گران‌ شده است و سایر کالاهای خوراکی هم به طور میانگین، تورم بیش از ۵۰ یا ۶۰ درصدی را تجربه کرده‌اند؛ البته این داده‌های رسمی تورمی‌ست و با تورم واقعی کف بازار همخوانی ندارد.

    قیمت پنج کیلو گوشت گوساله، یک‌سوم دستمزد ماهانه کارگران

    در روزهای اخیر، قیمت هر کیلو گوشت گوساله ستاد تنظیم بازار به مرز یک میلیون تومان رسید! به این معنا که قیمت مصوب دولت برای هر کیلو گوشت گوساله، در میادین عرضه دولتی و برخی فروشگاه‌های زنجیره‌ای که محدود است و در دسترس همه مردم نیست، یک میلیون تومان است.

    اخیراً مسعود رسولی، دبیر انجمن صنعت گوشت ایران، از آغاز عرضه گوشت تنظیم بازاری در فروشگاه‌های زنجیره‌ای خبر داده است. به گفته وی، در حال حاضر گوشت گوساله مخلوط با قیمت هر کیلوگرم ۸۰۹ هزار تومان و ران و دست گوساله با قیمت ۹۰۹ هزار تومان در این فروشگاه‌ها توزیع می‌شود.رسولی همچنین اعلام کرد که از هفته آینده گوشت گوسفندی نیز در این طرح عرضه خواهد شد.

    دولت قصد دارد برای شکستن قیمت! گوشت یخ‌زده گوساله وارد کند؛ گوشتی کم کیفیت که بازهم قیمت هر کیلوی آن حدود ۷۰۰ هزار تومان و حتی بیشتر خواهد بود.

    در حال حاضر در بسیاری از گوشت فروشی‌ها و قصابی‌های جنوب شهر، گوشت قرمز یافت نمی‌شود، آنچه یافت می‌شود فقط زایده‌ها و بخش‌های ارزان گوسفند و گوساله است؛ براساس داده‌ها، تنها فقط ۱۰ درصد مردم یا کمی بیشتر مشتری گوشت قرمز هستند.

    «محمدرضا قربانی» بازنشسته کارگری شهرری در ارتباط با «گوشت گوساله‌ی کیلویی ۱ میلیون تومان با نام «تنظیم بازار» می‌گوید: یک خانوار ۴ نفره‌ی کارگری را در نظر بگیریم که با حقوق ماهانه‌ی ۱۶ میلیون و پانصدهزار تومان (با احتساب مزایا) امرار معاش می‌کند، این خانواده چطور می‌تواند با چنین رقم وحشتناکی کنار بیاید؟

    این بازنشسته افزود: برای یک خانواده‌ی ۴ نفره کارگری، مصرف حداقل ۵ کیلوگرم گوشت در ماه به‌عنوان منبع اساسی پروتئین، یک نیاز اولیه و غیرقابل چشم‌پوشی است (سرانه ماهانه حدود یک کیلو در ماه). قیمت ۵ کیلو گوشت قرمز ۵ میلیون تومان می‌شود که چیزی نزدیک به یک‌سوم کل دریافتی ماهانه یک خانواده کارگری را می‌بلعد. این ۳۰ درصد تنها صرف گوشت شده است؛ سایر اقلام حیاتی این خانوار کارگری چه می‌شوند؟ یک کارگر چطور می‌تواند با این دستمزد از عهده‌ی مسکن و اجاره‌بها برآید، در حالی که حتی در اطراف کلان‌شهرها هم دوسوم دستمزدش را هزینه‌ی مسکن می‌بلعد! برنج کیلویی ۳۰۰ هزار تومان در کجای سفره قرار درد؟  لوبیا چیتیِ کیلویی ۵۰۰ هزار تومان و مرغِ ۲۰۰ هزار تومانی چطور ممکن است؟!

    به اعتقاد قربانی، وقتی یک کالای اساسی غذایی تا این حد گران می‌شود که سهم ۳۰ درصدی از کل درآمد ماهانه یک خانواده کارگری را به خود اختصاص می‌دهد و همان رقم با افتخار در رسانه‌ها اعلام می‌شود، یعنی یک فاجعه معیشتی اتفاق افتاده است، چیزی فراتر از یک بحران….

    گوشت از سفره‌ی کارگران حذف شده همانطور که برنج، لبنیات و میوه هم حذف شده‌اند؛ این بازنشسته‌ی ساکن شهرری با لحنی ناامید می‌گوید: در این شرایط صحبت از افزایش مزد و مستمری، صحبتی بی‌فایده است؛ درصدهای شورایعالی کار به هیچ کاری نمی‌آید وقتی تورم چند برابر آن را از سفره‌ها برداشت می‌کند.

    اینها تنها یک توصیف ساده از شرایط فعلی‌ست؛ وقتی ۵ کیلو گوشت با قیمت دولتی، یک سوم دستمزد ماهانه کارگر را به خود اختصاص می‌دهد، با حذف ارز ترجیحی در هفته‌های پیش رو چه اتفاقی می‌افتد؟ آن زمان گوشت یخ‌زده وارداتی هم با قیمت کیلویی یک میلیون تومان، گیر مردمِ فرودست و مزدبگیر نمی‌آید…..

     

  • سفره مردم منهای گوشت! / اعدادی دردناک از آمار سرانه مصرف گوشت توسط ایرانی ها

    سفره مردم منهای گوشت! / اعدادی دردناک از آمار سرانه مصرف گوشت توسط ایرانی ها

    به گزارش اقتصادران، اعداد گاها می‌توانند بیش از هرتصویر و صحنه‌ای قلب انسان را به درد آورند. جامعه امروز ایران تبدیل به مثالی زنده از این مساله شده است؛ شرایطی که در آن اعداد در قالب قیمت‌ها تبدیل به بختک زندگی و آسایش مردم شده‌اند؛ بختک‌هایی که سفره‌ها را روز‌به‌روز بی‌روح‌تر و سبد‌های خرید را روز‌به‌روز کوچک‌تر می‌کنند. گوشت در جهان به‌عنوان گران‌ترین و در عین حال یکی از مهم‌ترین اقلام سبد معیشت خانوار شناخته می‌شود و به همین دلیل دولت‌ها برای حفظ اندازه لازم آن در سفره‌ها باید اهتمام جدی به کار گیرند اما با نگاهی به جای خالی گوشت در سفره‌ها به‌نظر می‌رسد قیمت‌ها از مردم گیاهخوارانی از سر اجبار ساخته‌اند.

    گفتیم اعداد می‌توانند دردناک‌تر از تصاویر باشند و آمار سرانه مصرف گوشت داخل کشور نیز یکی از این آمار‌هاست. بر خلاف بسیاری از گفته‌های مسوولان سرانه مصرف گوشت داخل ایران کمتر از استاندارد‌های جهانی این حوزه است. بر طبق آمار سازمان جهانی خواربار و کشاورزی ملل متحد (فائو) سرانه مصرف گوشت قرمز و سفید در جهان ۴۱کیلوگرم است. این در حالی است که این رقم در ایران با نگاه خوشبینانه نیز به ۱۲ کیلوگرم نخواهد رسید. این کمبود چشمگیر سرانه مصرف نسبت به استاندارد جهانی رتبه ایران در مصرف گوشت در جهان را به رتبه تقریبی ۹۸ از ۱۹۶ کشور تنزل داده است.

    افزایش قیمت گوشت از ۳‌دهه گذشته تا به امروز

    اگر نگاهی به روند افزایش قیمت گوشت از سه‌دهه گذشته تا به امروز داشته باشیم متوجه می‌شویم که چرا گوشت به اولین کالای حذف شده از سبد خرید اقشار ضعیف و حتی متوسط جامعه تبدیل شد. بر طبق آمار‌ها در سال ۱۳۷۲ قیمت هر کیلو گوشت گوسفندی با استخوان ۵۳۵ تومان بود. بر طبق آمار‌های دهه۸۰‌ قیمت گوشت گوسفندی با استخوان در سال۱۳۸۴ حدود ۳۱۰۰ تومان و در سال۱۳۸۸ حدود ۱۱۸۰۰ تومان ثبت شده است.

    گزارش‌ها نشان می‌دهند که در فروردین ۱۳۹۱ قیمت هرکیلوگرم گوشت گوساله برای مصرف‌کننده حدود ۱۴-۱۳‌هزار تومان بوده است. در سال‌های۱۳۹۵- ۱۳۹۲ قیمت‌ها افزایش یافتند؛ برای مثال در۱۳۹۲ نمونه‌هایی با نرخ‌های چند ده‌هزار تومان و در۱۳۹۵ گزارش‌هایی از قیمت‌های ۳۸-۴۲‌هزار تومان به چشم می‌خورد. سال ۹۷ زمانی بود که رکورد رشد قیمت به معنای واقعی کلمه شکست و رشد شدید قیمتی رخ‌داده تا آنجا که قیمت‌ها از حدود ۴۲و۳۹‌هزارتومان(اوایل سال‌) به حدود ۸۶و۹۵‌هزارتومان (پایان سال۹۷) برای گوشت گوسفند و گوساله رسیدند(رشد دست‌کم ۱۲۰‌درصدی در سال۹۷). در خرداد۱۳۹۸ هم گزارش‌ها قیمت هر کیلو ران گوسفندی را بین ۱۱۰-۹۰‌هزارتومان و گوشت گوساله نزدیک ۱۰۰‌هزارتومان اعلام کردند.

    انفجار قیمت‌ها از ۱۴۰۰ به بعد

    در نهایت به ۱۴۰۴ می‌رسیم؛ جایی که آمار‌ها دیگر رمقی برای معیشت مردم باقی نگذاشته است. امروزه یارانه سه‌دهک ابتدایی برای هر نفر ۴۰۰ تومان است. قیمت هر کیلوگرم ران گوسفند بدون استخوان در بازار از ۹۰۰‌هزارتومان شروع می‌شود و براساس منطقه به منطقه تا ارقام بالاتر ادامه دارد. یعنی یارانه یک‌ماه یک‌نفر برای خرید یک‌کیلوگرم گوشت هم کافی نیست!

    خداحافظی با نیروی انسانی سالم و توانمند

    بسیاری از کارگران در خوشبینانه‌ترین حالت و با احتساب اضافه کاری ۱۵‌میلیون تومان درآمد دارند. اجاره در ارزان‌ترین مناطق تهران امروزه از ۹‌میلیون‌تومان شروع می‌شود و در چنین شرایطی مشخص است که خوردن یک وعده گوشت در ماه نیز برای بسیاری از اقشار جامعه تبدیل به رویایی محال شده‌است. مرتضی افقه، استاد دانشگاه و کارشناس مسائل اقتصادی در همین‌باره به «جهان‌صنعت» گفت: در ادبیات اقتصاد توسعه به‌ویژه در کشورهای جهان‌سوم مهم‌ترین و شاید اصلی‌ترین عامل افزایش تولید و محرک توسعه نیروی انسانی است. البته هر نیروی انسانی لزوما نمی‌تواند به توسعه کمک کند.

    نیروی انسانی زمانی موثر است که دو ویژگی اساسی داشته باشد: نخست تخصص و مهارت؛ یعنی باسواد یا حداقل نیمه‌ماهر باشد و دوم سلامت جسمی و روحی. به همین دلیل است که در کشورهای پیشرفته آموزش و بهداشت نه‌تنها رایگان بلکه اجباری نیز هستند. آن‌کشورها سال‌هاست به این نتیجه رسیده‌اند که اگر نیروی انسانی قرار است در فرآیند توسعه مشارکت واقعی و موثر کند باید هم سالم و هم متخصص باشد. افقه ادامه داد: در کشورهایی مانند ایران یکی از عواملی که مانع بهره‌وری نیروی انسانی می‌شود پایین‌بودن سطح درآمدهاست. وقتی‌درصد قابل‌توجهی از جامعه از حداقل درآمد برخوردارند طبیعی است که نتوانند به‌طور همزمان آموزش دیده و از سلامت جسمی و روانی برخوردار باشند. در چنین شرایطی حتی دریافت مواد غذایی لازم-مثل پروتئین- برای داشتن بدنی سالم نیز دشوار می‌شود. بنابراین هرچه فقر گسترش یابد هم از نظر اجتماعی و هم از نظر اقتصادی کشور دچار ناتوانی در فرآیند توسعه می‌شود.

    کلاف سردرگم حکمرانی اقتصادی

    اقتصاد معیشت یکی از زیرمجموعه‌های سیستم اقتصادی کلی کشور است. افقه در همین باره گفت: حکمرانی اقتصادی در سال‌های گذشته- به‌ویژه پس از پایان جنگ ایران و عراق- باعث شده است که امروز با یک «کلاف سردرگم» روبه‌رو باشیم. از یک‌سو دولت منابع مالی کافی برای اجرای حمایت‌های رفاهی نداشته و از سوی دیگر اگر این حمایت‌ها صورت نگیرد فقر گسترده‌تر می‌شود.

    این کارشناس مسایل اقتصادی هشدار داد: در چنین شرایطی تورم مزمن و مداوم نیز به بحران دامن‌زده است. حدود هفت تا هشت سال است که نرخ تورم دورقمی و بالاتر از ۳۰‌درصد بوده است. حتی اگر امسال تورم رسمی را ۳۰‌درصد اعلام کنند این به‌معنای انباشت تورم سنگین در سال‌های متوالی است. چنین تورمی عملا مانع مشارکت نیروی انسانی در فرآیند توسعه می‌شود و می‌تواند به بروز ناآرامی‌های اجتماعی و سیاسی منجر شود؛ اتفاقاتی مشابه آنچه در سال‌های ۱۳۹۶ و ۱۳۹۸ شاهد بودیم. این چرخه ضدتوسعه هم دولت و هم جامعه را در وضعیت بحرانی نگه می‌دارد.

    از بین رفتن طبقه متوسط در سال‌های اخیر موضوعی است که بسیاری از کارشناسان درباره آن هشدار داده اند. این استاد دانشگاه در این‌باره گفت: سفره مردم دیگر به هیچ عنوان در وضعیت عادی نیست. اگر سبد معیشت خانوار ایرانی را با کشورهای اروپایی مقایسه کنیم شکاف بسیار عمیقی مشاهده می‌شود. طبقه‌متوسط در ایران عملا به‌سختی قابل‌تشخیص بوده و می‌توان گفت در حال از بین رفتن است. ازبین‌رفتن طبقه متوسط پیامدهای گسترده‌ای دارد چراکه این طبقه موتور محرک فعالیت‌های اجتماعی، اقتصادی و حتی سیاسی است. هرچه این طبقه کوچک‌تر و ضعیف‌تر شود پیشرفت کشور دشوارتر خواهد شد.

    افقه ادامه داد: مردم ایران به دو دلیل از وضعیت کنونی ناراضی‌ترند: نخست اینکه تجربه تاریخی دوران پیش از انقلاب را در ذهن دارند؛ به‌ویژه دهه۵۰ که شرایط اقتصادی کشور نسبتا مطلوب بود. بسیاری از مردم آن دوران را به یاد دارند و احساس می‌کنند پس از گذشت بیش از ۴۰ سال هنوز به سطح رفاه آن دهه نرسیده‌اند. دومین دلیل مقایسه با سایر کشورهاست. مردم می‌گویند ما منابع عظیم طبیعی و ذخایر خدادادی فراوانی داریم و در کنار آن نیروی انسانی ماهر و تحصیل‌کرده نیز کم نیست اما به دلیل برخی تنگ‌نظری‌ها این نیروها به کشورهای دیگر رانده شده‌اند. در حالی که کشورهای فاقد منابع توانسته‌اند مسیر توسعه را طی کنند ما باوجود این ظرفیت‌ها هنوز درجا می‌زنیم.

    این استاد دانشگاه در خاتمه سخنان خود گفت: اکنون طبقه متوسط به‌شدت فشرده و لاغر شده و با سرعت زیادی به زیر خط فقر سقوط می‌کند. نبود این طبق یکی از موانع اصلی توسعه کشور است.