فعالان حوزه تجارت الکترونیک و کسبوکارهای اینترنتی از آسیبهای قطع شدن و محدودیت کامل اینترنت روی سلامت روان کاربران و کسبوکارهای آنها میگویند. پیگیری نهادهای صنفی حوزه اقتصاد دیجیتال نشان میدهد زمان مشخصی برای رفع اختلالها اعلام نشده و حتی پاسخ دقیقی هم به پیگیریهای آنها داده نمیشود. نیما قاضی، رییس انجمن تجارت الکترونیک تهران در گفتوگو با زومیت درباره اصلیترین مشکلات کسبوکارهای اینترنتی میگوید: «یکی از مشکلات پلتفرمها این است که اصلا به سرورهای خارج از ایران خود دسترسی ندارند و به همین دلیل برخی از فعالیتهای آنها کاملا مختل شده است.» به گفته او، ارسال نشدن پیامک OTP برای کاربران، یکی از اصلیترین مشکلات کسبوکارهاست. قاضی اضافه میکند: «برای افرادی که به هر دلیلی از حساب کاربری خود خارج شده و دوباره قصد دارند وارد شوند یا افرادی که قصد دارند حساب کاربری بسازند، این موضوع چالش بزرگی ایجاد کرده است.» به گفته او، خیلی از فعالیتها در کشور متوقف شده است چون در شرایط طبیعی نیستیم. بسیاری از خرید و فروشها، خدمات و حوزههای مختلف دچار رکود شده است و خیلی از پلتفرمها در حالت معلق و نیمهتعطیل قرار دارند.
چشمانداز کوتاهمدتی برای بازگشت شرایط عادی وجود ندارد
پیگیری اتحادیه بینتیجه مانده است
رضا الفتنسب، رییس اتحادیه کسبوکارهای اینترنتی نیز از همین بینتیجه ماندن پیگیریهای این اتحادیه میگوید. او درباره وضعیت کسبوکارها میگوید: وضعیت خیلی خوب نیست و خبر خاصی نداریم که چه زمانی مشکل برطرف میشود.» برآوردی هم ندارم که چقدر خسارت وارد شده اما در حال پیگیری هستم که مشکلات بهویژه وضعیت OTP زودتر برطرف شود. شرایط ویژهای است و باید منتظر باشیم تا ببینیم کمکم چه اتفاقی میافتد.
قطعی اینترنت فعلی قابل قیاس با هیچ زمان دیگری نیست
صادق محمدی، نایب رییس اتحادیه کسبوکارهای مجازی درباره تاثیر اختلال اینترنت بر کسبوکارها میگوید که کسبوکارها در وضعیتی کاملا مختلشده قرار دارند. او در توصیف این وضعیت میگوید: «مثلا سرویس کسبوکار بالا میآید ولی sms آنها قطع است؛ یا اگر sms وصل باشد درگاه بانکی قطع میشود. به دلیل شرایط موجود، کسبوکارهای فیزیکی به یک نحو و کسبوکارهای آنلاین نیز به نحوی دیگر مختل شدهاند و من فکر میکنم اوضاع روزبهروز بدتر شود.» نایب رییس اتحادیه کسبوکارهای مجازی با اشاره به بیسابقه بودن قطعی زیرساختهای اینترنت در سالهای گذشته گفت: حتی در سال ۱۴۰۱ هم به این شکل نبود که اینترنت، اساماس گوشی به گوشی یا اساماس تجاری قطع باشد. الان در شرایط خاصی هستیم و قابل قیاس با هیچ شرایطی نیست.
عملا فضایی برای اقتصاد دیجیتال باقی نمانده است
تا وضعیت مبهم فعلی رفع نشود آسیب بزرگتر میشود
پشوتن پورپزشک، عضو هیأت مدیره اتحادیه کسبوکارهای اینترنتی، بزرگترین آسیب قطع شدن اینترنت را ضربه به امنیت روانی کاربران میگوید: آسیبی که درباره آن صحبت میکنیم، پیش از هر چیزی آسیب به امنیت روانی کاربران است. تجربه مشترک همه ما این است که علاوهبر نداشتن اینترنت، sms هم قطع شده است. ساعت زیادی از شبانهروز تلفن و انواع دسترسیها قطع میشود و با مختل شدن این دسترسیها، عملا امنیت روانی کل کاربران آسیب میبیند. او ادامه میدهد: «این اختلال آنقدر عجیبوغریب است که همه با یک ابهام دستوپنجه نرم میکنند. تا زمانی که این ابهام رفع نشود، آسیب بزرگتر میشود و ضریب میخورد.» برآورد پورپزشک این است که بسیاری از کسبوکارها احتمالا هیچ فروشی ندارند: «تنها فروشگاههایی که کالای اساسی میفروشند و میتوانند در این ساختار فعالیت کنند، فروش دارند. هر چه کسبوکار نوپاتر باشد، تابآوری کمتر میشود و زودتر از بین میرود.» او درباره آسیب اختلالات فنی کسبوکارها میگوید: این موضوع باید در دو سطح بررسی شود؛ سطح اول کاربر نهایی است که در پلتفرمهایی مانند دیوار یا پادرو فعالیت میکند. این کاربر به محل کسبوکارش دسترسی ندارد. سطح دوم خود پلتفرم است که شاهراه حیاتی مدیریت کردن کسبوکارش از دست رفته است. پورپزشک درباره مشکلات فنی ادامه میدهد: «الان یک لایه زیرساختی ما از بین رفته است. ممکن است شما هم در این شرایط مخاطرات امنیتی داشته باشید و کسبوکارتان از مدار خارج شود اما زمانی که اختلال طولانی میشود و شما آنها را تشخیص نمیدهید، با توجه به تغییراتی که در زمانهای مختلف روی شبکه انجام میشود، خطا روی خطا اتفاق میافتد و پیچیدگی به قدری زیاد میشود که برای برگشتن به نقطه قبلی ممکن است مجبور باشید روزها زمان صرف کنید.»
اینترنت نداریم، انگار آب و برق نداریم
وزیر ارتباطات: پیگیر رفع اختلال اینترنت هستیم
در این میان سید ستار هاشمی – وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات – در پاسخ به سوال ایسنا درباره قطعیهای اینترنت در کشور و اینکه تا چه زمانی این شرایط ادامه دارد، اظهار کرد: همانگونه که در بیانیه اخیر اشاره کردیم، این تصمیم با توجه به شرایط امنیتی حاکم و از سوی مراجع امنیتی اتخاذ شده است. وی افزود: طبیعتاً این تصمیم هم توسط همه دستگاهها تمکین شد، بنابراین به صورت جدی در حال پیگیری هستیم تا در اسرع وقت ارتباطات مردم برقرار شود و بتوانیم خدمات را همانند گذشته به مردم ارایه دهیم. هاشمی همچنین اظهار کرد: بخشی از خدمات پیامرسانهای داخلی نیز اکنون برقرار شده و برقراری سایر خدمات بر بستر پیامرسانهای داخلی را با جدیت دنبال میکنیم تا با حفظ چارچوبهای کلی که مصوب شده، در اولین فرصت ممکن به مدار استفاده بازگردانده شوند.
