به گزارش اقتصادران، بر اساس توافقنامه امضا شده میان دولتهای روسیه و پاکستان، مسکو قرار است بهسازی خط ریلی تفتان -کویته را بر عهده بگیرد که این موضوع، راهآهن ایران را به نقطه اتصال میان روسیه و پاکستان تبدیل خواهد کرد. نشریه تریبیون پاکستان هفته گذشته با انتشار گزارشی، از تصمیم مسکو برای سرمایه گذاری در ساخت و بهسازی خط ریلی کویته – تفتان خبر داد. این نشریه مبلغ مد نظر روسیه برای سرمایه گذاری در پروژه مذکور را بین ۵۵۰ تا ۶۶۰ میلیون دلار اعلام کرده که مورد توافق اسلام آباد نیز قرار گرفته است. گفته میشود مقدمات توافق مذکور در حاشیه سفر وزیر راهآهن پاکستان به روسیه در تاریخ ۸ دسامبر ۲۰۲۳ به دست آمده و دو طرف قرار است در چارچوب روابط دوجانبه اقدام به ساخت این پروژه نمایند. اما سوال اینجاست که با توجه بهعدم اتصال مستقیم ریلی میان روسیه و پاکستان، هدف مسکو از انجام این سرمایهگذاری چیست؟ آیا این سرمایهگذاری صرفا در راستای توسعه روابط دوجانبه انجام شده و یا اهداف تجاری در پس قرارداد مذکور نهفته است؟
نقش کویته در کریدور اقتصادی چین – پاکستان
ایران، نقطه اتصال ریلی میان روسیه و پاکستان
همان طور که گفته شد؛ شهر مرزی تفتان دقیقا در مرز ریلی ایران واقع شده و به نظر میرسد هدف روسیه از سرمایهگذاری روی خط ریلی تفتان – کویته، اتصال ریلی به پاکستان از طریق شبکه ریلی ایران است. اگر فاکتورهای موجود را به توافق تهران و مسکو برای ساخت خط ریلی رشت – آستارا به عنوان تنها گسستگی موجود در کریدور ریلی شمال – جنوب اضافه کنیم، میتوان این ادعا را بهتر اثبات کرد. همچنین، با توجه به تحولات ژئوپولیتیک به وقوع پیوسته در غرب خاورمیانه و دریای سیاه و همچنین، افزایش تنشها در نزدیکی دریای عمان، به نظر میرسد روسیه در نظر دارد دستکم بخشی از مبادلات بارهای ترانزیتی خود را از طریق مسیر خشکی پیموده و حتیالمقدور، فاصله جریان بار خود را از بنادر متصل به آبهای آزاد بین المللی مانند دریای عمان حفظ کند. با توجه به فاصله ۶۵۰ کیلومتری راهآهن زاهدان (متصل به خط ریلی تفتان)، به نظر میرسد مسیر مذکور، با توجه به قرار گرفتن در عمق خاک ایران، مسیری به مراتب امنتر از آبهای دریای عمان دستکم در شرایط کنونی منطقه است.
