برچسب: تولید برق

  • صنایع از برق تولیدی خودشان به مردم برق می دهند

    صنایع از برق تولیدی خودشان به مردم برق می دهند

    به گزارش اقتصادران، سید محمد اتابک  در گفت و گو با اعضای مجمع نمایندگان آذربایجان غربی افزود: کارخانه‌هایی در بخش صنعت کشور فعال هستند که نه تنها برق مورد نیاز خود را خود تولید می کنند،‌بلکه بخشی از مازاد آن نیز به شبکه سراسری تزریق و به مصارف شهری می‌رسد.

    وزیر صمت اظهار کرد: معتقدیم که رعایت حال صنایع در این شرایط و حمایت از این بخش برای تداوم تولید الزامی است.

    وی با اشاره به شناسایی و وجود ۵۰۰ معدن در آذربایجان‌غربی بیان کرد: برای توسعه فعالیت‌های معدنی در این استان، نیازمند رفع موانع تولید هستیم که به این منظور برخی از اختیارات به استان تفویض می‌شود.

    اتابک با بیان اینکه ۴۰ درصد معادن آذربایجان‌غربی غیر فعال هستند و این قابل قبول نیست، ادامه داد: متاسفانه ۳۷ درصد صنایع این منطقه نیز با ظرفیت زیر ۵۰ درصد کار می کنند و ۱۱ درصد صنایع نیز غیر فعال هستند.

    ۸۰۰ شهرک صنعتی در کشور فعال است

    وزیر صنعت، معدن و تجارت ادامه داد: ۸۰۰ شهرک صنعتی در کشور وجود دارد که نیازمند مدیریت و جذب تسهیلات برای فعالیت‌های صنعتی است.

    اتابک با بیان اینکه ۲۶ شهرک صنعتی در استان آذربایجان غربی وجود دارد، اظهار کرد: این شهرک ها با ظرفیت کامل فعال نیستند.

    وزیر صمت با اشاره به فعالیت بیش از ۲ هزار واحد صنعتی در آذربایجان غربی ،ادامه داد: از این تعداد ۷۹ پروژه از پیشرفت ۸۰ تا ۱۰۰ درصدی برخوردار هستند؛ این پروژه ها لازم است در اولویت تکمیل شدن قرار داشته باشند و به چرخه تولید وارد شوند.

    اتابک در این نشست بر فعال سازی واحدهای راکد تاکید کرده و خواستار تسریع در رفع موانع تولید این کارخانه ها شد.

    وی با اشاره به فعال سازی تجارت مرزی با استفاده از ظرفیت‌های بومی و منطقه‌ای در آذربایجان‌غربی اضافه کرد: سهم این استان از تجارت کشور ۱.۸ درصد و صادرات نیز هشت درصد است که نشان می‌دهد ظرفیت مرزی در آن مورد غفلت واقع شده است.

    اتابک خاطرنشان کرد: مزیت جغرافیای آذربایجان غربی و همسایگی با سه کشور، این منطقه را در ردیف استان‌های مهم کشور قرار داده است که می‌تواند سهم تجارت خود را افزایش دهد.

    به گفته وزیر صمت، آذربایجان غربی در زمینه آمار بیکاری با نرخ ۵.۸ از میانگین کشوری پایین تر است و در زمینه ایجاد ارزش افزوده در ردیف ۱۶ کشور قرار دارد.

  • قهر برق! / چرا کار ایران به خاموشی‌ رسید؟

    قهر برق! / چرا کار ایران به خاموشی‌ رسید؟

    به گزارش اقتصادران، در گرمای بهار و تابستان، وقتی کولرها یک‌صدا فریاد می‌زنند و خیابان‌ها زیر تابش آفتاب له‌له می‌زنند، ناگهان برق می‌رود. صدای فن‌ها می‌خوابد، چراغ‌ها خاموش می‌شوند و زندگی، هرچند برای چند دقیقه، ایست می‌کند. این خاموشی‌ها برای بسیاری از مردم دیگر نه یک اتفاق عجیب، بلکه بخشی از «روال بهار و تابستانه» شده‌اند.

    اما پشت این خاموشی‌ها، داستانی نهفته است. داستانی از سال‌ها بی‌برنامگی، وابستگی به منابع محدود، افزایش مصرف بی‌رویه و فرسودگی زیرساخت‌ها. این گزارش، سفری است به دل تاریکی‌هایی که برق را از ما می‌گیرند؛ نگاهی عمیق به ریشه‌های این خاموشی‌ها و آنچه باید برای پایان آنها انجام بدهیم.

    بخش خانگی بیشترین مصرف برق را دارد و آنچه بحران را تشدید می‌کند، الگوی غلط مصرف است. استفاده از وسایل پرمصرف در ساعات اوج بار، روشن ماندن وسایل برقی غیرضروری و نبود فرهنگ بهینه‌سازی مصرف، چالشی جدی در مدیریت شبکه ایجاد کرده است.

    از سوی دیگر، نیروگاه‌های کشور به‌خصوص در تابستان، با کمبود آب برای خنک‌سازی مواجه‌اند. نیروگاه‌های برق‌آبی نیز با کاهش شدید ذخایر سدها، سهم‌شان از تولید برق کاهش چشمگیری داشته است. در نتیجه، بار بیشتری روی دوش نیروگاه‌های گازی می‌افتد؛ آن هم در شرایطی که این نیروگاه‌ها با کمبود گاز هم مواجه‌اند.

    شاید عجیب به نظر برسد، اما یکی از دلایل مهم قطع برق در تابستان، کمبود گاز در زمستان است! چگونه؟ در فصل سرد، اولویت تأمین گاز با بخش خانگی است. وقتی گاز به اندازه کافی به نیروگاه‌ها نمی‌رسد، آنها مجبور به استفاده از سوخت مایع می‌شوند که آلاینده‌تر، گران‌تر و کم‌راندمان‌تر است. این کاهش بهره‌وری، روی کل چرخه تولید اثر می‌گذارد و در نتیجه، تابستانی با برق کمتر در انتظار خواهد بود.

    همچنین، بسیاری از نیروگاه‌های جدید یا توسعه‌یافته نیازمند گاز طبیعی با فشار بالا هستند. نبود زیرساخت‌های مناسب انتقال گاز، کار آنها را نیمه‌کاره گذاشته است. در کشوری که ۳۰۰ روز آفتابی در سال دارد، سهم انرژی خورشیدی از برق تولیدی کمتر از یک درصد است! در حالی که پتانسیل نصب بیش از ۶۰ هزار مگاوات نیروگاه خورشیدی و بادی در کشور وجود دارد، عملا کمتر از ۱۰۰۰ مگاوات به بهره‌برداری رسیده است.

    دلایل این عقب‌ماندگی را می‌توان در نبود سیاست‌های تشویقی پایدار، کاهش قیمت خرید تضمینی برق تجدیدپذیر، مشکلات ارزی برای واردات تجهیزات و عدم جذب سرمایه‌گذاری خصوصی جست‌وجو کرد.

    در حالی که کشورهای منطقه مانند امارات، عربستان و ترکیه با سرعت بالا در حال توسعه انرژی‌های پاک هستند، ایران همچنان درگیر برنامه‌ریزی‌های ناپایدار و پروژه‌های نیمه‌تمام مانده است.

    در بسیاری از کشورهای جهان، مصرف برق در ساعات اوج با روش‌های متنوعی کنترل می‌شود؛ از تعرفه‌های شناور تا کنتورهای هوشمند. اما در ایران، مدیریت مصرف بیشتر به‌صورت سنتی، دستوری و مقطعی انجام می‌شود: یا با خاموشی، یا با خواهش از مردم!

    کنتورهای هوشمند که می‌توانند نقش مهمی در مدیریت پیک مصرف ایفا کنند، هنوز در مراحل ابتدایی نصب هستند. تعرفه‌های برق نیز برای بخش خانگی بسیار پایین و غیربازدارنده است. به همین دلیل، مصرف‌کنندگان انگیزه‌ای برای صرفه‌جویی ندارند.

    یکی از ریشه‌های اصلی مشکلات صنعت برق، نگاه کوتاه‌مدت به برنامه‌ریزی است. پروژه‌های توسعه‌ای، اغلب با تغییر دولت‌ها نیمه‌کاره رها می‌شوند. سرمایه‌گذاران بخش خصوصی نیز به‌دلیل بی‌ثباتی در سیاست‌ها، رغبت چندانی به ورود ندارند.

    بودجه‌های عمرانی نیز اغلب دیر تخصیص داده می‌شوند یا در مسیرهای دیگری هزینه می‌شوند. این در حالی است که توسعه نیروگاه‌ها، نوسازی شبکه انتقال، احداث خطوط جدید و خرید تجهیزات مدرن، همگی نیازمند سرمایه‌گذاری سنگین و برنامه‌ریزی پایدار هستند.

    خاموشی، تنها رفتن برق نیست؛ نشانه‌ای است از خاموش شدن بخشی از کارکردهای توسعه‌ای کشور. هر خاموشی، یعنی توقف در تولید، اختلال در زندگی روزمره و کاهش اعتماد عمومی.

    اساس اعلام گروه تحلیل عملکرد و گزارش‌های راهبری شبکه برق کشور، رشد تقاضای انرژی برق از ابتدای سال جاری تاکنون، ۱۱,۹۲ درصد گزارش شده است.

    به‌عبارتی، تقاضا برای مصرف برق در ماه‌های فروردین و اردیبهشت امسال، حدود ۱۲ درصد، نسبت به دو ماهه ابتدایی سال گذشته افزایش داشته است و این رشد تقاضا و عدم توان صنعت برق به فراهم‌سازی تأمین برق متناسب با آن، موجب شروع خاموشی‌های برنامه‌ریزی شده از میانه فروردین ماه شده است.

    هم‌اکنون هم در بخش خانگی با خاموشی‌های برنامه‌ریزی شده مواجه‌ایم، هم بخش صنعت با محدودیت‌های تأمین برق مواجه شده، درواقع ناترازی و کسری برق، از تابستان به بهار منتقل شده و در تابستان تشدید خواهد شد. اما ریشه‌ها و دلایل این اتفاق چیست؟

    درحالی که پیش‌بینی می‌شد یک بهار نرمال با اندکی گرمای هوا را در پیش داشته باشیم، در عمل با رشد ۵,۵ درصدی متوسط دمای کشور در میانه اردیبهشت‌ماه مواجه شدیم. امسال یکی از معدود سال‌هایی است که در میانه فروردین‌ماه، کولرهای گازی در برخی از شهرهای جنوبی کشور وارد مدار بهره‌برداری شد. این رشد متوسط دمای کشور در فروردین و اردیبهشت، به رشد بیش از پیش‌بینی‌های تقاضای برق منجر شد و به‌عبارتی صنعت برق نسبت به این میزان افزایش تقاضا، غافلگیر شد.

    امسال (سال آبی ۱۴۰۳ – ۱۴۰۴) یکی از خشک‌ترین سال‌های نیم قرن اخیر از منظر میزان بارش‌ها بوده، به‌طوری که میزان بارش‌ها نسبت به سال گذشته و متوسط درازمدت، بیش از ۳۸ درصد کاهش داشته است. به‌تبع کاهش بارش‌ها، میزان ورودی آب به سدها نیز کاهش قابل‌توجهی را تجربه کرده، به‌طوری که میزان ورودی آب به سدهای کشور حدود ۴۰ درصد کمتر از مدت مشابه سال قبل است.سدهای بزرگ دارای نیروگاه‌های برق‌آبی نیز با کاهش ورودی آب و کاهش شدید سطح ذخایر آبی مواجه شدند و تمام برنامه‌هایی که صنعت برق روی تولید انرژی از نیروگاه‌های برق‌آبی در سال جاری حساب کرده بود، برهم ریخت. ذخیره مفید آب در سدهای بزرگ دارای نیروگاه‌های برق‌آبی از حدود ۹,۳ میلیارد مترمکعب در زمان مشابه سال قبل، به حدود ۵.۴ میلیارد مترمکعب در سال جاری کاهش یافته و طبق اعلام شرکت توانیر، استفاده از این ظرفیت برای تولید انرژی برق‌آبی، برای روزهای گرم تیر و مرداد، درنظر گرفته شده و امروز، تنها از حدود ۲۰ درصد ظرفیت برق‌آبی‌های کشور استفاده می‌شود.

  • گازوئیل در ایران نایاب شد!

    گازوئیل در ایران نایاب شد!

    قطعی برق، تولید بسیاری از صنایع را کاهش داده است. دولت در واکنش به این بحران، صنایع را به ساخت نیروگاه مکلف کرد. این تصمیم که با انتقادهای فراوانی روبه‌رو شد، کماکان در حال اجراست و طبق شواهد، دولت برق تولیدشده توسط صنایع را به خودشان نمی‌دهد.

    در واکنش به این اقدام، برخی تولیدکنندگان به خرید ژنراتور روی آورده‌اند، اما این راهکار هم کارساز نیست و گازوئیل در کشور نایاب شده است و حتی اگر پیدا شود با قیمتی نجومی عرضه می‌شود.

    آن‌طور که امین بیدی، عضو هیات‌مدیره انجمن انبوه‌سازان، به خانه اقتصاد توضیح داده است: «روزی که وارد شهرک صنعتی شدم و زمین خریداری کردم، مبلغی پرداخت کردم تا دولت به نمایندگی از من، نیروگاه برق تاسیس کند. دولت چنین اقدامی را انجام داد. اما امروز دولت به من اعلام می‌کند که برق در اختیار من قرار نمی‌دهد.».

    به گفته او، «گازوئیل به قیمت هر لیتر ۱۵ هزار تومان، یعنی ۵۰ برابر قیمت دولتی، تهیه می‌شود. با چنین هزینه‌ای باید انرژی تولید شود تا بتوان کار کرد. بخش تولید دیگر توان ادامه ندارد. نه‌تنها توان مالی تامین این هزینه‌ها وجود ندارد، بلکه از نظر ذهنی نیز تاب مقابله با این حجم از اقدامات ایذایی از میان رفته است.».

    روایت تلخ عضو هیات‌مدیره انجمن انبوه‌سازان، تنها یک مورد از صدها نمونه‌ای است که نشان می‌دهد چگونه مسئولان با وعده‌های نیمه‌کاره، تولیدکننده را به باتلاقی از بحران‌ها سوق می‌دهند؛ بحرانی که از قطع برق آغاز و به تامین سوخت در بازار سیاه ختم شد.

    وعده‌های زیرساختی که نقض شد

    احداث نیروگاه توسط تولیدکننده‌ها و برون‌سپاری وظیفه تامین برق به صنایع، موضوع ماده۴ قانون مانع‌زدایی از صنعت برق است.

    مطابق ماده۴ قانون مانع‌زدایی، صنایع انرژی‌بر با هماهنگی وزارت صمت و وزارت نیرو مکلف هستند حداقل ۹۰۰۰ مگاوات نیروگاه حرارتی با بازدهی حداقل ۵۵ درصد و ۱۰۰۰ مگاوات نیروگاه تجدیدپذیر تا پایان سال ۱۴۰۴ از محل منابع داخلی صنایع مذکور احداث کنند.

    براساس این قانون، وزارت نیرو مکلف است از تامین برق این صنایع، پشتیبانی و برق تولیدی مازاد آنها را منتقل کند. برق مازاد نیروگاه‌های فوق در بورس انرژی یا به صورت قرارداد دوجانبه قابل فروش است. وزارت نفت مکلف است با هماهنگی وزارت نیرو سوخت مورد نیاز نیروگاه‌های مذکور را تامین کند.

    اما با توجه به روایت‌های عضو انجمن انبوه‌سازان، پس از احداث نیروگاه، دولت به صراحت اعلام می‌کند که دیگر برق در اختیار تولیدکننده نمی‌گذارد. این موضوع به‌مثابه نقض قرارداد است.

    در پاسخ به این کم‌کاری، تولیدکننده ناچار است به راه‌حل‌هایی پرهزینه و ناکارآمد مانند استفاده از دیزل ژنراتور روی آورد، اما مسئله به اینجا ختم نشده است. با توجه به وجود کمبود گازوئیل در کشور، سوخت موردنیاز ژنراتورها به‌سختی پیدا می‌شود.

    این موضوع نشان می‌دهد که کشور در تامین ابتدایی‌ترین نهاده‌های تولید هم ناتوان است.

    قیمت‌های غیرواقعی و هزینه‌های گزاف برای تامین گازوئیل

    گازوئیل توسط تولیدکنندگان با نرخ هر لیتر ۱۵ هزار تومان خریداری می‌شود؛ رقمی که ۵۰ تا ۱۵۰ برابر قیمت مصوب دولتی است. این تفاوت فاحش نه‌تنها از بی‌ثباتی سیاست‌های انرژی نشان دارد، بلکه فریادی است از گلوی تولیدکننده که انرژی را با هزینه‌ای سرسام‌آور تهیه می‌کند.

    این موضوع نتیجه‌ای جز افزایش بهای تمام‌شده، کاهش رقابت‌پذیری، نبود تقاضا و در نهایت تعطیلی چراغ کارخانه‌ها ندارد.

    مسئله این است که بحران، فقط مالی نیست و فرسایش ذهنی و روانی تولیدکننده را هم شامل می‌شود. تولیدکنندگانی که باید فکر توسعه و نوآوری باشند، حالا بیشتر وقت خود را صرف یافتن سوخت، چانه‌زنی برای برق یا یافتن راهی برای زنده ماندن می‌کنند.

    همچنین تولیدکنندگان باید با هزاران مانع ساختاری، بروکراسی، تحقیرهای نهادی و تصمیمات سلیقه‌ای مقابله کنند.  دولت با این رویکرد نه‌فقط تولید که امید به تولید را هدف قرار داده است.

    دولتی که نمی‌تواند برق و گاز تامین کند، چطور از تولید حمایت می‌کند؟ آیا صدور مجوزهای بی‌ثمر، شعارهای تبلیغاتی و وعده‌های نمایشگاهی، جای خالی برق و گاز را پر می‌کند؟

    اگر مسئولان تولید را اولویت ملی می‌دانند، باید پیش از هر برنامه‌ای، زیرساخت‌های حیاتی آن را تضمین و پشتیبانی کنند. در غیر این صورت، نمی‌توان از تولید انتظار رشد، توسعه یا حتی بقا داشت. این روند اگر ادامه یابد، نتیجه‌ای جز خاموشی تولید در کشور ندارد.

  • با کاهش ۹۰ درصدی مصرف برق مگر می‌شود تولید کرد؟ / چرا به مردم نمی‌گویید با اینکه برق نداریم، باز هم مشترکان جدید اضافه می‌کنیم!؟ / ۳۲۲ میلیون دلار در جیب اجنبی ریخته‌ایم! 

    با کاهش ۹۰ درصدی مصرف برق مگر می‌شود تولید کرد؟ / چرا به مردم نمی‌گویید با اینکه برق نداریم، باز هم مشترکان جدید اضافه می‌کنیم!؟ / ۳۲۲ میلیون دلار در جیب اجنبی ریخته‌ایم! 

    به گزارش اقتصادران، قرار بود خاموشی‌ها، اگر هم اجتناب‌ناپذیرند، در اوج گرمای تابستان سر برسند، اما برخلاف انتظار عمومی و وعده‌های مکرر مسئولان، هنوز به میانه بهار نرسیدیم که اخطارها، محدودیت‌ها و قطعی‌های گسترده برق، گریبان صنایع و حتی مشترکان خانگی را گرفت. با قطعی برق، صنایع با بحران بی‌سابقه، در محاصره تعطیلی و بلاتکلیفی گرفتار شده‌اند و حالا سیدمحمد بحرینیان، صنعتگر با سابقه و پژوهشگر توسعه می‌گوید از آنها خواسته‌اند هر هفته ده‌ها ساعت برق واحدهای صنعتی قطع شود! تصمیم‌های غیرکارشناسی و ناتوانی در مدیریت بحران انرژی، باعث شده واحدهای تولیدی با سهمیه‌بندی‌های عجیب و قطعی‌های مکرر برق مواجه شوند و این یعنی ضربه مستقیم به قلب تولید، بدون اعلام رسمی تعطیلی، و مرگی خاموش برای صنعتی که قرار بود ستون فقرات اقتصاد و موتور محرک توسعه باشد.

    او با استناد به آمار رسمی، از رشد نزدیک به سه میلیون مشترک جدید برق طی سال‌های اخیر انتقاد کرد و پرسید: وقتی توان تأمین برق همین مصرف‌کنندگان فعلی را ندارید، چرا هر سال بر شمار مشترکان می‌افزایید؟

    سید محمد بحرینیان، صنعتگر با سابقه و پژوهشگر توسعه با بیان اینکه بر اساس آنچه به کارخانه‌های مستقر در شهرک صنعتی توس اعلام شده، برای اجرای برنامه پیک بار ۱۴۰۴، باید هر هفته ۵۹ ساعت برق کارخانه قطع باشد، اظهار داشت: به واحدهای صنعتی اعلام شده که دو روز در هفته، روزهای سه‌شنبه و چهارشنبه ۱۷ ساعت، یعنی از ساعت ۷ صبح تا ۲۴، باید ۹۰ درصد بار مصرفی خود را کاهش دهند. علاوه بر آن، از ۱۵ اردیبهشت تا اطلاع ثانوی، همه روزها از ساعت ۱۸ تا ۲۳ هم باید مصرفی نداشته باشیم و در غیر این صورت، با قطعی برق مواجه خواهیم شد.

    اهلیت حرفه‌ای برای تصمیم‌هایی که می‌گیرند، ندارند و در مواجهه با بحران‌های بزرگ کشور، تنها واژه‌پردازی می‌کنند

    بحرینیان افزود: متأسفانه عده‌ای اهلیت حرفه‌ای برای تصمیم‌هایی که می‌گیرند، ندارند و در مواجهه با بحران‌های بزرگ کشور، تنها واژه‌پردازی می‌کنند. معتقدم وضعیت امروز جزئی از «موارد ناخوشایند» است که نمی‌توان از آن چشم‌پوشی کرد. این «موارد ناخوشایند» پس از انتشار عمومی «دستورالعمل ساده خرابکاری میدانی» که در سال ۱۹۴۴ توسط سازمان مادر سیا تدوین و در سال ۲۰۰۸ از حالت محرمانگی خارج شد را می‌توان اینگونه تعریف کرد: «تصمیم‌گیران اقتصادی هر کشوری، یا خود در این شرایط ذی‌نفعند یا تحت نفوذ ذی‌نفعان باشند یا تصمیم‌گیران اقتصادی هر کشوری تحت نفوذ عامل بیگانه قرار گرفته و یا اینکه خود عامل نفوذ خارجی باشند.» اگر این چهار مورد را کنار بگذاریم، به تصمیم‌هایی برمی‌خوریم که در ذات خود هیچ تناسبی با تصمیم فردی که اهلیت حرفه‌ای داشته باشد، ندارد.

    چرا نمی‌گویید با اینکه امکان تأمین برق نداریم، باز هم مشترکان جدید اضافه می‌کنیم!؟

    بحرینیان با بیان اینکه در واقع ما در بسیاری از حوزه‌ها ناکارآمدی و ناترازی داریم و این ناترازی تنها مربوط به حوزه انرژی نیست ، اضافه کرد: وزیر محترم نیرو یا مثلاً رئیس محترم توانیر به صورت مونولوگ و یکطرفه در برنامه‌های تلویزیون صحبت‌هایی مطرح می‌کنند و متأسفانه وزرای اقتصادی دیگر هم به آنها پاسخی نمی‌دهند. می‌گویند اردیبهشت امسال، نسبت به اردیبهشت پارسال اضافه مصرف داریم! در حالی که این اخلاقی نیست که شما به گونه‌ای جلوه دهید که مردم در این باره مقصرند. چرا نمی‌گویید ما با اینکه امکان تأمین برق همین مشترکان فعلی را نداریم، باز هم همچنان با ارقام بالا مشترکان جدید اضافه می‌کنیم!؟

    بحرانی با دست خود ساخته‌ایم؛ ۳ میلیون مشترک جدید در ۳ سال بحران‌زده / جهش تعداد مشترکین برق از ۱۳۹۹ تا ۱۴۰۲

    وی توضیح داد: تعداد مشترکین با مصارف خانگی، صنعتی، کشاورزی، عمومی، تجاری و  معابر در سال ۱۳۹۹، بالغ بر ۳۷ میلیون و ۶۱۸ هزار مشترک بوده است، طبق آمار منتشر شده در ترازنامه انرژی و اظهارات وزیر نیرو در دولت مرحوم رئیسی، این تعداد در سال ۱۴۰۰ به ۳۸ میلیون و ۶۱۹ هزار مشترک رسیده و در واقع نسبت به سال ۱۳۹۹ بیش از یک میلیون مشترک اضافه شده است. سال ۱۴۰۱ طبق آمار، تعداد مشترکین به ۳۹ میلیون و ۶۲۰ هزار مشترک افزایش یافته و سال ۱۴۰۲ نیز تعداد مشترکین کشور به ۴۰ میلیون و ۵۹۳ هزار مشترک رسیده که نشان می‌دهد در سال ۱۴۰۲، بالغ بر ۹۷۳ هزار مشترک جدید داشته‌ایم. به این ترتیب در طول سه سال، یعنی از ۱۴۰۰ که بحران انرژی اثرات ملموس خود را نشان داد تا پایان سال ۱۴۰۲، بیش از ۲ میلیون و ۹۷۳ هزار مشترک اضافه شده است.

    افزایش ۱۵ هزار گیگاوات‌ساعتی مصرف برق در یک سال؛ نتیجه سیاست‌های پوپولیستی؟ /  با علم به بحران برق، چرا برای خرید محبوبیت، مشترک اضافه می‌کنید؟

    صادق باشید، رشد مصرف برق نتیجه تعهدات بدون پشتوانه برای خرید محبوبیت است! / چرا مردم را سردرگم می‌کنید؟

    این پژوهشگر توسعه ادامه داد: در سال ۱۴۰۱ میزان مصرف برق، ۳۱۶ هزار و ۵۸۴ میلیون کیلووات ساعت بوده است؛ یعنی میزان مصرف در سال ۱۴۰۱ نسبت به سال قبل از آن، ۹ هزار و ۹۷۲ میلیون کیلووات ساعت اضافه شده است. آیا این اضافه مصرف، مربوط به افزایش تعهداتی نیست که بدون توجه واقعیت‌ها و فقط برای خرید محبوبیت داده‌اید!؟ چرا شفاف با مردم صحبت نمی‌کنید و همه را سردرگم می‌کنید؟!

    ذستور برای قطعی برق

    وقتی برقی برای عرضه ندارید، چرا به تعداد مشترکان اضافه می‌کنید!؟

    با کاهش ۹۰ درصدی مصرف برق مگر می‌شود تولید کرد؟ / وقتی برق را بدون اطلاع قطع می‌کنید، کل زنجیره تولید را قربانی می‌کنید! / قطعی برق، ماشین‌آلات و مواد اولیه را نابود می کند

    وی ضمن اشاره به پیامک‌هایی که برای اعلام قطع برق، به مسئولان واحدهای صنعتی ارسال می‌شود، اظهار داشت: وقتی که ۵۹ ساعت در هفته برق واحدهای صنعتی را قطع می‌کنند، به طور واضح مشخص است که اصلاً نمی‌دانند تولید یعنی چه!؟ فقط با واژه‌ها بازی می‌کنند و می‌گویند ۹۰ درصد بار مصرفی را کاهش دهید! اما مگر می‌شود با کاهش ۹۰ درصدی بار مصرفی، تولید داشت!؟ آیا خجالت می‌کشید بگویید تعطیل کنید و می‌گویید۹۰ درصد مصرف را کم کنید؟! برق را هم بدون اطلاع قطع می‌کنند و در این فرآیند، قطعه یدکی ماشین‌آلات حساس‌مان را که بر اساس سیاستگذاری های ناصحیح اقتصادی دولت ها و مجالس و تحریم ها قدیمی شده است، با قطعی برق دچار مشکل می‌کنند و حتی مواد اولیه برخی از صنایع مظلوم که با خون دل فراهم شده، در فرآیند تولید خراب می شود؛ آن هم باید در شرایط تحریمی، با چند برابر قیمت و ارز آزاد خریداری کنیم. اصلاً به این نکات توجهی نمی‌کنند که چه خسارتی بر صنایع وارد می‌کنند؟

    قطع برق و تعطیلی ۴۴ روزه صنایع؛ سهم بانک‌ها در این خسارت کجاست؟

    بحرینیان با یادآوری اینکه سال گذشته ۴۴ روز، به جز تعطیلات رسمی، واحدهای درون شهرک صنعتی ما، ناچار به تعطیلی بود؛ ضمن اینکه بعضی از شهرک‌ها بیشتر از این هم تعطیل شدند، به نحوه تعیین ساعات قطعی برق صنایع انتقاد کرد و گفت: معلوم است آنکه این ساعات را تنظیم کرده، اصلا از تولید چیزی نمی‌داند، با این ساعاتی که مشخص کرده‌اند، حتی نمی‌توان شیفت کاری تنظیم کرد. به هر حال، قواعدی وجود دارد و با این شیوه، هیچ برنامه‌ای نمی‌توان تنظیم کرد. با وجود تعطیلی‌های سال گذشته، ما بیمه و حقوق کارگران و بهره بانکی را حتی در حالی که بانک ها تسهیلات صنعتی را در اولویت خود نمی دانستند، پرداخت کردیم. اما آیا نباید همه بخش‌های اقتصادی، از جمله بانک‌ها در این خسارت شریک می‌شدند؟! کجای این شیوه عقلانیت دیده می‌شود!؟ آنها که این تصمیمات را می گیرند، کجای برقراری عدالت قرار می‌گیرند؟!

    تنها در یک زنجیره تولیدی سال گذشته ۱۹۳هزار و ۲۵۸ ساعت- ماشین، به دلیل قطعی برق، تولید نداشتیم / چرا ضد تولید صنعتی کار می‌کنید!؟

    این صنعتگر برجسته کشورمان با یادآوری اینکه محاسباتی در چهار واحد صنعتی که در یک زنجیره تولیدی قرار گرفته بودند، انجام و مشخص شد که سال گذشته ۱۹۳هزار و ۲۵۸ ساعت- ماشین، به دلیل قطعی برق، تولید نداشته‌اند، خاطرنشان کرد: شما سال را با نام تولید مزین می‌کنید، اما واقعاً با چه اطمینانی می‌شود سرمایه‌گذاری کرد!؟ شما که به تعهدات قراردادیتان پایبند نیستید، چرا از صنعت صحبت می‌کنید!؟ چرا ضد تولید صنعتی کار می‌کنید!؟ برای نمونه یکی از کارخانه‌ها، با وجود سختی‌های بسیار یک ژنراتور دیزلی تهیه کرده بود، گازوئیل به این کارخانه نمی‌دادند و وقتی گازوئیل را از بازار آزاد تهیه کردند، گفتند چرا از گازوئیل قاچاق استفاده کرده است!

    برای توجیه ناکارآمدی ها، واژه های بی محتوا به کار می گیرند

    بحرینیان در ادامه به مسئولیت‌گریزی فزاینده دولتها و مجالس در قبال وظایف ذاتی این قوا در جهت ایجاد زیرساخت‌های مورد نیازتولید صنعتی کشور به‌ویژه در دو دهه گذشته اشاره کرد و گفت: امروز به‌کارگیری واژه‌های بی‌محتوا و گاه بزک شده در توجیه ناکارآمدی‌های ناشی از عدم اهلیت حرفه‌ای بخشی از تصمیم‌گیران اقتصادی بسیار رایج شده است و هر کسی که می‌رسد در فضاهای تصویری به صورت مونولوگ (یکطرفه) هر صحبت ناصحیحی را مطرح می‌کند و هیچ مسئولیتی نیز در قبال گفته‌هایشان که هزینه سنگین به کشور تحمیل می‌کند، نمی‌پذیرد.

    واردات پنل خورشیدی؛ خودکفایی یا وابستگی پنهان؟ / وقتی برق کشور را با ساخت نیروگاه تامین نمی کنید باید ارز هنگفت برای واردات پنل بدهید!

    بحرینیان در ادامه افزود: در سال‌های اخیر، دولت‌ها با بهره‌گیری از قوانین نامناسب تصویب شده در قوه مقننه، که بدون دیدن همه زوایا و آینده‌نگری، ابزاری را برای توجیه ناکارآمدی مدیران در انجام وظایف ذاتی آنها فراهم کردند و مرتبا با به‌کارگیری لفظ قانون، تلاش در جهت ساکت کردن صنعتگران واقعی مظلوم کشور می‌کنند، به ناگهان همچون دیگر موارد واژه «انرژی‌های تجدیدپذیر» را علَم کرده و درخصوص ضرورت حرکت صنایع به سمت خودکفایی در تأمین برق، به‌ویژه از طریق واردات پنل‌های خورشیدی به کشور قلم‌فرسایی می‌کنند. اما دیدیم که با این کار همچون بسیاری از دوره‌ها در بیش از یک سده گذشته، به صورت «خانه خراب‌کن خود و دنیا آبادکن دیگران» عمل کرده‌اند. برای مثال بررسی آمار واردات پنل خورشیدی، نشان می‌دهد طبق تعرفه ۸۵۴۱۴۳۰۰ سلول‌های فتوولتائیک در سال ۱۴۰۱ مطابق با آمار گمرک ایران، ۳۰ میلیون و ۲۳۹ هزار و ۶۶۱ دلار برای واردات این سلول‌ها پرداخت شده است. اینها تنها بزک‌هایی برای نمایش است که دولت‌ها اجرا می‌کنند، وقتی اینجا برق را تأمین نمی‌کنید، این ارز را که در شرایط تحریم سنگین به دست می‌آید، به راحتی از دست می‌دهید؛ و بیش از یک دهه است که نمایش‌های تبلیغی قدرت ساخت نیرگاه‌های تولید انرژی را از رسانه‌های مختلف شاهدیم. ارزش هر تن واردات این سلول‌های فتوولتایی در سال ۱۴۰۱بیش از ۶ هزار دلار بوده که برای اشتغال خارجی از منابع خدادادی مفت تجدیدناپذیر هدیه به آنان کرده‌ایم!

    پنل‌های خورشیدی خارجی و ارزی که از جیب صنعت داخلی رفت / میلیون‌ها دلار برای اشتغال خارجی؛ افزایش ۶ برابری واردات پنل خورشیدی در سه سال / سال۱۴۰۲ میزان ارز خارج شده برای واردات پنل‌های خورشیدی، ۸۷ میلیون و ۳۷۲ هزار و ۲۲۷ دلار بوده!

    به گفته این پژوهشگر توسعه، سال۱۴۰۲ میزان ارز خارج شده برای واردات این پنل‌ها، ۸۷ میلیون و ۳۷۲ هزار و ۲۲۷ دلار بوده که یعنی هر تن واردات این پنل‌ها، ۵ هزار و ۲۸۸ دلار بوده است. سال ۱۴۰۳ هم این میزان خروج ارز ذی‌قیمت کشور حدود ۲۰۵ میلیون و  ۳۶۸ هزار و ۵۷۸ دلار برای واردات این پنل‌ها بوده است؛ یعنی هر تن واردات ۳ هزار و ۶۲۲ دلار ارزش داشته است. این ارقام فقط برای سه سال بوده و شما ببینید چه وضعیتی در بلندمدت ایجاد می‌کند! در سه سال، ۳۲۲ میلیون دلار در جیب اجنبی ریخته‌ایم! در جایی که همیشه شنیده‌ایم ما یکی از قدرت‌های نیروگاه‌سازی هستیم، پس ما به‌ازای این گویش‌های حماسی را در کجا باید شاهد باشیم! همین سلول‌ها را بسازید، چقدر می‌خواهید به ابزار تولید خارجی وابسته باشید!؟ شرم‌آور است که این میزان ارز ارزشمند کشور را در شرایط تحریم باید هزینه کنیم.

     در ماده ۲۵ تکلیف شده که نباید اولویت خاموشی صنایع باشند / در صورت تعطیلی، خسارت باید پرداخت شود

    بحرینیان با بیان اینکه صنعت خون تازه وارد این اقتصاد می‌کند، اما برای خرید محبوبیت، صنایع را به تعطیلی می‌کشانند، اضافه کرد: حتی به «قانون بهبود فضای کسب وکار» که مصوب همه نهادهای قانونی کشور، ازجمله شورای نگهبان است، تمکین نمی‌کنند. در ماده ۲۵ تکلیف شده که نباید اولویت خاموشی صنایع باشند و در صورت تعطیلی، خسارت باید پرداخت شود، اما قوه مجریه و قوه مقننه به این قانون توجهی نمی‌کنند و می‌گویند تعطیلی‌ها مصوبه شورای‌عالی امنیت است. ولی آیا این حدود ۴۴ روزی که فقط بر اثر قطع برق صنایع در سال گذشته تعطیل شده‌اند، شورای‌عالی امنیت ملی نباید بگوید که بانک‌ها نباید در این مدت سود بگیرند یا وزارت اقتصاد نباید مالیات بگیرد و یا تأمین اجتماعی نباید هزینه بیمه این مدت را طلب کند؟ وقتی به همه این جوانب نگاه می‌کنیم، به این نتیجه می‌رسیم، کسانی که باعث ناکارآمدی این اقتصاد شده‌اند « از صنعتگران واقعی و دلبسته به منافع ملی ایران، امتیازات سوئیس را طلب می‌کنند، در حالی که امکانات بورکینافاسو را فراهم کرده‌اند

     اگر نمی‌توانید برق را تأمین کنید، حداقل شرایط اضطراری اعلام کنید

    وی تأکید کرد: در سال ۱۴۰۳ فقط در چهار شرکت که در یک زنجیره قرار داشته‌اند، ۱۹۳ هزار و ۲۵۸ ماشین – ساعت، خواب ماشین رخ داده، عنوان کرد: این وضعیت و حتی بدتر از آن، درباره دیگر شهرک‌ها هم وجود دارد، اما هیچ یک از مقامات دولتی دل نمی‌سوزانند که بگویند حداقل هزینه تولید را کم کند. اگر نمی‌توانید برق را تأمین کنید، حداقل شرایط اضطراری اعلام کنید؛ فقط می‌خواهید بگویید ما به خوبی ناترازی را مدیریت می‌کنیم!؟

    ویرانه‌ای است این جهان،عمرکفاف نمی‌دهد که آباد کنی و غیرت رخصت نمی‌دهد رها کنی…

    بحرینیان یادآور شد: نادر ابراهیمی در کتاب «مردی در تبعید ابدی»، نقلی را از ملاصدرا آورده که مرا به یاد وضعیت خودمان می‌اندازد. او می‌گوید: «ویرانه‌ای است این جهان، عمرکفاف نمی‌دهد که آباد کنی،  غیرت رخصت نمی‌دهد که رها کنی. اینگونه ویرانه رهاکردن نشانه دنائت است و جاهلانه مرمت کردن نشانه رذالت. آبادسازی یک گوشه گُم جهان به دست ما، آبادسازی کل عالم است به دست همگان.» به راستی که اگر مشترکین جدید برای خرید محبوبیت گرفته نمی‌شدند و یک گوشه کوچک آباد  به جهانیان به عنوان نمونه ارائه می‌شد، آیا بهتر و عقلانی‌تر نبود؟

  • حل بحران آب با گران سازی! / اورعی: مردم نمی دانند در تابستان چه روزهایی در انتظارشان است

    حل بحران آب با گران سازی! / اورعی: مردم نمی دانند در تابستان چه روزهایی در انتظارشان است

    به گزارش اقتصادران، بحران آب در ایران روز به روز شدت می‌گیرد. افزایش برداشت از آب‌های زیرزمینی و حفر بی‌رویه چاه برای توسعه کشاورزی منجر به کاهش ذخایر منابع آب زیرزمینی در کشور شد. از سوی دیگر، نبود مدیریت برای مصرف بهینه و افزایش بهره‌وری، وضعیت آب را در کشور به مرز هشدار رساند.

    با این حال، وزارت نیرو تصمیم گرفت که برای سال ۱۴۰۴، بهای آب مصرفی مشترکان را نسبت به دوره قبل به طور متوسط ۲۸ درصد افزایش دهد.

    بهای آب شرب در سال ۱۴۰۴ به گونه‌ای تعیین شده است که محاسبه آب‌بهای مشترکان تا سقف الگوی مصرف به صورت یارانه‌ای و مشترکان پرمصرف تا دو برابر الگوی مصرف با یارانه کمتر و درنهایت مشترکان بدمصرف به صورت غیریارانه‌ای و بر اساس الگوی افزایش پلکانی انجام شود.

    همچنین آب‌بهای مشترکان تحت پوشش کمیته امداد امام خمینی و سازمان بهزیستی کشور تا سقف الگوی مصرف، رایگان محاسبه می‌شود. لازم به ذکر است مشترکان بالای الگوی مصرف با ۲۰ درصد صرفه‌جویی در مصرف آب بیش از ۲۰ درصد کاهش مبلغ قبض دارند.

    با توجه به افزایش قیمت آب، این سوال مطرح می‌شود که افزایش قیمت می‌تواند بحران آب را حل کند؟

    نقش کشاورزی و حفر چاه در کاهش آب زیرزمینی

    در شرایط اقلیمی ایران که بخش زیادی از آن در اقلیم خشک و نیمه‌خشک قرار دارد، آب همواره یکی از حیاتی‌ترین منابع طبیعی به‌شمار می‌رود. صرفه‌جویی در مصرف آب، از سطوح خانگی تا صنعتی؛ مسئله‌ای بنیادین در مدیریت پایدار منابع آبی کشور است.

    اما در کنار تاکید بر رفتارهای مصرفی در خانه‌ها، باید به واقعیتی مهم‌تر یعنی نقش کشاورزی و حفر بی‌رویه چاه‌ها اشاره کرد. کشاورزی در ایران، به‌طور عمده در مناطق خشک و کم‌بارش انجام می‌شود و برای تامین آب موردنیاز آن، تعداد زیادی چاه غیرمجاز حفر شده است؛ چاه‌هایی که به‌شدت به منابع آب زیرزمینی فشار می‌آورند.

    طبق آمار وزارت نیرو، حدود یک میلیون حلقه چاه در کشور وجود دارد که نیمی از آنها غیرمجاز هستند.

    کاوه مدنی، امیر آقاکوچک و علی میرچی، پژوهشگران و فعالان زیست‌محیطی، در مقاله‌ای تحت عنوان «خشکسالی اقتصادی-اجتماعی ایران»، به وضعیت بحران آب و مشکلات حکم‌رانی آب پرداخته‌اند.

    در این مطالعه عنوان شد که بخش کشاورزی تا ۹۲ درصد از تخصیص آب را در ایران به خود اختصاص داده است. این در حالی است که بازده اقتصادی حاصل از مصرف آب کشاورزی پایین است و الگوهای محصول در سراسر کشور نامناسب و در بسیاری از مناطق با شرایط دسترسی به آب ناسازگار است.

    همچنین مطابق مطالعه مذکور، مقدار قابل توجهی از آب‌های زیرزمینی کشور برای جبران کسری آب‌های سطحی در آبیاری استفاده می‌شود. در حال حاضر بیش از ۵۵ درصد از کل تقاضای آب از طریق پمپاژ آب‌های زیرزمینی صورت می‌گیرد. هجوم به برداشت آب‌های زیرزمینی منجر به کاهش سطح سفره و کیفیت  آن در مناطق مختلف شده است.

    نزدیک به ۵۰ درصد از دشت‌های سراسر کشور در شرایط بحرانی هستند. در نتیجه، فرونشست زمین و فروچاله‌ها به‌دلیل استخراج بیش از حد آب‌های زیرزمینی، کشور را فرا گرفته است.

    آیا این بحران‌های عمیق در حوزه آب که ریشه در سیاست‌های خودکفایی در کشاورزی، سیاست حفر چاه‌های مجاز برای برداشت از آب‌های زیرزمینی و نبود شغل جایگزین مناسب برای کشاورزان دارد، می‌توانند با افزایش قیمت آب برطرف شوند؟

    در ادامه این مطالعه ذکر شده است که وقتی چاه به‌دلیل کاهش سطح سفره خشک می‌شود، کشاورزان چاه‌های عمیق‌تری را با پمپاژهای قوی‌تری حفر می‌کنند. اثر تجمعی حفاری چاه‌های عمیق بسیار شدید بوده است.

    حفر چاه نیاز به مجوز دارد، اما در عمل، چاه غیرمجاز در همه جا حفر شده است. حفاری غیرمجاز مشکل دیگری است که تصمیم‌گیران نیاز به مقابله با آن دارند اما شناسایی و نظارت بر چاه‌های غیرمجاز چندان آسان نیست.

    با توجه به حفاری‌های غیرمجاز و استفاده از منابع آبی زیرزمینی، به‌نظر می‌رسد که افزایش رسمی قیمت آب تاثیر به‌سزایی در بخش کشاورزی به‌عنوان یکی از مهم‌ترین بخش‌های مصرف

    خالی شدن منابع آبی برای تولید برق!

    آن‌طور که هاشم اورعی، رئیس اتحادیه انجمن‌های انرژی ایران، به نبض بازار گفت: در حال حاضر، آب پشت سد برای تولید برق خالی می‌شود. این یعنی کشور نه‌تنها با کمبود برق، بلکه با مشکل کمبود آب هم مواجه است. این موضوع عجیب است و گویا دوستان حواس‌شان نیست. نه مصرف برق و نه مصرف آب در نقطه اوج خود نیستند.

    او با اشاره به کاهش ۴۵ درصدی ذخایر آبی سدها عنوان کرد: وزیر نیرو آن را به کاهش بارندگی نسبت داده، اما مگر وزارت‌خانه برنامه‌ریزی ندارد؟ باید سال قبل با داده‌های ۵۰ ساله و پیش‌بینی اقلیم، برای تابستان امسال برنامه‌ریزی می‌شد. این کار برنامه‌ریزی است، نه معجزه.

    اورعی در پایان  توضیح داد: مجبور شده‌اند در نیمه بهار، آب سدها را بیش از حد معمول رها کنند. هنوز تابستان نرسیده اما ذخیره آبی که باید در اوج گرما مصرف می‌شد، پیش‌خور می‌شود. این بسیار نگران‌کننده است.

    با توجه به اظهارات اورعی باید گفت که بحران آب در کشور به‌قدری اسفناک است که مشخص نیست در تابستان چه روزهایی در انتظار مردم است. با توجه به موارد بیان‌شده، آیا افزایش قیمت آب می‌تواند جبرانی برای کاهش ذخایر منابع آب زیرزمینی باشد؟

    کولرهای فرسوده، عامل پنهان افزایش مصرف آب در تابستان

    افزایش قیمت آب به‌طور معمول باعث می‌شود مصرف‌کنندگان بیشتر به صرفه‌جویی توجه کنند. اما این واکنش به‌طور عمده در طبقات متوسط و بالای درآمدی اتفاق می‌افتد. اثر افزایش قیمت برای خانوارهای کم‌درآمد ممکن است تنها افزایش فشار اقتصادی باشد، بدون اینکه مصرف آب به‌طور قابل توجهی کاهش یابد.

    دلیل موضوع بیان‌شده، مشکلات کلان اقتصاد ایران ازجمله تورم افسارگسیخته، انحصار و دسترسی نداشتن به لوازم ارزان‌قیمت وارداتی، کاهش قدرت خرید مردم و … است.

    به‌عنوان نمونه، یکی از عوامل موثر در افزایش مصرف آب در کشور، استفاده از کولرهای آبی فرسوده است؛ تجهیزاتی که به‌دلیل فرسایش قطعات، راندمان پایین‌تری داشته و موجب هدررفت قابل توجهی از منابع آب می‌شوند.

    آن‌طور که حمیدرضا نیکداد، معاون بهره‌برداری و توسعه آب شرکت آب و فاضلاب استان همدان، در خرداد ۱۴۰۱ به خبرگزاری مهر توضیح داد: مصرف کولرهای آبی حدود ۴۰۰ لیتر آب و معادل ۲۶۶ بطری ۱.۵ لیتری در روز است.

    در این میان، قیمت بالای کولرهای جدید و کاهش قدرت خرید خانوارها باعث شده بسیاری از شهروندان توان مالی لازم برای جایگزینی دستگاه‌های فرسوده را نداشته باشند. تورم چند سال اخیر و افزایش هزینه تولید لوازم خانگی، خرید کولرهای به‌روز و کم‌مصرف را برای بسیاری از خانواده‌ها دشوار کرده است.

    آن‌طور که میلاد منصوری، فعال اجتماعی در خوزستان، به «شرق» توضیح داد: امسال قیمت کولر در خوزستان بسیار بالا رفته است. سال گذشته، کولرهای پایه ۸۰ میلیون تومان بودند. امسال همان کولرها به ۹۰ میلیون تا ۱۱۰ میلیون تومان رسیده‌اند. کولرهای ایستاده با‌کیفیت متوسط از ۱۴۰ میلیون تومان شروع می‌شوند و کولرهای اسپلیت از حدود ۵۰ میلیون تومان آغاز شده و در مدل‌های بزرگ‌تر تا ۱۲۰ میلیون تومان هم می‌رسند.

    بسیاری از خانواده‌ها توان تعویض کولرهای خود را ندارند و همچنان مجبور به استفاده از کولرهایی هستند که بهره‌وری پایینی دارند و مصرف آب آنها بالاست. این خانواده‌ها اگر می‌توانستند با هزینه‌های پایین‌تر، کولرهای بهتری خریداری کنند، مصرف آب در کشور کاهش می‌یافت، اما حالا مجبور به پرداخت هزینه بیشتر برای قبوض آب خود هستند.

    کولرهای فرسوده تنها یکی از مواردی هستند که نشان می‌دهند نمی‌توان تنها با تشویق، تنبیه یا به‌کارگیری راهکارهای قیمتی بحران آب را در کشور حل کرد. برطرف کردن بحران آب نیازمند نگاه ساختاری، تمرکز بر شیو‌ه‌های نوین کشاورزی و مدیریت منابع آب است. نبود هر یک از موارد بیان‌شده و اصرار بر راهکارهای قیمتی، تنها بحران آب را تشدید می‌کند.

  • شوخی تلخی به نام برق هسته‌ای در ایران! + نمودار

    شوخی تلخی به نام برق هسته‌ای در ایران! + نمودار

    به گزارش اقتصادران، طبق آمار به دست آمده از سازمان انرژی اتمی، بیشترین میزان تولید برق هسته‌ای در نیروگاه بوشهر در سال ۱۴۰۲ با تولید ۷٬۴۷۱ هزار مگاوات ساعت به ثبت رسیده است.

    ظرفیت تولید برق هسته‌ای در ایران حدود ۱ گیگاوات است.

    آمریکا بیشترین ظرفیت برق هسته‌ای در جهان را دارد و حدود ۹۷ گیگاوات برق از طریق ۹۴ راکتور در این کشور تولید می‌شود.

    طول عمر بالا، سوخت ارزان و تأمین برق پایدار اهمیت تولید برق به صورت هسته‌ای را نسبت به انرژی‌های فسیلی برجسته می‌کند.

    سهم ناچیز انرژی هسته‌ای در تولید برق کشور!

    سهم ناچیز انرژی هسته‌ای در تولید برق کشور!

     

  • تورم یقه برق را هم گرفت! / دومینوی گرانی از سوخت نیروگاه‌های تولید برق به جیب مردم می رسد

    تورم یقه برق را هم گرفت! / دومینوی گرانی از سوخت نیروگاه‌های تولید برق به جیب مردم می رسد

    به گزارش اقتصادران، شاخص قیمت تولیدکننده برق، یکی از شاخص‌های اقتصادی است که تغییرات قیمت‌های فروش برق از سوی تولیدکنندگان به شبکه توزیع یا مصرف‌کنندگان نهایی را اندازه‌گیری می‌کند.

    این شاخص که به‌طور عمده بر قیمت برق تولیدی نیروگاه‌ها متمرکز است، به‌عنوان یکی از معیارهای تورم در بخش تولید برق مورد استفاده قرار می‌گیرد.

    بر اساس آخرین گزارش منتشر شده توسط مرکز آمار ایران، شاخص قیمت تولیدکننده در بخش برق در اسفندماه ۱۴۰۳ به عدد ۴۲۰.۰ رسید. این شاخص نسبت به ماه قبل ۱.۷ درصد کاهش نشان می‌دهد، اما در مقایسه با ماه مشابه سال قبل ۲۷.۷ درصد افزایش یافته است.

    همچنین، تورم سالانه این بخش در دوازده ماه منتهی به اسفند ۱۴۰۳ نسبت به مدت مشابه سال قبل، ۱۴.۵ درصد رشد داشته است.

    شاخص قیمت تولیدکننده بخش برق ak2404

    افزایش تورم بخش برق نسبت به سال ۱۴۰۲

    در اسفندماه سال ۱۴۰۳، شاخص قیمت تولیدکننده برق نسبت به بهمن‌ماه ۱.۷ درصد کاهش یافت. این در حالی است که در بهمن ۱۴۰۳، تورم ماهانه ۰.۹- درصد بوده و بنابراین میزان کاهش تورم در اسفند ۰.۸ درصد بیشتر شده است.

    به بیان دیگر، میانگین قیمت فروش برق توسط نیروگاه‌ها به شرکت‌های توزیع برق در اسفند نسبت به بهمن کاهش یافته است. بررسی تغییرات شاخص در بازه‌های زمانی مختلف مصرف برق نشان می‌دهد که در این ماه، قیمت برق در ساعات اوج‌بار ۰.۷ درصد افزایش، در ساعات میان‌بار ۳.۰ درصد کاهش و در ساعات کم‌بار ۰.۷ درصد کاهش داشته است.

    تورم نقطه به نقطه شاخص قیمت تولیدکننده برق در اسفندماه ۱۴۰۳ به ۲۷.۷ درصد رسید. این میزان نسبت به تورم نقطه به نقطه بهمن‌ماه یعنی ۳۱.۹ درصد، ۴.۲ واحد درصد کاهش داشته است.

    تحلیل تغییرات قیمتی در ساعات مختلف مصرف برق نشان می‌دهد که در مقایسه با اسفند سال گذشته، قیمت برق در ساعات اوج‌بار ۴۱.۳ درصد، در ساعات میان‌بار ۳۵.۳ درصد و در ساعات کم‌بار تنها ۱.۶ درصد رشد داشته است.

    شاخص قیمت تولیدکننده برق در دوازده ماه منتهی به اسفندماه ۱۴۰۳ نسبت به دوره مشابه سال قبل، ۱۴.۵ درصد افزایش نشان می‌دهد. این میزان در مقایسه با مدت مشابه در بهمن‌ماه یعنی ۱۵.۱ درصد، ۰.۶ واحد درصد کمتر شده است.

    به عبارت دیگر، میانگین قیمت دریافتی توسط نیروگاه‌های برق به ازای فروش محصول خود به شرکت‌های توزیع برق، در دوازده ماه منتهی به اسفند ۱۴۰۳ نسبت به دوره مشابه در ماه قبل، ۱۴٫۵ درصد افزایش داشت.

    بررسی تغییرات به تفکیک زمان مصرف نشان می‌دهد که در این دوره، قیمت برق در ساعات اوج‌بار ۱۴.۴ درصد، در ساعات میان‌بار ۱۵.۰ درصد و در ساعات کم‌بار ۱۳.۵ درصد رشد داشته است.

    افزایش قیمت سوخت نیروگاه‌ها به افزایش قیمت برق می‌انجامد

    مطابق مصوبه هیات وزیران در روز ۲۸ اسفند ۱۴۰۳، نرخ سوخت نیروگاه‌هایی که تمام یا بخشی از برق تولیدی خود را به شبکه برق تحویل می‌دهند، ۵۰ درصد افزایش یافت.

    مطابقه این مصوبه، افزایش ۱٫۵ برابری قیمت‌ها نسبت به سال ۱۴۰۳، به ازای هر لیتر فرآورده نفتی و هر مترمکعب گاز طبیعی تحویلی به نیروگاه‌ها با احتساب عوارض و مالیات بر ارزش افزوده ۲۷۰ تومانی تعیین شد.

    سوخت یکی از اصلی‌ترین مولفه‌های هزینه‌ای در تولید برق است. افزایش ۵۰ درصدی قیمت سوخت، به‌ویژه برای نیروگاه‌های گازی با راندمان پایین، هزینه‌های تولید را به شدت بالا می‌برد. این تغییر می‌تواند تاثیر قابل توجهی بر شاخص قیمت تولیدکننده برق در ماه‌های آینده داشته باشد.

    اثر افزایش هزینه بر شاخص قیمت تولیدکننده برق

    با رشد هزینه‌های تولید به دلیل افزایش نرخ سوخت نیروگاه‌ها، این احتمال وجود دارد که شاخص قیمت تولیدکننده برق در ماه‌های آتی روند صعودی داشته باشد. این شاخص که میانگین قیمت فروش برق توسط نیروگاه‌ها را نشان می‌دهد، به‌طور طبیعی با افزایش هزینه نیروگاه‌ها افزایش می‌یابد.

    تصویب افزایش ۵۰ درصدی نرخ سوخت نیروگاه‌ها توسط هیات وزیران، چشم‌انداز شاخص قیمت تولیدکننده برق در سال ۱۴۰۴ را دستخوش تغییر می‌کند. سوخت نیروگاه‌ها به‌ویژه در نیروگاه‌های گازی و سیکل ترکیبی، یکی از مهم‌ترین اجزای هزینه تولید برق محسوب می‌شود. افزایش قیمت سوخت به‌طور مستقیم هزینه تمام‌شده تولید برق را بالا می‌برد.

    هرچند در اسفند ۱۴۰۳ کاهش شاخص قیمت تولیدکننده برق نسبت به ماه قبل مشاهده شد، اما این کاهش یک روند پایدار نیست. با توجه به جهش هزینه‌های تولید ناشی از افزایش قیمت سوخت، این احتمال وجود دارد که در سال ۱۴۰۴ روند افزایشی در شاخص قیمت تولیدکننده برق شکل گیرد. برای جبران کاهش حاشیه سود نیروگاه‌ها، احتمال افزایش نرخ خرید تضمینی برق توسط دولت وجود دارد.

    با توجه به فرا رسیدن روزهای گرم سال، احتمال افزایش قیمت برق در اوج بار مصرف، می‌تواند هزینه‌های مردم را افزایش دهد.

  • لطمه رفتارهای پوپولیستی به برق / فیلترشکن‌ها ۱۰۰۰ مگاوات به مصرف برق اضافه می‌کند / هم آب سدها را تخلیه کردند هم مخازن سوخت!

    لطمه رفتارهای پوپولیستی به برق / فیلترشکن‌ها ۱۰۰۰ مگاوات به مصرف برق اضافه می‌کند / هم آب سدها را تخلیه کردند هم مخازن سوخت!

    به گزارش اقتصادران، ناترازی حدود ۲۰ هزار مگاواتی در تابستان امسال اگر‌چه برای صنعت کشور عدم‌‌‌‌النفع چند‌هزار میلیاردی در پی داشت، اما واقعیت این است که شرایط برای صنعت برق به مراتب وخیم‌تر است زیرا ماجرا به فصل گرم ختم نشد و خاموشی با بهانه کمبود سوخت خود را به پاییز و زمستان هم رساند، آنچه مسلم است سیاستگذاری‌‌‌‌های نادرست دولت‌‌‌‌ها؛ اجرای پروژه نیروگاهی را به قهقرا برد، سرمایه‌گذار این حوزه را به ورشکستگی کامل کشاند، صنعت را تعطیل و چراغ خانه‌ها را خاموش کرد. در همین ارتباط با فعال حوزه انرژی به گفت‌و‌گو نشستیم.

    خاموشی؛ عیدی مجلس هفتم به ملت

    جواد امام درباره ریشه ناترازی در حوزه برق گفت: بحث ناترازی واژه‌ای است که همه از آن استفاده می‌کنند اما هنوز تراز را مشخص نکرده‌ایم تا بتوانیم بگوییم در این زمینه با ناترازی مواجهیم، یکی از مباحث جدی صرفنظر از بحث کمبودها و سوءمدیریتی که کشور با آن مواجه است، اینکه اگر درد را نپذیریم؛ بدنبال تشخیص و درمان نخواهیم رفت، واقعیت امروز انرژی به سال ۱۳۸۳ زمانی که مجلس هفتم بر سر کار آمد؛ برمی‌گردد.

    آن زمان اعلام شد که برای مردم عیدی در نظر گرفته‌اند و با تثبیت قیمت‌ها، هدفمندی یارانه‌ها؛ واقعی شدن قیمت‌ها را که در دوران دولت اصلاحات و مجلس ششم رقم خورده بود به انحراف کشانده و متوقف کردند؛ در آن زمان بنا بود قیمت همه کالاها خصوصا بنزین، برق و سایر خدماتی که دولت ارائه می‌کرد؛ به صورت پلکانی هر سال ۱۰ تا ۲۰ درصد افزایش یابد و مابه‌التفاوت کاهش سوبسید به زیرساخت‌ها تزریق شده، سرمایه‌گذاری صورت گرفته، موجب ظرفیت‌های جدید در تولید شود و در نوسازی شبکه اقدامات لازم صورت می‌پذیرفت اما وقتی این برنامه متوقف شد، عملا سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌ها نیز تعطیل شد. در آن زمان بنا بود به جای اینکه یارانه‌ها به صورت عام توزیع شود هدفمند در جهت رفع آسیب‌های اجتماعی به اقشار آسیب‌پذیر و رفع تبعیض تعلق گیرد اما دولت نهم و دهم عملا کشور را در یک مسیر انحرافی قرار داد.

    صدمات رفتارهای پوپولیستی به برق

    وی خاطرنشان کرد: کسانی که در مجلس هفتم قوانین را وضع کرده‌اند؛ به صنعت برق و زیرساخت‌های کشور صدمه زده و با رفتارهای پوپولیستی سعی کردند مشکلات را عقب بیندازند و امروز نیز پاسخگو نیستند.

    احمدی‌نژاد با صنعت نیروگاهی چه کرد؟

    این کارشناس ارشد حوزه انرژی افزود: در دور دوم دولت احمدی‌نژاد اصل ۴۴ برای خصوصی‌سازی مطرح شد وزارت نیرو در بحث خصوصی‌سازی ۴۴ نیروگاه را در فیلد واگذاری البته نه بخش خصوصی واقعی و نه صاحبان صنعتی که بتوانند این صنعت را اداره کنند، بلکه خصولتی‌ها قرار داد؛ به طور مثال به بنیاد شهید نیروگاه واگذار شد آن هم به یک‌سوم قیمت؛ منابع آن نیز به وزارت نیرو برنگشت و به حساب پرداخت بدهی‌های دولت منظور شد، آن زمان اعلام شد این واگذاری‌ها بابت بدهی دولت به سایر نهادها صورت گرفته است و نکته اینکه در سال بعد اصلاح قیمت برق تولیدی را برای نیروگاه‌هایی که واگذار شده بود انجام دادند، به طوری که قیمت برق خریداری را دقیقا ۳ برابر افزایش داده و وزارت نیرو را ۴۰ هزار میلیارد تومان بدهکار کردند. یکی از اتفاقات مهم اینکه قیمت‌گذاری‌هایی که در آن مقطع انجام شد یک‌سوم ارزش واقعی نیروگاه‌ها بوده است، هرچند در سال‌های بعد با توجه به چالش‌هایی که ایجاد شد؛ تلاش کردند واگذاری ۲۲ نیروگاه را متوقف کنند.

    وی ادامه داد: در این واگذاری‌ها سهام شرکت‌های توزیع برق در سراسر کشور از جمله مپنا، فراب و مهاب قدس به آستان قدس رضوی منتقل شد و شرکت‌های پیمانکاری که بازوان اجرایی وزارت نیرو بوده‌اند در زمینه مشاوره، ساخت و انتقال دانش و تکنولوژی با  چالش مواجه شدند.

    وعده صفر شدن ناترازی برق در دولت سیزدهم!

    امام با بیان اینکه ناترازی جدی اکنون نتیجه ناکارامدی و عدم سرمایه‌گذاری در صنعت و همچنین عدم افزایش تولید و در کنار آن بحث عدم کنترل مصرف است، گفت: اکنون دو نکته وجود دارد یکی بحث ناکارمدی ساختار موجود، مدیران و کارگزاران است و دیگر آمار و اطلاعات خلاف واقعی است که تاکنون گفته شده است، به طور مثال این اطلاعات اشتباه به دولت پزشکیان منتقل شده از جمله اینکه در دولت سیزدهم اعلام شده ۷ هزار مگاوات نیروگاه تجدیدپذیر ساخته شده است و یا اعلام شد ناترازی برق برطرف شده در صورتی که متناسب با افزایش مصرف و نیاز کشور؛ شبکه و نیروگاه نساخته و تولید را افزایش ندادند و نه اینکه موفق شدند مصرف را بهینه و تنظیم کنند.

    وی با اشاره به اطلاعات اشتباهی که مسئولین دولت قبل به مردم ارائه می‌کردند، گفت: معاون اجرایی دولت گذشته به صراحت اعلام کرد که ناترازی برطرف شده و ۷۰۰۰ مگاوات نیروگاه تجدیدپذیر احداث کرده‌ایم و حتی اعلام کرد که مطابق دولت‌های گذشته نیروگاه ساختیم، سوال اینکه مگر می‌شود ۳۰ هزار مگاوات افزایش تولید در طول یک سال داشته باشیم؟

    هم آب سدها را تخلیه کردند هم مخازن سوخت

    این کارشناس حوزه انرژی ادامه داد: بنده در تیرماه اعلام کردم به خاطر کمبود منابع برق، آب سدها تخلیه شد تا از نیروگاه‌های برقابی خارج از برنامه تنظیمی استفاده و کسری برق را جبران کنند با این برنامه در نظر داشتند خاموشی را عقب انداخته و به دولت پزشکیان انتقال دهند، آن زمان در پاسخ به اظهارات بنده گفتند جوسازی است و رهاسازی آب مطابق سال‌های قبل است اما به هرحال اثبات شد که اینگونه نیست، امروز هم که شاهدیم مخازن سوخت نیروگاهی را تخلیه و صادر کردند. میزان ذخایر سوخت نیروگاه‌ها سال گذشته حدود ۳.۲ میلیارد لیتر بود اما این رقم در سال جاری با کاهش دو میلیارد لیتری به حدود ۱.۲ میلیارد لیتر رسیده و امرزو با این مسئله مواجهیم که برای تامین سوخت نیروگاه‌ها مشکل داریم، مشکل سوخت مربوط به امروز نیست از سال‌های گذشته این کمبود وجود داشته اما امسال به خاطر ضعف مدیریت دولت قبل مشهود شده و اسب زین شده رو به احتضار و زین واژگون شده است.

    وی تاکید کرد: اتفاقی که در این سال‌ها افتاده؛ عدم سرمایه‌گذاری در تولید و نحوه مصرف است، ما هیچ کاری در زمینه اصلاح مصرف انرژی نکردیم، در دولت دوازدهم دفتر اجتماعی برای کنترل و مدیریت و فرهنگ سازی مصرف تشکیل و قرار بود  کار زیربنایی انجام شود اما در دولت سیزدهم با نگاه سیاسی و نه فنی این دفتر را کلا منحل کرد.

    مقایسه تولید برق در ۳ دولت گذشته

    امام در خصوص تولید برق و عملکرد دولت‌های یازدهم، دوازدهم و سیزدهم گفت: در دولت‌های یازدهم و دوازدهم ۷۹۲۶ و ۱۲۰۹۱ مگاوات نیروگاه و ۱۶۳۰۰ مگاوات نیز نیروگاه در دست ساخت به دولت سیزدهم تحویل داده شد. بعبارت دیگر دولت دوازدهم نسبت به دولت یازدهم ۵۲ درصد افزایش تولید داشت.

    وی گفت: رقم تولید برق در دولت سه ساله سیزدهم جمعا حدود ۱۰۳۰۰ مگاوات و در دست ساخت تحویلی به دولت چهاردهم در بخش واحدهای جدید حرارتی ۷۲۵۷ مگاوات، افزایش توان عملی و رفع محدودیت ٢١٦٩ مگاوات، واحدهای مقیاس کوچک  ٤١٤ مگاوات، واحدهای تجدیدپذیر حدود ٤٠٠ مگاوات و ظرفیت دردست ساخت و منتقل شده به دولت چهاردهم حدود ٣٨٠٠ مگاوات اعلام و مکرر گفته شده که دولت سیزدهم ظرف سه سال بیش از ٨ سال دولت‌های قبل نیروگاه ساخته است. در هر حال دولت سیزدهم مدعی شده که چند برابر دولت‌های گذشته احداث نیروگاه داشته، حال با اوضاع کنونی برق باید پاسخگو باشد چرا با وجود این میزان تولید که اعلام کرده اکنون دچار چالش هستیم.

    این فعال سیاسی اصلاح‌طلب تاکید کرد: افزایش تولید نیروگاه در دوره ۳ ساله دولت رئیسی به ۲۵۰۰ مگاوات هم نمی‌رسد.

    سیاست‌گذاری اشتباه در سبد انرژی / در هیچ جای دنیا دو منبع انرژی را تا درب منزل ارسال​ نمی‌کنند

    وی در ادامه بیان کرد: یکی از مشکلات ما این است که در زمینه استخراج و تامین گاز هم مشکل داریم در هیچ جای دنیا دو منبع انرژی تا درب منزل ارسال نشده اما یکی از سیاست‌های اشتباه در کشور ما این بود که کل کشور لوله‌گذاری شده و برق را نیز تا اقصی نقاط کشور برده‌ایم و امروز به جایی رسیدیم که اگر بخواهیم برق تولید و نیروگاه جدید احداث کنیم به خاطر کمبود گاز این امکان را نداریم و مجبوریم برای بخش صنعت و خانگی محدودیت تامین برق اعمال کنیم و آثار و تبعات اجتماعی آن نیز به دوش دولت گذاشته شد.

    سهم کالاهای برقی غیراستاندارد

    امام در ادامه به موضوع غیراستاندارد بودن کالاهای برقی اشاره و تصریح کرد: کالاهایی که در بازار وجود دارد از قبیل یخچال، کولر و …..حداقل دو برابر مصرف روز دنیا مصرف برق دارند هرچند بخشی به تحریم و محصولات غیراستاندارد مربوط است اما اگر سازمان بهینه‌سازی فقط بتواند موتور کولرهای آبی را تغییر دهد به مراتب بیشتر به سود دولت خواهد بود و موجب کاهش جدی مصرف انرژی خواهد شد، این اقدامات در دولت هاشمی و خاتمی در حال اصلاح و بروز شدن بود و می‌توانست به نفع اقتصاد و تولید در کشور و مصرف‌کننده باشد اما این کار هم تعطیل شده است و مشخص نیست منابع مربوطه کجا مصرف می‌شود.

    قیمت‌گذاری و تعرفه‌ها شفاف نیست

    وی با بیان اینکه ما باید روی کنترل مصرف و آگاهی مردم، مدیریت مصرف و استانداردسازی محصولات برقی کار کنیم، خاطرنشان کرد: امروز وقتی صرفا افزایش قیمت آنهم در میانه سال صورت می‌گیرد مردم تصور می‌کنند دولت به لحاظ منابع کسری دارد زیرا قیمت‌گذاری و تعرفه ها شفاف نیست، اگر قرار است قیمت برق واقعی شود باید ارزش کالا مشخص شود باید مردم نسبت به موضوع آگاه شوند نه اینکه به یکباره قیمت را در مهرماه ۳ برابر کنیم.

    فیلترشکن‌ها ۱۰۰۰ مگاوات به مصرف برق اضافه می‌کند

    این کارشناس حوزه انرژی همچنین به فیلترینگ و vpnها و تاثیر آن بر افزایش مصرف برق اشاره و اظهار داشت: طبق برآورد صورت گرفته با حجم کاربران موبایل و vpnهایی که در کشور وجود دارد در حد یک نیروگاه ۱۰۰۰ مگاواتی به مصرف برق اضافه می‌شود.

    خسارت تحریم به برق

    وی با بیان اینکه تحریم نیز مشکلاتی را به لحاظ فنی برای کشور ایجاد کرده است، افزود: اکنون نیروگاه‌ها و شبکه برق کشور روزآمد نیست زیرا ما سرمایه‌گذاری نکردیم نتیجه اینکه شبکه توزیع برق با مشکلات عدیده‌ای مواجه شده است.

    ناترازی نیروی انسانی

    امام به موضوع ناترازی درحوزه منابع انسانی نیز اشاره کرد و گفت: اکنون صرفنظر از ناترازی انرژی؛ ناترازی اصلی در حوزه نیروی انسانی است که حمایت‌های لازم در این بخش صورت نگرفته و نیروی متخصص از صنعت خارج می‌شود بنابراین به همان نسبت که قیمت‌ها واقعی می‌شود باید به امور رفاهی، معیشت، رشد و ارتقا فنی و مهندسی و مدیریتی پرسنل هم حساس باشیم و اتفاق مهم‌تر اینکه برخی مدیران ناکارآمد و غیرمرتبط در بخش تخصصی ورود کرده‌اند و این مسئله به ناترازی نیروی انسانی دامن زده است بنابراین قانونگذاران و نهادهای نظارتی باید نسبت به این موضوع حساس و پاسخگو باشند.

    چرا صنعت همچنان یارانه می‌گیرد؟

    وی در ادامه با بیان اینکه منابع و مصارف باید تعریف درستی داشته باشد، گفت: در سال ۷۵ تا ۸۴ تورم کاملا با افزایش قیمت‌ها تراز بود و تقریبا در یک خط مستقیم قرار داشت اما این فرایند بعد از آن بهم خورده، اگر بناست قیمت واقعی شود صنعت باید روی پای خود بایستد و استقلال پیدا کند نباید همیشه یارانه بگیرد چون منابع محدود است، اکنون عربستان از همان ابتدا مشکل را حل کرده و با ارائه سوبسید در زمینه تولید نیروگاه‌های تجدیدپذیر با یک سنت؛ سرمایه‌گذاری را در مبدا (بخش تولید) تقویت کرده و ما با ۷ سنت سرمایه‌گذاری می‌کنیم و نهایتا به مصرف سوبسبد هم پرداخت می‌کنیم.

    حذف ماموریت مدیریت مصرف

    این کارشناس حوزه انرژی افزود: ما اکنون به دنبال این هستیم که قیمت‌ها را واقعی کنیم حال آنکه ابتدا باید مشکلات مدیریتی را برطرف کنیم و این آگاهی را به مردم بدهیم که مردم بدانند چگونه باید مصرف و چگونه برنامه‌ریزی کنند، نمی‌توان قیمت را اصلاح کرد و در مورد درآمد مردم فکر نکنیم، اشکال این است که ما در نظر داریم قیمت‌ها را واقعی کنیم ولی به جهت مشکلات، چالش‌ها و ناکارامدی‌هایی که داریم نمی‌توانیم درآمد مردم را واقعی کنیم، اشکال اصلی نیز این است که وزارت نیرو مدیریت مصرف را از ماموریت‌های خود عملا حذف و انجام نداده است.

    خاموشی از شهرهای دور تا صنایع

    وی در ادامه گفت: در سنوات گذشته مردم به سمت تنظیم مصرف حرکت کرده بودند ما آن زمان هم کمبود داشتیم اما مدیریت می‌شد، هرچند خاموشی داشتیم اما برای همه اعمال می‌شد یکی از اتفاقاتی که در دوره رئیسی افتاد اینکه خاموشی برای اینکه آثار اجتماعی کمتری داشته باشد برای بخش خانگی تهران انجام نمی‌شد اما در شهرهای دور خاموشی داشتیم و یا اعمال خاموشی را به صنایع می‌دادند و اعلام نمی شد که منجر به نابودی این بخش شد.

    چالش گازی

    امام گفت: موضوع مهم در بحث کمبود نیروگاه‌ها اینکه حتی در فرض رفع محدودیت‌های سرمایه‌گذاری برای ساخت نیروگاه‌های حرارتی، مشکل در تأمین سوخت نیروگاه‌ها بخصوص گاز است که عامل اصلی قطع برق در فصل سرما است. در حالیکه در فصل سرما وزارت نفت بعضا تا ۸۰ درصد گاز  را در دسترس گرمایش در بخش خانگی و تجاری و مابقی آن در اختیار پتروشیمی‌ها، صنایع بزرگ و تعهدات صادراتی قرار می‌دهد، طبیعی است که تأمین گاز برای سوخت نیروگاه‌ها به اندازه کافی صورت نمی‌گیرد، بنابراین وزارت نیرو باید جوابگوی خاموشی‌ها باشد و کمبود گاز را،در صورت امکان، با گازوئیل و مازوت جبران و در غیر اینصورت خاموشی اعمال کند. علاج کار در این شرایط، مدیریت مصرف خانگی و تجاری گاز است و نقطه شروع یک پروژه واقعی در این عرصه ، زمانی است که دستگاه عرضه‌کننده سوخت مسئولیت جوابگویی تأمین برق را بر عهده خود ببیند.

    تحمیل خاموشی به مردم توسط رمزارزها

    وی همچنین به موضوع رمزارزها اشاره و اظهار داشت: مصاف رمزارزها یکی از چالش‌های بزرگ پیش روی صنعت برق است و در این رابطه مقصر اول مجلس و بعد ناکارامدی وزارت نیرو و نهادهای نظارتی و تحریم است، اکنون رمزارزها به اندازه شهر تهران مصرف برق دارند و تاکنون برای جلوگیری از این میزان مصرف اقدام جدی صورت نگرفته است و آثار این عدم شفافیت به مردم تحمیل می‌شود که فاجعه‌بار است.

    عدم شفافیت تعرفه‌ها

    این کارشناس دیپلماسی انرژی در ادامه به موضوع تعرفه‌ها پرداخت و گفت: اکنون علاوه بر پول برق؛ پول عوارض و سوخت‌رسانی هم دریافت می‌شود و به جهت اینکه قبض کاغذی جمع شده مردم مطلع نیستند ده‌ها آیتم دیگر در تعرفه‌های مصرفی اعمال که اساسا شفاف نبوده و هیچ‌کس از آنها سر در نمی‌آورد و از دید نهادهای قانون‌گذاری و نظارتی به نظر پنهان مانده است، همچنین توانیر قرارداد بیمه از طرف مشترکین منعقد کرده که هیچ‌ وجهه قانونی ندارد باید پرسید با چه مجوز قانونی به خود اختیار داده که از طرف مشترکین چنین اقدامی انجام و ‌هزینه آن را از مشترکین دریافت کند؟ این عدم شفافیت اجحاف در حق مردم است.

    وی بیان داشت: سازمان بازرسی کل کشور، سازمان تعزیرات و مجلس واقعا کوتاهی کرده‌اند و بر مصوبات نظارت نمی کنند، برای واقعی شدن قیمت‌ها باید برنامه روشن و مشخص داشت، برای مصرف باید فرهنگسازی و سازمان بهینه‌سازی سوخت و انرژی وارد عمل شده و دفتر اجتماعی در حوزه‌های مربوطه مجددا در وزارت نیرو و نفت احیاء و به ماموریت‌های تعریف شده در این بخش بپردازد و اطلاع‌رسانی صورت گیرد و مردم آگاه شوند، واقعی شدن قیمت‌ها یک اصل است و برای رسیدن به واقعی شدن قیمت‌ها نمی‌توان کوتاهی و مشکلاتی که از قبل مانده را به یکباره جبران کنیم، واقعی شدن قیمت‌ها می‌بایست متناسب با درآمدها صورت گیرد، نمی‌توانیم هزینه‌ها را افزایش دهیم و فکری برای درآمدها نکرده باشیم، ترک‌فعل‌ها و اعمال‌نظرهایی که توسط کارگزان مربوطه تاکنون صورت گرفته و کشور را با این چالش مواجه کرده باید مورد بررسی و مواخذه قرار گیرند و افرادی که دخیل بوده‌اند و قانون‌گذارانی که در مجلس هفتم مسبب این شرایط شدند امروز باید در معرض سوال قرار گرفته و پاسخگو باشند.

    امام در ادامه گفت: در ارتباط با قیمت تمام شده برق پیشنهاد بنده این است باید معافیت‌ها را متناسب با درآمد و مصرف مردم در نظر بگیریم و در درجه بعد برای واقعی شدن قیمت سوخت و انرژی خصوصا در حوزه برق متناسب با افزایش درآمد بصورت پلکانی افزایش قیمت‌ها تا واقعی شدن برنامه‌ریزی شود؛ نمی‌شود به یک باره در یک سال ۳ برابر افزایش قیمت داشته باشیم، بعبارت دیگر همانگونه که مصرف به صورت پلکانی محاسبه می‌شود افزایش تعرفه‌ها هم بصورت شفاف صورت گیرد.

    لزوم تشکیل وزارت انرژی

    وی با اشاره به فرسودگی و بازدهی پایین نیروگاه‌ها گفت: ما از قدیم مشکل سوخت داشتیم و یکی از مهم‌ترین دلایل آن اینکه تامین‌کننده سوخت نیروگاهی وزارت نفت است بنابراین برای مدیریت صحیح این بخش و پاسخگویی یکی از پیشنهادات که حاصل تجارب و کار کارشناسی دولت‌های گذشته است تشکیل وزارت انرژی است که مورد غفلت مجلس و دولت واقع شده است.

    این فعال سیاسی اصلاح‌طلب ادامه داد: در دولت دوازدهم مقدمات ضروری ساختاری طرح تفکیک مدیریت آب از برق آن فراهم شد ولی بدلیل گره خوردن اقدام مشترک دولت و مجلس در این زمینه با موضوع تفکیک بازرگانی از صنعت و معدن معوق ماند، در کوران تشکیل دولت چهاردهم  به مسئولین دولت چهاردهم توصیه شد که به جای معرفی وزرای نیرو و صمت به مجلس، برای حداکثر یک تا دو ماه این دو دستگاه با سرپرستی اداره شوند و لایحه دو فوریتی با مشارکت مسئول محترم سازمان امور اداری و استخدامی در دولت دوازدهم تهیه شد در اولین جلسات دولت تصویب و به مجلس تقدیم شود تا با توجه به آمادگی قبلی کمیسیون‌های ذیربط در مجلس و تصویب نهایی آن معرفی وزرای «انرژی» و «آب و منابع طبیعی» صورت گیرد. از این‌طریق، در ابتدای دولت چهاردهم، نه تنها عرصهٔ مهم آب و منابع طبیعی دارای یک وزیر تمام وقت می‌شود تا به چالش‌های این عرصه در اقلیم خشک و نیمه خشک ایران بپردازد بلکه افق مناسبی برای حل و فصل چالش‌های متنوع بخش برق و انرژی رؤیت خواهد شد.

    استفاده از همه ظرفیت‌ها برای وفاق

    وی خاطرنشان کرد: یکی از مباحث جدی که مسئولان باید پاسخگو بوده و به صراحت نظارت صورت گیرد اینکه برای رسیدن به وفاق باید از همه ظرفیت‌ها استفاده شود با این مسیری که نماینده عالی دولت بر اساس رویکرد اشتباه گذشته حرکت می‌کند عملکرد دولت زیر سوال می‌رود و به مقصد نخواهیم رسید.

    جرم‌انگاری دروغ برای کارگزاران

    امام در ادامه گفت: باید جرم‌انگاری دروغ برای کارگزاران نظام صورت بگیرد بخشی از مشکلات ما به ناکارمدی در بحث قوانین، سیاست‌ها، برنامه‌ها و نیروی انسانی برمی‌گردد، اگر نتوانیم این موضوع را برطرف کنیم؛ نمی‌توانیم شاهد رشد و توسعه کشور باشیم.

     اصلاحات شود

    وی با ابراز امیدواری از اینکه دولتمردان در یک مسیر قرار گیرند و اصلاح صورت گیرد، گفت: در هر اقدامی که بر خلاف توسعه است باید مانع‌زدایی صورت گیرد، اگر برای انرژی فکری نشود قطعا مشکلات امنیت ملی کشور را بدنبال دارد چراکه با این نظام مدیریتی و ساختار و این کارگزاران نمی‌توانیم از پس مشکلات برآییم.

    این کارشناس حوزه انرژی تاکید کرد: امروز در رابطه با خاموشی‌ها و اقداماتی که عامدا انجام و تقلیل در مخازن سوخت و رهاسازی آب‌ها را منجر شده است سازمان‌های بازرسی و سیستم‌های نظارتی و امنیتی باید مسببین را در معرض سوال قرار و مواخذه قرار دهند، این کوتاهی و ایجاد مشکل با جابجایی دولت منتفی نشود، قوه قضائیه و مجلس باید پاسخگو باشند، دولت فعلی باید پیگیری کند و به مراکز مربوطه گزارش دهد، نباید به سادگی بگذریم، افکار عمومی باید آگاه شوند و از اوضاع اسب زین کرده که هم زین واژگون شده و هم اسب در حال احتضار است؛ اطلاع داشته باشند.

    تیم کارشناس از نان شب واجب‌تر است

    وی بیان داشت: دولت چهاردهم با چالش‌های بزرگی در حوزه انرژی مواجه است اگر بخواهد برای رفع موانع اقدام کند نباید تنها یک‌طرفه این بار را به دوش مردم بینداد زیرا به این شکل نمی‌توان مشکلات را مدیریت کرد، ضمن اینکه در مورد ناترازی باید ابتدا به ناترازی‌های امنیتی، اجتماعی و سیاسی و فرهنگی نیز توجه شود. دولت با توجه به این مشکلات؛ نیاز به یک تیم کارشناس و همراه دارد و این از نان شب واجب‌تر است، با افرادی که اعتقادی به رای مردم نداشته و ندارند و رئیس‌جمهور منتخب مردم را هنوز نپذیرفته‌اند؛ نمی‌توانند به دنبال رفع دغدغه و کارآمدسازی دولت باشند.

    بوروکراسی‌ سرمایه‌گذاری برطرف شود

    امام تصریح کرد: اکنون راهکار اینکه بوروکراسی‌های بخش سرمایه‌گذاری باید برطرف شود، اگر قرار است قیمت‌ها واقعی شود باید پلکانی بوده که شرایط و فرایند خاص خود را دارد، مجلس و دولت باید دست به دست هم دهند و فکر اساسی داشته و این مسیر را جلو ببرند زیرا این وضعیت قابل دوام نیست.

    به مردم راست بگوییم

    وی گفت: مردم از دولت انتظار دارند بدانند شرایط انرژی کشور در چه شرایطی تحویل دولت جدید شده، اگر دولت در نظر دارد اقدامی انجام دهد نیازمند همراهی مردم است تا از این گردنه عبور کنیم، امروز علاوه بر آب، برق، گاز و بنزین در حوزه نیروی انسانی نیز ناترازی داریم و تا زمانی که رویکردها، سیاست‌ها و رفتارها تغییر نکند و قوانین اصلاح نشود همین وضع ادامه خواهد داشت.