برچسب: ایرلاین

به گزارش اقتصادران، مقصود اسعدی سامانی، دبیر انجمن شرکت‌های هواپیمایی درباره میزان پروازهای باطل شده در ایام حمله رژیم صهیونیستی به کشورمان و آتش بس اظهار داشت: در ایام جنگ تحمیلی ۱۲ روزه و آتش بس ۱۲ هزار و ۲۹ پرواز باطل شد که از این تعداد ۸ هزار و ۶۵۳ پرواز داخلی و ۳ هزار ۳۷۶ پرواز هم بین المللی بوده است.

وی ادامه داد: همچنین از ۲۳ خرداد ماه تا ۱۱ تیرماه ۴۴۴ هزار و ۳۲۴ بلیت داخلی و ۳۹۵ هزار و ۶۴ بلیت باطل شده است.

دبیر انجمن شرکت‌های هواپیمایی درباره میزان و ارزش خسارت ریالی که بابت ابطال بلیت‌ها به شرکت‌های هواپیمایی وارد شده، گفت: در این مدت بیش از ۶ هزار و ۱۳۰ میلیارد تومان درامد از دست رفته شرکت‌های هواپیمایی است.

اسعدی سامانی درباره جبران خسارت‌های تحمیل شده به شرکت‌های هواپیمایی افزود: برای کاهش تبعات ناشی از این خسارات پیشنهاداتی به دولت داده‌ایم که امیدواریم اجرا و اعمال این پیشنهادات در دستور کار دولت قرار بگیرد. درخواست ما این است که دولت در بحث ارایه تسهیلات و افزایش مهلت پرداخت مالیات و حق بیمه تامین اجتماعی مساعدت‌هایی را برای شرکت‌های هواپیمایی در نظر داشته باشد. همچنین تاریخ سر رسید چک‌های ایرلاین هادر نزد سازمان‌ها و دستگاه‌های دولتی استمهال شود.

وی تاکید کرد: با وجود از دست دادن درآمدها، شرکت‌های هواپیمایی هیچ تعدیل نیرویی نداشتند و تلاش شد نیروی انسانی و سرمایه اجتماعی ایرلاین‌ها حفظ شود البته گویا برخی از شرکت‌های خدمات مسافرتی و سایت‌های فروش بلیت ناچار به تعدیل نیرو شده اند.

دبیر انجمن شرکت‌های هواپیمایی ادامه داد: باید توجه داشت که لغو پروازها تنها به شرکت‌های هواپیمایی آسیب وارد نکرده بلکه تمام صنایع و خدمات وابسته به این صنعت تحت تاثیر قرار گرفته‌اند و نباید این خسارات را محدود به یک صنعت دانست و از توقف پروازها و سفرهای هوایی، خسارت‌های جانبی زیادی وارد شده است.

اسعدی سامانی همچنین درباره روند عودت پول بلیت‌های باطل شده، افزود: عودت هزینه بلیت در جریان است اما از آنجایی که پروازها در حال انجام است برخی از مسافران درخواست دارند که به جای بلیت لغو شده، بلیت جدیدی صادر شود و این امکان که بدون عودت هزینه بلیت باطل شده، بلیت جدیدی صادر شود وجود دارد از این رو این اقدامات با توافق بین فروشنده و خریدار بلیت در حال انجام است.

وی درباره آخرین وضعیت انجام پروازهای خارجی و برگشت ایرلاین‌ها خارجی به کشور گفت: پروازهای خارجی هم از سر گرفته شده است و ایرلاین‌های خارجی هم وارد فرودگاه‌های بین المللی می‌شوند و به تدریج شاهد برگشت و برقراری پروازهای خارجی به روال قبلی هستیم.

به گزارش اقتصادران، روزنامه ایران نوشت:

بررسی ایرلاین‌های فعال در کشورهایی مانند قطر، امارات و ترکیه نشان می‌دهد آنها با وجود مقاصد پروازی زیاد، حدود ۴ تا ۵ ایرلاین فعال دارند. کشورهای دیگر مانند ژاپن، مالزی، هند، آلمان، انگلیس و فرانسه نیز تعداد پرواز زیادی در روز دارند ولی بطور متوسط ۸ تا ۱۰ ایرلاین در این کشورها فعالیت می‌کنند. کشورهایی مانند روسیه و آمریکا تعداد ایرلاین بیشتری دارند اما تعداد شرکت‌های فعال آنها کمتر از ایرلاین‌های کشور ماست.

بر اساس آمار انجمن شرکت‌های هوایی، سال ۱۴۰۳ در مجموع از تعداد ۲۶ ایرلاین (ایرلاین تازه تأسیس رایمون هنوز عضو انجمن نشده است) ۱۶۲ هزار و ۳۶۳ پرواز داخلی انجام داده‌اند، بیشترین تعداد پرواز مربوط به یک ایرلاین، ۱۶ هزار و ۲۰۹ پرواز و کمترین پرواز نیز یک هزار و ۷۶۶ فقره است.

علیرضا منظری، کارشناس صنعت هوانوردی، در پاسخ به این سؤال که ضرورت تأسیس تعداد زیادی ایرلاین در کشور، با وجود تعداد پرواز کم بسیاری از این ایرلاین‌ها، چه بوده است؟ می‌گوید: «از دو دید باید به تأسیس ایرلاین نگاه کنیم، یک دیدگاه متقاضی یا سرمایه‌گذار است که می‌خواهد سرمایه‌گذاری کند و یک دیدگاه نیز دیدگاه حاکمیت است که طبق قانون راه‌اندازی کسب و کار و سرمایه‌گذاری، منعی ندارد. در کشور ما به‌خاطر مشکل تحریم صنعت هوانوردی، ایرلاین‌ها امکان فعالیت گسترده، تأمین ناوگان به تعداد بالا و افزایش فعالیت را ندارند به همین دلیل در کنار چند ایرلاین بزرگ، ایرلاین‌های کوچک برای پاسخگویی به نیاز بازار تأسیس شده‌اند.»

« ما الان در مقطعی قرار داریم که تأسیس ایرلاین برای پاسخ به نیاز رو به گسترش است اما به نظر می‌رسد در چند سال آینده، بحث ادغام ایرلاین‌ها و از صحنه خارج شدن ایرلاین‌های کوچک‌تر را خواهیم داشت.»

وی افزود: «در کشور با کمبود ناوگان هوایی مواجه هستیم و این موضوعی نیست که بتوانیم کتمان کنیم. بنابراین تأسیس ایرلاین‌ها و آوردن هواپیما از طرف این ایرلاینها به تأمین نیاز کمک می‌کند اما اینکه عملکرد ایرلاین‌ها از نظر تأمین قطعات و هواپیمای پشتیبان، چگونه است، باید سازمان هوایی بر عملکرد ایرلاین‌ها نظارت داشته باشد.»

 درآمدزایی ایرلاین ها

بر اساس سامانه پایش فروش بلیت انجمن شرکت‌های هوایی، قیمت فروش بلیت ایرلاین‌ها در پروازهای مختلف، بطور متوسط از ۳ میلیون تومان شروع می‌شود. بر اساس این گزارش سال گذشته ایرلاین‌ها در بیشترین حالت ۲ میلیون و ۳۰۰ هزار و در کمترین میزان ۵۶ هزار صندلی پروازی عرضه کرده‌اند. اگر متوسط قیمت بلیت را همان ۳ میلیون تومان در نظر بگیریم درآمد سالانه یک ایرلاین که ۲ میلیون و ۳۱۳ هزار صندلی عرضه کرده در سال گذشته بیش از ۶ هزار میلیارد تومان بوده است. برخی فعالان صنعت هوایی، درآمد زایی بالا را انگیزه و علتی مهم در افزایش تقاضا برای تأسیس ایرلاین می‌دانند. به گفته این فعالان، به‌خاطر تحریم، ایرلاین‌ها، نمی‌توانند هواپیمای نو بخرند که هزینه بالایی هم دارد، بنابراین آنها با هزینه بسیار کمتر هواپیماهایی با سن ۱۰ سال به بالا وارد می‌کنند و با توجه به هزینه کمتری که برای خرید هواپیما می‌پردازند، درآمد زایی بالایی دارند. این در حالی است که خدمات‌رسانی ایرلاین‌های داخلی در مواردی با اعتراض مسافران همراه شده و حتی تأخیرهای طولانی مدت نیز صدای مسافران را در موارد بسیاری بلند کرده است.

او معتقد است این میزان درآمد نشان می‌دهد که اگر صنعت هوانوردی اقتصادش دستوری نباشد و محدودیت‌های دستوری در آن دخالت نکند اقتصاد پویایی خواهد داشت و این صنعت می‌تواند الزامات خود را تأمین و پروازهای پایدار، امن و ایمنی داشته باشد.

وی می‌افزاید:« نبض صنعت هوایی ناوگان است و اقتصاد این صنعت، به پرواز وابسته است. سرمایه‌گذاری در تأمین ناوگان عمدتاً به دو صورت است؛ یا مالک از بهره بردار جدا است یعنی سرمایه‌گذار هواپیما وارد می‌کند ولی به ایرلاینی که فعال است هواپیما را واگذار می‌کند و ایرلاین بهره‌بردار است که در این صورت الزامی‌به ثبت شرکت هوایی جدید نیست ولی در حال حاضر اغلب سرمایه‌گذاران تمایل دارند خودشان ایرلاین تأسیس کنند یعنی هم مالک هواپیما و هم بهره بردار باشند.»

وی در خصوص روند رو به افزایش تأسیس ایرلاین‌ها گفت: «با توجه به شعار سال که جذب سرمایه‌گذاری است، صنعت هوایی هم تلاش می‌کند سرمایه‌ها را به این صنعت جذب کند هر چند سرمایه‌های خرد باشد.»

به گفته ربانی، هر ایرلاین باید حداقل ۳ هواپیمای فعال داشته باشد و هواپیمای پشتیبان برای هر پروازی در اختیار ایرلاین باشد. هر ایرلاینی با توجه به تایپ هواپیمایی که در اختیار دارد باید تأمین قطعات و بحث پشتیبانی تعمیراتی در کشور را نیز پیش‌بینی کند تا با مشکل عدم امکان تعمیر مواجه نشود.

وی گفت: «شرایط اقتصادی ما با کشورهای دیگر و کشورهای منطقه متفاوت است.بخاطر تحریم ایرلاین‌ها ارتباط مستقیم با شرکت‌های سازنده و تأمین قطعه ندارند و نمی‌توانند قراردادهای کلان برای خرید ناوگان و تأمین قطعه منعقد کنند و دسترسی مستقیم به شرکت‌های سازنده یا لیزینگ ندارند.»

تسهیل در صدور مجوز ایرلاین‌ها نیز در دستور کار سازمان هواپیمایی کشوری قرار گرفته است. به گفته ربانی، طبق احکام برنامه هفتم پیشرفت، بروز‌رسانی و بازنگری آیین‌نامه‌های تأسیس شرکت‌های هوایی انجام می‌شود، قبلاً وقتی درخواست تأسیس ایرلاین در درگاه مجوزها ثبت می‌شد، دو سوم اعضای هیأت مدیره آن باید از اعضای صنعت هوانوردی می‌بودند اما بعد از به روز رسانی، هر درخواستی که در درگاه مجوزها ثبت می‌شود ما شرکت را برای ثبت معرفی می‌کنیم و حساسیتی برای اینکه اعضای هیأت مدیره حتماً سابقه هوانوردی داشته باشند، نداریم.وی گفت: «تأمین ناوگان و صنعت پشتیبان ناوگان و نیروی انسانی متخصص برای ما مهم است چون به ایمنی و امنیت پرواز مربوط است. هر جایی که امکان داشت در صدور مجوز تأسیس ایرلاین تسهیل گری شده، سازمان هواپیمایی کشوری در هیأت مدیره شرکت‌ها دخالت نمی‌کنداما در بحث ایمنی باید الزامات سازمان لحاظ شود.»

به گزارش اقتصادران، بر اساس جدول پایش نرخ بلیط شرکت‌های هواپیمایی که از سوی انجمن شرکت‌های هواپیمایی در اختیار رسانه‌ها قرار گرفته، سقف قیمت بلیط اکونومی در مسیر تهران-مشهد ۳ میلیون و ۵۳۵ هزار و ۷۰۰ تومان تعیین شده است.

همچنین سقف نرخ بلیط پرمیوم این مسیر ۵ میلیون و ۳۰۳ هزار و ۵۵۰ تومان و سقف نرخ بلیط بیزینس ۶ میلیون و ۱۸۷ هزار و ۷۴۵ تومان اعلام شده است.

بررسی بازار حمل‌ونقل هوایی و نرخ‌های بلیط عرضه‌شده در سایت‌های مجوزدار، از جمله علی‌بابا، نشان می‌دهد که هواپیمایی وارش بلیط پرمیوم پرواز ۳۰ بهمن‌ماه را با قیمت ۶ میلیون و ۲۸۹ هزار و ۹۰۰ تومان عرضه کرده است؛ این مبلغ حدود یک میلیون تومان بالاتر از سقف اعلام‌شده توسط انجمن شرکت‌های هواپیمایی است.

در مسیر پروازی تهران-بندرعباس نیز سقف قیمت بلیط اکونومی ۴ میلیون و ۲۴۶ هزار و ۱۰۰ تومان، پرمیوم ۶ میلیون و ۳۶۹ هزار و ۱۵۰ تومان و بیزینس ۷ میلیون و ۴۳۰ هزار و ۶۷۵ تومان تعیین شده است.

با این حال، نرخ‌های عرضه‌شده در سایت‌های فروش بلیط نشان می‌دهد که قیمت بلیت پرمیوم این مسیر برای روز ۳۰ بهمن ۵ میلیون و ۷۸۹ هزار تومان و بیزینس ۷ میلیون و ۴۳۷ هزار و ۵۰۰ تومان است. همچنین نرخ بلیط بیزینس این مسیر برای اول اسفندماه به ۷ میلیون و ۵۶۵ هزار تومان رسیده که از سقف تعیین‌شده بالاتر است.

در مسیر پروازی تهران-کیش، سقف قیمت بلیط اکونومی، پرمیوم و بیزینس به ترتیب ۴ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان، ۶ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان و ۷ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان تعیین شده است.

بر اساس نرخ‌های اعلامی انجمن شرکت‌های هواپیمایی، بلیط اکونومی این مسیر برای برخی شرکت‌های هواپیمایی از جمله چابهار، ساها و وارش  ۳ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان، ایرتور ۳ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان، معراج ۳ میلیون و ۷۰۰ هزار تومان، آوا، زاگرس و ماهان نیز ۴ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان است.

با این حال، بررسی قیمت‌های عرضه‌شده نشان می‌دهد که هواپیمایی ایرتور بلیط بیزینس این مسیر را با ۷ میلیون و ۴۳۰ هزار تومان به فروش می‌رساند.

با توجه به این تفاوت‌های قیمتی، مشخص نیست که سازمان هواپیمایی کشوری و انجمن شرکت‌های هواپیمایی چه نظارتی بر اجرای نرخ‌های مصوب دارند و این‌که چگونه با شرکت‌هایی که بلیت را گران‌تر از سقف تعیین شده به فروش می‌رسانند، برخورد خواهد شد.

به گزارش اقتصادران، روزنامه ایران نوشت:

به عنوان مثال بلیت پرواز تهران-مشهد در روزهای عادی (غیر تعطیل) بطور متوسط ۳ میلیون و ۵۰۰ تا ۶ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان در درگاه‌های رسمی فروش بلیت قیمت دارد، در تعطیلات قیمت بلیت این مسیر پروازی به ۱۰ میلیون تومان نیز می‌رسد.

در بخش هوایی مانند سایر حوزه‌های حمل‌و‌نقل به دلایل متعدد مانند تحریم و فرسودگی ناوگان، کمبود بلیت و قیمت بالا بخصوص در ایام پرتقاضا، همیشه معضل بوده است اما از خرداد امسال که بر اساس رأی دیوان عدالت اداری، نرخ‌گذاری بلیت هواپیما توسط ستاد تنظیم بازار متوقف شد، افزایش قیمت و کمبود بلیت بیشتر شده است.

این در حالی است که پس از آزادسازی قیمت و حذف نرخنامه، ‌انجمن شرکت‌های هوایی از کاهش قیمت بلیت در ایام غیر‌تعطیل خبر داده بود اما آنچه در حالا حاضر از فروش بلیت هواپیما مشاهده می‌شود، نرخ‌هایی است که در روزهای غیر تعطیل نزدیک به قیمت در روزهای تعطیل است.

نرخ دلار تعیین کننده است

مقصود اسعدی سامانی، دبیر انجمن شرکت‌های هواپیمایی، در خصوص افزایش قیمت بلیت هواپیما پس از حذف نرخنامه و قیمت‌های مصوب، گفت: با توجه به اجرای قیمت‌های مصوب در فروش بلیت هواپیما از آغاز کرونا، قیمت‌ها تقریباً نسبت به هزینه افزایشی نداشت و قیمت‌ها در آخرین نرخنامه قیمت واقعی بر اساس هزینه پرواز نبود. وی افزایش قیمت دلار را در افزایش قیمت بلیت هواپیما تعیین کننده دانست و گفت: قیمت دلار در مرکز مبادله به ۶۸ هزار تومان رسیده است و از آنجا که ۷۰ درصد هزینه ایرلاین‌ها وابسته به نرخ ارز است، ‌بنابراین تأثیر افزایش قیمت دلار در قیمت بلیت هواپیما قابل انکار نیست.

دبیر انجمن شرکت‌های هواپیمایی در خصوص کمبود بلیت و مشکلاتی که مردم برای تهیه بلیت دارند، گفت: کمبود بلیت را تأیید نمی‌کنم. در حال حاضر بلیت برای تمام مسیرها در سایت‌های فروش موجود است، حتی آمار نیز این موضوع را نشان می‌دهد. در ۶ ماهه امسال ۱۰ میلیون و ۶۰۰ هزار صندلی در پروازهای داخلی در مقابل ۹ میلیون و ۴۵۶ هزار مسافر حمل شده، ‌عرضه شده است. بنا بر‌آمار، ظرفیت خالی در پروازها داریم.

تخلفات آشکار

اما حرمت‌الله رفیعی، رئیس انجمن دفاتر خدمات مسافرت هوایی و جهانگردی نظری متفاوت با اظهارات دبیر انجمن شرکت‌های هوایی در خصوص کمبود و قیمت بلیت پروازهای داخلی دارد. وی با اشاره به کمبود بلیت در برخی مسیرها گفت: بلیت در مسیرهایی مانند کیش در دسترس متقاضیان قرار نمی‌گیرد و شاهد هستیم که مردم در آژانس‌ها و سایت‌های رسمی برای تهیه بلیت مشکل دارند و نمی‌توانند بلیت را طبق ضوابط بخرند.

وی گفت: ایرلاین‌ها، هواپیما و پروازها را به گونه‌ای مدیریت می‌کنند که باعث می‌شود قیمت بالا بماند. مثلاً به بهانه تعمیرات، نبود قطعه و… هواپیما در آشیانه می‌ماند، وقتی تعطیلی داریم و تقاضا برای پرواز بالا می‌رود، ایرلاین به عرضه بلیت با قیمت بالا اقدام می‌کند و هواپیما از آشیانه خارج می‌شود. در نوروز قیمت‌ها سرسام آور است، تازه با همین قیمت بلیت پیدا نمی‌شود.

وی با انتقاد از سازمان‌های مسئول و نظارتی و سازمان هواپیمایی کشوری، ‌گفت: بازار پروازها و تهیه بلیت به حال خود رها شده است. با وجود شرایط خاص اقتصادی و تحریم، ایرلاین‌ها در سال‌های اخیر سودهای نجومی کسب کرده‌اند. دلال‌ها در این بازار به راحتی بلیت‌ها را می‌خرند و سپس در آژانس‌ها با قیمت چند برابری می‌فروشند. اما اگر مردم عادی بخواهند بلیت را از سایت‌های شرکت‌ها بخرند، بلیت نیست.

پیگیری ما از سازمان هواپیمایی کشور به عنوان سازمان ناظر برعملکرد شرکت‌های هوایی به نتیجه نرسید و پاسخی در خصوص نحوه نظارت این سازمان بر بازار بلیت فروشی و عرضه و تقاضا دریافت نکردیم.

موضوع دیگر در خصوص قیمت فروش بلیت هواپیما و تفاوت آن با قیمت‌های رسمی که شرکت‌ها در سایت‌های خود ارائه کرده‌اند، فروش بلیت به نام کلاس بیزینس یا پریمیوم اکونومی است. قیمت این نوع بلیت حداقل دو برابر قیمت بلیت عادی است. مثلاً در پرواز تهران-مشهد هواپیمایی وارش، ‌قیمت بلیت عادی این مسیر ۳ میلیون ۵۳۳ هزار تومان است و قیمت بلیت پریمیوم اکونومی ۶ میلیون و ۲۸۹ هزار تومان است. در سایت شرکت هواپیمایی ماهان، ‌برای بسیاری از مسیرهای پروازی، ۶ کلاس اکونومی و ۶ کلاس بیزینس تعریف شده است که قیمت بلیت هر کدام از این کلاس‌ها متفاوت است. در پرواز تهران-کیش این شرکت ۸ قیمت متفاوت دیده می‌شود که البته برای قیمت‌های پایین‌تر عملاً بلیتی پیدا نمی‌شود و بلیت‌های موجود عموماً با بالاترین نرخ مصوب شرکت معادل ۵ میلیون و ۳۷۰ هزار تومان است.

ناهمخوانی تعداد ایرلاین‌ها با هواپیماهای فعال

تعداد بالای ایرلاین‌ها یکی از عوامل تأثیرگذاری آنها بر بازار فروش بلیت است. در کشور ۲۳ ایرلاین پروازهای داخلی را انجام می‌دهند. فعالان صنعت هوایی معتقدند سودآوری بالا باعث تأسیس و فعالیت این تعداد ایرلاین است در حالی که تعداد ایرلاین‌ها بالا می‌رود اما کمبود ناوگان همیشه علتی برای مشکلات عرضه بلیت در برابر تقاضا و قیمت بالای بلیت هواپیما است. مقایسه فعالیت ایرلاین‌ها در کشور با کشورهای همسایه برای مثال کشور امارات نشان می‌دهد در این کشور ۵۰۰ هواپیمای فعال در برابر ۶ ایرلاین وجود دارد اما در کشور ما ۲۳ ایرلاین در برابر کمتر از ۱۰۰ هواپیمای فعال وجود دارد. برخی ایرلاین‌ها فقط با یک یا دو هواپیما در اختیار، ‌تأسیس شده‌اند، وقتی هواپیما نیاز به تعمیر پیدا می‌کند، آن شرکت هواپیمای جایگزینی ندارد. بنابراین لغو پروازهای یک شرکت بر کل روند پروازی و عرضه و تقاضا تأثیر می‌گذارد.

حسین پورفرزانه، رئیس سازمان هواپیمایی کشوری با اشاره به حضور ایرلاین‌های متعدد در کشور خاطرنشان کرد: امروز صنعت هوایی کشورمان از حالت بزرگ‌مالکی خارج شده و به خرده مالکی تبدیل شده است.