به گزارش اقتصادران، فردین آقابزرگی طی یادداشتی مطرح کرد:
افت شاخص کل بورس و از دست رفتن کانال ۴ میلیون واحدی، آنهم پس از دورهای نوسان در محدوده ۴.۵ میلیون واحد، در نگاه نخست میتواند نشانهای از ضعف بازار تلقی شود، اما بررسی دقیقتر متغیرهای اقتصادی و غیراقتصادی نشان میدهد آنچه امروز در بازار سرمایه میگذرد، بیش از آنکه یک رفتار غیرعادی باشد، واکنشی طبیعی به شرایط کلی اقتصاد و فضای پرریسک حاکم بر کشور است. در هفتهها و ماههای اخیر، تشدید تنشهای سیاسی و نظامی، افزایش تهدیدها میان ایران و غرب، بالا گرفتن مخاصمات با امریکا و اسراییل و درنهایت همراهی اروپا با برخی مواضع تنبیهی، ازجمله قرار دادن سپاه در فهرست گروههای تروریستی، سطح ریسک سیستماتیک اقتصاد ایران را به شکل محسوسی افزایش داده است. در چنین فضایی، رفتار سرمایهگذاران بهویژه سرمایههای محتاط و کوتاهمدت قابل پیشبینی است؛ سرمایه «ترسو» عقبنشینی میکند، نقد میشود و به انتظار مینشیند. نکته مهم آن است که این واکنش محدود به بازار سرمایه نیست. سایر بازارها ازجمله ارز، طلا و حتی بخش واقعی اقتصاد نیز تحتتاثیر همین نااطمینانیها قرار گرفتهاند. با این حال، بورس به دلیل شفافیت قیمتی و امکان رصد لحظهای، بیش از دیگر بازارها افت و خیزها را عیان میکند و همین موضوع باعث میشود فشار روانی آن زودتر و شدیدتر دیده شود. اما فراتر از عوامل سیاسی، آنچه نگرانی عمیقتری ایجاد میکند، وضعیت متغیرهای بنیادین اقتصاد است. افزایش ناترازیها، کاهش توان دولت به عنوان یکی از بازیگران اصلی اقتصاد و نشانههای آشکار ضعف ساختاری، تصویری نگرانکننده از آینده ترسیم میکند. بررسی لایحه بودجه ۱۴۰۵ به وضوح نشان میدهد دولت برای جبران کسری منابع، به حذف یارانهها و شناسایی حدود ۵۸۰ هزار میلیارد تومان درآمد از این محل متوسل شده است؛ تصمیمی که آثار اجتماعی و اقتصادی آن از هماکنون قابل پیشبینی است. کاهش قدرت خرید، فشار معیشتی و تداوم افت ارزش پول ملی، در ماههای گذشته خود را در قالب نارضایتیهای اجتماعی و اعتراضات نشان داده است.
