بر اساس تحلیل این کارشناس، تحریمهای ناشی از فعال شدن این سازوکار هرچند میتوانند فشارهای سنگینی بر اقتصاد وارد کنند، اما از نگاه بازار سهام، بخش عمده آثار تحریمها پیشتر در قیمتها منعکس شده است. به عبارت دیگر، شاخص بورس در مسیر نزولی خود از دلایل واقعی ریسک سیستماتیک اثر گرفته و بخش قابل توجه این فشار را پیشخور کرده است. با این حال، نگرانی اصلی از منظر بازار نه خود تحریمها، بلکه احتمال افزایش ریسک درگیری نظامی است؛ سناریویی که میتواند ابعاد روانی و عملیاتی بسیار گستردهای بر معاملات و تصمیمات سرمایهگذاران بگذارد. فعال شدن مکانیزم ماشه از منظر این تحلیل بهطور غیرمستقیم شانس وقوع چنین بحران امنیتی را افزایش میدهد و همین موضوع، ترمز رشد بالقوه شاخص را خواهد کشید.
از سال ۱۳۹۷ به بعد، بازار سرمایه ایران مسیر متفاوتی با گذشته در پیش گرفته و واکنش آن به شرایط اقتصادی، بیش از هر زمان دیگری به نرخ ارز وابسته شده است. در صورت بازگشت تحریمهای فراگیر، رشد نرخ دلار محتمل خواهد بود و بهطور طبیعی ارزش اسمی داراییها و سهام بالا میرود. امxcا اگر همزمان ریسک جنگ پررنگ شود، جریان نقدینگی به سمت بازار سهام کندتر میشود و حتی سرمایهها میتوانند به سمت بازارهای امنتر کوچ کنند. افزایش نرخ دلار به خودی خود میتواند بورس را صعودی کند، اما وجود ریسک سیستماتیک بالا بهویژه تهدیدهای امنیتی همان عاملی است که مانع جهش کامل بازار میشود شرایط فعلی بازار بهگونهای است که کف قیمتی خود را شناخته و در صورت عدم بروز شوکهای جدید، امکان بروز واکنشهای مثبت وجود دارد.
البته این سناریو مشروط به آن است که خبرهای منفی بزرگتر، به خصوص ورود به فازهای جدید مناقشه یا تحریمهای غیرمنتظره، به بازار تزریق نشود. بورس در آستانه تصمیمی بزرگ قرار دارد؛ بازاری که اگرچه بخشی از فشار تحریمها را هضم کرده، اما همچنان در برابر ریسکهای ژئوپلیتیک بسیار آسیبپذیر است. مکانیزم ماشه نهتنها یک پرونده حقوقی در عرصه بینالملل، بلکه عاملی روانی برای کنترل یا تحریک انتظارات در بازار است. در نهایت، مسیر آتی شاخص بیش از هر چیز به تحولات سیاسی و امنیتی گره خورده؛ تحولاتى که در یک چشم برهم زدن مىتوانند صحنه معاملهگران را کاملا دگرگون کنند.
نویسنده: پیام الیاس کردی

دیدگاهتان را بنویسید