برچسب: کمبود برق

  • تغییر ساعت هم دردی از کمبود ۳۰ هزار مگاواتی برق دوا نمی کند

    تغییر ساعت هم دردی از کمبود ۳۰ هزار مگاواتی برق دوا نمی کند

    به گزارش اقتصادران، مصطفی پوردهقان، نماینده اردکان و عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس درباره تغییر ساعت رسمی کشور گفت: صورت مسائل اصلی کشور را رها کرد‌ه‌ایم و به موضوع تغییر ساعت چسبیده‌ایم. صورت مساله چیست؟ در پیک مصرف تابستان، مصرف کشور به ۷۰ هزار تا ۹۵ هزار مگاوات می‌رسد و تولید نهایتاً ۶۵ هزار مگاوات است. یعنی حدود ۳۰ هزار مگاوات کمبود وجود دارد.

    براساس گزارش‌ها با تغییر ساعت نهایتا هزار مگاوات صرفه‌جویی انجام می‌شود

    این نماینده مجلس درباره راهکارهای دولت برای کنترل ناترازی با استفاده از تغییر ساعت توضیح داد: یکی از کارهایی که دولت انجام می‌دهد این است که با توجه به تغییر دما، ساعت کاری را جابه‌جا می‌کند و معتقد است از این طریق می‌تواند صرفه‌جویی انجام دهد. در صورتی که براساس گزارش‌ها در این روند نهایتا هزار مگاوات صرفه‌جویی انجام می‌شود.

    چرا فضا به سمتی برده می‌شود که اگر مجلس تغییر ساعت رسمی را مصوب کرده بود کل ماجرای ناترازی کشور حل می‌شد؟

    او در ادامه درباره تاثیر تغییر ساعت بر ناترازی برق افزود: یعنی همه این پروسه و سر و صدا تنها برای یک گیگ (هزار مگاوات) صرفه‌جویی است. پس چرا فضا به سمتی برده می‌شود که اگر مجلس تغییر ساعت رسمی را مصوب کرده بود کل ماجرای ناترازی برق کشور حل می‌شد؟

    در کشور فقط ۵ هزار مگاوات مصرف برق ناشی از ماینرهای غیرمجاز است

    عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس با اشاره به میزان ماینرهایی که در حال حاضر در کشور فعال هستند گفت: در کشور فقط ۵ هزار مگاوات مصرف برق ناشی از ماینرهای غیرمجاز است. عددهای کنتور که در اختیار دولت است و می‌داند تا دیروز یک واحد، سوله‌، نهاد، انبار (همه این مواردی که درباره آنها گزارش‌هایی وجود دارد)، میزان مصرف‌شان چقدر بوده و الان به‌واسطه تعداد بالای ماینرها میزان مصرف چقدر است. دولت به واسطه تغییر مصرف به راحتی می‌تواند این موارد را شناسایی کند.

    دولت باید انتقال برقی که در شبکه‌های فرسوده انجام می‌شود را بالا ببرد / برخی نیروگاه‌های حرارتی بازدهی ۳۰ درصدی دارند در صورتی که این عدد باید بالای ۵۰ درصد باشد

    این نماینده مجلس افزود: همچنین دولت باید انتقال برقی که در شبکه‌های فرسوده انجام می‌شود را بالا ببرد. برخی نیروگاه‌های حرارتی بازدهی ۳۰ درصدی دارند در صورتی که این عدد باید بالای ۵۰ درصد باشد.

    پوردهقان در پاسخ به این سوال که پس از نظر شما تغییر ساعت هیچ تاثیری در شرایط ناترازی‌های برقی کشور ایجاد نمی‌کند، تاکید کرد: فرق می‌کند اما فرق یک گیگ معادل هزار مگاوات است در حالی که ما در کشور از کمبود ۳۰ هزار مگاواتی صحبت می‌کنیم. حرفی نیست هزار مگاوات هم یک عدد است.

    باید از دولت پرسید که اگر برای شما تغییر ساعت رسمی اهمیت داشت چرا وزیر نیرو را برای دفاع از لایحه خود به مجلس نفرستادید؟

    عضو کمیسیون صنایع و معادن مجلس درباره لایحه تغییر ساعت رسمی و مخالفت مجلس با آن توضیح داد: باید از دولت پرسید که اگر برای شما تغییر ساعت رسمی اهمیت داشت چرا وزیر نیرو را برای دفاع از لایحه خود به مجلس نفرستادید؟ چرا رئیس سازمان استخدامی از لایحه دوفوریتی شما در صحن علنی دفاع کرد؟ ایشان چه تخصصی در این حوزه دارند؟

    حرف‌های وزرای نیرو با هم متفاوت است و در کل هم خیلی اصرار ندارند

    او همچنین افزود: موضوع دیگر این است که وزرای مختلف حرف‌های مختلفی درباره دلایل و شرایط ناترازی در کشور و تاثیر تغییر ساعت بر آن مطرح می‌کنند. آقای محرابیان یک صحبت می‌کرد، وزیر فعلی حرف دیگری می‌زند. در کل هم خیلی اصراری به انجام کار ندارند، شد که چه بهتر نشد هم برای آقایان فرقی نمی‌کند.

    در جریان رفع ناترازی‌ها صورت مساله تغییر ساعت نیست / گزارش‌ها می‌گوید عدد صرفه‌جویی ناشی از تغییر ساعت ۱ از ۳۰ است

    پوردهقان با تاکید بر این موضوع که در حال حاضر و در جریان رفع ناترازی‌ها صورت مساله تغییر ساعت نیست، عنوان کرد: بحث کارشناسی و گزارش‌هایی که ارائه شده می‌گوید که عدد صرفه‌جویی ناشی از تغییر ساعت ۱ از ۳۰ است.

  • مرگ شهرک‌های صنعتی! / قطعی برق رمق تولید را گرفت

    مرگ شهرک‌های صنعتی! / قطعی برق رمق تولید را گرفت

    به گزارش اقتصادران، قطعی برق شهرک‌های صنعتی به سه روز در هفته افزایش یافت. بنا بر اعلام وزارت نیرو قرار بود که شهرک‌ها ۲۴ ساعت در هفته برق نداشته باشند. در واقع طبق برنامه قطعی برق شهرک‌های صنعتی مقرر شده بود که یک روز در هفته، برق این شهرک‌ها قطع شود. از اوایل شروع فصل گرما، این خبر ابلاغ شد اما طولی نکشید که این قطعی‌ها به دو و سپس به سه روز در هفته رسید.

    قطعی سه روزه برق شهرک‌های صنعتی در هفته، علنا رمقی برای تولید باقی نگذاشته است و مرگ آن را فریاد می‌زند.

     صنعت‌گران در این شهرک‌ها دیگر طبق عادت می‌دانند که چه روزهایی برق به کل قطع می‌شود و چه روزهایی تنها برخی واحدها مشمول خاموشی‌ها می‌شوند.

    پس از افزایش قطعی‌های برق به سه روز در هفته، خبرهایی مبنی بر تعطیلی سه الی چهار روزه نیز منتشر شد. شهرک‌های صنعتی متعددی نسبت به این موضوع اعتراض خود را نشان دادند.

    از سوی دیگر، وزارت نیرو هم در رابطه با این قطعی‌ها برنامه‌ای ارائه نداده و تنها از طریق پیامک، تغییر در روزهای تعطیلی را یادآوری می‌کند. البته مشخص است که چرا این تعطیلی‌ها افزایش یافته است؛ وزارت نیرو علنا به دلیل ناتوانی در تامین برق مصرفی موردنیاز، قصد نابود کردن تولید هرچند ضعیف کشور را دارد.

    برون‌سپاری به استان‌داری

    در راستای پیگیری تغییر برنامه قطعی برق شهرک‌های صنعتی، صادق دوپیکر، روابط‌عمومی سازمان صنایع کوچک و شهرک‌های صنعتی ایران، در گفت‌وگو با تجارت‌نیوز عنوان کرد که کارگروهی با مسئولیت استان‌دار تشکیل شده که با همکاری شرکت شهرک‌های صنعتی و شرکت توزیع و مدیریت برق منطقه‌ای هر استان، با محوریت ضرورت هر استان در رابطه با قطعی‌ها تصمیم‌گیری شود. به همین دلیل برنامه قطعی برق، استان به استان متفاوت است. این تصمیم تا پایان ماه جاری به استان‌ها موکول شده است.

    در همین راستا به نظر می‌رسد که وزارت نیرو علنا تصمیم‌گیری در رابطه با مسئولیت خود را برون‌سپاری کرده و از ارائه برنامه سراسری خودداری کرده است. لازم به ذکر است که نبود برنامه برای قطعی‌ها، علنا ضرر و زیان ناشی از خاموشی‌ها را دو چندان کرده است. در این زمینه، باید گفت که وزارت نیرو نه تنها از تامین برق موردنیاز کشور، بلکه از ارائه برنامه درست و دقیق سراسری نیز ناتوان است.

    قطعی برق ۳ روزه شهرک صنعتی سهند و چهاردانگه

    در راستای پیگیری روند قطعی‌های برق از برخی شهرک‌های صنعتی سراسر کشور، قطعی‌های سه روزه این شهرک‌ها نیز به گوش رسید. شهرک صنعتی سهند و چهاردانگه، واقع در استان تهران، در روزهای یک‌شنبه و چهارشنبه، به خاموشی فرو می‌رود. از سوی دیگر، برخی واحدهای این شهرک، علنا مشمول قطعی بر در روزهای دوشنبه یا پنج‌شنبه نیز شده‌اند. این موضوع نشان می‌دهد که علنا از شش روز کاری، تعطیلی اجباری سه روزه، به سراغ برخی واحدهای صنعتی آمده است. تعطیلی سه روزه معنایی جز نابودی تولید ندارد.

    لازم به ذکر است که این برنامه نیز متغیر بوده است. شرکت توزیع نیروی برق استان تهران، برنامه قطعی جدیدی مبنی بر قطعی برق در روز پنجم و ششم شهریور یعنی دوشنبه و سه‌شنبه هفته جاری، به مشترکان شهرک سنعتی سهند وچهاردانگه از طریق ارسال پیامک ابلاغ کرده است.

    برنامه قطعی استان سمنان

    برنامه مدیریت بار شهرک‌های صنعتی استان سمنان نیز از هفته اول شهریور 1403 تغییر کرده است. بر اساس این برنامه، واحدهای مختلف علنا قطعی برق سه روزه را تجربه می‌کنند. یعنی علنا نصف هفته کاری به دنبال قطعی‌های برق و بی‌تدبیری وزارت نیرو، از دست رفته است.

    برنامه قطعی برق سمنان

    شهرک صنعتی شمس آباد

    این اوضاع در شهرک صنعتی شمس آباد، واقع در استان تهران، نیز وجود دارد. قطعی برق شهرک صنعتی شمس آباد در روزهای یک‌شنبه و سه‌شنبه حتمی است. اما واحدهایی در این شهرک مشمول قطعی‌هایی خارج از این دو روز می‌شوند. یعنی علنا برخی واحدها در شهرک صنعتی شمس آباد نیز، نصف هفته کاری را از دست می‌دهند. لازم به ذکر است که قطعی برق واحدهای مختلف، متغیر و متفاوت بوده است.

    شهرک صنعتی خاوران

    روند قطعی برق در شهرک صنعتی خاوران تا حدودی متفاوت است. در برخی واحدهای این شهرک صنعتی، تقریبا هرروز دو الی چهارساعت برق قطعی می‌شود. در واقع برخی از واحدهای این شهرک صنعتی علنا هر روز با چندین ساعت خاموشی روبه‌رو می‌شوند و این اوضاع روند تولید را با خطرات جدی از جمله خراب شدن وسایل الکتریکی روبه‌رو کرده است. از سوی دیگر، خاموشی روزهای یک‌شنبه و چهارشنبه در برخی واحدها قطعی است. علاوه بر خاموشی کامل این دو روز، برخی واحدها در چهار روز دیگر هفته از ساعت 18 الی 22، به خاموشی فرو می‌روند.

    شهرک صنعتی دولت آباد اصفهان

    بنا بر پیگیری‌ها از سمت شهرک صنعتی دولت آباد اصفهان، قطعی برق دو روزه تا هفته گذشته در این شهرک رخ داده است. اما از روز دوشنبه پنج شهریورماه، برنامه قطعی برق جدید، از سوی شرکت توزیع نیروی برق استان تهران پیامک شده است. بنابراین، برنامه قطعی دو روزه، به سه روز در هفته تغییر کرده است؛ این شهرک صنعتی در روزهای دوشنبه، سه‌شنبه و پنج‌شنبه به خاموشی فرو می‌رود.

    با توجه به این پیگیری‌ها، به نظر می‌رسد که تقریبا تمامی شهرک‌های صنعتی مشمول قطعی‌های سه‌روزه شده‌اند. وزارت نیرو از طریق ارسال پیامک به مشترکین شهرک‌های صنعتی، ماموریت خود را انجام داده و کمبود برق را از طریق نابودی تولید جبران کرده است. ادامه این فرایند، اوضاع بحرانی برق و تولید بی‌رمق کشور را فاجعه‌بار خواهد کرد.

  • 15 درصد از ظرفيت نيروگاهي ايران از كارافتاده است / سرمایه دولت به رفع ناترازی کفاف نمی دهد

    15 درصد از ظرفيت نيروگاهي ايران از كارافتاده است / سرمایه دولت به رفع ناترازی کفاف نمی دهد

    به گزارش اقتصادران، مركز پژوهش‌هاي اتاق بازرگاني و صنايع و معادن ايران مي‌گويد 15 درصد از ظرفيت نيروگاهي كشور با عمر بالاي ۳۰ سال در حال بهره‌برداري است و ۳ درصد از ظرفيت برق نيز از نيروگاه‌هايي با عمر بالاي 40 سال تامين مي‌شود و اين نيروگاه‌ها نرخ خروج اضطراري بسيار بالاتري نسبت به ساير نيروگاه‌ها دارند و امكان بهره‌برداري مستمر از آنها وجود ندارد

    با اين حساب اگر عمر مفيد يك نيروگاه 30 سال در نظر گرفته شود مي‌توان گفت كه 15 درصد از ظرفيت نيروگاهي ايران از كارافتاده است.

    گزارش مركز پژوهش‌هاي اتاق ايران اضافه مي‌كند كه حدود 20 درصد از ظرفيت پست‌هاي شبكه دچار فرسودگي و عمر بالاي ۳۰ سال دارند. 15.3 درصد از آن نيز عمر بالاي 35 سال را دارد.

    از سوي ديگر خطوط انتقال برق كه برق توليدي نيروگاه را به محدوده‌هاي شهري و صنعتي منتقل مي‌كند با دو آسيب جدي عمر بالا، اشباع شديد و عدم كفايت ظرفيت خطوط، مواجه است. حدود 29 درصد از عمر خطوط انتقال برق، بالاي 20 سال است و بالغ بر 21.4 درصد از آن عمر بالاي 35 سال را دارد.»

    در گزارش اين مركز عنوان شده كه حل كمبود انرژي در كشور نيازمند سرمايه است.

    سرمايه دولت براي حل اين ناترازي كافي نيست و اصلا سرمايه‌اي براي حل اين موضوع ندارد. در نتيجه بايد زمينه‌سازي به گونه‌اي انجام شود كه بخش خصوصي سرمايه مورد نياز جذب و توسعه را انجام دهد.

    بخش خصوصي در حوزه‌اي كه ابهام مقرراتي وجود داشته باشد ورود نمي‌كند؛ در نتيجه شفاف كردن مقررات در حوزه انرژي در بلندمدت و كاهش مداخلات دستوري از الزامات تحقق اين
    مهم است.

    سهم اندك انرژي تجديدپذير

    در پايان سال گذشته ظرفيت اسمي نيروگاه‌هاي كشور 92.8 هزار مگاوات بوده است. اما نكته مهم سهم اندك نيروگاه‌هاي خورشيدي يا بادي در توليد برق است. آن هم در حالي كه شاخص تامين برق از انرژي تجديدپذير توسط كشورهاي پيشرفته به 30 درصد ظرفيت اسمي نيز رسيده است.

    اما در ايران مطابق گزارش مركز پژوهش‌هاي اتاق ايران بيش از ۸۵ درصد ظرفيت اسمي توليد برق از نيروگاه‌هاي سوخت فسيلي و مابقي آن از نيروگاه‌هاي برق‌آبي، اتمي و تجديدپذير بوده است. در اين ميان حدود ۱/۱ درصد از ظرفيت اسمي منصوبه در كشور متعلق به نيروگاه‌هاي تجديدپذير بوده است.

    جايگزيني كمبود به جاي ناترازي

    مركز پژوهش‌هاي اتاق در بخش ديگري از گزارش خود عنوان مي‌كند كه عبارت «ناترازي» تصوير دقيقي از نياز كشور را نشان نمي‌دهد و بايد از آن تحت عنوان «كمبود» ياد كرد. چرا كه در ساليان گذشته كمبود برق در حدود۳۰۰ ساعت و به‌ طور تقريبي حدود 2 هفته در كشور را در برمي‌گرفت، اكنون اين بازه زماني به بيش از ۳ ماه گسترش پيدا كرده است.

    گزارش اين مركز نشان مي‌دهد كه در زمان پيك مصرف برق در تابستان امسال حداقل 14.1 هزار مگاوات و حداكثر 17.1 هزار مگاوات كمبود برق وجود خواهد داشت. به اين ترتيب، در سطح ميانه «كمبود برق» در تابستان امسال 15.6 هزار مگاوات خواهد بود.

    در سال‌هاي گذشته محدوديت‌هايي براي مشتركان برق در نظر گرفته شده بود و اين محدوديت‌ها اگر امسال هم ادامه پيدا كند در بهترين حالت 11 هزار مگاوات از كمبود برق مي‌كاهد. با اين شرايط در بدترين حالت 6 هزار مگاوات و در بهترين حالت 3.1 هزار مگاوات كمبود برق در تابستان امسال وجود دارد.

    در چنين شرايطي، وزارت نيرو يا بايد محدوديت‌هاي اعمال شده و قطع برق واحدهاي توليدي و مصارف عمده را تشديد كند يا اينكه به سراغ بخش خانگي برود و قطع برق در اين بخش رخ بدهد.

    حبس توليد به دليل فرسودگي خطوط انتقال

    بر اساس اين گزارش، يكي از نكات مهم در برق‌رساني كه طي سال‌هاي اخير مورد غفلت قرار گرفته، وضعيت كفايت ظرفيت خطوط انتقالي در شبكه سراسري بوده است. انحراف ميان ظرفيت نيروگاهي و خطوط انتقال برق در مقايسه با حداكثر نياز تقاضاي شبكه فزاينده است. اين عقب‌افتادگي در تقويت ظرفيت خطوط انتقالي برق به اين معناست كه اگر ظرفيت توليد برق از محل‌هايي چون نيروگاه‌هاي برق‌آبي فراتر از حد انتظار و تا سقف ظرفيت عملي آن توليد توان داشته باشد، محدوديت‌هاي موجود در شبكه برق داراي ظرفيت مورد نياز براي انتقال اين برق نخواهد بود و شبكه با حبس توليد مواجه مي‌شود. شايان توجه است دوره پيشبرد و احداث خطوط انتقال به مراتب بيشتر از احداث پست انتقال و نيروگاه است و برنامه‌ريزي‌هاي بلندمدت براي تقويت اين ظرفيت بايد در تناسب توسعه ظرفيت توليد باشد.

    انرژي برق مصرفي و توان مورد تقاضاي مشتركين متأثر از عوامل مختلفي چون وضعيت آب و هوا، متغيرهاي اجتماعي و فرهنگي و وضعيت اقتصادي است كه با توجه به نوع مشترك، ميزان اثرگذاري متفاوتي بر روند رشد مصرف دارند. ميزان اثرپذيري رفتار مصرفي هر يك از مشتركين متفاوت است. براي مثال دما، تعداد خانوار و سطح درآمدي عوامل اثرگذار بر روند رشد مصرف انرژي برق و حداكثر نياز مصرفي در بخش خانگي است.

    هجوم بخش خانگي به برق

    اين در حالي است كه در بخش‌هاي توليدي نظير كشاورزي، صنعتي و تجاري وضعيت اقتصادي مهم‌ترين عامل در وضعيت روند نياز مصرف شبكه است. براي مثال مشتركين خانگي گرچه حدود 32 درصد از انرژي برق در طول سال را مصرف مي‌كنند، اما در زمان پيك مصرف برق بيش از 48 درصد از مصرف متعلق به اين بخش است و شرايط اقليمي به ‌شدت روي مصرف اين دسته از مشتركين اثر مي‌گذارد. در اين ميان بخش صنعتي 36 و كشاورزي 15 درصد از انرژي برق در سال گذشته را مصرف كردند كه سهم آنها از اوج مصرف برق در سال 14۰2 به ترتيب 28 و 12 درصد بوده است.

    اثر خشكسالي بر توليد برق

    طي سال‌هاي 1395 تا 1402 ميزان توليد نيروگاه‌هاي برق‌آبي نقش تعيين كننده در ميزان كسري برق و به تبع آن ميزان قطعي برق داشته است. به ‌طور مثال ناترازي در سال 1397 و 1400 از محل افت قابل توجه توليد نيروگاه‌هاي برق‌آبي اثر منفي وارد شده و از طرفي بهبود توليد اين نيروگاه‌ها در سال 1398 و 14۰1 نقش قابل توجهي در حفظ پايداري شبكه و مديريت كسري برق داشته است.

    بايد توجه داشت كه نيروگاه‌هاي برق‌آبي در برنامه‌ريزي‌هاي كوتاه‌مدت (پيك تا پيك) نقش بسزايي دارد و چشم‌اندازهاي ميان‌مدت و بلندمدت متاثر از برنامه‌ريزي‌هاي تكميل و توسعه ظرفيت‌هاي نيروگاهي اعم از حرارتي يا تجديدپذير، بازسازي و نوسازي نيروگاه‌ها است.

    نتيجه روند فعلي چيست؟

    چنانچه اثربخشي سياست‌هاي توسعه صنعت برق همچون سنوات 1۳۹6 تا 14۰2 تداوم پيدا كند، مديريت كسري برق با سياست‌هاي فعلي قابل تداوم نخواهد بود و امنيت تأمين برق بخش خانگي را با مخاطره جدي مواجه خواهد ساخت. زيرا بنگاه‌هاي توليدي صنعتي، كشاورزي و خدماتی بر اساس سياستگذاري كه طي سال‌هاي اخير اتخاذ شده صنعت و بخش كشاورزي كه همان بنگاه‌هاي توليدي كشور است بيش از 81 درصد از كمبود برق در سال گذشته (يعني 12441 مگاوات كمبود در زمان اوج مصرف) متحمل محدوديت تأمين برق شدند.

    در حال حاضر اين محدوديت‌ها از نيمه خرداد ماه تا شهريورماه را در برمي‌گيرد. گرچه در ساليان گذشته كمبود برق در حدود ۳۰۰ ساعت و به طور تقريبي حدود 2 هفته در كشور را در برمي‌گرفت اكنون اين بازه زماني به بيش از ۳ ماه گسترش پيدا كرده است.

    عمده تحليل‌هاي بررسي ناترازي / كمبود برق معطوف به «زمان» وقوع پيك مصرف است اين در حالي است كه شبكه سراسري در بازه «زماني» مشخصي تحت‌فشار پرباري بوده و اين موضوع مي‌تواند امنيت تأمين برق و بروز حوادث در شبكه را محتمل كند. بر اساس بررسي‌هاي انجام‌شده در اين پژوهش طي هفته دوازدهم (۱۲) تا بيست و هشتم (۲۸) سال كشور با كسري برق مواجه بوده كه اين ميزان در هفته شانزدهم (۱۶) تا بيست و سوم (۲۳) به بيشينه مقدار خود مي‌رسد. بررسي اساس مطالعه انجام‌ شده در اين پژوهش كسري برق طي هفته دوازدهم (۱۲) تا بيست و هشتم (۲۸) سال به ‌طور متوسط ۱۰ هزار مگاوات است. اين استمرار پرباري شبكه در كنار عمر بالاي برخي از تجهيزات نيروگاهي و شبكه انتقال برق مي‌تواند نرخ خروج اضطراري تجهيزات و بروز حوادث را دوچندان كند.

    چه بايد كرد؟

    با توجه به اينكه دامنه اين پژوهش به امنيت تامين برق در تابستان ۱۴۰۳ معطوف مي‌شود، پيشنهادهايي با قابليت اجرا در كوتاه‌مدت و محدود به مدت زمان باقي‌مانده در دوره پيك مصرف، ارائه شده كه شامل افزايش مشاركت مشتركين خرد به ويژه خانگي، افزايش اختيارات استانداري‌ها براي مديريت مصرف و تغيير ساعات كاري با هدف هموار كردن پخش بار بهينه در شبكه، استفاده از ظرفيت ژنراتورهاي موجود در مراكز حساس و نظامي در زمان‌هاي پيك مصرف روز است.

  • در مسابقه تولید و مصرف برق باختیم / نه پول داریم و نه زمان!

    در مسابقه تولید و مصرف برق باختیم / نه پول داریم و نه زمان!

    به گزارش اقتصادران، هاشم اورعی  درباره اوضاع کنونی تامین برق در کشور و راهکارهای حل آن اظهار داشت: ما برای این شرایط فعلی برق با وزارت نیرو طرف هستیم، اما تمام تقصیرها گردن وزارت نیرو نیست، مقصر اصلی دولت است چون وزارت نیرو بخشی از دولت است.

    مشکل برق از صنعت شروع شد

    وی افزود: وزارت نیرو در برنامه‌ریزی و همچنین مطرح کردن حاد بودن مسئله در دولت ضعیف عمل کرده است، ضمن اینکه شرایطی که امروز شاهد هستیم موضوع جدیدی نیست و ابتدا از صنعت شروع شده و اکنون به جایی رسیده‌ایم که مملکت تعطیل است.

    تا ۱۴۰۸؛ ۳۷ هزار مگاوات ناترازی داریم

    استاد دانشگاه صنعتی‌شریف تصریح کرد: تقصیر وزارت نیرو این بود که نتوانسته برنامه‌ریزی درستی ارائه دهد، زمانی مطرح شد که تا سال ۱۴۰۸؛ ۳۷ هزار مگاوات ناترازی داریم، امسال طبق آمار توانیر ۷.۵ درصد افزایش تقاضا داشته‌ایم که اگر بخواهیم امروز این میزان از تقاضا را تامین کنیم ۶ میلیارد دلار پول و ۴ سال زمان نیاز داریم. حال اگر هر سال به این رقم ۷.۵ درصد افزایش تقاضا اضافه شود ما هیچگاه به مرحله رفع ناترازی نمی‌رسیم و نمی‌توانیم برق مورد نیاز را تامین کنیم و درواقع بازنده مسابقه تولید و مصرف هستیم.

    نه پول داریم و نه زمان

    وی بیان داشت: تقصیر وزارت نیرو این است که تمام تمرکز را روی تولید گذاشته با این امید که به روند رشد مصرف برسد که هیچوقت نمی‌رسد، چراکه نمی‌تواند همین رقم ۶ میلیارد دلار را تامین اعتبار کند زیرا در دولت، بانک مرکزی و سازمان برنامه و بودجه این میزان پول و اعتبار وجود ندارد، اگر هم پول وجود داشته باشد ۴ سال زمان می‌برد، بعبارت دیگر سیاست‌گذاری وزارت نیرو اشتباه بوده است و این وزارتخانه همچنان اصرار دارد صنعت برق یک صنعت دولتی بماند همانگونه که وزارت نفت اصرار دارد صنعت گاز دولتی بماند و این قضیه ادامه دارد و در این ماجرا در اصل دولت مقصر است.

    همه مقصرند غیر از مردم

    اورعی برنامه تغییر ساعات اداری را راه‌حلی اشتباه و حداقل کم‌تاثیر برای کنترل مصرف خواند و گفت: مثلا ساعات اداری را برای بنزین تغییر دادند اما طبق آماری که ارائه شد شاهدیم در تهران ۱۱ درصد و در دیگر مناطق ۶ درصد مصرف بنزین افزایش پیدا کرد، بنابراین همه دست به دست هم داده‌اند که کشور به این وضعیت برسد و همه مقصرند غیر از مردم. زیرا تمام تمرکز روی تولید بوده و مصرف را کنار گذاشته‌ایم در حالی که ابتدا باید مصرف بهینه شود.

    سیستم انرژی کشور بهم ریخته است

    وی ادامه داد: اولین گام برای معنادار شدن بهینه‌سازی؛ اصلاح سیستم قیمت‌گذاری انرژی بوده و این ریسکی است که دولت انجام نمی‌دهد و اگر هم انجام داده و یا کاری در این راستا اجرا می‌کند یک‌شبه و اشتباه است خلاصه کلام اینکه نه فقط برق بلکه تمام سیستم انرژی کشور بهم ریخته است.

    دعا کنیم گرما کاهش یابد!

    این استاد دانشگاه معتقد است: فعلا کاری نمی‌توانیم انجام دهیم و باید با وصله‌پینه از این وضع عبور کنیم و دعا کنیم که گرما کاهش یابد و اگر منتظریم یک‌شبه مسئله برق کشور حل شود؛ باید بگوییم نه‌تنها حل نمی‌شود؛ بدتر هم می‌شود و بدتر شدن به اندازه حل نشدن اوضاع قطعیت دارد.

    لزوم طراحی جدید

    وی تاکید کرد: کاری که اکنون می‌توان انجام داد اینکه به مردم بگویند اشتباه کردیم و یک تیم نه ۵۰ مدیر دولتی که خود مسبب این اوضاع هستند، بلکه تعداد محدودی در حد ۳ تا ۵ نفر متخصص، باصداقت و باتجربه انتخاب شده و واقعا برنامه‌ای برای مقابله با این وضعیت بنویسند، حل مشکل باید از طراحی شروع شود و در یک برنامه ۵ ساله به سرانجام برسد.

    آینده مبهم رشد ۸.۵ درصدی صنعت

    اورعی خاطرنشان کرد: در برنامه هفتم توسعه رشد سالانه ۸.۵ درصدی برای بخش صنعت دیده شده است، اگر قرار است این توسعه صنعتی اجرا شود به شدت به انرژی نیاز داریم زیرا مصرف برق در صنعت زیاد می‌شود، پس اکنون توسعه معلق مانده و آینده هم مبهم است.

    اشتباه در اصرار بر دولتی ماندن

    وی با بیان اینکه باید به میز طراحی برگردیم و همه چیز را از ابتدا طراحی کنیم، گفت: اگر دولت جدید دنبال این است که مشکل برق را حل کند باید برنامه‌ریزی کند و روی تولید و مخصوصا مصرف تمرکز کند و کار از دولت خارج شود، مادامی که اصرار بر دولتی بودن و قیمت‌گذاری دستوری باشد؛ مشکل برق حل نمی‌شود اما اگر در دوره ۵ ساله به سمت خصوصی‌سازی واقعی برویم؛ مشکل قیمت‌گذاری هم خودبخود حل می‌شود، بعلاوه اینکه از قشر آسیب‌پذیر و نه همه حمایت کنیم.

  • پزشکیان وارث ناترازی 10 هزار مگاواتی!

    پزشکیان وارث ناترازی 10 هزار مگاواتی!

    به گزارش اقتصادران، هر سال با فرا رسیدن تابستان و گرم شدن هوا مصرف برق به شکل قابل توجهی افزایش می‌یابد و حالا با موج جدید گرما در کشور و افزایش مصرف برق، موجی از دغدغه و نگرانی‌ برای مردم و فعالان صنعتی درباره قطعی برق به وجود آمده است. در چند سال اخیر قطع ناگهانی برق علاوه بر مختل کردن روند عادی زندگی، موجب وارد شدن زیان های هنگفتی به کسب و کارها شده است. امسال نیز همزمان با روزهای پایانی دولت سیزدهم و یک ماه مانده به تحویل دولت به مسعود پزشکیان، روند خاموشی ها به شکل گسترده ای افزایش یافت.

    گواه این موضوع سخنان عباس جبالبارزی، نایب رئیس کمیسیون صنعت اتاق بازرگانی ایران است که از قطعی برق شهرک‌های صنعتی کشور به مدت دو روز در هفته خبر داد و گفت: چند سال است که از ۱۵ خرداد تا ۱۵ شهریور برق شهرک‌های صنعتی سراسر کشور قطع می‌شود، قطعی یک روز در هفته حتمی و پیش‌بینی شده است و گاه به روز دوم هم کشیده می شود. این تعطیلی یک روزه از سوی وزارت نیرو ابلاغ شده و روز آن در هر استان تفاوت دارد.روزی که تعطیلی حتمی است از پیش مشخص شده اما روز تعطیلی احتمالی از پیش تعیین شده نیست و البته قطعی یک روزه هم برخلاف ماده ۲۵ قانون بهبود محیط کسب و کار است.

     در ۲۶ فروردین ۱۴۰۳ حمیدرضا صالحی، عضو اتاق ایران، در نشست هیئت نمایندگان اتاق ایران گفت: «هشت‌هزارو 500 مگاوات ناترازی برق در کشور داریم که در ۱۰ سال آینده عددها بیشتر خواهد شد. از طرفی هرساله میزان مصرف برق هم بالاتر می‌رود و اگر فشارافزایی نکنیم وضعیت بدتر می‌شود». کاهش توان تولید را شاید بتوان یکی از مهم‌ترین مشکلات ناترازی انرژی قلمداد کرد اما وزیر نفت دولت سیزدهم، همواره از راهکارهای عملیاتی در زمینه جبران ناترازی انرژی سخن به میان آورده ،  وزیر نیرو نیز در همایش سراسری مدیران نیروگاه‌های کشور در 13 اردیبهشت 1403 از  180برنامه راهبردی برای عبور موفق از اوج بار سال 1403 خبر داد که بخشی از آن توسعه‌ ظرفیت نیروگاهی و افزایش ظرفیت تولید برق، تعمیرات نیروگاهی، توسعه ظرفیت‌های جدید، احداث یا تکمیل خطوط انتقال و پست‌های مورد نیاز، فرهنگ‌سازی و اطلاع‌رسانی و… است.این برنامه ها در حالی اعلام شده که همواره بر پویش با انرژی، که بر مدیریت مصرف پافشاری می‌کند، تاکید شده است .

    همزمانی پیک قطعی برق با انتخابات ریاست جمهوری

    اوج  قطع شدن برق و شکایت شهروندان را می توان به داغ شدن فضای انتخاباتی پیوند زد. در روزهای ثبت نام کاندیداها چندین بار شاهد قطع شدن برق ستاد انتخابات وزرات کشور بودیم که در سخنرانی تعدادی از کاندیداها  اختلال ایجاد کرد .و هم به سوژه داغ و حاشیه جنجالی روزهای ثبت نام تبدیل شد. روز هشتم تیرماه که زمان برگزاری انتخابات ریاست‌جمهوری بود برق شبکه خانگی در برخی مناطق تهران برای ساعاتی مختل شد. پس از آن مدیرعامل شرکت توانیر اعلام کرد در زمان پخش مناظره های انتخاباتی مصرف برق چیزی نزدیک به 700 مگاوات افزایش داشته و از هموطنان خواست تا در مصرف برق صرفه جویی کنند تا در زمان پخش مناظرات شاهد خاموشی نباشیم.

    اما ماجرا به اینجا ختم نشد؛ پس از پیروزی مسعود پزشکیان در انتخابات ریاست جمهوری ،و همزمان با اوج گرفتن گرمای هوا در بیشتر مناطق کشور، موج جدید از قطعی برق مشترکان خانگی و صنعتی به راه افتاد که انتقاد شهروندان را برانگیخت. روز گذشته برق کارخانه خودرو‌سازی سایپا حداقل برای مدت پنج ساعت قطع شد که این موضوع باعث ایجاد مشکلات جدی در روند تولید شده و ساعت‌ها کارگران بیکار و بلاتکلیف بودند. قطعی های گسترده ارتباط مستقیم با موضوع ناترازی برق دارد .در حالی است که مسئولان وزارت نیروی دولت سیزدهم بارها ناترازی برق و خاموشی را تکذیب کردند، اما واقعیت این است که به‌دلیل ناترازی برق، سایپا تعطیل شد.

    همچنین روز گذشته پیامی با موضوع هشدار سطح دو برق برای مشترکین ارسال شد که با واکنش هایی از سوی فعالان رسانه ای روبه رو شد.

     

    photo_2024-07-09_13-34-25

     

    در پی قطعی گسترده برق در روز گذشته که امروز نیز در برخی مناطق شاهد آن بودیم، بسیاری از مناطق تهران بیش از 4 ساعت در خاموشی بودند که شهروندان پس از پیگیری از مسئولان برق منطقه این پاسخ را دریافت کردند که رسیدگی می‌کنند، اما تا لحظه تنظیم این خبر هیچ تغییر وضعیتی انجام نشده و همچنان شهروندان با قطع برق در برخی مناطق مواجه هستند.

     ناترازی برق در ایران چه وضعیتی دارد

    ماجرای ناترازی انرژی و ناترازی برق موضع امروز و دیروز نیست. با این حال هر سال با اوج گیری گرمای هوا، زخم ناترازی برق تازه می شود. چندی پیش مسعود نیلی در گفتگویی با اکو ایران دربار عواقب فاجعه بار ناترازی انرژی در کشور اینگونه توضیح داد که در چند سال آینده یکی از ابرچالش های اساسی نظام حمکرانی موضوع ناترازی انرژی است. او معتقد است در حوزه اقتصاد یکسری موضوعاتی وجود داشته که از آنها به عنوان ناترازی یاد می‌شده و سپس به ابر چالش تبدیل شد، در حال حاضر نیز از آن به عنوان فاجعه یاد می شود. به گفته نیلی، به صورت تاریخی ظرف دهه های گذشته نرخ رشد مصرف انرژی درکشور نسبت به جوامع بین المللی بسیار بالاتر بوده  ،این آمار به طور متوسط تقریبا” بین 6 تا 6.5 درصد در سال است. از طرف دیگر تولید ما در حوزه انرژی به خصوص برق تقریبا” یک تولید ثابت است که باید استهلاک و عدم سرمایه گذاری را نیز به آن اضافه کرد.  آمارها نشان می دهد در چند سال اخیر میزان سرمایه گذاری در بخش انرژی 30 درصد کاهش داشته سرمایه گذاری در حوزه انرژی به اندازه ای بسیار پایین است که برای مقایسه می توان این میزان کاهش را  از زمان کاهش سرمایه گذاری در زمان جنگ بیشتر دانست.

    دفاع دولتی‌ها از مدیریت مصرف برق

    ماجرای ناترازی انرژی به حدی چالش برانگیز است که مدیریت آن، می‌تواند دستاوردی برای دولت ها به شمار آید. شهریور سال 1401 بود که کیهان با انتشار مطلبی از اقدامات دولت رئیسی در مدیریت برق در تابستان تقدیر کرد و نوشت: تابستان امسال با تدبیر دولت رئیسی بدون خاموشی سپری شد و حالا انجمن کارفرمایان صنعت سیمان در نامه‌ای به وزیر نیرو تعامل مثبت و سازنده در تأمین برق کارخانه‌های سیمان را عامل ثبات و تعادل تولید و بازار سیمان در تابستان امسال ذکر کرد و از تلاش‌های به‌عمل آمده در این راستا تقدیر کرد.

    اگرچه این تحسین از عملکردی است که در سال نخست فعالیت دولت سیزدهم صورت گرفته اما حالا و پس از گذشت 2 سال از آن زمان،به نظر می رسد برنامه های دولت سیزدهم برای رفع ناترازی برق جوابگو نبوده چه آنکه همچنان افزایش ناگهانی گرمای هوا با وجود برخی سیاست ها نظیر تغییر ساعات کار ادارات، حتی به کاهش ساعات خاموشی و مدیریت مصرف منجر نشده چه رسد به آنکه چالش ناترازی با سیاست های اعمالی بهبود یافته باشد.

    با این حال، برخی مقامات دولتی در ماه های پایانی فعالیت دولت سیزدهم نقدها در این زمینه را به گونه ای دیگر پاسخ می دهند؛ آنها همچنان به دنبال مقصر در زمین دولت پیش از خود یعنی دولت یازدهم و دوازدهم هستند.

    در جریان مناظرات انتخاباتی، کاندیداها به موضوع قطعی برق پرداختند از جمله  علیرضا زاکانی در توئیتی نوشت: قطعی های مکرر برق در کشور نتیجه سوء مدیریت دولتی است که پیش از این نیز با بی تدبیری در مسایل مختلف از جمله اقتصاد، عرصه را بر مردم تنگ کرده بود.امیدوارم با انتقال دولت و با حضور مدیریت جهادی، مردم روی آرامش را ببینند.

    3195153

    علی رغم انتقاد ها به عملکرد وزارت نیرو درباره تامین برق ، محرابیان وزیر نیرو امروز با تأکید بر لزوم اجرای دقیق برنامه‌های مدیریت مصرف برق در سراسر کشور گفت: با اینکه روز 19 تیر تقاضای مصرف برق کل کشور به بیش از ۷۷ هزار مگاوات رسید و این میزان تقاضای مصرف در نوع خود رکورد محسوب می‌شود، اما در سایه اجرای برنامه‌های از پیش طراحی شده پایداری شبکه سراسری حفظ شد. وی همچنین تاکید کرد دولت سیزدهم، اقدامات جامعی را با هدف رفع ناترازی در صنعت برق در دستور کار قرار داده که از جمله مهم‌ترین این اقدامات افزایش ظرفیت تولید برق به میزان بیش از ۹ هزار مگاوات بوده است.

    اگرچه دولتی ها در تلاش اند تا به دفاع از اقدامات خود در زمینه مدیریت مصرف بپردازند اما ناترازی برق آنقدر بالا رفته که در سال جاری، دولت بدون وقفه از نیمه خردادماه سیاست تغییر ساعات اداری کارکنان دولت را پیاده کرد وساعت پایان کار ادارات را به ساعت 13 رساند.

    پزشکیان وارث ناترازی 10 هزار مگاواتی

    با این همه،در حالی که هنوز اولین ماه تابستان به پایان نرسیده، قطعی گسترده برق در پایتخت، صدای مردم و صاحبان صنایع را در آورده است.عواقب قطع شدن برق در مناطق مختلف تهران تنها به آسیب رسیدن به وسایل برقی و اختلال در کسب و کارها و… محدود نمی شود بلکه در سطح شهر نیز شاهد بی نظمی هایی هستیم که می تواند ساعت ها زمان شهروندان را تلف کند به عنوان مثال: در بسیاری از معابر و گذرگاههای  پایتخت چراغ های راهنمایی از کار  افتاده و باعث ترافیک سنگین در خیابان ها شده است .

    همه آنچه گفته شد در حالی است که دولت سیزدهم باید در کمتر از یکماه دیگر پاستور را به مسعود پزشکیان تحویل بدهد و به نظر می‌رسد دولتمردان در نبود رئیس جمهور دست از اجرای برنامه هایی برای رفع ناترازی در مرحله اول و همچنین اجرای سیاست های مکمل برای کاهش خاموشی و قطعی برق کشیده‌اند و از انجام اقدامات موثر پرهیز دارند. اگر چه دولت سیزدهم اقداماتی نظیر کم شدن ساعت کاری ادارات و یا اعطای جوایز به شهروندانی که مصرف بهینه برق دارند را انجام داده است، اما این اقدامات در زمان بروز گرمای ناگهانی هوا و افزایش مصرف برق جوابگو نبوده و همچنان شاهد قطعی های طولانی مدت در سطح شهر تهران هستیم .

    به نظر می رسد با این دست فرمان دولتی ها در روزهای پایانی دولت سیزدهم،  شاهد افزایش قطعی ها خواهیم بود. برخی بر این باورند که دولتمردان در این یکماه باقی مانده به پایان دولت سیزدهم حساسیت بسیار کمتری به موضوع مدیریت قطع برق  نشان دادند و ظاهرا” برنامه ای برای مدیریت کردن مصرف و کاهش قطعی ها ندارند؛ موضوعی که البته برخی با نگاهی بدبینانه، از آن به عنوان تله اجتماعی دولت سیزدهمی ها در مسیر دولت مسعود پزشکیان یاد می کنند. فارغ از نگاه های مدافع یا منتقد در این زمینه، دولت چهاردم وارث ناترازی ۱۰ هزار مگاواتی است؛ این دولت کار سنگینی برای حل چالش‌ناترازی صنعت برق در پیش دارد و به نظر می رسد تدوین برنامه جامعی برای افزایش تولید و توان نیروگاه‌ها، توسعه بهره‌وری و راندمان، خارج کردن نیروگاه‌های فرسوده و توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر اجتناب ناپذیر باشد.

  • قطعی برق صنایع، دامن بازار سرمایه را هم گرفت! / خطر کسری بودجه در دولت چهاردهم نیز بورس را رها نمی‌کند/ جلیلی می‌آمد صف فروش‌ سنگین می‌شد

    قطعی برق صنایع، دامن بازار سرمایه را هم گرفت! / خطر کسری بودجه در دولت چهاردهم نیز بورس را رها نمی‌کند/ جلیلی می‌آمد صف فروش‌ سنگین می‌شد

    به گزارش اقتصادران، بازار سرمایه به رغم شروع خوبی که در ابتدای هفته داشت، در آخرین روز معاملاتی از حرکت رو به جلو باز ماند و طبق روال سابق فروریخت. گفته می‌شود غیر از نماد‌های کوچک و متوسطی که این هفته به بازدهی ۱۰ درصد یا حتی ۲۰ درصد دست یافتند، سهم‌های پرتراکنش بازار وضع خوبی نداشتند و آن طور که «احسان خاتونی» تحلیلگر بازار سرمایه می‌گوید غیر از متغیر‌های آسیب زننده نرخ بهره و اخزا و… که همچنان به قوت خود باقی هستند، حالا با فرارسیدن موج گرما قطعی برق نیز دامن صنایع را گرفته و بورس را تحت تاثیر قرار می‌دهد.

    بازار سرمایه در حال اصلاح قیمت است

    احسان خاتونی، تحلیلگر بازار سرمایه درباره روند بازار در روز چهارشنبه می‌گوید: این ریزشی که الان شاهد هستیم در حقیقت اصلاح قیمتی است. آن هم تحت تاثیر این است که یکسری هیجانات به واسطه انتخابات داشتیم و بازار یک رشد مقطعی داشت، اما الان بازار دید که متغیر‌های اثرگذار همچنان سرجایش هست و تغییری نداشته و فعلا ترجیح داد که فروشنده باشد و نظاره گر باشیم.

    به گفته او ریسک‌هایی مثل نرخ پایین دلار نیما همچنان به قوت خودش باقی هستند. نرخ‌های بهره و اخزا نیز اگرچه کاهشی شد، اما آنقدر اثرگذار نبود و به نظر می‌رسد که بیشتر از آن نمی‌تواند کاهش پیدا کند و ظاهرا در سطوح بالا می‌ماند. وضعیت بازار در حالی است که هر سهمی را نگاه کنید تقریبا اغلب صنایع و شرکت‌ها و شرکت‌های سرمایه گذاری در سطوح ارزندگی قرار دارند. ولی نقدینگی فعلا نیست و تا دولت جدید هم سر کار بیاید و وزرایش را معرفی کند و سیاست‌هایش مشخص بشود، زمان می‌برد و بازار فعلا ترجیح داده که نظاره گر باشد. در کنار این‌ها داستان کمبود برق صنایع تاثیر گذار بوده است.

    قطعی برق صنایع امسال دو برابر شده است

    احسانی در پاسخ به چگونگی تاثیر قطعی برق بر بورس توضیح می‌دهد: با شروع موج گرما در تابستان و مرداد ماه در کشور همیشه این اتفاق می‌افتاد. با این تفاوت قبلا هفته‌ای یک روز شرکت‌ها و صنایع و شهرک‌های صنعتی برقشان قطع می‌شد، اما الان به هفته‌ای دو روز رسیده است. هم اکنون نصف کشور تقریبا به صورت نیمه وقت فعال بودند و امروز نیز تعطیل خواهند بود. تصور کنید شرکت دو روز در هفته تولید نکند و تولیدش کاهش پیدا کند. در این شرایط سودآوریش هم تحت تاثیر قرار می‌گیرد.

    به گفته وی از یک طرف نرخشان نیز معمولا با نیماست و نیما هم تغییری نداشته است. احتمالا این مسئله کمبود برق بیشتر از پارسال سودآوری شرکت‌ها را کم کند. پارسال شرکت‌هایی مثل فولادی‌ها خیلی ضربه خوردند. مانند فولاد مبارکه که امروز صحبت‌هایی شده مبنی بر اینکه می‌خواهد عرضه ورق گرم را در مرداد به خاطر مساله برق کم کند. این‌ها در حالی است که فولاد مبارکه خودش نیروگاه دارد و هزینه کرده که در پیک مصرف استفاده کند. ولی مثلا از این نیروگاه واقعا استفاده خیلی زیادی نمیبرد. چرا که این برقش را به شبکه می‌دهد و خودش باید تعطیل کند.

    کسری بودجه همچنان در کمین بورس

    این کارشناس بازار سرمایه همچنین درباره چشم انداز بورس در دولت چهاردهم معتقد است: اینکه چه کسی رییس‌جمهور و وزیر اقتصاد و رییس کل بانک مرکزی باشد مهم است، اما کسری بودجه‌ای که وجود دارد را آیا این افراد می‌توانند یک شبه برطرف کنند؟ خیر. اصلا عامل اصلی افزایش نرخ سود بانکی همین کسری بودجه است. دولت اوراق منتشر می‌کند و به پیمانکاران اخزا می‌دهند. پیمانکاران نیز در بازار به کسر می‌فروشند و نرخ بهره بالا می‌رود. خب واضح است که این چیزی نیست که بتوان یک شبه آن را حل کرد، اما به نظر می‌رسد با قول‌هایی که داده شده به جهت اینکه احتمالا برجام احیا بشود و یا گشایش‌های خارجی صورت بگیرد، مسئله کسری بودجه نیز قابل حل است. اقتصاد درست شود بورس هم درست می‌شود. خیلی لازم نیست دولت بیاید برای بورس کاری انجام بدهد.

    به باور او همه این‌ها البته به بعد از انتخابات آمریکا برمی‌گردد، به زمانی که بالاخره مشخص بشود جو بایدن یا ترامپ برنده می‌شوند. بعد از آن یکسری مذاکرات صورت بگیرد و دوباره یکسری بهبود روابط با غرب انجام بشود چون بالاخره تحریم‌ها اثرگذار هستند و همین الان فروش نفت ما با تخفیف زیاد انجام می‌شود. خیلی از شرکت‌های صادراتی آن تحریم‌ها را دور می‌زنند و هزینه و بهای تمام شدشان به صورت غیر مستقیم بالا می‌رود. یک دلیلش هم تحریم‌ها و این عدم ارتباط با دنیاست که اگر این‌ها درست بشود خود به خود وضعیت بورس هم درست خواهد شد.

    پیش بینی شاخص کل بورس

  • چرا کار برق به خاموشی های سراسری کشید؟

    چرا کار برق به خاموشی های سراسری کشید؟

    به گزارش اقتصادران، امروز پنجشنبه 21 تيرماه است و در اتفاقي كم سابقه، 14 استان به‌طور كامل در تعطيلي به سر مي‌برند. دليل اين تعطيلي نيز «جلوگيري از خاموشي سراسري و قطع برنامه‌ريزي شده برق» عنوان شده است. بر اساس آمارها، تقاضاي مصرف برق كل كشور به بيش از ۷۷ هزار مگاوات رسيده و ايران آخر هفته داغي را سپري مي‌كند. دماي هوا در ايستگاه هواشناسي «شبانكاره»بوشهر به بيش از 54 درجه سانتيگراد رسيده و ركورد افزايش دما را جابه‌جا كرده و در اين ميان، شبكه برق، در مقابل اين موج گرما تاب‌آوري ضعيفي پيدا كرده است.

    بنابراين پيش‌بيني شده كه استان‌هاي سمنان، زنجان، خوزستان، قم، بوشهر، مركزي، اصفهان، يزد، سيستان و بلوچستان، چهارمحال و بختياري، كرمان، خراسان جنوبي ،قزوین و لرستان با كمبود برق مواجه شوند و بهترين راهكاري كه به ذهن مسوولان رسيده، «تعطيلي» اين استان‌ها بوده است. ناترازي در توليد و مصرف برق در روزهاي گذشته موجب شده تا راهكار تكراري «قطع برق صنايع» نيز امسال بار ديگر اجرايي شود و حتي نايب‌رييس كميسيون صنعت اتاق بازرگاني ايران احتمال دارد كه « قطعي برق شهرك‌هاي صنعتي از يك روز در هفته به دو روز افزايش يابد.» اتفاقي كه برخلاف ماده ۲۵ قانون بهبود محيط كسب و كار است. در روزهايي كه كارخانجات مستقر در شهرك‌هاي صنعتي برق ندارند، كار هم تعطيل است و كارفرما مجبور مي‌شود كه روز پنجشنبه و جمعه را جايگزين روز «بي برقي» كند و آن هم مشكلات خاص خود را دارد چون سيستم اداري كشور و بازار تعطيل هستند.

    در تهران هم به عنوان كلانشهري با جمعيت نزديك به 14 ميليون نفري، به تازگي «خاموشي پيش‌بيني نشده» برقرار شده است. روزنامه «دنياي اقتصاد» در اين باره گزارش داده كه « برق محله‌هايي از منطقه 6 تهران از روز جمعه گذشته، هر روز راس ساعت 12 ظهر به مدت حداقل 2 ساعت قطع مي‌شود و طي روزهاي گذشته برق محله‌هايي از مناطق مسكوني همچون منطقه 2 و منطقه 5 نيز در ساعت مشخص قطع شده است.» برخي از ساكنان شهرهاي اقماري تهران نيز در تماس با «اعتماد»از قطع برق و خاموشي طي روزهاي گذشته خبر داده و حتي گفته‌اند كه در مقاطعي از ساعات روز «آب» نيز قطع مي‌شود. با اينكه در اطلاعيه‌هاي توانير و وزارت نيرو، همواره انگشت اتهام مصرف بالاي برق در ايران به سمت مردم و شهروندان عادي يا برخي كسب و كارها گرفته شده، اما به نظر مي‌رسد كه موضوع ناترازي انرژي- به‌طور مثال خاموشي‌ها در تابستان و افت فشار گاز در زمستان- پيچيده‌تر از آن است كه بتوان با «رعايت الگوي مصرف» يا «پرداخت جايزه صرفه جويي به مشتركان»يا حتي «جريمه بدمصرف‌ها» رعايت شود. مشكل كجاست و چرا هر سال بدتر مي‌شود؟

    هوا گرم‌تر شده است

    اين يك واقعيت است كه در تمام دنيا ديده مي‌شود. متوسط دماي جهاني به ويژه در منطقه خاورميانه و مشخصا در ايران به ميزان حداقل دو درجه بيشتر از ميانگين بلندمدت شده است. حتي يك سال پيش نيز «واشنگتن‌پست»در گزارشي عنوان كرد كه «دماي سطح آب‌هاي خليج فارس تا ۳۶.۴ درجه سانتيگراد افزايش يافته است كه بالاترين ميزان در ۲۰ سال گذشته بوده است. واشنگتن پست اين دما را با دماي آب‌هاي جكوزي كه معمولا بين ۳۷.۷ تا ۳۸.۸ درجه سانتيگراد هستند مقايسه كرده بود.» اين موج سنگين گرمايش زمين كه در خاورميانه و به خصوص ايران بيشتر ديده مي‌شود؛ حالا مصرف برق كشور را نسبت به سال گذشته 5.5 هزار مگاوات بالا برده است. چنانكه 19 تيرماه ركورد جديدي در مصرف برق به ثبت رسيد: 77هزار و 152 مگاوات!

    استخراج رمز ارز و تحميل بار اضافي به شبكه

    ايران به اين دليل كه داراي ذخاير بزرگ گاز و نفت در جهان است، يكي از ارزان‌ترين قيمت‌هاي برق در جهان را دارد. طبيعي است كه با اين قيمت برق سرمايه‌گذاري مجاز و غيرمجاز در صنعت استخراج رمزارز در ايران جذابيت اقتصادي بالايي داشته باشد. اما در سال‌هاي اخير، بزرگ‌ترين خطري كه وزارت نيرو از ناحيه استخراج رمزارزها به آن اشاره كرده، آسيب به پايداري شبكه برق كشور بوده است. بنا بر آمارهاي موجود، ‌از ابتداي شروع طرح برخورد با استخراج كنندگان بدون مجوز رمز ارز در سال 98 تا سال 1400 مجموع كشف و شناسايي دستگاه‌هاي غيرمجاز استخراج رمزارز به 221 هزار و 163 دستگاه رسيده است كه توان مصرفي آنها چيزي حدود 621 مگاوات بوده است.

    شديدترين اقدام كشور در سياست‌گذاري استخراج رمزارزها، وضع ممنوعيت استخراج رمزارز در كشور در تابستان سال 1400 بود. اما اين سياست عملا با شكست مواجه شد. زيرا تراهش مطلق ماهانه ايران در شبكه بيتكوين از 6.94 ميليون تراهش در تاريخ دهم اريبهشت 1400 به 3.75 ميليون تراهش در دهم مرداد 1400 رسيد. يعني در اين مدت زمان، بيش از نيمي از استخراج كنندگان رمزارز بدون توجه به دستور دولت و قطعي برق مشغول استخراج رمزارز بوده‌اند. توان مصرف برق اين استخراج كنندگان در بدبينانه‌ترين حالت كمتر از 800 مگاوات ساعت بوده است. درحالي كه در آن زمان كسري تراز شبكه برق كشور بيش از 10 هزار مگاوات ساعت بود و شايد در بدبينانه‌ترين حالت كمتر از 10 درصد از كسري برق كشور را بتوان به استخراج رمزارز نسبت داد. اما يك نكته درباره رمزارزها و تاثير آن روي مصرف برق مهم است.

    فاصله معنادار تعرفه برق تعيين شده براي استخراج رمزارز (به صورت قانوني) با تعرفه برق ساير مصارف نظير كشاورزي، خانگي و صنعتي و همچنين ساماندهي نامناسب دستگاه‌هاي استخراج رمزارز موجب شده بسياري از سرمايه‌گذاران اين حوزه به استفاده غيرمجاز از شبكه برق تحت عنوان تعرفه‌هاي برق كشاورزي، خانگي و صنعتي روي بياورند. اين موضوع را مركز پژوهش‌هاي مجلس نيز دو سال پيش هشدار داده بود. در آن زمان، گزارش اين مركز عنوان كرده بود كه «استخراج كنندگان غيرمجاز رمزارز را نمي‌توان رديابي كرد و محدود كردن مصرف برق آنها در ساعات اوج مصرف برق نيز امكانپذير نيست و همين مساله موجب تحميل بار اضافي به شبكه برق شده است.»

    نيروگاه‌هايي كه ساخته نمي‌شوند

    در حال حاضر برنامه توسعه نزديك به 200 شهرك صنعتي در تمام ايران روي ميز وزارت صمت است و هر ساله نيز به تعداد آنها اضافه مي‌شود. اما آيا زيرساخت لازم براي آنها فراهم شده است؟ اين زيرساخت به معناي اضافه شدن 10 هزار مگاوات به ظرفيت برق ايران است. اما شبكه تامين برق همين الان هم با مشكلات زيادي روبرو است. 42729 مگاوات از برق مصرفي ايران توسط نيروگاه‌هاي با عمر كمتر از 20 سال و 20096 مگاوات نيز توسط نيروگاه‌هاي با عمر 20 تا 40 سال تامين مي‌شود. نيروگاه‌هايي با قدمت بيشتر نيز در ايران وجود دارند كه سهم كمتري از توليد برق را به عهده مي‌گيرند. اما نكته مهم اينجاست كه احداث نيروگاه در طول دهه 90 با روند كاهشي همراه بوده و به حداكثر رسيدن ظرفيت نيروگاه‌هاي احداث شده در سال 89 نتيجه رشد مثبت سرمايه‌گذاري‌هاي صورت گرفته در سال‌هاي ابتداي دهه 1380 بوده كه نه خبري از تحريم‌هاي شديد امروزي بود و نه شرايط براي ورود تكنولوژي روز احداث نيروگاه‌ها، آنقدر پيچيده. حالا شرايط به گونه‌اي شده كه سرمايه‌گذاري در حوزه نيروگاه‌ها از ۶.۵ ميليارد دلار در سال ۱۳۸۵ به ۶۳۰ ميليون دلار در سال 99 برسد.

    قيمت‌گذاري دستوري برق

    شرايط اقتصادي صنعت برق از نظر هزينه نهاده‌هاي توليد برق و درآمدهاي حاصل از فروش برق، به گونه‌اي است كه بين درآمدها و هزينه‌هاي صنعت، تعادلي برقرار نيست، در نتيجه بخش خصوصي و سرمايه‌گذاران تمايلي به سرمايه‌گذاري در اين صنعت ندارند. سيستم قيمت‌گذاري برق در ايران، تكليفي است. دولت تعرفه فروش برق به مصرف‌كننده را به ميزاني كمتر از بهاي تمام شده توليد برق تعيين كرده و مابه‌التفاوت قيمت تكليفي فروش به مصرف‌كننده نهايي و هزينه تمام‌شده توليد برق بايد توسط دولت براي پرداخت بهاي خريد برق از نيروگاه‌ها و ساير هزينه‌هاي انتقال و توزيع، تامين شود. اما دولت به دليل محدوديت‌هاي مالي، توان پرداخت مابه‌التفاوت بهاي برق خريداري شده با قيمت واقعي برق (بخوانيد يارانه پنهان انرژي) را ندارد. بدهي‌هاي وزارت نيرو به فعالان بخش خصوصي صنعت و به ويژه نيروگاه‌هاي غيردولتي برق مرتبا انباشته مي‌شود و شرايط آنها را به‌هم مي‌ريزد. باتوجه به اينكه اقتصاد ايران با تورم مزمن روبرو است؛ پرداخت ديرهنگام اين مطالبات هم بدتر است، چون مشمول مرور زمان شده و قدرت خريد «پول» پرداختي توسط دولت كمتر مي‌شود.

    افت سرمايه‌گذاري

    صنعت برق، صنعتي سرمايه‌بر است و از طرفي به دليل رشد مصرف برق و بهره‌وري پايين آن همواره سرمايه‌گذاري براي توسعه شبكه توليد، انتقال و توزيع نيروي برق لازم است. ميزان سرمايه‌گذاري در اين صنعت با توجه به رويكرد دولت‌هاي مختلف در اين حوزه متغير و نوساني بوده اما طي دوره 20 سال اخير، بالاترين ميزان سرمايه‌گذاري در حوزه توليد برق به سال‌هاي ميانه دهه 80 و سال 87 باز مي‌گردد و پس از آن، تشديد تحريم‌ها شرايط را براي ورود سرمايه به اين حوزه سخت‌تر كرده است. در اين مورد هم قيمت‌گذاري دستوري، عدم پيش‌بيني‌پذيري و رويه‌هاي ناشفاف از جمله دلايل نبود انگيزه براي سرمايه‌گذاري در توليد برق عنوان شده. سقف نرخ انرژي و نرخ پايه آمادگي بازار عمده‌فروشي برق از سال 1394 دست نخورده باقي مانده اما به گفته سنديكاي توليدكنندگان برق، در حالي كه به‌رغم افزايش شديد نرخ ارز و تورم، نرخ فروش برق توسط بخش خصوصي تغييري نكرده از آن سو، تعرفه فروش برق وزارت نيرو به مصرف‌كنندگان با افزايش سالانه همراه بوده است.

    چه بايد كرد؟

    در اين شرايط است كه ناترازي برق خود را در قالب خاموشي‌هاي مكرر و طولاني‌مدت در گرماي تابستان نشان مي‌دهد و به نظر مي‌رسد راهكارهايي چون «مديريت مصرف» و فرهنگ‌سازي‌هاي مرتبط با آن، مسكن‌هاي موقتي است. صنعت برق ايران بيش از هر چيز به پول و سرمايه نياز دارد. قيمت‌گذاري دستوري برق در ايران، شرايطي را فراهم كرده كه سرمايه‌گذاري در اين صنعت را به‌شدت پايين آورده و فضاي اين صنعت از پس دهه‌ها ناكارآمدي و ناترازي نياز به خانه‌تكاني اساسي دارد.

  • گرما و کمبود برق، کار استان‌ها را به تعطیلی رسمی فردا کشاند؟

    گرما و کمبود برق، کار استان‌ها را به تعطیلی رسمی فردا کشاند؟

    به گزارش اقتصادران، آنطور که تاکنون اعلام شده استان‌های سمنان، زنجان، خوزستان، قم، بوشهر، مرکزی، اصفهان، یزد، سیستان و بلوچستان، چهارمحال و بختیاری، کرمان، خراسان جنوبی، لرستان در روز پنجشنبه به دلیل کمبود برق فردا ۲۱ تیر تعطیل هستند.

    در روز گذشته شرکت توانیز پیامک هشدار سراسری را برای مشترکان ارسال کرد و امروز نیز برای تهران هشدار مصرف اعلام شده است. در شرایط فعلی لازم است مشترکان به موضوعات مدیریت مصرف حساس‌تر باشند و با انجام راهکارهای ساده‌ای مانند پرهیز از مصرف همزمان تجهیزات پرمصرف مانند اتو و جاروبرقی در ساعات اوج مصرف یعنی ۱۱ تا ۱۷ و تنظیم دمای کولر گازی در دمای آسایش یعنی۲۴ درجه و تنظیم کولر آبی روی دور کند آن، در بهینه سازی مصرف برق مشارکت داشته باشند.

    ادارات کرمانشاه فردا تعطیل است

    کرمانشاه براساس مصوبه ستاد پیشگیری، هماهنگی و فرماندهی عملیات پاسخ به بحران استان کرمانشاه، روزهای پنجشنبه این هفته و هفته آینده( ۲۱ و ۲۸ تیر) ادرات استان تعطیل شدند و روزهای شنبه، یکشنبه و چهارشنبه هفته آینده هم دو ساعت زودتر تعطیل می شوند.

    ادارات سمنان فردا پنجشنبه تعطیل شد

    مدیرکل مدیریت بحران استانداری سمنان روز چهارشنبه به خبرنگار ایرنا گفت: ‌با توجه به پیشنهاد کارگروه استانی مدیریت تقاضا و مصرف انرژی و پیش‌بینی افزایش دما در پایان هفته‌ جاری، برای مدیریت مصرف بهینه انرژی مقرر شد پنجشنبه این هفته (بیست و یکم تیرماه) تمامی دستگاه‌های اجرایی، ادارات و بانک‌های این استان به جز مراکز خدمات‌رسان، مراکز بهداشتی و درمانی تعطیل اعلام شود.

    گرمای هوا، ادارات استان زنجان را تعطیل کرد

    مدیرکل مدیریت بحران استان زنجان گفت: براساس مصوبه ستاد پیشگیری، هماهنگی و فرماندهی عملیات پاسخ به بحران استان به علت گرمی هوا ادارات این استان در روز پنجشنبه ۲۱ تیرماه تعطیل است.

    ادارات استان قم فردا پنجشنبه تعطیل هستند

    محسن اروجی گفت: با توجه به درخواست مدیرعامل شرکت توزیع نیروی برق استان و پیشنهاد کارگروه استانی مدیریت تقاضا و مصرف برق با توجه به پیش‌بینی افزایش دما در پایان هفته‌ی جاری و به جهت مدیریت مصرف بهینه برق مقرر شد در روز پنجشنبه تغییری در ساعت کاری ادارات انجام شود.

    ادامه کاهش ساعت کاری ادارات بوشهر در روز چهارشنبه

    روز سه شنبه در جمع خبرنگاران اظهار کرد: بررسی نقشه‌های هواشناسی نشان می‌دهد طی امروز و فردا دمای بیشینه هوا در برخی نقاط این استان، به آستانه ۵۰ درجه سلسیوس ( سانتیگراد ) خواهد رسید.

    وی یادآور شد: برای مدیریت مصرف و پایداری برق ساعت کار دستگاههای اجرایی در این استان کاهش یافته است.

    جعفری ادامه داد: در راستای مصوبه کارگروه مدیریت تقاضا و مصرف آب و برق و بر اساس اعلام اداره کل هواشناسی مبنی بر افزایش دمای هوا به‌منظور کاهش مصرف، حفظ و پایداری شبکه و خطوط انتقال برق و جلوگیری از قطعی برق و خاموشی در ساعت اوج مصرف و همچنین حفظ سلامتی کارکنان ساعت کاری دستگاه‌های اجرایی استان کاهش یافت.

    ادارات و بانک‌های قزوین فردا تعطیل شدند

    مدیرکل مدیریت بحران قزوین گفت: تمامی دستگاه‌های اجرایی استان و بانک‌ها برای مدیریت بهینه در مصرف برق فردا /پنجشنبه ۲۱ تیرماه/ تعطیل شدند.

    محمدرضا علیمی روز چهارشنبه اظهار کرد: تعطیلی یاد شده بر اساس تصمیم ستاد پیشگیری هماهنگی و فرماندهی عملیات پاسخ به بحران استان قزوین اجرایی می‌شود.

    چی اضافه کرد: در راستای مدیریت بهینه مصرف انرژی تمام دستگاه‌های اجرایی، ادارات و بانک‌ها برای روز پنجشنبه ۲۱ تیرماه تعطیل اعلام شد.

    علیمی تاکید کرد: مراکز امدادی، بهداشتی و درمانی از این قاعده و تصمیم گیری مستثنی بوده و فعالیت آن‌ها همچنان پابرجاست.