برچسب: نوسانات ارزی

  • حتی فقیرترین کشورهای آفریقایی هم کاهش ارزش پولشان به این شکل نیست! / همتی و فرزین باید به مجلس پاسخگو باشند

    حتی فقیرترین کشورهای آفریقایی هم کاهش ارزش پولشان به این شکل نیست! / همتی و فرزین باید به مجلس پاسخگو باشند

    به گزارش اقتصادران، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس درباره افزایش قیمت ارز و کاهش ارزش پول ملی گفت: بانک مرکزی و شورای عالی پول و اعتبار چه کار می‌کنند؟ سیاست‌ها را باید در این وضعیت جنگ اقتصادی تنظیم کنند. عمده مشکل ناشی از خود بانک مرکزی است که با این راهکارها و رویکردها، سیاست شفاف و مؤثری ندارد تا بتواند اوضاع را کنترل کند و جنبه روانی افزایش را تا حدودی مدیریت کند. متأسفانه، این مشکل از جانب بانک مرکزی وجود دارد.

    علیرضا زندیان عضو کمیسیون اقتصادی مجلس در خصوص وضعیت کنونی بازار ارز و اینکه برخی از کارشناسان معتقدند که بازار ارز دیجیتال با قیمت‌گذاری‌های خود بر افزایش قیمت ارز موثر بوده یا اینکه  تعیین قیمت ارز در ایران در دست برخی دلالان در امارات و هرات و سلیمانیه است، عنوان کرد: بحث نرخ ارز به ویژه زمانی که به شاخص‌های اقتصادی و تورم مربوط می‌شود، باید به دقت بررسی شود. بارها تأکید کرده‌ایم که بانک مرکزی باید مدیریت واحدی برای تعیین نرخ ارز، چه ترجیحی و چه مبادله‌ای، داشته باشد. بارها و بارها گفته‌ایم که زمانی که چندنرخ ارز به وجود می‌آید، مشکلات و تبعاتی در کنار آن به وجود می‌آید و آثاری بر نرخ ارز آزاد می‌گذارد.

     

    حتی فقیرترین کشورهای آفریقایی هم کاهش ارزش پولشان به این شکل نیست

    وی ادامه داد: رئیس بانک مرکزی اخیراً اعلام کرده‌اند که منابع ارزی زیادی در اختیار داریم و ان‌شاءالله پس از تعطیلات اقدام به تزریق آن خواهیم کرد. دو موضوع اینجا مطرح می‌شود قطعاً منابع ارزی ما قابل توجه است. اما وقتی رئیس بانک مرکزی می‌گوید این ارز را تزریق و عرضه می‌کنیم تا بر قیمت ارز تأثیرگذار باشد، اما ما دیدیم که مصاحبه ایشان هم تاثیری روی قیمت ارز نداشته است.

    عضو کمیسیون اقتصادی مجلس تصریح کرد: بارها و بارها تاکید کردیم و در کمیسیون اقتصادی درباره تعیین نرخ ارز و کاهش ارزش واحد پول ما، یعنی ریال موضوعاتی مطرح شده است، در واقع به گونه‌ای نیست که ما کشوری به لحاظ اقتصادی بسیار فقیر باشیم. حتی فقیرترین کشورهای آفریقایی هم کاهش ارزش پولشان به این شکل نیست.

    باید به موضوعات دیگر و آثار روانی که برخی گروه‌های تلگرامی مطرح می‌کنند نیز توجه کنیم.

    زندیان خاطرنشان کرد: در واقع تحولات منطقه‌ای و مسائلی که وجود دارد بر قیمت ارز تاثیرگذار است. برجسته‌سازی مشکلات اقتصادی در کشور هم بر قیمت ارز تأثیر می‌گذارد و این عوامل مزید بر علت هستند و نمی‌توان از این مسائل غافل شد؛ اما به این معنا نیست که قیمت ارز در کشور ما به‌طور لحظه‌ای بالا رود و کاهش واحد پولی ما رو به افزایش باشد.

     

     ارز را در بازار مبادله‌ای به قیمت ۶۵ هزار تومان آورده‌اند / بانک مرکزی به جای مدیریت واحد دنبال افزایش ارز مبادله‌ای

    وی ادامه داد: بانک مرکزی باید مدیریتی برای کنترل این وضعیت داشته باشد و در برابر گروه‌های تلگرامی که از هر جای دنیا مدیریت می‌شوند، راهکارهای اساسی ارائه دهد. بانک مرکزی چه اقداماتی می‌تواند انجام دهد؟ تنها می‌تواند به عرضه ارز روی آورد یا منتظر بماند تا نرخ ارز آزاد بالا برود و سپس مابه‌التفاوت آن را به ۶۵ هزار تومان در بازار مبادله برساند؟ چون شنیدم که ارز را در بازار مبادله‌ای به قیمت ۶۵ هزار تومان آورده‌اند و به کار می‌برند. این رویکرد و سیاست بانک مرکزی در حال حاضر قابل قبول نیست.

    این نماینده مجلس خاطرنشان کرد: اینکه بانک مرکزی نمی‌تواند نرخ ارز آزاد را کنترل کند قابل قبول نیست چراکه روی ارز ترجیحی و ارز مبادله‌ای و روی همه این مسائل تأثیر می‌گذارد. بعد هم دولت مجبور است به بانک مرکزی مراجعه کند، زیرا نرخ ارز در حال حاضر به ۷۵ هزار و حتی ۷۷ هزار تومان رسیده و فروش آن افزایش یافته است. بانک مرکزی هم به جای اینکه یک مدیریت واحد داشته باشد و کنترل کند، به دنبال این زمزمه‌هاست که مثلاً ارز مبادله‌ای را افزایش دهد.

    عمده مشکل ناشی از خود بانک مرکزی است / گروه‌های تلگرامی داخلی در حال دامن زدن به نوسانات ارزی هستند

    زندیان گفت: من از یک طرف بانک مرکزی را مقصر می‌دانم که رویه واحدی ندارد تا بتواند به‌راحتی این روند کنترل کند. بانک مرکزی و شورای عالی پول و اعتبار چه کار می‌کنند؟ سیاست‌ها را باید در این وضعیت جنگ اقتصادی تنظیم کنند. عمده مشکل ناشی از خود بانک مرکزی است که با این راهکارها و رویکردها، سیاست شفاف و مؤثری ندارد تا بتواند اوضاع را کنترل کند و جنبه روانی افزایش را تا حدودی مدیریت کند. متأسفانه، این مشکل از جانب بانک مرکزی وجود دارد.

    وی درباره تاثیرات صرافی‌های ارز دیجیتال بر افزایش قیمت ارز گفت: ممکن است از آنجا هم هدایت شود اما گروه‌های تلگرامی داخلی نیز در حال دامن زدن به این موضوع هستند و اگر بتوانیم کنترل مناسبی بر این گروه‌ها داشته باشیم، قطعاً تأثیرگذاری آن‌ها بسیار زیاد خواهد بود. ارز دیجیتال نیز زمانی که تقاضا برای ارز وجود دارد، قطعا تأثیر دارد و این هم بی تاثیر نیست.

    اما من بیشتر بر این باورم که حتی اگر در سلیمانیه، هرات و… دارد این کار انجام می‌شود و یا در کشور دیگری، بانک مرکزی باید اعلام کند که سیاست کلی‌اش چیست. چرا شفاف به این موضوع نمی‌پردازد و چرا اعلام نمی‌کند که چه راهبردی برای این موضوع دارد؟

     

    بانک مرکزی نباید مانند یک صرافی فقط نظاره‌گر باشد

    این نماینده مجلس تاکید کرد: به عنوان یک نهاد متولی سیاست‌های پولی و بانکی در کشور، بانک مرکزی باید این موارد را به وضوح بیان کند. ما نمی‌توانیم تأثیر جنبه‌های روانی و تحولات سیاسی و منطقه‌ای را نادیده بگیریم، اما بانک مرکزی نباید به عنوان یک نهاد خنثی عمل کند و مانند یک صرافی فقط نظاره‌گر باشد. مشکل اصلی ما در عدم کنترل، نظارت و سیاست مشخص از سوی بانک مرکزی و حتی وزارت اقتصاد است.

     

    همتی و فرزین باید روز یکشنبه به مجلس پاسخ دهند

    این نماینده مجلس در پاسخ به این سوال که فکر می‌کنید ادامه این روند چه عواقبی برای تولید داخلی خواهد داشت و چگونه می‌تواند رکود اقتصادی را تشدید کند؟ گفت: در لایحه بودجه ۱۴۰۴، سیاست‌های خوبی برای کالاهای اساسی پیش‌بینی شده است و ما منابع ارزی مشخصی برای این کالاها در نظر گرفته‌ایم که این رقم به ۱۱ میلیارد دلار رسیده است. هدف ما این است که بتوانیم کالاهای اساسی را در اختیار مردم قرار دهیم و تأثیر تورم را بر آن‌ها کاهش دهیم.

    زندیان تصریح کرد: وزیر اقتصاد و رئیس بانک مرکزی قرار است روز یکشنبه در کمیسیون اقتصادی حضور یابند و این سیاست‌ها را مورد بحث قرار دهند. بهترین راهکارها و رویکردها در این شرایط باید بررسی شود تا بتوانیم تأثیرگذار باشیم. اما تا زمانی که بانک مرکزی از حالت انفعال خارج نشود و سیاست واحدی نداشته باشد، نمی‌توانیم انتظار بهبود داشته باشیم. بانک مرکزی باید به‌وضوح اعلام کند که نرخ ارز ترجیحی چگونه تعیین می‌شود و نرخ ارز مبادله‌ای به چه صورت است.

  • نوسانات ارزی یقه صنعتگران رنگ و رزین را هم گرفت

    نوسانات ارزی یقه صنعتگران رنگ و رزین را هم گرفت

    به گزارش اقتصادران، بیست و چهارمین دوره نمایشگاه بین ‌المللی رنگ، رزین، پوشش‌ های صنعتی، مواد کامپوزیت و صنعت آبکاری تهران فرصتی برای عرضه آخرین دستاوردهای این صنعت بود. نمایشگاهی که در فضایی افزون بر 40 هزار متر مربع با حضور حدود ۳۰۰ شرکت داخلی و خارجی از ۱۳ تا ۱۶ آذر ماه در نمایشگاه بین المللی تهران برگزار شد.

    فعالان صنعتی حاضر در این نمایشگاه در مدت چهار روز، آخرین دستاوردها و خدمات خود در زمینه های رنگ‌ های صنعتی، ساختمانی و تزئینی، انواع چسب های، رزین‌ های طبیعی و مصنوعی، پوشش‌ های صنعتی، مواد کامپوزیتی، تجهیزات و ماشین‌ آلات صنعت رنگ و پوشش، مواد اولیه و افزودنی‌ های صنعت رنگ و خدمات فنی و مهندسی و… را در معرض دید مخاطبان، علاقه مندان و متخصصان این حوزه قرار دادند.

    حضور نمایندگانی از کشورهای چین، آلمان، سوئیس، ایتالیا، فرانسه، روسیه، امارات، هند، ژاپن، کره جنوبی، تایوان و مالزی از مهمترین جلوه های این نمایشگاه بود.

    صنعت رنگ و رزین از جمله صنایعی است که مواد اولیه مورد نیاز را از کشورهای مختلف وارد می کند و در مقابل در حوزه های شیمیایی و پتروشیمی مواد اولیه را صادر می کند.

    برگزاری این نمایشگاه فرصتی برای تقویت جایگاه صنعت رنگ و رزین و امکان ایجاد تعامل و همکاری بین فعالان مختلف صنعت بود.

    مشکلات صنعتگران رنگ و رزین

    هرچند صنعتگران رنگ و رزین آخرین دستاوردهای خود را ارایه کردند اما از مشکلات و چالش هایشان موجود نیز گلایه مند بود.

    «فربد فرجوندیان» یکی از واردکنندگان مواد اولیه شیمیایی با تجربه ای ۱۵ ساله است که مواد اولیه مورد نیاز ۱۲ صنعت را به کشور وارد می کند. وی درباره چالش های صنعت رنگ و رزین گفت: طولانی شدن روند تخصیص ارز یکی از مشکلات مبتلابه همه شرکت های واردکننده و تولیدکننده است.

    وی اضافه کرد: نوسان نرخ ارز و شرایط منطقه سبب شده تا شرکت های تولیدی با ظرفیت کمتری کار کنند و سفارش واردات مواد اولیه کاهش یابد.

    این واردکننده ادامه داد: مشکل بعدی بحث انتقال پول و هزینه‌ها و درصدهایی است که به ناچار باید به صرافی ها یا بانک‌های عامل خارجی پرداخت کنیم؛ همین مساله سبب می شود تا مواد اولیه را گرانتر از کشورها و رقبا دریافت کنیم.

    وی همچنین بیان داشت: شرایط ظالمانه تحریم ها باعث شده است تا برخی از کشورها از ارائه مواد اولیه به کشورمان خودداری کنند.

    فرجوندیان خاطرنشان کرد: توسعه روابط ایران با کشورهای مختلف و شناسایی بازارهای بیشتر تجارت، کمک می کند تا بتوانیم از سایر کشورها کالاها و مواد اولیه مورد نیاز را تامین کنیم.

    وی اظهار داشت: تسهیل شرایط صادرات و واردات، کاهش تعرفه های گمرکی، کنترل و مدیریت بازار ارز و سیاست ها تشویقی می تواند به رونق اقتصاد کمک کند.

    این فعال صنعتی با اشاره به اینکه بیشترین کالاهایی که اکنون به ایران وارد می‌شود از چین است، ادامه داد: همچنین از کشورهای تایوان، کره جنوبی، امارات، عربستان و هند مواد اولیه شیمیایی را تهیه می کنیم.

    افزایش نرخ ارز و مصائب آن

    «نمیره کریمی» نماینده یکی از شرکت های صادرکننده مواد پتروشیمی در گفت و گو با خبرنگار اقتصادی ایرنا درباره چالش های تجارت در صنعت رنگ و رزین گفت: شرکت ما دو دسته محصول اصلی شامل هیدروکربن‌ها و حلال‌ها داریم که هیدروکربن‌ها عمدتاً به کشورهای همسایه مانند افغانستان، پاکستان و عراق، آذربایجان، ازبکستان، روسیه و اوکراین صادر می‌شوند و روزانه ۲۰ تا ۳۰ تانکر از این محصولات به مقصدهای مختلف ارسال می‌شود.

    وی بیان داشت: حلال‌ها نیز به عنوان مواد اولیه برای شرکت‌های تولید رنگ، رزین، چاپ و بسته‌بندی و داروسازی استفاده می‌شوند که بخشی از آن‌ها به صورت داخلی فروخته می‌شود و گاهی نیز به کشورهای CIS، ارمنستان، جمهوری آذربایجان، بلاروس، مولداوی، قزاقستان، قرقیزستان، روسیه، تاجیکستان و ازبکستان صادر می‌ شود.

    این فعال صنعتی، مهمترین مشکلات این صنعت را نوسانات ارزی و افزایش قیمت مواد اولیه در ایران توصیف کرد و گفت: افزایش نرخ ارز، صادرات محصولات را تحت تأثیر قرار داده و باعث کاهش تناژ صادرات به کشورهای مختلف به ویژه ترکیه شده است.

    وی کرد: مشکلاتی مانند رفع تعهد ارزی و چند نرخی بودن ارز نیز به چالش‌های صنعت رنگ و رزین افزوده است. زمانی که محصولات خود را با نرخ روز به فروش می رسانیم ضمن مشکلات در صادرات که داریم، برای خرید مواد اولیه تولید مجدد به دلیل نوسانات ارزی، همه مواد اولیه با افزایش قیمت مواجه می شود.

    کریمی یادآور شد: چند نرخی بودن و نوسان ارز، از قدرت رقابت قیمتی محصولات کشورمان با محصولات دیگر کشورها کاسته است.

    کمبود نقدینگی و تسهیلات بانکی در صنعت رنگ و رزین

    «محمد شریفی» یکی دیگر از تولیدکنندگان ماشین آلات صنعت رنگ و رزین به خبرنگار ایرنا می گوید: مهمترین مشکلات تولید کنندگان در حوزه تامین نقدینگی و سرمایه در گردش است و به خاطر شرایط پیچیده دریافت تسهیلات بانکی، تولیدکنندگان به سمت دریافت تسهیلات نمی روند.

    وی اضافه کرد: شرکت ما از سال ۱۳۵۰ فعالیت خود را آغاز کرده است و تاکنون از تسهیلات و حمایت های مالی دولتی استفاده نکرده است، زیرا این فرآیند زمان‌بر و ‌از حوصله تولیدکنندگان خارج است.

    شریفی در مورد تولید ماشین آلات صنعتی رنگ و رزین اظهار داشت: در حوزه تولید ماشین‌آلات صنعتی به قدری تخصصی و پیشرفته هستیم که با ظرفیت شرکت علی دانش بنیان و توان تخصصی نیروها توانسته ایم صادرات به کشورهای مختلفی مانند افغانستان، سوریه و ترکمنستان داشته باشیم.

    وی ادامه داد: تولیدکنندگان ایرانی با تخصص و مهندسی معکوس به تولید صفر تا صد ماشین‌آلات می‌پردازند و محصولات از مقیاس های کوچک آزمایشگاهی تا ماشین‌آلات بزرگ صنعتی را تولید صادر می کنند.

    این تولیدکننده یادآور شد: فرآیند تولید ماشین‌آلات به صورت سفارشی انجام می‌شود. این شرکت به عنوان یک تولیدکننده تخصصی در صنعت خود شناخته می‌شود و به دنبال ارتقای کیفیت و پاسخگویی به نیازهای مشتریان است.

    «ابراهیم شیخ» معاون صنایع عمومی وزیر صمت در حاشیه این نمایشگاه در جمع خبرنگاران از کاهش مشکلات ارزی خبر داد و گفت که صنایع در ۶ ماه ابتدای سال از مشکلات ثبت‌سفارش و تخصیص ارز گله‌مند بودند، اما اکنون سرعت تخصیص ارز افزایش یافته است.

    وی در خصوص صادرات رنگ، رزین و پوشش‌های صنعتی گفت که با وجود صادرات نسبتا مطلوب به منطقه، اما این میزان راضی‌کننده نیست و باید برنامه‌ریزی منظمی برای توسعه صادرات داشته باشیم.

    شیخ ابراز امیدواری کرد: برگزاری نمایشگاه فرصت مطلوبی برای صادرات و توسعه در این صنعت باشد.

  • چراغ سبز سران قوه به بانک مرکزی برای مداخلات ارزی

    چراغ سبز سران قوه به بانک مرکزی برای مداخلات ارزی

    به گزارش اقتصادران، امروز در جلسه شورای عالی هماهنگی اقتصادی مصوبه کمیته مداخلات ارزی بانک مرکزی برای کنترل نوسانات بازار ارز تمدید شد.

    اوایل مهر سال 97 بود که عبدالناصر همتی رئیس وقت بانک مرکزی، پس از مشکلاتی که برای ولی‌الله سیف رئیس قبلی این بانک و احمد عراقچی معاون او درباره مداخلات در بازار ارز به وجود آمد، درخواست مجوز از سران سه قوه برای مداخله ارزی در بازار ارز کرد.

    این مجوز به این دلیل درخواست شد تا بانک مرکزی از مرجعی همچون شورای عالی هماهنگی اقتصادی سران سه قوه ابزارهای لازم از جمله ابزارهای مداخله در بازار اسکناس و بازار فردایی داشته باشد.

    پس از این درخواست با موافقت شورای‌عالی هماهنگی اقتصادی سران سه قوه، حوزه اختیارات بازارساز برای مداخله در بازار ارز افزایش یافت و اختیارات لازم به رئیس‌کل بانک مرکزی برای مداخله در بازار ارز اعطا شد تا بانک مرکزی برای مدیریت نوسانات ارزی با دست باز عمل کند.

    به گفته همتی، او از این اختیارات استفاده نکرده است، زیرا مسیر بازار از مسیر دیگری رقم خورد.

    تا دوره ریاست همتی بر بانک مرکزی و حتی قبل از آن، تصمیم برای مداخله در بازار ارز توسط خود بانک مرکزی گرفته می‌شد، در این دوره کمیته مداخلات ارزی وجود نداشت.

    در دوره ریاست علی صالح‌آبادی بر بانک مرکزی از این اختیارات استفاده شد که در کنار آن، رکنی به نام کمیته مداخلات ارزی در بانک مرکزی ایجاد شد.

    کمیته مداخلات ارزی که یک نهاد فرادستگاهی بود از نهادهای خاص و دستگاه‌های دیگر در آن حضور داشتند.

    در دوره محمدرضافرزین این روند ادامه پیدا کرد و فرزین اختیارات بیشتری از صالح‌آبادی پیدا کرد.

    فرزین در روزهای پایانی اردیبهشت 1402 در جلسه شورای‌عالی هماهنگی اقتصادی سران سه قوه که با دستور ادامه بررسی اختیارات ارزی بانک مرکزی تشکیل شد، اختیارات بیشتری را درخواست کرد.

    در این جلسه مقرر شد با هدف ایجاد ثبات اقتصادی و حفظ ارزش پول ملی، اختیارات ارزی بانک مرکزی افزایش یابد.

    حال پس از یک سال، اختیارات بانک مرکزی برای مداخله ارزی در بازار ارز تمدید شد.

  • پشت پرده سیگنال های نجومی به بازار ارز

    پشت پرده سیگنال های نجومی به بازار ارز

    به گزارش اقتصادران، طی روزهای گذشته و همزمان با تشدید نوسانات ارزی در بازار که ناشی از تحولات سیاسی منطقه و حمله رژیم صهیونیستی به سفارت جمهوری اسلامی ایران در سوریه است، عده ای از نمایندگان مجلس، اعضای اتاق بازرگانی و به اصطلاح کارشناسان اینستاگرامی سعی دارند با ارائه تحلیل‌های غلط و سیگنال‌های نجومی به ادامه تلاطم‌ها در بازار ارز دامن بزنند.

    قیمت ارز در بازار غیررسمی در این ایام تا 65 هزار تومان بالا رفت و در ادامه با آرام شدن فضا و ورود بازارساز از نوسانات کاسته شد و قیمت دلار به میانه 63 هزار تومان بازگشت؛ البته در برخی ساعت‌ها در بازار سبزه میدان و فردوسی قیمت دلار به کانال 62 هزار تومان هم رسیده است.

    رئیس کل بانک مرکزی همزمان با تشدید نوسانات ارزی از ادامه سیاست تثبیت و تأمین کالاهای اساسی با ارز 28500 تومانی خبر داد و تأکید کرد که  “هیچ نیاز قانونی کالایی وجود ندارد که ارز آن تامین نشود؛ ما در نرخ ارز بازار غیررسمی هم مداخله می کنیم تا خیلی افزایش پیدا نکند، البته افزایش نرخ غیرسمی زودگذر است و این نرخ هم بزودی کاهش پیدا می کند ولی نرخی نیست که ما در بازار کالا نگران آن باشیم؛ کسی که می خواهد کالا وارد کند از مرکز مبادله ارز خود را می گیرد. نباید نرخ غیررسمی را مبنای قیمت کالاهای و خدمات بدهیم. هیچ‌کس با نرخ غیررسمی ارز 60 هزار تومانی کالا وارد نمی کند و اینکه دائما از این نرخ صحبت کنیم و به اقتصاد کشور تعمیم دهیم درست نیست. ”

    با اعلام مداخله بانک مرکزی در بازار ارز غیررسمی، از شدت خریدهای هیجانی در بازار کاسته و سیر قیمت ها نزولی شد. با این حال ما برخی از چهره های اقتصادی و سیاسی تلاش دارند با اعلام سقف های نجومی برای قیمت دلار به مردم سیگنال خرید بدهند. عجیب‌تر هم انعکاس این سیگنال‌ها در برخی رسانه‌های مخالف دولت است که سنوات قبل هم تلاش می کردند به نوسانات قیمتی دامن بزنند.

    قطعا مدیریت بازار ارز علاوه بر حضور جدی بانک مرکزی و تأمین نیازهای ارزی و …. نیازمند همکاری تمام دستگاه های مسئول است و اینجاست که باید نهادهای امنیتی و دستگاه قضایی هم با سیگنال فروشان ارزی برخورد قاطع داشته باشند تا بار دیگر ثبات و آرامش به بازار برگردد.

  • نوسانگیرهای بی اعصاب بازار ارز!

    نوسانگیرهای بی اعصاب بازار ارز!

    به گزارش اقتصادران، امسال هم مانند همه سال‌های گذشته که تقاضای ارز برای مسافرت‌های خارجی پایان سال بالا رفته و بازار درگیر نوسانات مقطعی شده است.

    البته بخشی از افزایش تقاضا هم ناشی از تحریک انتظارات تورمی با عملیات رسانه‌ای سودجویان در فضای مجازی است که در طول سال بارها انجام شده و در پایان سال به اوج خود رسیده است.

    دلار آزاد طی سال گذشته بیش از ۹۰ درصد افزایش یافت ولی در سال ۱۴۰۲ تنها ۲۰ درصد افزایش یافته و به عبارت دیگر، کسانی که سال قبل دلار ۶۰ هزار تومانی خریدند، بعد از گذشت یکسال عملا سودی نکرده‌اند.

    این ثبات ارزی قابل قبول، نوسان‌گیرها را عصبی کرده است و بنابراین به آب و آتش می‌زنند تا هر طور شده دلار را با خبرسازی یا هر استلال بی‌اساس دیگری بالا ببرند.

    از طرفی تحولات خارجی مانند جدی شدن آتش بس در غزه و استعفای دسته‌جمعی فرماندهان ارتش اسرائیل که باعث فروکش کردن التهابات دریای سرخ می‌شود، بهانه قدیمی دلالان برای داغ کردن قیمت‌ها را منتفی کرده و مانند آب سردی بر این التهابات است.

    مولفه‌های اثرگذار بر نرخ ارز، مانند افزایش صادرات و وصول درآمد نفت، آزادسازی منابع ارزی، کاهش قابل توجه نرخ رشد نقدینگی، پایه‌پولی و تورم نسبت به یکسال پیش و استمرار سیاست تثبیت اقتصادی، چشم‌انداز آینده بازار ارز را مانند یکسال اخیر، کم‌نوسان ترسیم می‌کند.

    از سوی دیگر کاهش سنتی تقاضای طلا و دلار با آغاز ماه رمضان و همچنین افزایش عرضه شمش و سکه طلا در مرکز مبادله و علاوه بر آن، افزایش اختیارات بازارساز برای مداخله درهمی و دلاری در قله قیمتی، دست بانک مرکزی را برای مدیریت و حضور فعال در بازار ارز باز کرده است.

  • علت بالا و پایین شدن نرخ ارز چیست؟

    علت بالا و پایین شدن نرخ ارز چیست؟

    به گزارش اقتصادران، محمد رضا منجذب طی یادداشتی در روزنامه تعادل نوشت:

    چرا نرخ ارز در بازارهاي ايران ناگهان رو به سمت رشد دارد و در موعدي ديگر روند نزولي به خود مي‌گيرد يا ثبات بيشتري پيدا مي‌كند؟ اين پرسشي است كه براي بسياري از ايرانيان مطرح است و تلاش مي‌كنند پاسخي براي آن بيابند. طبق آمارهاي مستند موجود حدود ۹۰ درصد ارز و دلاري كه وارد كشور مي‌شود توسط دولت و شركت‌هاي اقماري دولت است و حدود ۱۰ درصد در اختيار بخش خصوص است.

    بنابراين مديريت اصلي عرضه ارز كشورمان در اختيار دولت است و بخش خصوصي تاثير ۱۰ درصدي دارد كه آن هم تحت تاثير سياست‌گذار است.  به‌طورمعمول در تعيين نرخ ارز دو مولفه عرضه و تقاضا تاثيرگذار و تعيين‌كننده است. از سال ۹۷ به اين سو و پس از خروج امريكا از برجام دولت بايد در مديريت طرف عرضه ارز مراقبت لازم را براي تنظيم بازار در كوتاه‌مدت و بلندمدت مدنظر (همراه با استفاده از ابزار لازم) قرار دهد. نبايد فراموش كرد نياز به كالاهاي اساسي در اولويت اول است. بنابراين نمي‌توان انتظار داشت دولت با تنظيم عرضه ارز تنظيم قيمت ارز را به‌صورت ۱۰۰ درصدي آن هم در شرايط كنوني به عهده بگيرد.

    هرچند بعضا در شرايط معمولي و غير تحريمي در برخي زمان‌ها چنين اتفاقي افتاده است. لذا در اين خصوص مديريت صحيح كوتاه و بلندمدتي بايد مدنظر باشد. اما طرف ديگر مبحث طرف تقاضاي ارز است كه بايد مورد توجه قرار گيرد. به‌طور معمول و روي كاغذ تحليل تقاضا و تقاضاي ارز تحليلي روتين و نسبتا ساده است. بر اساس داده‌هاي علم اقتصاد، تقاضاي ارز تابعي از قيمت ارز، قيمت كالاي مرتبط (اگر هدف از تقاضاي ارز سودآوري و سوداگري باشد بازدهي و قيمت تمامي بازارهاي موازي مانند بورس، سكه، طلاي آب شده، خودرو، مسكن و… هم مطرح است)، انتظارات ناشي از بازدهي آينده و قيمت آتي ارز و انتظارات ناشي از درآمد آتي ارز است. همچنين بروز اخبار مثبت و اخبار منفي يا حتي پيش‌بيني اخبار مثبت يا منفي در آينده روي تقاضاي ارز موثر است.

    مثلا برخي تحليلگران با نزديك شدن به انتخابات امريكا و احتمال ظهور دوباره ترامپ پيش‌بيني مي‌كنند كه شرايط متفاوتي به وقوع مي‌پيوندد. در نمونه‌اي ديگر برخي رخدادهاي منطقه‌اي شرايطي را ايجاد كرد كه انتظارات تورمي در ايران بالا برود. به همين دليل بازار ارز داخلي ناشي از هيجانات موجب افزايش تقاضاي ارز شد، روندي كه با تدابير صورت گرفته، پشت سر گذاشته شد و نرخ ارز پس از دوره‌اي نوسان باز هم به سمت ثبات حركت كرد و تقاضاي ارز كاهش يافت. همچنين افزايش درآمد داخلي (ايراني‌ها) كه موجب افزايش واردات مي‌شود يا در مسير عكس باعث افزايش گردشگران ايراني مي‌شود و نهايتا تغييرات تقاضاي ارز را به دنبال دارد.

    همچنين شرايط غيراقتصادي كه موجب مهاجرت ايرانيان به خارج يا بر عكس به داخل مي‌شود نيز روي تقاضاي ارز تاثير دارد. به همين شكل مي‌توان عوامل ديگري را نيز در بروز نوسانات ارزي دخيل دانست كه يكي از آنها عوامل ناشناخته‌اي است كه در آينده اتفاق مي‌افتد و امروز شايد نتوان پيش‌بيني كرد (مثلا انتخابات امريكا يا بروز برخي رخدادهاي غيرمترقبه در منطقه) ولي در آينده رخ خواهد داد. و به همين ترتيب عواملي ديگري كه ممكن است وجود داشته باشد و بازار ارز را دچار نوسان يا ثبات كند. همانطور كه مي‌بينيد تحليل تقاضاي ارز به‌طور كامل حتي روي كاغذ كمي پيچيده و سخت است.

    اكنون در عمل و در هر كشوري مانند ايران كه شرايط پساتحريم مجدد را تجربه مي‌كند شرايط به مراتب پيچيده‌تر است. در جمع‌بندي بايد عوامل موثر بر عرضه را در واقعيت به‌طور كامل ديد و تحليل كرد و هر لحظه تغييرات آن را اطلاع داشت و همچنين عوامل موثر بر تقاضاي ارز را در واقعيت ديد و تحليل كرد و ميزان تاثيرگذاري آنها را بر تقاضا و عرضه ارز اندازه‌گيري كرد. در اين‌صورت ميزان تغييرات قيمت قابل اندازه‌گيري و پيش‌بيني است. در مباحث اقتصادسنجي به‌طور معمول اين اندازه‌گيري‌ها به‌صورت ضرايب و اعداد قابل محاسبه و حتي پيش‌بيني است.

    در اينجاست كه انواع مدل‌هاي پيش‌بيني مطرح مي‌شود كه هر چقدر هم قدرت پيش‌بيني بالايي داشته باشد ولي همواره دچار خطاهايي نيز است. به هر حال پيش‌بيني علمي به‌طور قطع دقيق‌تر و بهتر از پيش‌بيني حسي يا تجربه‌اي خواهد بود.