برچسب: صندوق بورسی

  • توقف قطار «بورس» در ایستگاه تردید

    توقف قطار «بورس» در ایستگاه تردید

    به گزارش اقتصادران، روز دوشنبه معاملات بازارسرمایه درحالی انجام شد که فضای بازار تحت تاثیر افزایش دوباره ریسک‌های نظامی قرار داشت و بار دیگر معامله گران را وادار به‌احتیاط در معاملات کرد.

    نگرانی از شروع دوباره درگیری‌های نظامی میان ایران و آمریکا در تنگه هرمز و گسترش دوباره دامنه جنگ نه‌تنها بازار ایران بلکه بار دیگر در قیمت‌های جهانی نیز تاثیر گذار بود و در سایه عقب‌نشینی دوباره نرخ اونس در این بازارها صندوق‌های طلا نیز روزی منفی را سپری کردند.

    باوجود ثبت خروج سرمایه از صندوق‌های درآمدثابت در ساعات پایانی و با قدرت‌گرفتن سرانه خریداران حقیقی نمودارهای جریان پول نشان از بازگشت سرمایه‌ها به‌این صندوق‌ها می‌دادند.

    خروج دوباره پول حقیقی از صندوق‌های درآمدثابت

    روز دوشنبه در گروه صندوق‌های درآمد ثابت بازار تعداد ۷/‏۱۱‌میلیاردواحد از این صندوق‌ها به‌ارزش ۳۱‌هزارو۵۱۲‌میلیاردتومان معامله شدند و درنتیجه این‌معاملات رقمی به‌ارزش‌هزارو۹۳۳‌میلیاردتومان خالص سرمایه حقیقی از این صندوق‌ها خارج شد.

    در این معاملات سرانه خریداران حقیقی به‌ارزش ۳۳۲‌میلیون‌تومان در برابر سرانه فروشندگان حقیقی به‌ارزش ۲۸۱‌میلیون‌تومان قرار گرفت و نسبت قدرت خریداران به‌فروشندگان حقیقی مثبت۱۸/‏۱ شد که نشان‌دهنده بازگشت خریداران قدرتمند به‌این گروه دارایی و افزایش احتیاط فعالان بازار در معاملات روز گذشته است.

    از منظر ترکیب معامله گران نیز روز گذشته خریداران حقیقی با تعداد ۲۳‌هزارو۹۹۹نفر و ارزش خرید ۷‌هزارو۹۷۵‌میلیاردتومان بیش از ۲۵‌درصد از سهم خرید بازار را کسب کردند و درمقابل فروشندگان حقیقی با تعداد ۳۵‌هزارو۲۳۵نفر و ارزش معاملات ۹‌هزارو۹۰۹‌میلیاردتومان نردیک‌به‌۵/‏۳۱‌درصد از فروشندگان بازار را تشکیل دادند.

    در معاملات روز دوشنبه نیز در گروه صندوق‌های درآمدثابت سه‌صندوق سپر، پاسارگاد و آوند بیشترین ارزش معاملات را به‌ثبت رساندند.

    روز منفی در صندوق‌های طلا

    صندوق‌های طلا که طی چند روز گذشته معاملاتی پر رونق را پشت‌سر گذاشته و با رشد قیمتی همراه بودند روز دوشنبه و پس از عقب‌نشینی نرخ اونس در بازارهای جهانی و توقف رشد دلار در بازار آزاد با فشار دوباره فروش همراه بوده و روزی نسبتا منفی را سپری کردند.

    افزایش ریسک‌های نظامی در سطح منطقه‌ای و نگرانی سرمایه‌گذاران از شروع دوباره درگیری‌های نظامی باعث افزایش دوباره قیمت نفت و کاهش نرخ اونس و با افزایش ریسک‌ها و احتیاط بیشتر فعالان بازار همراه شد. از این رو برخی سرمایه‌گذاران در این گروه دارایی ترجیح دادند تا با فروش واحدهای این صندوق‌ها به‌شناسایی سود پرداخته و منتظر روزهای آینده باشند.

    روز دوشنبه در گروه صندوق‌های طلای بورسی تعداد ۱/‏۲‌میلیاردواحد از این صندوق‌ها به‌ارزش ۲۲‌هزارو۴۸۷‌میلیاردتومان معامله و در پایان رقمی به‌ارزش ۳۳‌میلیاردتومان خالص سرمایه حقیقی وارد این صندوق‌ها شد. در معاملات دیروز نیز سرانه خریداران حقیقی به‌ارزش ۱۷۹‌میلیون‌تومان دربرابر سرانه فروشندگان حقیقی به‌ارزش ۳۲۴‌میلیون‌تومان قرار گرفت و نسبت قدرت خریداران حقیقی به‌فروشندگان منفی۸۱/‏۱ به‌ثبت رسید که نشان‌دهنده دست بالای فروشندگان در معاملات دوشنبه در این کلاس دارایی است.

    از منظر ترکیب معامله گران نیز خریداران حقیقی با تعداد ۹۳‌هزارو۶۷۲نفر و ارزش معاملاتی ۱۶‌هزارو۹۶۱‌میلیاردتومان بیش از ۷۵‌درصد از سهم بازار خرید را به‌خود اختصاص دادند و درمقابل نیز فروشندگان حقیقی با تعداد ۵۱‌هزارو۶۷۳نفر و ارزش معاملاتی ۱۶‌هزارو۹۳۲‌میلیاردتومان ۷۵‌درصد از سهم فروش در معاملات روز گذشته این گروه را به‌خود اختصاص دادند که با توجه به‌آمار فوق می‌توان ردپای فروش‌های پرقدرت در معاملات دیروز را مشاهده کرد.

    در گروه صندوق‌های طلای بورسی در معاملات روز گذشته چهارصندوق عیار، طلا، کهربا و گنج بیشترین ارزش معاملات را به‌خود اختصاص دادند.

    دوشنبه منفی در نقره‌ای‌ها

    روز دوشنبه در گروه صندوق‌های نقره بازار تعداد ۶/‏۱‌میلیاردواحد از این صندوق‌ها به‌ارزش ۲‌هزارو۱۶۳‌میلیاردتومان معامله و در پایان رقم به‌ارزش ۲۰۸‌میلیاردتومان خالص سرمایه حقیقی به‌این صندوق‌ها وارد شد.

    سرانه خریداران حقیقی نیز به‌ارزش ۷۸‌میلیون‌تومان دربرابر سرانه فروشندگان حقیقی به‌ارزش ۱۴۰‌میلیون‌تومان قرار گرفت و نسبت قدرت خریداران به‌فروشندگان حقیقی عدد منفی۷۹/‏۱ به‌ثبت رسید که نشان می‌دهد در این صندوق‌ها همچنان فروشندگان پرقدرت حقیقی دست بالا را دارند.

    از منظر ترکیب معامله‌گران نیز در این صندوق‌ها خریداران حقیقی با ارزش معاملاتی ۲‌هزارو۸۱‌میلیاردتومان ۹۷‌درصد از سهم خرید بازار و درمقابل فروشندگان حقیقی با ارزش فروش‌هزارو۸۹۰‌میلیاردتومان ۸۷‌درصد از سهم فروش در معاملات روز گذشته را در اختیار داشتند.

    درمجموع معاملات روز دوشنبه در بازارسرمایه متاثر از افزایش ریسک‌های نظامی و بازگشایی بازارهای جهانی قرار داشت و همین موضوع سبب کاهش شدت خروج سرمایه از صندوق‌های درآمدثابت و قدرت گرفتن فروشندگان در صندوق‌های طلا شده که باعث شد تا پس از چند روز معاملات مثبت ترمز قیمتی و ورود پول در این صندوق‌ها کشیده شود.

     

  • تغییر موازنه در بازار سرمایه/ خروج سنگین پول حقیقی از صندوق‌های بورسی

    تغییر موازنه در بازار سرمایه/ خروج سنگین پول حقیقی از صندوق‌های بورسی

    به گزارش اقتصادران، بازار سرمایه ایران در هفته گذشته روزهای متفاوتی را پشت سر گذاشت. معکوس شدن جریان نقدینگی حقیقی در بازار و همچنین افزایش چشمگیر ارزش معاملات در گروه‌های فعال در بورس، باعث شد تا بار دیگر بازار سرمایه عرصه توجه فعالان اقتصادی قرار گیرد.

    افزایش تعداد افشای شرکت‌های بورسی و اظهارنظر مسوولان سازمان درخصوص احتمال بازگشایی نمادها نیز از جمله مواردی بود که نشان از احتمال بازگشت معاملات به روند عادی خود طی روزهای آینده می‌داد. اگرچه این بازگشایی طبق آخرین اطلاعیه سازمان به تعویق افتاد اما به نوعی آمادگی ارکان بازار برای شروع معاملات را نشان می‌دهد.

    از طرف دیگر انتشار گزارش‌های مرکز آمار و بانک مرکزی از روند تورم در اقتصاد کشور و تشدید انتظارات تورمی نیز بر دامنه تغییر مسیر سرمایه‌ها و افزایش تحرکات مالی سرمایه‌گذاران افزود به طوری که ارزش معاملات در گروه‌های فعال در بازار به محدوده‌های قبل از جنگ تحمیلی بازگشت و انتظارات درخصوص ایجاد تغییرات و خروج بازارها از رکود را افزایش داد.

    خروج سنگین پول حقیقی از صندوق‌های درآمد ثابت

    هفته گذشته بازار سرمایه در گروه صندوق‌های درآمد ثابت شاهد افزایش معنادار ارزش معاملات بود به طوری که میانگین ارزش معاملات در این گروه به رقم حدودا ۲۷‌هزار‌میلیارد تومان رسید. از طرف دیگر آمار معاملات هفتگی در این صندوق‌ها حکایت از قدرت گرفتن فروشندگان حقیقی داشت و در نتیجه طی هفته گذشته در مجموع ۱۲‌هزار و ۴۲۲‌میلیارد تومان خالص سرمایه حقیقی از این صندوق‌ها خارج شد.

    خروج سرمایه از فیکس اینکامها و ورود به بازارهای دیگر که در سایه جنگ تاکنون در رکود به سر می‌بردند، می‌تواند نشان از شروع خارج شدن این بازارها از رکود از یک سو و کاهش ریسک‌ها از سوی دیگر باشد؛ مساله‌ای که طی روزهای آینده با شفاف‌تر شدن جریانات سیاسی و نظامی و جهت‌گیری‌های اقتصادی مشخص‌تر خواهد شد.

    صندوق‌های طلا در اوج قیمتی

    در گروه صندوق‌های طلای بورسی نیز پس از هفته‌ها رکود معاملاتی و فریز نسبی قیمتی، طی هفته گذشته صندوق‌های طلا همسو با افزایش نرخ ارز در بازار آزاد، روزهایی صعودی را به ثبت رسانده و سقف قیمتی بهمن ماه را پشت‌سر گذاشتند. این روند با وجود افت نرخ اونس در بازارهای جهانی طی شد.افزایش محسوس ارزش معاملات در این گروه نیز میانگین ارزش روزانه معاملات آن طی هفته گذشته را به رقم بیش از ۱۸‌هزار و ۵۰۰‌میلیارد تومان رساند. صندوق‌های طلا پس از هفته‌ها خروج سرمایه، طی هفته گذشته ورود پول حقیقی به ارزش ۷‌هزار و ۴۴۶‌میلیارد تومان را نیز تجربه کردند.به نظر می‌رسد افزایش چشمگیر قیمت دلار در روزهای آینده، با وجود کنترل قیمتی حاکم بر بازار، قیمت واحدهای صندوق‌های طلای بورسی را در همان محدوده‌های تجربه شده طی هفته گذشته حفظ کند، مگر آنکه بازارهای جهانی شاهد افت قیمتی چشمگیر در نرخ اونس در طول روزهای آینده باشند.

    همسویی صندوق‌های نقره با دیگر گروه‌ها

    در هفته گذشته صندوق‌های نقره نیز همسو با دیگر گروه‌ها افزایش ارزش معاملات چشمگیری را تجربه و رشد قیمتی بالایی را نصیب سرمایه‌گذاران خود کردند. در این گروه میانگین ارزش معاملات به رقم‌هزار و ۷۱۸‌میلیارد تومان رسید و خالص ورود سرمایه‌های حقیقی عدد‌هزار و ۸۸۱‌میلیارد تومان را به ثبت رساند.

    در مجموع می‌توان گفت رشد قیمتی حاصل شده در گروه‌های طلایی و نقره‌ای بازار در روزهای گذشته تنها تحت‌تاثیر عامل افزایش نرخ ارز در بازار داخل اتفاق افتاد اما با توجه به وجود فروشندگان پرقدرت در معاملات این روزهای این صندوق‌ها، نشان می‌دهد سرمایه‌های بزرگ‌تر همچنان مترصد شرایطی بهتر برای ورود به معاملات هستند و با توجه به اخبار سیاسی و نظامی، بازارهای فیریکی یا با ریسک پایین‌تر را برگزیده‌اند.

    به عقیده برخی کارشناسان، در هفته گذشته بازار سرمایه متاثر از افزایش انتظارات تورمی که تحت تاثیر انتشار گزارش‌های مرکز آمار و بانک مرکزی رخ داد، شاهد تغییرات گسترده در مسیر حرکتی سرمایه‌ها و افزایش ارزش معاملات بود. همچنین اخبار متفاوت درخصوص بازگشایی نمادها نیز بر افزایش توجهات به بازار افزود اما ذکر این نکته لازم است که تداوم ریسک‌های سیاسی- نظامی، با وجود آتش بس موجود و تشدید نسبی فشارهای اقتصادی در سایه تحریم‌ها، همچنان عاملی تعیین‌کننده در تردید سرمایه‌ها برای حضور در بازار خواهد بود.

    از این رو به نظر می‌رسد سازمان بورس جدا از ایجاد شرایط مساعد برای بازگشایی نمادهای بورسی، مترصد فرصتی مناسب به لحاظ میزان ریسک‌ها در جهت کنترل هیجانات منفی احتمالی و جلوگیری از خروج گسترده سرمایه‌های حقیقی است. به همین منظور نیز به دنبال افزایش ارزش معاملات بازار در هفته گذشته، از این هفته معاملات در صندوق‌های املاک نیز بازگشایی شده و سیاستی گام به گام جهت تعمیق بازار و ایجاد رونق معاملاتی به منظور بازگشایی موفقیت‌آمیز نمادها در روزهای آینده، توسط سازمان دنبال می‌شود.

  • طلا یا سهام طلا؛ کدام بهتر است؟

    طلا یا سهام طلا؛ کدام بهتر است؟

    به گزارش اقتصادران، بسیاری از سرمایه‌گذاران خرد و خانواده‌ها خرید طلا از طلافروشی‌ها را ترجیح می‌دهند، چرا که این روش اطمینان و ضمانت اصالت را به همراه دارد. خریدار می‌تواند قطعات را به‌طور مستقیم ببیند، وزن و خلوص آن را بررسی کند و خرید فوری بدون واسطه یا انتظار داشته باشد.

    همچنین تجربه انسانی و مشاوره مستقیم به خریدار امکان انتخاب با اعتماد بیشتری می‌دهد. برخی خرید طلا را تجربه‌ای حسی و هنری توصیف می‌کنند، شبیه به خرید یک تابلو هنری که برای ارزیابی ارزش آن باید آن را دید. با این حال، این روش معایب قابل توجهی دارد.

    قیمت طلا در طلافروشی‌ها معمولاً بالاتر است، زیرا هزینه «ساخت و پردازش» بین ۵ تا ۲۵ درصد ارزش طلا بسته به طراحی و فروشگاه متفاوت است. علاوه بر این، هزینه‌های عملیاتی مانند اجاره و حقوق کارکنان نیز بر مشتری تحمیل می‌شود. در برخی کشورها مالیات بر فروش نیز اعمال می‌شود که قیمت نهایی را افزایش می‌دهد.

    این اختلاف قیمت نشان می‌دهد سرمایه‌گذاری از طریق طلافروشی‌ها شاید بهترین گزینه برای کسانی که به دنبال سود سریع هستند نباشد، به ویژه با توجه به هزینه‌های اضافی. علاوه بر این، خرید فیزیکی طلا نیازمند شرایط امن برای نگهداری در خانه یا خزانه است تا از خطر سرقت یا گم شدن محافظت شود، که بار اضافی و تلاش مستمری برای خریدار ایجاد می‌کند.

    سرمایه‌گذاران بزرگ به جای خرید فیزیکی، به جایگزین‌های کم‌هزینه و کارآمدتر روی می‌آورند؛ مهم‌ترین آن‌ها صندوق‌های سرمایه‌گذاری مبتنی بر طلا هستند. این صندوق‌ها به سرمایه‌گذار امکان می‌دهند سهمی از طلا را بدون نیاز به نگهداری فیزیکی آن داشته باشد.

    این صندوق‌ها در بورس‌ها همانند سهام معامله می‌شوند و بنابراین نقدشوندگی بالایی دارند و معامله آن‌ها آسان است. هزینه‌های پردازش بالا و مصنعیه فروشگاه‌ها در این صندوق‌ها وجود ندارد. مزایای قابل توجه آن‌ها شامل هزینه‌های پایین‌تر نسبت به خرید فیزیکی، امکان سرمایه‌گذاری با مبالغ کوچک و نقدشوندگی بالا است.

    با این حال، سرمایه‌گذار مالک مستقیم طلا نیست و تنها سهامی که نماینده ارزش آن است را در اختیار دارد و کارمزد سالانه آن‌ها بین ۰.۲۵ تا ۰.۴۰ درصد است که در بلندمدت ممکن است از هزینه خرید فیزیکی طلا بیشتر شود.

    گزینه دیگر سرمایه‌گذاری در سهام شرکت‌های معدن‌کاری طلاست. این روش غیرمستقیم اما پرریسک‌تر است و از «اثر اهرمی» قیمت طلا برخوردار است؛ یعنی با افزایش قیمت طلا، ارزش سهام سریع‌تر رشد می‌کند. با این حال، ریسک کاهش شدید در دوره‌های نزولی نیز وجود دارد و شرکت‌های معدنی با خطرات سیاسی و قانونی متنوع مواجه‌اند.

    در نهایت، تصمیم بین مالکیت فیزیکی طلا یا سرمایه‌گذاری از طریق ابزارهای مالی، به اهداف فرد و میزان تحمل ریسک او بستگی دارد. کسانی که به دنبال مالکیت ملموس و حس کنترل کامل بر دارایی هستند، ممکن است طلای فیزیکی را ترجیح دهند، هرچند هزینه بیشتری دارد. در مقابل، کسانی که به سهولت معامله و کاهش هزینه‌ها اهمیت می‌دهند، صندوق‌های مبتنی بر طلا یا سهام معدن‌کاری را انتخاب می‌کنند.

  • آیا رشد آهسته دلار نیمایی، محرک بورس خواهد شد؟

    آیا رشد آهسته دلار نیمایی، محرک بورس خواهد شد؟

    ارزش معاملات خرد بازار سهام که شامل سهام و حق‌تقدم می‌شود، در روز گذشته رقم ۴‌ هزار و ۲۸۵‌میلیارد‌تومان را ثبت کرد. همچنین در روز سه‌‌‌‌شنبه، ۵۳‌میلیارد‌تومان پول حقیقی وارد بازار شد.

     روند دلار نیمایی

    در گزارش روز گذشته «دنیای‌اقتصاد» تحت‌عنوان بورس از لنز ارزش معاملات، گفته شد که به‌‌‌‌‌رغم اینکه بورس در ماه‌های اخیر هنوز به‌‌‌‌طور جدی به افزایش نرخ ارز در بازار آزاد واکنش نشان نداده‌است و به‌‌‌‌نوعی دچار نوعی جاماندگی در بورس نسبت به سایر بازارها و نرخ ارز هستیم، باید به این موضوع توجه داشت که بورس همچنان با ابهامات زیادی مواجه است که تا زمان زدوده‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌شدن سایه این ابهامات از بازار، نمی‌توان به شکل‌گیری روند جدی در بازار خوشبین بود. اختلاف نرخ دلار نیما با بازار آزاد در حال‌‌‌‌حاضر یکی از مهم‌ترین مسائلی است که اهالی بازار اعتراض جدی به حبس آن در حوالی ۴۰‌هزار‌تومان دارند و به ‌‌‌‌نظر بانک ‌‌‌‌مرکزی در هفته‌های آتی، اجازه دهد تا نرخ نیمایی از محدوده‌های کنونی افزایش را تجربه کند که مطمئنا اثرات مثبت این موضوع در جریان معاملات پدیدار خواهد شد. بررسی روند قیمتی دلار نیمایی نشان می‌دهد که این نرخ با رشد ۰.۴۲‌درصدی نسبت به‌روز گذشته همراه شده‌ و در آستانه فتح کانال ۴۱‌هزار‌تومان قرار گرفته‌است. با شکافی که میان دلار بازار آزاد و دلار نیمایی ایجاد شده‌است، سیاستگذار دیر یا زود باید این شکاف ایجادشده را با افزایش دلار نیمایی پر کند و اثرات مثبت این موضوع در ماه‌های آتی در بازار نمایان خواهد شد.

     

     در معاملات صندوق‌ها چه گذشت؟

    در جریان معاملات روز گذشته، صندوق‌های طلا یکدست سرخ‌پوش شدند. معاملات اونس طلا در بازار جهانی در روز گذشته با افت ۱.۳۳‌درصدی نسبت به جلسه معاملاتی قبل پیگیری شد و دلار نیز در لحظه تنظیم این گزارش (ساعت۱۵ روز سه‌‌‌‌شنبه) با اندکی کاهش نسبت به‌روز قبل معامله می‌‌‌‌شد. برآیند دو عامل فوق سبب شد تا تابلوی معاملات صندوق‌های طلا، رنگ قرمز به خود بگیرد. با افت قیمتی که در روز گذشته در معاملات صندوق‌های طلا به‌وقوع پیوست، حباب این نوع از صندوق‌ها با کاهش معناداری مواجه شد و حتی برخی از این صندوق‌ها به زیر NAV رسیدند. از سوی دیگر شنیده‌‌‌‌ها حاکی از آن است که به‌زودی صندوق جدیدی در حوزه املاک و مستغلات در بازار پذیره‌نویسی خواهد شد. به‌نظر می‌رسد که با افزایش تعداد صندوق‌های مختلف و پذیره‌‌‌‌نویسی صندوق‌های جدید در بازار، توجه به سرمایه‌گذاری غیرمستقیم در بازار همچنان ادامه‌دار باشد. صندوق‌های اهرمی حاضر در بازار نیز روز گذشته با افت قیمت همراه شدند. نکته قابل‌توجه در چند وقت اخیر این است که صندوق‌های اهرمی به‌نوعی تبدیل به لیدر بازار شده‌اند و اهالی بازار به‌دقت جریان معاملات این صندوق‌ها را رصد می‌کنند. نکته قابل‌توجه معاملات روز گذشه بورس تهران، رشد قیمت صندوق‌های بخشی خودرویی بود. با توجه به رشد سبزپوشی سهام خودرویی در روز گذشته، این صندوق‌ها با اقبال خریداران همراه شدند.

     

    موضوع تجدیدارزیابی دارایی‌های شرکت‌های بورسی در سال‌گذشته برای مقاطعی در بازار مطرح و سبب شد تا بازار برای چند روز هم که شده، جانی تازه به خود بگیرد، اما مسکوت ماندن این موضوع و به‌ورطه عمل نرسیدن آن، بازار را با ابهامات آتی مواجه کرد و بازار نتوانست از این آیتم به‌عنوان محرکی برای رشد خود استفاده کند. به‌نظر می‌رسد که باید اتحادی همگانی در راستای به حقیقت بدل‌کردن این موضوع در تالار شیشه‌ای شکل بگیرد و رسانه‌های بورسی و اقتصادی به هر رنگ و رخساری که شده، به این موضوع بپردازند تا گامی بزرگ در جهت به‌‌‌‌روزرسانی دارایی‌های شرکت‌های بورسی برداشته شود. به هر روی باید منتظر ماند و دید که در سالی که جهش تولید با مشارکت مردم نامگذاری شده، سیاست‌های اقتصادی به کدامین سمت و سو خواهد رفت و آیا از بستر بازار سهام برای تامین مالی طرح‌ها و پروژه‌های بزرگ اقتصادی استفاده خواهد شد، یا خیر؟

  • نتیجه اوراق خاص با نرخ سود 30 درصدي؛ ضربه به صندوق‌هاي بورسي و تشديد تورم

    نتیجه اوراق خاص با نرخ سود 30 درصدي؛ ضربه به صندوق‌هاي بورسي و تشديد تورم

    به گزارش اقتصادران، بانك مركزي اخيرا دستورالعمل انتشار گواهي خاص با نرخ سود علي‌الحساب بانكي ۳۰ درصد سالانه (پرداخت سود ماهانه) را با هدف تامين مالي سرمايه در گردش طرح‌هاي اقتصادي با بازدهي مناسب به شبكه بانكي ابلاغ كرده و در اين راستا مبلغ ۲۰۰ هزار ميليارد تومان سهميه به كليه بانك‌هاي كشور جهت انتشار گواهي سپرده خاص ارايه شده است، طبق اين دستورالعمل، بانك‌ها مي‌توانند براي تامين سرمايه در گردش طرح‌هاي با بازدهي بالا اقدام به انتشار اين اوراق كرده و در پايان دوره مشاركت، سود قطعي نيز علاوه بر سود علي‌الحساب ۳۰ درصدي به خريداران اين گواهي سپرده پرداخت كنند.

    ويژگي بارز اين گواهي سپرده خاص آن است كه معاف از ماليات بوده و هيچ محدوديت خريدي براي اشخاص حقيقي و حقوقي ندارد. برخي كارشناسان اين اتفاق را به مثابه افزايش بهره بانكي به 30 درصد خوانده و حتي گمانه‌زني شده كه در سال آينده ميزان بهره بانكي با نرخ تورم همسان‌سازي مي‌شود. به هنگام عرضه گواهي خاص با نرخ سود 30 درصدي، بانك مركزي هدف از اين كار را جمع‌آوري نقدينگي سرگردان در بازارهاي دارايي عنوان كرده بود. اما گزارش‌هايي منتشر شده كه نشان مي‌دهد بخش بزرگي از 200 هزار ميليارد تومان فروش اين اوراق، به دست سپرده‌گذاراني رقم خورده كه پيش از اين نيز پول خود را در بانك‌ها نگه داشته بودند. در واقع اين سپرده‌گذاران پول خود را در حساب‌هايي نگه مي‌داشتند كه تاكنون 21 درصد به آن سود پرداخت مي‌شد و حالا قرار است 30 درصد پرداخت شود و عملا پول چنداني جذب نشده است. در حالي كه هدف از اوراق خاص با نرخ سود 30 درصدي جمع‌آوري نقدينگي بوده، حالا هم نرخ دلار به روند رو به صعود خود بازگشته و از هفته گذشته تاكنون 2هزار تومان ديگر بالاتر رفته و هم صندوق‌هاي با درآمد ثابت در بورس با مشكل مواجه شده‌اند. اتفاقي كه منجر به ريزش‌هاي پياپي در بازار سرمايه شده است.

    فعالان بازار سرمايه مي‌گويند تصميم امسال بانك مركزي سبب خواهد شد صندوق‌هاي با درآمد ثابت با خروج پول سنگيني مواجه شوند يا مجبور باشند بازدهي كه به مردم تخصيص مي‌دهند را بالا ببرند. بخش بزرگي از منابع صندوق‌ها يعني چيزي حدود ۴۰ درصد آن صرف خريد اوراق دولتي شده كه نرخ‌هاي ثابتي دارد. اين صندوق‌ها يا مجبور خواهند شد سهام موجود خود را بفروشند يا اينكه بابت سپرده‌هاي مردم كه در بانك‌ها سپرده كرده‌اند، نرخ بالاتري طلب كنند. از سوي ديگر بايد توجه داشت كه تبعات چنين نرخ بهره‌اي قطعا در ماه‌هاي آينده ديده خواهد شد.

    صندوق‌ها فاقد منابع لازم براي سرمايه‌گذاري هستند

    ابوذر مشايخي، كارشناس بازار سرمايه در اين باره گفت: بازدهي صندوق‌هاي با درآمد ثابت به عنوان صندوق‌هايي كه در بازار سرمايه فعال هستند و بخشي از منابعي كه جذب بازار سرمايه مي‌شود را دربر مي‌گيرند، مهم است و با توجه به اينكه بر اساس قانون بخشي از اين منابع بايد در بانك‌ها سپرده شود و بخشي هم در صندوق‌هاي بازار سهام سرمايه‌گذاري مي‌شود با افزايش نرخ بهره اين صندوق‌ها فقير و فاقد منابع لازم براي سرمايه‌گذاري مي‌شوند. مشايخي تصريح كرد: يكي از جذابيت‌هاي اين صندوق‌هاي با درآمد ثابت اين است كه با نرخي بالاتر از نرخ بهره بانكي سود مي‌دهند به عنوان مثال اگر سود بانك‌ها 24 درصد است اين صندوق‌ها با نرخ 28 درصد سود مي‌دهند كه امروز اين شرايط براي‌شان سخت شده است.

    شاهد افت نسبت قيمت به سود هر سهم هستيم

    او تصريح كرد: اين صندوق‌ها با يك كنترل ريسكي از سوي سازمان بورس رصد مي‌شوند و اغلب باعث افزايش نقدينگي سهام شركت‌ها در بورس هم هستند، اما با وجود اين نرخ سود علي‌الحساب بانكي ۳۰ درصد به دليل قوانين بورسي ديگر قادر به افزايش سودشان نيستند و از طرف ديگر اگر نرخ‌هاي‌شان را افزايش ندهند سرمايه‌گذاران منابع‌شان را از اين صندوق‌ها خارج مي‌كنند و باعث كمبود نقدينگي در بازار سهام مي‌شود. او افزود: در حالي كه امروز نسبت قيمت به سود هر سهم يا همان P/e بين 4.5 تا 5 باشد كه به 3 رسيده است . همين مساله باعث كاهش جذابيت بورس شده است، مگر اينكه شركت‌ها چشم‌انداز بهتري از آينده پيش‌بيني كنند، اما عمدتا اين صندوق‌ها سرمايه‌هاي ريز و سرگردان را مي‌توانند جذب كنند و قادر به جذب منابع مالي درشت نيستند.

    فرزين آقابزرگي، كارشناس بازار سرمايه در مورد سياست‌هاي جديد بانك مركزي در خصوص گواهي سپرده با نرخ ۳۰ درصد و تاثير مخرب آن بر صندوق‌هاي با درآمد ثابت به «اعتماد» گفت: اين تصميم نيازمند تحليل و ارزيابي كارشناسي است، چراكه اين نوع سياستگذاري‌ها بسيار حساس هستند و اشخاصي كه مرتبا بر پيش بيني‌پذيري اقتصادي كشور تاكيد دارند پاشنه آشيل بورس يعني نرخ بهره بانكي يا نرخ بازده بدون ريسك كه در فرمول‌هاي محاسباتي و آكادميك براي ارزيابي قيمت سهام مورد استفاده قرار مي‌گيرد را تغيير دادند.اين كارشناس بازار سرمايه در ادامه افزود: اين اقدام به ضرر صندوق‌هاي بادرآمد ثابتي كه به صورت بلندمدت سپرده‌هاي‌شان را در بانك گذاشته‌اند و بر اساس قرارداد قرار است 25 درصد نرخ ترجيحي دريافت كنند، مي‌شود، چراكه زماني كه اين اوراق 30 درصد اعلام مي‌شود استفاده‌كنندگان يا unitholders خواستار اين هستند كه با نرخ بالاتري از اين سپرده را سود دريافت كنند و در نتيجه ابطال unit صندوق‌هاي سرمايه‌گذاري هم افزايش پيدا مي‌كند.

    فاقد طرح‌هاي پيشران و توسعه‌اي در كشور هستيم

    آقابزرگي خاطرنشان كرد: ضمن آنكه صندوق‌هاي سرمايه‌گذاري با درآمد ثابت پتانسيل رقابتي براي اوراق بهادار و سهام مي‌شوند و سرمايه‌داران بلافاصله به بانك مراجعه مي‌كنند و سود سپرده‌هاي قبلي‌شان را افزايش مي‌دهند، اما اين افزايش سود باعث تخريب بازار سهام و بازار سرمايه مي‌شود. اين كارشناس بازار سرمايه در ادامه خاطرنشان كرد: در شرايطي كه ما انتظار داريم طرح‌هاي پيشران يا طرح‌هاي توسعه‌اي بر اساس اين نرخ تامين مالي شود چه طرح‌هاي توسعه‌اي را مي‌توان معرفي كرد كه با 30 درصد كف نرخ بهره تامين مالي شود و با ساز و كاري پيش رود و مديريت شود كه سود آوري هم داشته باشد؟

    انگيزه اين تصميم بانك مركزي تامين كسري بودجه دولت بود

    آقابزرگي تصريح كرد: مسلما با اين افزايش نرخ بهره بانكي علاوه بر افزايش سطح عمومي قيمت‌ها نه تنها به صندوق‌هاي سرمايه‌گذاري با درآمد ثابت آسيب مي‌رسد، بلكه خود اين موضوع عامل مضاعفي براي افزايش تورم نيز مي‌شود . انگيزه اين كار هم صرفا جهت تامين نقدينگي و تامين بخشي از كسري بودجه دولت است. اين كارشناس بازار سرمايه تصريح كرد: اين اقدام بانك مركزي باعث شوك در بازار سرمايه نيز خواهد شد و در صورتي كه مدير صندوق سرمايه‌گذاري اين توانايي و قدرت را نداشته باشد كه نرخ پيش‌بيني سودش را افزايش دهد مطمئنا آسيب مي‌بيند. آقابزرگي ادامه داد: صندوق‌هاي سرمايه‌گذاري با درآمد ثابتي كه پيش‌تر به دليل تكاليف دولتي موظف به خريد اوراق دولتي بودند به دليل استمهال سلسله‌اي و زنجيروار و اينكه ديگر پولي بازنمي‌گشت به مرور زمان دچار بحران شدند و امروز عدم وجود نقدينگي يكي از چالش‌هاي پيش روي بازار سرمايه و اقتصاد شده است.

    سه آيتم تاثيرگذار در بورس كدامند؟

    اين فعال بازار سهام در ادامه با اشاره به وضعيت بورس افزود: آثار تصميم‌ها و متغيرهاي كلان اقتصادي در بورس مشخص مي‌شود و متاسفانه سه آيتم افزايش نرخ بهره بانكي، افزايش نرخ خوراك پتروشيمي‌ها و قيمت‌گذاري نرخ فروش محصولات پالايشي پس از گذشت سه سال باعث يك شوك منفي و فضاي ركود در بورس شده است.

    ارزندگي شاخص‌ها امروز بايد بين 3 تا 3.5 ميليون واحد باشد

    اين كارشناس بازار سرمايه گفت: ارزش شاخص‌هاي بورس امروز بايد بين 3 تا 3.5 ميليون واحد ارزندگي داشته باشد، اما اينكه شاخص بورس در محدوده 2 ميليون واحد قرار گرفته به دليل دست‌اندازي‌ها و دستكاري‌هايي است كه دولت به صورت مستقيم و غيرمستقيم با همكاري مقام ناظر سازمان بورس و اركان بورس انجام داده است.

    او افزود: از سال 1399 كه شاخص بورس در محدوده 2 ميليون و 60 هزار واحد بود قيمت طلا، سكه، مسكن، خودرو با رشدهاي زيادي روبه‌رو شدند، اما بورس چندان رشدي نداشت و حداقل بايد در مدار اين رشد قرار گيرد و اصول علم اقتصاد هم اين موضوع را تاييد مي‌كند، زيرا اين بازارها خارج و مستقل از هم نيستند و به يكديگر متصل هستند و همسويي بازدهي در شرايط اقتصاد ايران شرط اول است.

    آقابزرگي با اشاره به ارزش واقعي شاخص‌ها گفت: اين ارزش بين 3 تا 3.5 ميليون واحد ارزيابي مي‌شود، اما اينكه اين شاخص‌ها چگونه قرار است صعودي شوند برخلاف گفته آقاي خاندوزي كه گفته اقتصاد ايران پيش‌بيني‌پذير است، اصلا قابليت پيش‌بيني‌پذيري ندارد.