به گزارش اقتصادران، مهدی صابری، نائب رئیس انجمن صنایع شوینده، بهداشتی و آرایشی ایران، اظهار کرد: در حال حاضر حدود ۲۵۰ شرکت عضو انجمن صنایع شوینده، بهداشتی و آرایشی ایران هستند، که از این تعداد ۱۰ تا ۱۵ شرکت بزرگ که حدود ۷۰ تا ۸۰ درصد را تشکیل میدهد، این بازار را در اختیار دارند و کاملا نیاز بازار را تأمین میکنند. با این وجود، شرکتهای کوچکتر که ۲۰ تا ۳۰ درصد بازار را پوشش میدهند و با چالشهای فراوانی روبهرو هستند.
تأمین مواد اولیه و تحریمهای داخلی
صابری درباره چالش تأمین مواد اولیه گفت: متأسفانه حدود ۷۰ درصد مواد اولیه ما داخلی است این در حالیست که اگر این کالاها وارداتی بودند، با مشکلات کمتری مواجه میشدیم.
وی ادامه داد: تأمینکننده اصلی ما شرکتهای پتروشیمی هستند و یکی از مشکلات اساسی ما این است که طی چند سال گذشته مواداولیه به صورت کامل و به موقع به دست تولیدکنندگان نرسیده است و به اعتقاد بنده تحریمهای خارجی تأثیر کمتری بر تولیدات داشتهاند و مشکل اصلی این صنعت تحریمهای داخلی است.
وی افزود: اگر ما واردکننده این مدل از مواد اولیه بودیم و میتوانستیم مستقیماً آنرا وارد کنیم، قطعاً قیمتها بهتر بودند و در زمان مناسبتری هم به دست تولیدکننده میرسید، اما اکنون پتروشیمیها بهصورت ناپایدار مواد اولیه عرضه میکنند که یک روز عرضه میشود و روز دیگر عرضه نمیشود و به همین دلیل بازار سیاه شکل میگیرد و تولیدکننده ناچار میشود مواد اولیه را با قیمت بالاتری تهیه کند.
صابری گفت: در حالحاضر، سهم عمده بهای تمام شده را ماده اسید سولفولیک تشکیل میدهد که کنترل آن در دست شرکتهای پتروشیمی است.
صادرات مواد اولیه به کشورهای همسایه
نائب رئیس انجمن صنایع شوینده، بهداشتی و آرایشی ایران افزود: شرکتهای پتروشیمی، تولیدکنندگان اصلی مواد شوینده هستند، اما بخشی از مواد را به کشورهای همسایه صادر میکنند، معمولا این کشورها مواداولیه را ارزانتر از داخل میخرند و محصول تولید میکنند و مجددا همان کالا را به کشورهای عراق، سوریه و افغانستان صادر میکنند و قسمتی هم به داخل قاچاق میشود و در نتیجه، بازار منطقهای ما از دست میرود.
وی تأکید کرد: بارها با وزارت صمت، سازمان حمایت و پتروشیمیها جلسه داشتهایم و در نامهنگاری راه حل دادهایم اما متاسفانه همچنان دچار کمبود مواداولیه هستیم. در حالی که طبق قانون باید ابتدا نیاز تولیدکننده داخلی تأمین شود و بعد صادرات انجام شود.
صابری با بیان اینکه شرکتهای کوچک در حال نابودی هستند افزود: امروز بنده هشدار میدهم که اگر فورا تصمیمی جدی برای کمبود مواداولیه داخلی و تخصیص ارزهای شوینده گرفته نشود، تا ۳ ماه آینده این محصولات در بازار نایاب خواهد شد.
قیمتگذاری دستوری؛ مانعی بر سر راه تولید
صابری با انتقاد از نظام قیمتگذاری تصریح کرد: قیمتگذاری دستوری باعث زیان تولیدکنندگان شده است. به عنوان نمونه بارها به سازمان حمایت اعلام کردهایم که کنترل قیمت نباید تنها در انتهای زنجیره که تولیدکننده باشد، امروز دیگر تولید پودر دستی در ایران به حداقل رسیده است، و آن هم به این دلیل است که تولیدکنندگان توان ادامه ندارند و شاید افرادی که در کلانشهرها زندگی میکنند توان خرید مایع ظرفشویی و یا دستشویی داشته باشند، اما مناطق محروم این توان را ندارند.
وی ادامه داد: وقتی مواد اولیه گران و نرخها ناپایدار است، انتظار تولید ارزان غیرمنطقی است و تولیدکننده نمیتواند با قیمتهای دستوری ادامه دهد. اگر اجازه دهند شرکتها خودشان قیمتگذاری کنند، بازار به تعادل میرسد.
صابری افزود: شویندهها کاملاً داخلی تولید میشوند، اما قیمت مواد اولیه بر اساس نرخ دلار محاسبه میشود و این تناقض بزرگترین ضربه را به تولید میزند.
وی تصریح کرد: بیشتر مواد اولیه از چین وارد میشود، اما آن هم توسط واسطهها است، هر چند ظرفیت شرکتهای تولیدکننده شوینده در کشور بسیار بالاست، اما بهدلیل محدودیتها فقط با حدود ۴۰ درصد ظرفیت واقعی کار میکنند و اگر قیمتگذاری دستوری حذف شود، هم تولید افزایش مییابد و هم قیمت واقعیتر میشود.
کیفیت محصولات شوینده داخلی بالاست
وی در بخش دیگری از سخنانش گفت: در حال حاضر کیفیت محصولات داخلی نسبت به گذشته تغییری نکرده است. اداره استاندارد یا بهداشت بهصورت رندوم محصولات ما را چک میکند که از نظر کیفیت در سطح مطلوبی هستند، اما متأسفانه قاچاق، بهویژه در کالاهای آرایشی و محصولات خارجی وجود دارد که یکی از معضلات مهم بازار شوینده و آرایشی و بهداشتی تبدیل شده است.
صابری افزود: برخی از تولیدات شوینده به واسطه فرایند تولید سادهتر و به صورت غیرقانونی و تقلبی تولید میشود و به همین دلیل برخی افراد متقلب به راحتی محصولات بیکیفیت را وارد بازار میکنند. ما در همکاری با سازمان صنعت، معدن و تجارت و همچنین پلیس تلاش میکنیم این موارد را کنترل کنیم. سامانه ۱۲۴ قیمت مصوب کالاها را اعلام میکند و اگر کالایی با قیمت پایینتر از نرخ مصوب عرضه شود، قطعاً یا قاچاق است یا تقلبی.
نائب رئیس انجمن صنایع شوینده، بهداشتی و آرایشی ایران اظهار کرد: شویندهها سهم کمی از سبد هزینه خانوار را تشکیل میدهند، اما با وجود این سهم اندک، بهدلیل ارتباط مستقیم با بهداشت عمومی، تأثیر زیادی بر زندگی مردم دارند. شرکتهای داخلی در این حوزه قوی هستند، اما چالشهایی مانند تخصیص ارز، ثبت سفارش و کمبود مواد اولیه مانع رشد کامل آنها شده است.
وی تأکید کرد: برای عبور از این بحرانها، لازم است تولیدکنندگان داخلی و تأمینکنندگان مواد اولیه در کنار یکدیگر قرار گیرند و با اصلاح سیاستهای نادرست، شرایطی فراهم شود تا صنعت شوینده ایران بتواند روی پای خود بایستد.
صابری درباره وضعیت محصولات آرایشی نیز گفت: یکی از اصلیترین معضلات در این بخش، قاچاق کالاست. خوشبختانه تولیدکنندگان داخلی توانمندی در کشور وجود دارند و در حال حاضر استقبال از محصولات آرایشی ایرانی افزایش یافته است و به نظر میرسد با توجه به محدودیت و دشواریهای موجود، شرکتهای ایرانی بتوانند رشد بیشتری داشته باشند و در جهت تقویت برندهای خود گام بردارند.
