برچسب: صادرات خودرو

به گزارش اقتصادران، صادرات ایران‌خودرو در یک سال اخیر تحت مدیریت جدید ریزش کرد.

سال‌ها پیش ایران‌خودرو رویای تبدیل به صادرکننده برتر را در سر می‌پروراند و حتی در دهه هشتاد در کشورهای دیگر خط تولید احداث می‌کرد.

صادرات خودروی ایران‌خودرو در حالی به کمتر از ۵۰۰ ماشین در ۸ ماه اخیر رسیده که سال گذشته در این مدت ۱.۵ برابر امسال ماشین صادر کرده بود.

به گزارش اقتصادران، صادرات خودروهای ایرانی به کشورهای مختلف و ساخت خودرو در آن سوی مرزها، خصوصاً کشورهای همسایه، موضوع داغ این روزهای صنعت خودروسازی کشور به شمار می‌رود. این اتفاق، ماجرای جدیدی نیست و دو شرکت ایران خودرو و سایپا، از همان بدو تأسیس به دنبال رسیدن به چنین هدفی هستند.

این موضوع در سال‌های اخیر و با معضل کمبود منابع ارزی، نمود بیشتری پیدا کرده و خودروسازان مجبور هستند تا برای تأمین ارز مورد نیاز خود به جز وزارت صمت به فکر منابع دیگری هم باشند.

یکی از بهترین راه‌های تأمین ارز، صادرات و تولید خودرو در کشورهای دیگر محسوب می‌شود که با تشدید تحریم‌های بین‌المللی و افت کیفیت خودروهای تولیدی در چند سال گذشته، موضوع صادرات و سرمایه‌گذاری خارجی هم با چالش‌های فراوانی روبه‌رو شده است. اما طی دو دهه اخیر، وضعیت صادرات خودروهای ایرانی به کشورهای دیگر چگونه بوده است؟

کارخانه‌ای که در آذربایجان رها شد

محمود احمدی‌نژاد، رئیس دولت نهم و دهم ایران بود که در سال‌های پایانی ریاست جمهوری وی، سنگین‌ترین تحریم‌ها روی اقتصاد ایران و صنعت خودروسازی کشور وضع شد. اما پیش از آن و در دهه 80 شمسی که ایران، بیشترین درآمدهای نفتی را پس از انقلاب داشت، دولت نهم قصد داشت بلندپروازی‌هایی در حوزه صادرات خودرو و تولید محصولات ایرانی در کشورهای دیگر داشته باشد.

قرار بر این بوده که ۲۰ درصد از خودروهای تولیدی کارخانه آذربایجان به کشورهای دیگر صادر شود و سالانه حدود 10 هزار دستگاه خودرو، در چهار مدل دنا، رانا، سورن و سمند در این کارخانه تولید شوند. اکنون با گذشت بیش از 15 سال از هدف‌گذاری‌های بلندپروازانه، تنها خط تولید آذربایجان، آن هم به صورت نیمه‌کاره باقی مانده که ادامه فعالیت آن با تشدید تنش‌های منطقه‌ای چند ماه اخیر در هاله‌ای از ابهام است.

سنگال؛ بدترین سرمایه‌گذاری صنعت خودروسازی ایران

سرمایه‌گذاری و آغاز تولید خودرو در تمامی کشورهای مورد اشاره به دلایلی لغو شد، اما سنگال یکی از اولین کشورهای آفریقایی بود که ایران خودرو توانست خطوط تولید خود را به دوردست‌ها منتقل کند. آذرماه 1388، احمدی‌نژاد طی سفری به سنگال اعلام کرد: به زودی کارخانه تولید خودرو در سنگال به خط تولید بدنه و رنگ هم مجهز خواهد شد و ایران یک کارخانه کامل تولید خودروسازی در داکار خواهد داشت.

امیرحسن کاکایی، عضو هیأت علمی دانشگاه علم و صنعت و کارشناس بازار خودرو، چند سال پیش در مصاحبه‌ای با تابناک اظهار کرد: برای راه‌اندازی سایت تولیدی در کشور سنگال، اولاً خط رنگی را بردند که هنوز از این خط رنگ در ایران استفاده نشده بود. ثانیاً وقتی خواستند این کارخانه را راه اندازی کنند، گویا برق شهر قطع شده و متوجه می‌شوند که برق شهر کشش راه‌اندازی این کارخانه را نداشته است! ثالثاً گفته می‌شود که کارخانه سنگال در یک بیابانی تأسیس شده است که جاده درستی هم ندارد و رابعاً اصلا سنگال بنزین ندارد و اینها قصد تولید خودروی بنزینی را در آنجا داشتند!

بنابراین می‌توان گفت که پروژه تولید خودرو در سنگال هم با شکست سنگین روبه‌رو شد. طی چند سال اخیر هم با آغاز جنگ روسیه و اوکراین و همچنین قطع همکاری خودروسازان جهانی با شرکای روسی، خودروهایی همچون تارا از بازار روسیه سر در آوردند که تعداد آنها بسیار محدود بود. البته ایران خودرو برخی از این محصولات را هم به ونزوئلا صادر کرد که اقتصادی بودن این صادرات با توجه به مسافت ایران و ونزوئلا در هاله‌ای از ابهام است.

اما شرکت سایپا در طول این مدت توانست به هدف صادرات خودرو دست یابد یا خیر؟

صادرات نیسان وانت، پراید و تیبا به آفریقا

با نگاهی به کارنامه صادرات سایپا، می‌توان دید که این شرکت وضعیت به مراتب بهتری نسبت به همتای خود دارد، اما باز هم کافی نیست. به گفته محسن دستخوش جوان، معاون صادرات گروه خودروسازی سایپا در سال 1395، این شرکت توانسته بود در 40 کشور جهان حضور پیدا کند که ازجمله آنها می‌توان به عراق، سوریه، لبنان، مصر، الجزایر، لیبی، تونس، سنگال، ساحل عاج، نیجریه، کامرون، غنا، سودان و ونزوئلا اشاره کرد.

سایپا طی سال‌های اخیر توانست با صادرات نیسان وانت و پراید به کشورهای اروپایی، گوی سبقت را از ایران خودرو برباید، اما باز هم تعداد خودروهای صادرشده شرکت، آن‌قدر هم چشمگیر نیست.

شرکت سایپا در سال 1402 موفق به صادرات 1680 دستگاه به کشور عراق، 510 دستگاه به پاکستان، 1000 دستگاه به ونزوئلا و 30 دستگاه به سایر کشورها شده است. خودروهای صادارتی سایپا شامل ساینا، سایپا ۱۳۱،سایپا ۱۵۱، کوییک، شاهین و وانت زامیاد است.

بنابراین با توجه به آمار سال‌های اخیر، بازار کشور عراق به یکی از بزرگ‌ترین اهداف خودروسازان ایرانی مبدل شده است، اما آنطور که به نظر می‌رسد، احتمالاً این بازار نیز محکوم به شکست شود.

شاید شما هم در صفحات شبکه‌های اجتماعی با ویدووهایی از حضور محصولات ایران خودرو همچون پژوپارس و دناپلاس در عراق روبه‌رو شده باشید. به نظر می‌رسد که این خودروها با قیمت‌هایی بالاتر از نرخ فروش درب کارخانه آنها در بازار عراق عرضه می‌شوند که رقابت‌پذیری این محصولات را نسبت به خودروهای روز جهانی کاهش می‌دهد. آمار صادرات منتشر شده از دو خودروساز بزرگ در کدال هم این موضوع را به وضوح نشان می‌دهد که خودروهای ایرانی، خریدار چندانی در بازارهای خارجی ندارند.

درمقابل هم ملت ایران به ناچار با همان برندهای نخ نما،بی کیفیت ،گران وسهمیه بندی شده اروپایی که فناوری تولیدشان به 30 سال قبل بازمی گردد، می سوزند ومی سازند که شادی دیگران، شادی ماست.سرانجام هم کیف و لذت ملت ایران این خواهد بود که اخم برچهره و آب درچشم سوار بر تویوتا و هوندا و لکسوز و رنو وآئودی و بنز و بی ام دبلیو وامثال این ارابه های مرگ، نظاره گر پراید و سمند سواری اروپایی ها وآفریقایی ها وهمسایگان شمالی بوده و از لذت مشاهده وصال عاشق و معشوق، این بیت سعدی بزرگ را زیرلب زمزمه کنند که:

چنان به موی توآشفته ام به بوی تو مست

به گزارش اقتصادران، عباس علی‌آبادی وزیر صنعت، معدن و تجارت در نشست خبری ششمین نمایشگاه توانمندی‌های صادراتی ایران اظهارداشت: شرکت هایی در اولویت تامین ارز هستند که خود ارز آور باشند و منابع حاصل از صادرات خود را به کشور بر می گردانند و از طرفی ارزبری کمتری دارند یعنی تا حد امکان منابع مورد نیاز برای مواد اولیه را از داخل تامین میکنند.

وی افزود : توسعه بازار های صادراتی برای کشور بسیار مهم و در راستای تحقق شعار سال است و منجر به ارز آوری و جهش تولید برای کشور می شود‌.

وزیر صنعت، معدن و تجارت ادامه داد: بسیاری کالای خارجی با کیفیت کمتر و قیمت بالاتر به صورت قاچاق یا به بهانه حمایت از مرزنشینان به کشور وارد میشود.

علی‌آبادی اظهار داشت: برای جهش تولید نیازمند کار فوق‌العاده همراه با جلب مشارکت مردم هستیم.اولین چیزی که در این ارتباط مهم است تامین ارز است که برگزاری چنین نمایشگاه‌هایی در راستای افزایش صادرات و جهش تولید است.

جناحی فکر نمی‌کنم!

وزیر صمت ادامه داد: بنده در انتخاب معاونین و مسئولان وزارت صنعت، معدن و تجارت جناحی فکر نمی‌کنم و هر کسی که بتواند کاری انجام بدهد حتی دست وی را می‌بوسم و از افرادی استفاده می‌کنم که جواب خود را پس داده باشند.

علی‌آبادی در ارتباط با وضعیت تامین انرژی صنایع اظهار داشت: منابع آب و برق کشور باید به صورت مداوم در اختیار صنایع قرار بگیرد تا جهش تولید در کشورمان فراهم شود حتی اگر قطعی داریم مردم تحمل کنند تا صنایع بتوانند به کار خود ادامه دهند؛ انرژی اول در اختیار تولید قرار بگیرد که آثار آن اول برای خود مردم مشخص خواهد شد و رفاه عمومی ایجاد می‌کند.

وی در ارتباط با فضای نمایشگاهی امسال گفت: 50 هزار متر مربع در این نمایشگاه فضا داریم که امکان برگزاری در فضای بالغ بر 200 هزار متر مربع نیز وجود دارد.

وزیر صمت گفت: قاره افریقا اقیانوسی برای فرصت‌های سرمایه‌گذاری است که می‌توان به کشت فراسرزمینی اشاره کنیم که در این ارتباط می‌توانیم کشاورزی و صنعتی در این کشور ایجاد کنیم.

علی‌آباد افزود: البته رابطه ما با آفریقا به صورت برد – برد است و مانند غربی‌ها عمل نمی‌کنیم که تنها از این کشورها بهره‌برداری کنند بلکه انتقال تکنولوژی و اشتغال‌زایی در این کشورها ایجاد خواهد شد.

وی گفت: یکی از برنامه‌هایی که برای مشارکت مردم در اقتصاد وجود دارد تجمیع سرمایه‌های مردم در قالب تعاونی‌ها است که سازوکار این موضوع با همکاری وزارتخانه‌های دیگر در حال ایجاد است.

وزیر صمت ادامه داد: صنایعی که بهره‌وری پایینی در برداشت از منابع انرژی داشته باشند در اولویت تامین انرژی قرار نمی‌گیرند. معتقدیم میزان بهره‌وری انرژی صنایع کشور پایین است که باید در این ارتباط تغییرات گسترده‌تری انجام شود.

علی‌آبادی در پاسخ به سوال خبرنگار تسنیم در ارتباط با راه‌های انتقال پول به کشورها در شرایط تحریم گفت: با توجه به اینکه پول مانند جریان خون در اقتصاد است سعی داشتند که مانع آن شوند اما ما نیز برای رفع مشکلات موجود اقدامات متعددی انجام دادیم که یکی از آنها تبادل کالا با کشورهایی است که از آنها واردات داریم.

وی افزود: استفاده از ارزهای ملی نیز در این ارتباط راهگشاست که از آن نیز استفاده می‌شود.

وزیر صمت اظهار کرد: اقدامات دیگری نیز توسط بانک مرکزی در دستور کار قرار دارد که از آن طریق بخش‌های مهمی از نیاز مردم و صنایع تامین می‌شود.

علی‌آبادی افزود: برگزاری این نمایشگاه در این فصل نشان از اقتدار ایران بعد از وعده صادق بود که مورد استقبال بسیاری از کشورها به شکل بی‌سابقه قرار گرفت.

وی گفت: بازدیدکنندگان کشورهای دیگر به ما اعلام کردند که به دنبال تجارت با کشوری هستیم که قدرتمند و توانمند هستند و در تجارت با آنها مشکلی ایجاد نخواهد شد.

وزیر صمت در ارتباط با شکایت شرکت نوکیا از یک تولیدکننده ایرانی گفت: در صورتی که برای ما مسجل شود که در تولید کالایی تقلب صورت گرفته با آن برخورد و به تعزیرات معرفی می‌شود.

علی آبادی در ارتباط با عدم انتشار آمار جدید در سامانه اطلاع‌رسانی وزارت صمت گفت: از این بابت عذرخواهی می‌کنم. چندین ماه است که انتشار آمار در سایت وزارت صمت متوقف شده اما قول داده می‌شود که به زودی آمار تخصصی اعلام شود.

 برخی کشورهای اروپایی طالب خودروهای ایرانی هستند

وزیر صمت گفت: در حوزه خودرو هر چقدر خودمان به خودمان انتقاد وارد کنیم بنام و نامدار هستیم؛ ما را به این نام می شناسند؛ ما تولید کننده هستیم. سال گذشته یک میلیون و 300 و خرده ای خودرو تولید کردیم؛ امسال برنامه بزرگتری داریم. در بخش تولید خودرو، جهش تولید باید اتفاق بیفتد.

وی افزود: آنقدر باید خودرو تولید کنیم تا اگر خواستند انبار کنند نگران باشند که بی قیمت شود و از بین برود. هم تولید و هم واردات را مدنظر داریم و هیچ یک را محدود نکردیم.

علی آبادی گفت: کشورهای آفریقایی به شدت طالب خودروهای ایرانی هستند؛ برخی کشورهای اروپایی نیز طالب هستند. برخی ماشین‌ها در برخی از کشورهای همسایه شمالی به شدت مشتری دارند. جزو برنامه های ماست که متناسب با حیثیت و آبروی کشور خودرو تولید شود.