به گزارش اقتصادران، صنعت هوایی ایران از سال های گذشته همواره دچار چالش های اساسی چه به لحاظ تعیین نرخ بلیت و چه به لحاظ دریافت یارانه سوخت همواره بوده است. اگر چه در سال های اخیر تا حدودی موضوع نرخ سوخت یارانه ای مرتفع شده است اما به نظر می رسد هنوز هم تعیین نرخ بلیت هواپیما با توجه به بخشنامه های دولتی مبنی بر اینکه ایرلاین ها و سازمان هواپیمایی حق تعیین نرخ بلیت ندارد این ماجرا پابرجاست.
تغییر مدیران ارشد سازمان هواپیمایی کشور در هفته گذشته و انتقاد رئیس این سازمان از تعداد بالای ایرلاین ها نشان داد که صنعت هوایی با یک چالش تعدد شرکت های هواپیمایی مواجه است.
ابوذر شیرودی مدیر عامل سازمان هواپیمایی کشوری در تازه ترین اظهار نظر خود بعد از انتصاب با بیان اینکه تاسیس ایرلاین زیر ۵ هواپیما ممنوع است گفته بود که مطابق قانون، حداقل تعداد هواپیمای لازم برای تاسیس ایرلاین سه فروند است که احتمالاً آن را تا پنج فروند افزایش بدهیم اما این بدان معنا نیست که اگر فعالان صنعت هوایی تعداد کمتری در اختیار داشتند نتوانند به تاسیس ایرلاین بپردازند و این مهم با جوینت شدن شرکتها امکانپذیر است.
این اظهارات به خوبی نشان می دهد که سازمان هواپیمایی کشور نیز چندان بی علاقه به افزایش تعداد و کثرت ایرلاین ها در ایران نیست.
سوال اساسی دیگر این است که چرا دولت و سازمان میراث فرهنگی از «ایران ایر» به عنوان نشنال کریر(ایرلاین ملی) همانند اقدامی که در ترکیه برای ترکیش ایرلاین رخ می دهد حمایت نمی کند که امروز طاهر عبدالحی مدیر عامل این ایرلاین ملی اعلام کند ۴۳ هزار میلیارد تومان ظرف ۱۱ سال، برای ۱۳ فروند هواپیمای ATR، دو فروند ایرباس A۳۳۰ و یک فروند ایرباس A۳۲۱ بدهکار است.
اما حرمتالله رفیعی رئیس انجمن دفاتر خدمات مسافرت هوایی در پاسخ به این پرسش که سازمان هواپیمایی اعلام کرده است تلاش خواهد کرد تا تاسیس ایرلاینها را ساماندهی کند گفت: وجود تعداد زیاد ایرلاینها یک معضل بزرگ برای صنعت هوایی کشور است.
او ادامه داد: در آمریکا، روسیه، هند و چین با این وسعت و کثرت جمعیت و نشست و برخاست هواپیماها در فرودگاه های این کشورها، گزارشها نشان میدهد که تعداد ایرلاینها در این کشورها به تعداد انگشتان دست نمیرسد. اما در ایران مشاهده میکنید که تعداد زیادی مجوز ایرلاین صادر شده است.
پدیده جدید تاسیس ایرلاین برای همان استان
رفیعی تاکید کرد: الان هم یک پدیده جدیدی رخ داده است که هر استان باید یک ایرلاین برای همان استان داشته باشد. هر نهاد و هر سازمانی باید یک ایرلاین داشته باشد.
رئیس انجمن دفاتر خدمات مسافرت هوایی تصریح کرد: دوستانی که ایرلاین دار هستند چند سال سابقه فعالیت در صنعت هوایی دارند و روزی که فعالیت خود را آغاز کردند چه میزان سرمایه داشتند؟ الان از کنار همین ایرلاین داری بنگاهداری دارند و باشگاههای ورزشی و هتل داری میکنند.
او در پاسخ به این پرسش که مدیر عامل ایران ایر اعلام کرده است که بهای بلیت هواپیما همین الان هم پایین است و ماهانه چند صد میلیارد تومان حقوق پرسنل این ایرلاین می شود گفت: برخی از مسئولان مطالبی را مطرح میکنند و وقتی ما نگاه میکنیم میبینیم که یک ایرلاین هست که خصوصی است و از روزی که آمده ایرلاین هوایی را خریداری کرده و شاید با دو یا سه هواپیما و امروز بالغ بر ۲۰ هواپیما دارد.
ایران ایر با ۱۰ فروند هواپیما و ۱۰ هزار پرسنل
او ادامه داد: اما متاسفانه ایرلاین ملی ایران نگاه میکنیم میبینیم که تعداد ناوگان او هر روز کمتر و فرسودهتر میشود و هر روز بر پرسنل آن افزودهتر میشود. نمیشود که با ۱۰ فروند هواپیما ۱۰ هزار پرسنل داشته باشید و با این تعداد هواپیما ارتزاق کنند. معلوم است که نمیتوانید. مردم که نباید هزینه سوء مدیریت را بدهند. اگر نمیتوانید چرا مسئولیت را میپذیرید. در جایگاهی قرار گرفتهاند که تعداد پرسنل و تعداد هواپیمای فعال مشخص است. مگر به ازای هر هواپیما چه تعداد پرسنل نیاز است که داشته باشند.
رفیعی در پاسخ به این پرسش که مدیر عامل ایران ایر نیز حق دارد چرا که معتقد است که ۴۳ هزار میلیارد تومان ظرف ۱۱ سال، برای ۱۳ فروند هواپیمای ATR، دو فروند ایرباس A۳۳۰ و یک فروند ایرباس A۳۲۱ بدهکار است و ماهانه فقط ۶۰۰ میلیارد تومان حقوق پرسنل می دهد خاطر نشان کرد: وقتی نمیتوانند ۱۰ هزار پرسنل را اداره کنند طبیعتا باید هم بلیط هواپیما پایین باشد. یک قیمتی را تعیین کنند و یک سال و یا دو سال بهای بلیط را روی همان قیمت نگه دارند این باید مشخص باشد نه اینکه مردم هر روز با نوسان قیمت مواجه شوند و افزایش قیمت را تحمل کنند.
رئیس انجمن دفاتر خدمات مسافرت هوایی تاکید کرد: هنوز بعد از این همه سال متولی تعیین بلیت هواپیما مشخص نیست. شرکتهای هواپیمایی اعلام میکند ما تعیین کننده نرخ بلیت هواپیما هستیم و باید افزایش را اعمال کنیم. نهاد ناظر که همانا سازمان هواپیمایی است اعلام میکند ما باید افزایش بلیت را اعمال کنیم. شورای عالی هواپیمایی اعلام میکند که ما باید رشد نرخ بلیت را اعلام کنیم. سازمات تعزیرات نیز اعلام میکند که ما باید رشد نرخ بلیت هواپیما را انجام دهیم. از سوی دیگر هم سازمان حمایت از مصرف کننده نیز اعلام میکند ما متولی تعیین قیمت بلیت هواپیما هستیم.
سازمان هواپیمایی کشوری کارمند نظارتی است تا نهاد نظارتی
او ادامه داد: آشفتگی بازار موجب شده تا سوداگران به راحتی هر مدلی که میخواهند قیمت بلیت هواپیما را تعیین کنند. مردم این وسط آسیب میبینند. نهاد ناظر که همانا سازمان هواپیمایی کشوری است نظارت خود را رها کرده است و کارمند نظارتی است تا نهاد ناظر. باید نظارت را انجام دهد و مدافع حقوق مردم باشد.
رفیعی در پاسخ به این پرسش که آیا آماری وجود دارد که بعد از رشد قیمت بلیت هواپیما سفرهای گردشگری تا حدود زیادی کاهش یافته باشد؟ گفت: حق مردم ایران نیست که در حداقلها به سر ببرند چرا که تنها صنعتی که قرآن بیش از ۲۰ بار به آن دستور داده سفر است. و اتفاقا ۴ بار هم در مورد آن مواخذه میکند سفر است. متاسفانه از سفر و ورود گردشگر به کشور غافل هستیم. به هر حال پس از افزایش شدید قیمت بلیت هواپیما سفرهای گردشگری بهشدت کاهش یافته و این موضوع آسیب جدی به این بخش وارد کرده است.
او با اشاره به اینکه با رونق گردشگری میتوان کشور را اداره کرد تصریح کرد: گردشگری ظرفیتی است که هم در آموزههای دینی و هم در بیانات رهبر معظم انقلاب بر آن تأکید شده و میتواند نقش مؤثری در اداره کشور داشته باشد، اما متأسفانه به دلیل ضعف مدیریت از این ظرفیت غفلت شده است. مشکل اداره گردشگر نداریم بلکه مدیران لایق و دلسوزی نداریم و باعث شده گردشگر چه به لحاظ خروج و چه به لحاظ ورود کاهش یابد.
