برچسب: امر به معروف

  • سینه چاکان امر به معروف نهی از منکر به هر طرفی که نفعشان باشد غش می کنند؟ / رسولی: فساد چای دبش منکر نبود؟

    سینه چاکان امر به معروف نهی از منکر به هر طرفی که نفعشان باشد غش می کنند؟ / رسولی: فساد چای دبش منکر نبود؟

    به گزارش اقتصادران، سید حسن رسولی، در پاسخ به این سوال که با وجود اعلام مدیر کل سیاسی وزارت کشور مبنی بر اینکه تجمعات روزهای اخیر غیرقانونی است و اگر قرار باشد تجمعی برگزار شود باید مجوز قانونی برای آن اخذ شود شاهدیم که فردی مثل سعید الله کرم در واکنش به این موضوع اعلام کرده ما گروه‌های امر به معروف و نهی از منکر هستیم و از طریق ستاد امر به معروف و نهی از منکر مجوز می‌گیریم، آیا واقعا چنین ساز و کاری وجود دارد، عنوان کرد: من فکر می‌کنم که از دو منظر می‌توان به این سوال پاسخ داد. منظر اول بحث حقوقی و بحث قانونی این موضوع است. به هر حال حسب قانون دستگاه متولی برقراری نظم و امنیت وزارت کشور است چراکه این وزارت خانه و وزیر کشور در جایگاه رئیس شورای امنیت کشور مسئول برقراری نظم و امنیت کشور و نیز مسئول اجرای قانون نحوه فعالیت احزاب و گروه‌های سیاسی است و به همین منظور تقاضاهای برگزاری تجمع و راهپیمایی به کمیسیون متشکل از نمایندگان قوای سه‌گانه مستقر در حوزه معاونت سیاسی وزارت کشور ارسال می‌شود.

    وی ادامه داد: از آنجا که مسئولیت و اختیار قانونی مربوطه بر عهده این دستگاه است، مصوبات کمیسیون ماده ۱۰ نحوه فعالیت احزاب و گروه‌ها هم برای متقاضیان و هم برای ضابطان قضایی، نیروهای اطلاعاتی، انتظامی و امنیتی لازم‌الاجراست. اگر بنا باشد در یک محیط بسته‌ای مثل کانون توحید یک جلسه مذهبی برگزار شود، مطابق روال جاری تحقق این خواسته منوط به کسب اجازه از کمیسیون مذکور و وزارت کشور است. بنابراین همان قانونی که اختیار و مسئولیت اجرایی را در این حوزه به وزارت کشور داده است، تفسیر مواد و مفاد قانون و مذکور را هم بر عهده دستگاه اجرایی گذاشته است.

    این فعال سیاسی اصلاح‌طلب تصریح کرد: بنابراین از منظر حقوقی آنچه که وزارت کشور اعلام کند، در حقیقت مبنا و پایه حقوقی و قانونی دارد. سایر اشخاص حقیقی مثل آقای الله کرم یا دیگران از منظر قانون جایگاهی برای تفسیر به رای کردن مواد قانونی ندارند.

    رسولی خاطرنشان کرد: زاویه دیگری که می‌توان به این موضوع پرداخت و پاسخ داد؛ بحث‌های اجتماعی است. من فکر می‌کنم که امروز همه متدینین و دلسوزان کشور دریافته باشند که بیش از ظرفیت ممکن طی ۳۰ الی ۴۰ سال گذشته از حوزه دین و مذهب و اصول دینی مثل فریضه امر به معروف و نهی از منکر استفاده ابزاری و سیاسی صورت گرفته است به گونه‌ای که می‌توان یکی از دلایل دین‌گریزی نسل نو را در حقیقت استفاده افراطی و ابزاری از مقولات و مفاهیم دینی دانست.

    وی ادامه داد: لذا من فکر می‌کنم که زیبنده است که وزیر کشور به عنوان مسئول رسمی این موضوع شجاعانه و قاطعانه و در راستای شعار عدالت محوری که آقای رئیس جمهور مطرح کردند در این مقوله عدالت سیاسی را حاکم کنند و این روند نامتعادل بهره‌مندی جریان فکری آقای الله کرم و دوستانشان از رانت‌های استفاده شده را متوقف کنند، در واقع جریان فکری امثال آقای الله کرم با استفاده از رانت در هر مقطع و در هر نقطه‌ای که اراده کنند با این توجیه غیرقابل قبول دینی به هر نحوی بتوانند بروز و ظهور پیدا می‌کنند و هر آنچه که در دل دارند به صواب یا ناصواب در منظر و مرعا به زبان جاری می‌کنند ولی مثلاً موسسات فرهنگی معتقد به خط مشی مرحوم دکتر بازرگان نباید اجازه داشته باشند در یک محیط سربسته برای این شخصیت دینی و انقلابی و اولین نخست وزیر امام و ایران با استفاده از همین ظرفیت قانونی به دلیل ناترازی حقوقی و سیاسی موجود اقدام به برگزاری یک مجلس نکوداشت و سالگرد داشته باشند.

    این فعال سیاسی اصلاح‌طلب تصریح کرد: من فکر می‌کنم که حق همه گروه‌هاست که در یک جامعه آزاد و برخوردار از عدالت با رعایت اصول قانونی به صورت عادلانه و مساوی ابراز عقیده کنند اما این روند یک طرفه که به دلیل تکرار بیش ازحد برای افرادی مثل آقای الله کرم حق ویژه ایجاد کرده در شأن جامعه اسلامی ما نیست.

    رسولی در پاسخ به این سوال که گفته شده این تجمعات درباره امر به معروف و نهی از منکر است آیا درخصوص امر به معروف و نهی از منکر باید اخلال در نظم و امنیت کشور ایجاد کرد و آیا اگر گروه دیگری قصد همین اقدام امر به معروف و نهی از منکر را داشته باشند می‌توانند به راحتی در خیابان حضور داشته باشند، گفت: این تفسیر به رای کردن مبانی دینی و مذهبی است. سوالات بسیاری می‌توان از این قبیل مطرح کرد به عنوان مثال فقط طی ده ماهه سال جاری قیمت یکی از اقلام سفره مردم به نام کره ۱۲۰ درصد افزایش قیمت داشته است. آیا این افزایش قیمت کالای مورد نیاز و مصرف مردم مصداقی از مصادیق منکر هست یا نیست؟ آیا فساد چای دبش و سایر فسادها جزیی از موارد منکر هستند یا نیستند؟ چرا سینه چاکان امر به معروف نهی از منکر همواره  به سمت تمایلات سیاسی‌شان غش می‌کنند و آنجا که در سرودن اشعارشان با تنگنای قافیه مواجه می‌شوند از این اصل مسلم دینی و مذهبی بهره‌برداری نابجای سیاسی می‌کنند؟ سوالات مختلفی از این قبیل مطرح است که البته مخاطب این سوالات نهادهای امنیتی و حاکمیتی هستند تا دیگران.

  • دادستان کل کشور تکلیف برخورد با بدحجابان را یکسره کرد

    دادستان کل کشور تکلیف برخورد با بدحجابان را یکسره کرد

    به گزارش اقتصادران، دادستان کل کشور با بیان اینکه اقدامات زیادی در خصوص بی‌حجابی یا بدحجابی انجام شده، اما باز هم هست و تعطیل نشده است، گفت: مکررا گفتیم بحث اقدام قضایی، پایان خط است و ابتدا باید از طریق ارشاد و نهی از منکر اقدام شود؛ کسی حق ندارد در خیابان با کسی برخورد فیزیکی داشته باشد.

    دادستان کل کشور با بیان اینکه اقدامات زیادی در خصوص بی‌حجابی یا بدحجابی انجام شده، اما باز هم هست و تعطیل نشده است، گفت: مکررا گفتیم بحث اقدام قضایی، پایان خط است و ابتدا باید از طریق ارشاد و نهی از منکر اقدام شود؛ کسی حق ندارد در خیابان با کسی برخورد فیزیکی داشته باشد.

    حجت الاسلام و المسلمین محمد موحدی آزاد در آیین تکریم و معارفه دادستان عمومی و انقلاب مرکز خوزستان که امروز (۲۱ شهریورماه) در اهواز برگزار شد، با گرامیداشت یاد شهدا اظهار کرد: در آستانه ولادت پیامبر (ص) و هفته وحدت قرار داریم. خداوند متعال انبیا را برای هدایت بشر فرستاده است و اول به ایشان تاکید شده است که افراد نیازمند را تحت پوشش قرار دهد. کسی که می‌تواند جامعه را انسجام بخشد و پیشرفت دهد و همکاری را تقویت کند باید به تامین نیاز‌های مادی، معنوی و عقلی جامعه کمک کند، بنابراین باید همه ما به وظیفه خود عمل کنیم. بر اساس تکالیفی که دین مبین اسلام بر عهده ما گذاشته، مسئولیت در نظام جمهوری اسلامی بسیار سنگین است.

    وی افزود: هر کسی باید به وظیفه خود عمل کند در غیر این صورت در این دنیا و آن دنیا مواخذه می‌شود. مردم از مسئولان انتظاراتی دارند و مسئولان هم از مردم انتظار دارند. امروز مردم از کسانی که مسئولیتی بر عهده دارند از جمله معلمان انتظار دارند که به وظایف خود عمل کنند، اما اگر برخی مسئولیت‌ها انجام نشوند مردم بسیار رنج می‌کشند.

    دادستان کل کشور گفت: نظام جمهوری اسلامی به محض استقرار به سمت ارتقای سلامت رفت که این کار را از طریق توسعه درمانگاه و مراکز درمانی و با افزایش کادر درمان انجام داد. قبلا بیشتر پزشکان کشور، خارجی بودند، اما اکنون حتی پزشک به خارج از کشور صادر می‌کنیم.

    موحدی آزاد بیان کرد: شش کاندیدای انتخابات ریاست جمهوری در سطح علمی بالا بودند و همه در داخل کشور تحصیل کرده بودند که این افتخاری برای ما است. کشور در بهداشت و درمان مستقل است و به برخی کشور‌های مجاور هم کمک می‌کند.

    وی افزود: با وجود این پیشرفت‌ها و خدمات، هستند کسانی که این خدمات را به کام برخی تلخ می‌کنند و یکی از این مسائل، بحث زیرمیزی پزشکان است. زیرمیزی در شأن جامعه پزشکی نیست، بنابراین مراجع نظارتی این صنف باید دنبال اصلاح این مسائل برود تا معدود افرادی که زحمات این قشر که در طول جنگ به مردم و رزمندگان خدمات دادند را زیر سوال نبرند.

    دادستان کل کشور گفت: دولت باید جدی در این زمینه ورود کند، اما باید قبل از ورود مراجع قضایی، مراجع نظارتی این صنف این مسائل را پیگیری کند. نباید هر کاری را قضایی کنیم و از اهرم‌های دیگری که داریم استفاده کنیم.

    پیام‌رسان‌های خارجی باید بر اساس شرایطی که ما تعیین می‌کنیم در کشور فعالیت کنند

    وی بیان کرد: مساله دیگر مورد انتظار مردم از مسئولان، فضای مجازی است. ۲۰ سال است که مقام معظم رهبری در این خصوص مطالب مفید و دوراندیشانه‌ای فرموده و تذکر داده است. بحث هوش مصنوعی مطرح است و اگر دیر بجنبیم از دنیا عقب می‌مانیم و نمی‌توانیم ارتباط برقرار کنیم.

    موحدی آزاد گفت: در زمان شهید رئیسی تدبیری اندیشیده شد و در مدت کوتاه هجرت به پیام‌رسان‌های داخلی به ۹۰ درصد افزایش یافت و این کار نشان می‌دهد می‌شود چنین کاری کرد. دیدیم که پیام‌رسان‌های داخلی را تقویت کردند و تا بالای ۳۰ میلیون کاربر پیدا کردند. این پیام‌رسان‌ها در حال رقابت با پیام‌رسان‌های خارجی هستند و بالای ۵۰ درصد به آن‌ها مراجعه می‌شود.

    وی عنوان کرد: بارزترین مصداق حقوق عامه، فضای مجازی است، زیرا دین، تربیت فرزندان و فرهنگ مردم در این بستر رقم می‌خورد و همه در این خصوص مسئول هستند. از دولت و وزارت ارتباطات می‌خواهیم به سرعت پیام‌رسان‌های داخلی را تقویت کنند و اگر بودجه و نیاز‌هایی دارند این نیاز‌ها را تامین کنند.

    دادستان کل کشور با اشاره به همکاری دستگاه قضا برای پیگیری بین‌المللی در خصوص فعالیت پیام‌رسان‌ها و شبکه‌های اجتماعی خارجی در کشور تصریح کرد: پیام‌رسان‌های خارجی باید بر اساس شرایطی که ما تعیین می‌کنیم در کشور فعالیت کنند. این موضوع را به عنوان حق مردم از دولت مطالبه می‌کنیم.

    برخورد فیزیکی با بدحجابان در خیابان به هیچ وجه توجیه قانونی ندارد

    وی افزود: یکی دیگر از موارد بحث حقوق عامه، موضوع حفظ عفت عمومی است؛ برخی، حرکاتی انجام می‌دهند که عفت عمومی را جریحه‌دار می‌کند. اقدامات زیادی در خصوص بی‌حجابی یا بدحجابی انجام شده، اما باز هم هست و تعطیل نشده است. قانون در این زمینه وجود دارد و تکلیف از فراجا، ستاد احیای امر به معروف و نهی از منکر، سازمان تبلیغات اسلامی، خطبای نماز جمعه و… برداشته نشده و به قوت خود باقی است.

    موحدی آزاد گفت: سازمان‌های فرهنگی نیز باید به وظیفه خود عمل کنند. بستر برای فعالیت همه فراهم است و هیچ منعی برای فعالیت فرهنگی درست وجود ندارد و باید هر کسی توان دارد دین ناب محمدی را تبلیغ کند.

    وی ادامه داد: مکررا گفتیم بحث اقدام قضایی، پایان خط است و ابتدا باید از طریق ارشاد و نهی از منکر اقدام شود؛ کسی حق ندارد در خیابان با کسی برخورد فیزیکی داشته باشد. اگر کسی تمرد کرد، حق کتک زدن ندارند و تنها باید پرونده تشکیل شود و مستندات را به دادستان بدهند و قطعا تعقیب می‌شود. برخورد فیزیکی به هیچ وجه در خیابان در ملا و منظر توجیه قانونی ندارد، البته این اتفاق کم و به ندرت اتفاق می‌افتد که با متخلفان برخورد کردیم و می‌کنیم.

    دادستان کل کشور گفت: تمرد از دستور پلیس جرم است و فرد مجرم تعقیب و مواخذه می‌شود. کسی حق ندارد ولو فردی مرتکب جرم می‌شود در خیابان برخورد ناشایست داشته باشد.

    وی با اشاره به توصیه‌هایی به دادستان جدید مرکز خوزستان بیان کرد: دادستان در برخورد با جرم و محرم تبعیض‌آمیز برخورد نکند. اگر فردی جرمی مرتکب شود و دلایل کافی محرز بود با همه مجرمان چه خانواده سرشناسی داشته باشد چه نباشد، یکسان برخورد شود و ظلم نشود، در غیر این صورت این کار بی‌اعتمادی برای دستگاه قضایی ایجاد می‌کند، در حالی که اعتبار ما این است که عادلانه برخورد کنیم.

    موحدی آزاد گفت: ماده ۱۴ قانون هفتم توسعه مربوط به استان‌های نفت‌خیز و گازخیز است و قانون سهمی برای این استان‌ها در نظر گرفته است که باید با همکاری برای تحقق این سهمیه و سایر حقوق عامه با تیم جدید، پیگیری شود.

    وی افزود: در کار قضایی و اعمال نظر در پرونده‌ها، حتما نظرات مکتوب شوند و شفاهی کاری انجام نشود.

    دادستان کل کشور گفت: به همه دادیاران و بازپرسان تاکید می‌شود در مدیریت پرونده‌ها با دادستان مرکز استان خوزستان هماهنگ باشند. پرونده‌های مهم نیز به اطلاع رییس کل دادگستری برسد و با همفکری مدیریت کنند.

  • کلافگی دانشجویان از جنجال با حراست دانشگاه‌ها بر سر حجاب!

    کلافگی دانشجویان از جنجال با حراست دانشگاه‌ها بر سر حجاب!

    به گزارش اقتصادران، از هفته گذشته با شروع «طرح نور» که یادآور همان گشت ارشاد سابق است، سخت‌گیری‌های مربوط به حجاب در دانشگاه‌ها هم بیشتر شده، تذکرهای متوالی‌ای که دانشجویان معتقدند «کلافه کننده» شده، وقتی پای درد و دل‌شان بنشینی خشم، درماندگی، اضطراب، حس حقارت، بی‌کفایتی، ناامنی و عذاب وجدان، همگی تجربه‌هایی هستند که آن‌ها به زبان می‌آورند.

    اینکه اجرای مشابه طرح‌های کنترل حجاب در دانشگاه‌ها چطور و بر اساس چه برنامه‌ای اجرا می‌شود، ظاهرا در دانشگاه‌های مختلف شکل و شمایل متفاوتی دارد. در این گزارش اما ما سراغ دانشگاه تهران و تجربه این روزهای دانشجویان این دانشگاه رفته‌ایم و روایت آنها را بیان می‌کنیم.

    مثلاً زینب یکی از دانشجویان دانشکده مدیریت است، او می‌گوید: «نگاه یکی از حراستی‌ها مرا بسیار معذب می‌کند این درحالی است که از نظر خودم هیچ وقت بی حجاب نبوده‌ام.»

    یگانه هم تجربه مشترکی دارد، او دانشجوی مقطع کارشناسی ارشد است و می‌گوید:«اینکه یک مرد هر روز سر تا پایم را بررسی کند حس بدی به من منتقل می‌کند، شاید خیلی از اوقات که من به دانشگاه می‌روم دوستانم یا دانشجویان دیگر متوجه نوع پوشش و لباس‌های من نشوند، درحالی‌که حراست آقا در ۵ ثانیه پوشش مرا بررسی و قضاوت می‌کند.»

    رفتارهای متظاهرانه و مصنوعی

    اگر از تجربه دانشجویان با حراست مرد بگذریم به‌نظر می‌رسد برخورد حراست‌ زنان نیز چندان برای دانشجویان قابل پذیرش نبوده، برخی از دانشجویان معتقدند به نیروهای حراست، مخصوصا حراست زنان، این سیاست آموزش داده شده که از در دوستی وارد شوند اما ظاهراً در این کار چندان موفق نبوده‌اند. «ز» از دانشجویان دانشکده روان‌شناسی تجربه خود در این باره را اینگونه شرح می‌دهد: «در حال صحبت با دوستانم بودم و چند دقیقه‌ای بود که متوجه نگاه‌های معذب‌کننده یکی از حراستی‌ها شدم، وقتی با دوستانم راه افتادیم جلوی مرا گرفت و به خاطر پوشش به من تذکر داد. لحن محترمانه‌اش هنگام تذکر در کنار آن نگاه‌های آزاردهنده چند دقیقه قبل، برای من فقط نشان‌دهنده مصنوعی بودن احترام او بود و این فریبکاری مرا دوچندان آزار می‌داد.»

    مریم، دانشجوی مقطع کارشناسی ارشد است، او هم تجربه مشترکی دارد و می‌گوید: «این خانم‌ها چون از در دوستیِ خیالی وارد می‌شوند به خود اجازه می‌دهند که هر چقدر که می‌خواهند به حریم خصوصی ما تعرض کنند.»

    برخی دانشجویان معتقدند مسئله اصلی آن‌ها امکان برخورد حراست دانشگاه با پوششان است، این‌که این برخوردها گاهی مواقع هم محترمانه می‌شود چندان نمی‌تواند تغییری در صورت مسئله ایجاد کند، ضمن این‌که آن‌ها می‌گویند شاهد رفتارهای غیر محترمانه هم بوده‌اند، مثلا سمیه که دانشجوی مقطع کارشناسی ارشد است می‌گوید: «یک بار به همراه دوستم در حال ورود به دانشگاه بودیم که حراست خانم با پای خود به پای دوست من کوبید و فریاد زد که شلوارت چرا کوتاه است؟»

    استاندارهای نامشخص؛ معیارهای حجاب بالاخره چیست؟

    جدا از نوع برخورد حراست دانشگاه با پوشش دانشجویان، یعنی این‌که گاهی محترمانه و در مواقعی هم به دور از احترام با آن‌ها برخورد می‌کنند، نبود یک سیاست واحد برای دانشجویان آزار دهنده شده است، مشخص نبودن معیارهای پوشش سبب شده دانشجو با لباسی که دیروز از نظر حراست ایرادی نداشته امروز برای همان لباس باید پاسخگو باشد. زهرا دانشجوی کارشناسی مشاوره است، او می‌گوید که:« بار اول که به من تذکر داده شد به‌خودم مسلط باقی ماندم. من لباس آن روز را تغییر دادم و دیگر نپوشیدم. یک مانتوی بلندتر انتخاب کردم و کاملا مطمئن بودم دیگر مورد بررسی این افراد قرار نمی‌گیرم همین اتفاق هم افتاد، آن روز تذکری به من داده نشد و من با خودم گفتم، بسیار خوب همین را می‌پوشم و تمام! مدام این را تکرار می‌کردم که اصلا حوصله اعصاب خردی را ندارم، اما روز بعد مجدد برای همین پوشش با من برخورد شد و این بار دیگر جواب دادم: این! ، الان دقیقا چه مشکلی دارد و آنها گفتند: ما تا به حال چندین بار به تو تذکر داده‌ایم و … بدون اینکه توانایی گفتن علتی را هم داشته باشند.»

    رها دانشجوی کارشناسی فلسفه است، او دراین‌باره می‌گوید: «یک بار در پردیس مرکزی از در ورودی قدس برای دامن پوشیدن به من تذکری داده نشد و از در شانزده آذر به خاطر همان پوشش با من برخورد کردند.»

    دانشجوی دختر، دانشجوی مضطرب

    آن‌چه هویدا است اینکه دانشجویان از نوع مواجهه حراست با پوششان رضایت ندارند، این عدم رضایت سبب شده که گاهی بگو مگوهای کلامی میان دانشجو و نیروی حراست شکل بگیرد، البته خیلی‌ها هم به دلیل نگرانی از محرومیت و تعلیق از پاسخ دادن به عوامل حراست خودداری می‌کنند اما این انصراف نمی‌تواند مانع از ایجاد اضطراب همیشگی میان دانشجویان شود، طوری‌که آن‌ها معتقدند سطحی از اضطراب را به خاطر این برخوردها تجربه می‌کنند. مثلا معصومه که از دانشجویان مقطع کارشناسی ارشد است، می‌گوید: «زمان‌هایی که در کتابخانه دانشگاه باید تمرکزم بر مسائل درسی‌ باشد دائما نگران این هستم که یکی از افراد حراست سر و کله‌اش پیدا شود و در مورد پوشش، شال، نحوه نشستن یا هر چیز دیگری با من برخورد کند.»

    مینا دانشجوی مقطع کارشناسی ارشد است، او از اضطراب رفتن به دانشگاه می‌گوید: «خیلی روزها که می‌خواهم به دانشگاه بروم در کنار دغدغه‌های تحصیلی و امثال آن، این موضوع ذهن من را درگیر می‌کند و نگران هستم که چه پوششی داشته باشم که هم از دست حراست در امان باشم و هم حس آزادی در پوشش خودم را داشته باشم. گاهی فکر می‌کنم طوری پوشش خود را تنظیم کنم که بعد از اینکه حراست دانشگاه را رد کردم، در سرویس بهداشتی دانشکده پوشش خود را تغییر دهم و آن طور که دوست دارم لباس بپوشم.»

    برخی دانشجویان هم علیرغم همه این اضطراب‌ها تصمیم می‌گیرند پاسخ عوامل حراست را بدهند هرچند اگر نتیجه مطلوب نگیرند، گلاره دانشجوی مقطع کارشناسی ارشد است، او می‌گوید:«من در ابتدا خیلی سعی می‌کردم که شجاعت به خرج دهم و سعی داشتم از خودم دفاع کنم و بابت این موضوع نیز حس کفایت نسبت به خودم داشتم. مثلا یک بار بعد از ایستادگی من در مقابل تذکرات حراست که کارت دانشجویی مرا خواستند با اعتماد به نفس جواب دادم؛ حالا چرا اینقدر مرا معطل کردید، از خودم می‌پرسیدید اسم و نشانی‌ام را می‌گفتم. یا یک بار که تذکر گرفتم با لحنی طعنه‌آمیز گفتم امیدوارم سیاست جدیدتان جواب بدهد!»

    واکنشی که گلاره می‌گوید برخی از دوستانش او را در این‌باره همراهی نکردند: «این حرف‌ها به من تلنگری بود که اگر بابت دفاع از حقوق خود و دانشجویان مجازاتی شامل حال من شود، قرار نیست حتی حمایت اجتماعی مناسبی هم دریافت کنم و این مسائل مرا در برخوردهای بعدی با حراست مطیع‌تر کرد.»

    این همه هزینه، نتیجه چه شد؟

    بدون تردید یکی از دلایل اقدامات حراست درباره پوشش دانشجویان برای ترویج فرهنگ حجاب است، اما وقتی از دانشجویان درباره تغییر نگاه‌شان به حجاب می‌پرسیم به نظر می‌رسد حداقل این بخش از اهداف دانشگاه محقق نشده است. مثلاً «د» از دانشجویان دانشکده فنی است، او می‌گوید: «حتی نگاه‌ام به افراد محجبه تغییر پیدا کرده، وقتی یک خانم محجبه می‌بینم ‌نمی‌توانم از قضاوت‌های منفی دست بکشم درحالی که این نوع قضاوت می‌تواند نادرست باشد.»

    دیگر دانشجویان هم تقریباً نظر مشابهی داشتند، آن‌ها معتقدند این خیلی بیهوده است که ما در ورودی دانشگاه پوشش خود را مطابق نظر حراست رعایت می‌کنیم اما وقتی وارد دانشگاه می‌شویم شبیه چیزی که خودمان دوست داریم می‌شویم، «هر چند که آن موقع‌ها هم اضطراب اینکه نکند یکی پیدا شود که به ما تذکر بدهد در ذهن ما هست.»

    گپ و گفت با دانشجویان نشان می‌دهد عذاب وجدان و حس حقارت از دیگر تجربیات مشترک آن‌ها است، عذاب وجدان از اینکه چرا از حق خودم آن طور که می‌خواستم دفاع نکردم. و حس حقارت از اینکه مجبورم به شکل ظاهری، موقت و بدون میل قلبی از آنها تبعیت کنم. مثلا «م» دانشجوی کارشناسی علوم‌تربیتی است، او می‌گوید:« سر کلاس، موقع برگشتن، شب موقع خوابیدن یا هر وقت دیگری ذهنم درگیر سناریوهای مختلفی می‌شود که می‌توانستم موقع برخورد حراست از خودم نشان بدهم و بعدش این افکار شدیدا من را خشمگین و از خودم متنفر می‌کند.»

    با این وجود ذکر این نکته قابل اهمیت است که اظهار نظر با اطمینان در مورد آسیب‌های اجتماعی این برخوردها و محدودیت‌ها در فضای دانشگاه‌، نیاز به پژوهش‌های علمی و گسترده دارد که البته صحبت در این باره که چقدر امکان پژوهش در حوزه چنین آسیب‌هایی، انتشار آنها، آگاهی بخشی و اقدام مناسب در مورد آنها وجود دارد خود موضوع قابل بررسی دیگری است.

  • مگر حجاب از ضروریات دین است؟

    مگر حجاب از ضروریات دین است؟

    به گزارش اقتصادران، جلیل محبی، دبیر سابق ستاد امر به معروف و نهی از منکر و محمد تقی فاضل میبدی، عضو مجمع محققین و مدرسین حوزه علمیه قم به فعالیت مجدد گشت ارشاد در خیابان ها به سبک قدیم واکنش نشان دادند.

    چنانچه محبی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: راهی جز خون دل خوردن نمانده

    فاضل میبدی: لزومی برای پوشش نیست

    علاوه بر این، محمدتقی فاضل میبدی،عضو مجمع محققین و مدرسین حوزه علمیه قم در شبکه اجتماعی ایکس نوشت:

    روشی که مامورین در برخورد با بی حجابی پیش گرفته و در رسانه ها منتشر می شود، خلاف شرع و عقل است. از مسایل حجاب است، اگر زنان بی حجاب منتهی به نهی زبانی نشوند، لزومی برای پوشش نیست. تاکنون این برخوردها نتیجه معکوس داشته. مگر حجاب از ضروریات دین است؟ هویت جامعه اسلامی عدالت اجتماعی و کرامت انسانی است.

     

  • عکس و فیلم گرفتن از کسی که منکری را انجام می‌دهد خود نیز منکر است / این روحانی اینقدر توجه ندارد که محیط درمانگاه غیر از محیط خیابان است؟

    عکس و فیلم گرفتن از کسی که منکری را انجام می‌دهد خود نیز منکر است / این روحانی اینقدر توجه ندارد که محیط درمانگاه غیر از محیط خیابان است؟

    به گزارش اقتصادران، آیت الله محمدجواد فاضل لنکرانی در دیدار جمعی از مبلغین اعزامی به مساجد و مراکز دینی مازندران در ماه مبارک رمضان توصیه هایی داشتند.

    متن سخنان  ایشان بدین شرح است:

    نسبت به اینکه هر سال در ایام ماه مبارک رمضان و مناسبت‌های دیگر، شما بزرگوارن دور هم جمع می‌شوید و در مورد مسائل تبلیغی همفکری و تباددل نظر می‌کنید، بسیار خرسندم.

    شما که به قول امروزی در خط مقدم تبلیغ هستید، به خوبی می‌توانید راهکاری برای از بین بردن آسیب‌ها، آفت‌ها و مشکلات تبلیغ پیدا کنید. البته بخشی از مشکلات ناشی از نقشه‌هایی است که دشمن برای دور کردن مردم از روحانیت طراحی می‌کند. تا حدی که حتی در مراسم ترحیم و تدفین اموات هم عده‌ای ساز و آواز می‌نوازند. دشمن حتی تا اینجا هم رسوخ کرده که چه لزومی دارد موقع مُردن یک روحانی بیاید تلقین بخواند و مردم را موعظه کند؟ بروید سراغ اشعار و گروههای نوازندگی و به یک شعری از وحشی بافقی نیز استناد می‌کنند که وقتی من مُردم واعظ نیاورید و … معلوم می‌شود دشمن همیشه در حال کار کردن است و بیکار نیست.

    مطلب دوم اینکه مردم گرفتاری‌های فراوانی دارند، حضور و دفاع روحانیت از نظام موجب شده همه مشکلات را از چشم روحانیت ببینند، این وضع بسیار بد اقتصادی که متأسفانه در کشور ما حاکم است برای مردم قابل توجیه و تحمل نیست، طبیعی است که از روحانیت ناراحت بشوند. اما همه اینها نباید سبب شود که ما کنار بکشیم، به نظرم در این ایام انگیزه‌ ما برای ارتباط با مردم و حضور در میان آنها باید بیشتر شود. لذا رابطه خود را با افراد محترم و ریش‌سفیدان مناطق تقویت کنید. در گذشته ریش‌سفیدها برای هر روحانی احترام زیادی قائل بودند و در مجالس به او اعتنا می کردند و همین سبب می‌شد بقیه مردم هم همین کار را انجام بدهند.

    البته بحث جوان‌گرایی و ارتباط با جوانان، بسیار ضروری و خوب است ولی یک سنت‌هایی هم هست که باید مورد توجه قرار گیرد. اینکه در روایات فرموده‌اند «علیکم بالاحداث»، معنایش این نیست که به بزرگترها بی‌اعتنا باشید و بگویید پیرمرد هستند و کاری به آنها نداشته باشید! علیکم بالاحداث را با همه شرایط، در نظر بگیرید. از جمله شرایط آنست که ریش‌سفیدهای مقبول و مورد احترام را در درجه اول همراه خود کنید، به منزلشان بروید و با آنها رابطه و رفاقت برقرار کنید، وقتی چنین ارتباطی ایجاد شود در عروسی و عزا از شما دعوت می‌کنند.

    متأسفانه در این چهل و چند سال آن ارتباط علمی، عاطفی، معنوی، دینی که بین روحانیت و مردم بوده تا حدی کم شده و این علل زیادی دارد البته بد عمل کردن خود ما هم یکی از علل است، بعضی‌ها شؤون روحانیت را رعایت نمی‌کنند.

    روحانی‌ای رفته یک ماشین قسطی بخرد، خودش با خانمش ایستاده، یک دختر بد حجاب می‌گوید شما چه زمانی ثبت نام کردید؟ این شأن روحانیت نیست که آنجا بایستید، حتی اگر هزارتا از این ماشین‌ها را به او مجانی بدهند یا حرکات نمایشی که طلاب با این لباس انجام می‌دهند، حرمت این لباس را بعضی جاها شکسته‌ایم.

    از جمله همین قضیه‌ای که این روزها در یک درمانگاه اتفاق افتاده، اگر واقعاً آن طلبه مشغول فیلمبرداری شده باشد، که بعضی می‌گویند اینطور نبوده، عکس و فیلم گرفتن از کسی که منکری را انجام می‌دهد خود نیز منکر است. هم آن خانم که حجاب از سر برداشته مرتکب حرام شده و هم شما. قانون هم نمی‌‌تواند شما را بر کار حرام مأمور کند، آن هم در این لباس که لباس پند و موعظه است بلافاصله یک عاملی هم که آنجا نشسته این فیلم را در اختیار خبرگزاری‌های خارجی می‌گذارد تا در دنیا پخش شود. این کار چه لطمه‌ای به روحانیت وارد می‌کند؟ این روحانی اینقدر توجه ندارد که محیط درمانگاه غیر از محیط خیابان است؟ فردی که مریض دارد و دچار بحران روحی است شرایطش با دیگران فرق دارد ولو قبح بی حجاب بودنش کم نیست.

    یک مطلب بسیار مهمی که به خودم و همه شما توصیه می‌کنم صبر در مقابل اهانت‌هاست. عکس‌العمل نشان دادن و برخورد تند کاملاً اشتباه است. فکر کنیم راهکار مناسب برای آن پیدا کنیم. باید با هر کدام از افراد به یک نحو خاص ارتباط برقرار کرد.

    یک فراز از سخنان مرحوم والد ما در سفارش به حسن اخلاق و رفتار خوب پخش شده است ایشان با استناد به آیه شریفه «وَلَوْ کُنْتَ فَظًّا غَلِیظَ الْقَلْبِ لَانْفَضُّوا مِنْ حَوْلِکَ» می‌فرماید: مگر ما در عالم هستی کسی بالاتر از پیامبر اکرم وجود دارد که رحمۀللعالمین باشد؟ اما خداوند متعال به همین پیامبر می فرماید اگر نرم‌خو نبودی مردم رهایت می‌کردند، ما نیازمند تقویت اخلاق خود هستیم تا بتوانیم پیام دین را برسانیم، نمی‌خواهیم خودمان را در دل کسی جا کنیم که این خود شرک است، بایداخلاقمان را درست کنیم تا پیام دین را به مردم برسانیم.

    مردم این زمان بیش از هر زمان دیگری نیاز به مسائل دینی دارند.

    نکته دوم این است که سعی کنید در مناطق تبلیغی درمسائل اختلافی وارد نشوید مگر آنکه بخواهند شما را حکم قرار بدهند. ولی خودتان ورود نکنید و بگذارید به دادگاه مراجعه کنند. بالاخره یک طرف از شما رنجیده خاطر می‌شود.

    نکته سوم اینکه ما دولت را قبول داریم، دولت اسلامی است، جایگاه رهبری کاملا محفوظ است و ولایت فقیه را نیز قبول داریم، ولی مردم از ما توقع ندارند که توجیه‌گر کارهای غلط مسئولین بشویم، مثلاً در چای دبش اختلاس شده روحانیت باید از مسئولین مطالبه روشنگری کند. مردم می‌خواهند بدانند اینها که بودند؟ اینکه آقای رئیس جمهور بگوید ما یک سال پیش متوجه شدیم کفایت نمی کند. بفرمایند بعد از آن چکار کردند؟ توجیه‌گر کار خلاف نباشید، کارهای اساسی و زیربنایی دولت را بگویید و آن را تقویت کنید و دعا کنید. واقعاً جفای بزرگی است که بگوئیم در این چهل و چند سال کاری نشده، کشور در این چهل ساله با وجود همه مشکلات داخلی و خارجی پیشرفت‌های زیادی داشته است. از کارهای درست محکم دفاع کنید ولی آن جاهایی که اشتباه و اختلاس وجود دارد را هم مطرح کنید،‌ مجلس مشکلاتی دارد، این خیلی بد است که نماینده اصولگرای مردم بگوید تاکنون مجلس یک قانون به نفع مردم تصویب نکرده! آیا این شد کارنامه مجلس؟ این مجلس قابل دفاع است؟ مگر اینکه بگویند این فرد دروغ می‌گوید یا اشتباه می‌‌کند که تکذیب هم نکردند، دائماً مالیات‌ها را افزایش می‌دهند و گرانی‌ها را بیشتر می‌کنند، چرا؟ مردم واقعاً توان ندارند، ما باید در این موارد با مردم همراهی کنیم. شما از کارهای اشتباه دفاع نکنید و اگر دفاع کنید خود دین و حوزه و روحانیت ضربه می‌خورد.

    اگر یک آخوندی اشتباه کرد من نگویم چون هم لباس من است باید از او دفاع کنم این غلط است و با مبانی دینی ما سازگاری ندارد.

    مردم وقتی ببینند آنچه از زبان من بیرون می‌آید زبان دین است گوش می‌کنند، اما اگر ببینند دنبال این هستم که موقعیتی پیدا کنم یا برای خوشآمد فلان مقام حرفی می‌زنم از من تنفّر پیدا می‌کنند و حق هم دارند و باید هم تنفر پیدا کنند. من این لباس را پوشیده‌ام تا برای دین کار کنم و خادم دین باشم اما اگر بخواهم خادم فلان قدرت بشوم که مردم قبول نمی‌کنند.

    حضور سه وعده در مساجد خیلی مهم است مخصوصاً در ماه رمضان، خودتان اهتمام داشته باشید و از مردم برای آمدن به مسجد دعوت کنید. بررسی کنید چرا یک عده نمی‌آیند، دلیلش چیست؟ شما بروید دعوتشان کنید و آثار حضور در خانه خدا و مسجد را خصوصاً در ماه مبارک رمضان برای آنها بیان کنید، آرام آرم می‌آیند چون فطرتشان گرایش به این مسائل دارد.

    امیدوارم یک ماه رمضان خیلی خوبی داشته باشید و بتوانید واقعاً برای تحکیم دین و مذهب اهل بیت کار کنید. تلاش نمایید برمرّ مسائل دین عمل کنید، منبر را محدود به خواب‌ها و کرامت‌های جعلی نکنید، اگر منبریک طلبه لااقل یک آیه و چند روایت نداشته باشد، به منبر جفا کرده است. حتماً هر منبر متضمن آیات و روایات و سیره ائمه و پیامبر اکرم (ص) باشد در کنارش هم مردم باید از مسائل مهم روز اطلاع داشته باشند که خیلی خوب است برای هر منبرمطالعه کنید، بدون مطالعه منبر رفتن شبهه حرمت دارد، توجیه بعضی از طلبه‌ها این است اینها که پای منبر نشسته‌اند اولیات را بلد نیستند و من همان را برایشان تکرار می‌کنم. این کار اشتباه است در هر منبر یک بعدی از ابعاد اسلام را روشن کنید از آن جمع صد نفره حاضر در مجلس، اگر پنج نفر هم مطلب شما را درک کنند برایتان بس است.

  • فیلم درگیری درمانگاه قم، چند روز بعد از ماجرا پخش شده است /  طرفین همان موقع رضایت دادند!

    فیلم درگیری درمانگاه قم، چند روز بعد از ماجرا پخش شده است / طرفین همان موقع رضایت دادند!

    به گزارش اقتصادران، حجت الاسلام و المسلمین حسن غریب دادستان قم با بیان اینکه در پی ماجرای رخ داده در یکی از درمانگاه‌های قم و انتشار فیلم آن در یکی از شبکه‌های معاند بلافاصله دستورات قضائی جهت بررسی دقیق موضوع و شناسایی فرد یا افرادی که بر خلاف مصالح ملی و بدون رضایت طرفین، اقدام به ارسال فیلم به شبکه‌های معاند کرده بودند صادر شد گفت: با اقدامات فنی و تحقیقی مأموران امنیتی استان قم چهار نفر از عوامل اصلی این اقدام مجرمانه شناسایی و بازداشت شدند و پس از تفهیم اتهام توسط قاضی پرونده، سه نفر از آنان با صدور قرار تأمین قانونی روانه زندان شدند.

    حجت الاسلام غریب با اعلام اینکه با بررسی اولیه توسط نهادهای انتظامی و امنیتی مشخص شد این افراد قصد سو استفاده از این اتفاق و ایجاد تفرقه و تنش در سطح جامعه را با ارسال فیلم به شبکه‌های معاند داشته اند افزود: تنش و درگیری ایجاد شده در درمانگاه بدون انعکاس به دستگاه‌های قضائی و انتظامی، با مصالحه و رضایت طرفین در همان زمان خاتمه یافته بود اما با فاصله چند روز از وقوع این اتفاق، فیلم تقطیع شده توسط این افراد استخراج و به شبکه معاند اینترنشنال ارسال می‌شود و این شبکه معلوم الحال نیز شروع به نفرت پراکنی می‌نماید.

    دادستان قم با اشاره به اینکه ارسال فیلم به شبکه‌های معاند مطابق با قانون، جرم است گفت: دستگاه قضائی براساس وظایف قانونی خود در برخورد با هر فردی که قصد برهم زدن امنیت روانی جامعه و ایجاد تفرقه در بین مردم را داشته باشد ملاحظه‌ای نخواهد داشت.

    این مقام قضائی با تاکید بر ضرورت هوشیاری هموطنان عزیز در خنثی سازی اهداف دشمن در ایجاد فضای دوقطبی و تنش در فضای عمومی جامعه در پایان یادآور شد: سایر ابعاد پرونده مفتوح و در حال رسیدگی است.

  • عکس، حریم شخصی افراد است / هیچ عالمی تایید نمی‌کند که ما برای مقابله با بی‌حجابی، از حوزه خصوصی افراد عکس بگیریم

    عکس، حریم شخصی افراد است / هیچ عالمی تایید نمی‌کند که ما برای مقابله با بی‌حجابی، از حوزه خصوصی افراد عکس بگیریم

    به گزارش اقتصادران، عضو مجمع محققین و مدرسین حوزه علمیه قم با اشاره به حادثه در یکی از درمانگاههای قم گفت: نکته اساسی برای کسانی که دغدغه مسأله حجاب دارند این است که شیوه‌هایی که این‌ها انجام داده‌اند، نتیجه معکوس دارد و حتی برای کسانی که به حجاب رغبت داشته باشند این کارها ایجاد تنفر می‌کند؛ چه برسد به کسانی که اساساً با فلسفه حجاب آشنایی ندارند. لذا  این روش‌ها منجر به حجاب نمی‌شود مگر اینکه بنای کسانی که داعیه حجاب را دارند، خراب کردن دین باشد و می‌خواهند حجاب، موجب تنفر مردم در جامعه از اسلام باشد. من خبر ندارم که آن‌ها چنین انگیزه‌ای در پشت پرده کارشان دارند ولی بدون شک این روش‌ها و کارها باعث علاقه‌مندی زنان به حجاب نمی‌شود.
    مشروح گفت و گوی خبرنگار جماران با آیت الله سیدمحمدعلی ایازی در پی می آید:

    با توجه به سخنان یکی از نمایندگان مجلس در مورد کسر جریمه بی‌حجابی از حساب بانکی خانم‌ها و سخنان سردار جعفری در حمایت از امر به معروف در تئاتر شهر و ایستگاه مترو، و همچنین اتفاق ناگواری که برای یکی از خانمها در یکی از درمانگاه‌ها قم توسط طلبه‌ای افتاد، از دیدگاه شما تبعات رفتارهای سلبی و واکنش‌برانگیز در مورد حجاب چیست؟ و این‌که چرا درباره این رویدادها، صدایی از حوزه علمیه درنمی‌آید؟

    نکته اساسی برای کسانی که دغدغه مسأله حجاب دارند این است که شیوه‌هایی که این‌ها انجام داده‌اند، نتیجه معکوس دارد و حتی برای کسانی که به حجاب رغبت داشته باشند این کارها ایجاد تنفر می‌کند؛ چه برسد به کسانی که اساساً با فلسفه حجاب آشنایی ندارند. لذا  این روش‌ها منجر به حجاب نمی‌شود مگر اینکه بنای کسانی که داعیه حجاب را دارند، خراب کردن دین باشد و می‌خواهند حجاب، موجب تنفر مردم در جامعه از اسلام باشد. من خبر ندارم که آن‌ها چنین انگیزه‌ای در پشت پرده کارشان دارند ولی بدون شک این روش‌ها و کارها باعث علاقه‌مندی زنان به حجاب نمی‌شود.

    درباره شیوه برخوردی که در قم اتفاق افتاد، این نکته را عرض کنم که عکس، حریم شخصی افراد است. شما اگر به مشاهد مشرفه تشریف ببرید، آنجا نوشته‌اند که عکس گرفتن ممنوع است. چرا؟ به خاطر اینکه امکان دارد کسی در حال عکس گرفتن از خود، از افراد دیگر هم عکس بگیرد و این دخالت کردن در حریم خصوصی دیگران است که ممنوع است. همه می‌گویند که عکس گرفتن، دخالت کردن در حوزه خصوصی افراد است. لذا چنین کاری توسط یک فرد ناآگاه به مسائل دین، ولو اینکه لباس روحانی بر تن داشته باشد، یک امر ناپسند و محکوم است. امروز هیچ عالمی تایید نمی‌کند که ما برای مقابله با بی‌حجابی، از حوزه خصوصی افراد عکس بگیریم و این کار درستی نیست.

    عکس‌العمل‌هایی که در مقابل این قضیه اتفاق می‌افتد، ناشی از همین رفتارهای اشتباه است. یعنی گاهی یک رفتار غلط باعث می‌شود که افراد دیگری واکنش نشان بدهند و همین واکنش نشان دادن‌ها، اتفاقاتی را ایجاد می‌کند که شما ملاحظه می‌کنید؛ در سطح جامعه و کشور بازتاب‌هایی رخ می‌دهد  و افرادی عکس‌العمل نشان می‌دهند. من به جامعه ایران عرض می‌کنم که عالمان اصیل ما از این نوع رفتارها و برخوردها بری هستند و این کارها را درست نمی‌دانند.

    یک خواننده‌ای محکوم می‌شود و جریمه او را خواندن کتاب بسیار خوب و عالمانه استدلالی از استاد مطهری را قرار می‌دهند! این کار غلطی است. کتاب برای خواندن است و باید دو عنصر خواستن و انتخاب کردن در میان باشد نه اجبار و مجبور کردنِ شخصِ احیاناً مجرم تا چنین کاری انجام دهد.

     بنابراین، عالمان زیادی، شیوه برخوردهایی که به نام دین اتفاق می‌افتد را محکوم می‌کنند. من هم به سهم خودم این کار را یک کار ناشایست و مضر به دین و آینده دین‌داری می‌دانم. لذا این شیوه از شیوه‌های غلط است. از آن طرف اگر رفتارها و عکس‌العمل‌هایی در جامعه ایجاد شود، واکنش به رفتار کسانی است که زمینه‌های چنین فضایی را ایجاد کردند، یعنی آن‌ها مسئول‌اند چون مردم را حساس کرده‌اند.

    بنابراین، اگر کسی می‌خواهد پدیدارشناسی و ریشه‌یابی کند، باید شیوه‌هایی را که در این سال‌ها استفاده شده، عکس‌العمل ‌ایجاد کرده و زمینه‌های گریز از دین را به وجود آورده است، تحلیل و بررسی کند.

    به معمینی که وارد فضای امر به معروف و نهی از منکر می‌شوند، چه توصیه خاصی دارید؟

    این بحث را در «قلمرو اجرای شریعت» گفتم که اساساً این‌ها ربطی به مسئله امر به معروف و نهی از منکر ندارد و ادلّه آن را هم توضیح داده‌ام. کسانی که امر به معروف و نهی از منکر می‌کنند، سوال این است که چرا امر به معروف و نهی از منکر را فقط در این مقوله‌ها انجام می‌دهید؟ چرا به معضلات اقتصاد، رانت‌خواری، فقر، بدبختی و ناکارآمدی اعتراض نمی‌کنید؟

    نکته دیگر این است که کسی که می‌خواهد این کار را انجام دهد، باید امر به معروف و نهی از منکر را بشناسد. همچنین با زبان و روشی را که می‌خواهد با منکر برخورد کند، آشنا باشد. نکته اساسی به تعبیر مرحوم شهید مطهری در کتاب امر به معروف و نهی این است که امر به معروف و نهی از منکر منطق دارد و غایت‌مند است. یعنی انسان کاری را که می‌خواهد انجام دهد فکر کند که نتیجه مثبت دارد یا نه؟ اگر نتیجه مثبت نداشته باشد، معنا ندارد که چنین کاری انجام گیرد.

  • شکستن حرمت حریم یک مادر

    شکستن حرمت حریم یک مادر

    به گزارش اقتصادران، همزمان با روز جهاني زن و در شرايطي كه در بسياري از كشورها، برنامه‌هاي متعددي براي تكريم مقام زن و تلاش براي بهبود شاخص‌هاي زيست زنان تدارك ديده شده بود در ايران رخدادهايي با موضوع كلي «زنان» شكل گرفت كه ابهامات بسياري را براي اكثر ايرانيان شكل داد. جدا از اظهارات اميرحسين بانكي‌پور، نماينده اصفهان درخصوص جريمه 3 ميليوني شهروندان به دليل حجاب، حادثه‌اي در شهر قم با محوريت موضوع حجاب به وقوع پيوست كه به سرعت طول و عرض شبكه‌هاي اجتماعي را در نورديد.

    در فيلمي كه در فضاي مجازي منتشر شد، بانويي در بيمارستاني در قم در حال شير دادن به فرزند نوزاد خود است؛ در اين حين، طلبه‌اي از زن كه ظاهرا حجاب حداكثري موردنظر طلبه را رعايت نكرده، تصويربرداري كرده و از سالن خارج مي‌شود. مادر كودك كه متوجه تصوير‌برداري از خود مي‌شود، از فرد تصويربردار مي‌خواهد كه فيلم او را از موبايلش حذف كند. ادامه فيلم منتشر شده صحنه جدال ميان اين دو و واكنش مردم حاضر در صحنه است.

    ديروز اما دادستان عمومي و انقلاب استان قم با ورود به ماجرا درخصوص انتشار كليپ منتشره از يك درمانگاه در قم اظهار داشت: «دستورات لازم را نسبت به شناسايي اخلالگران در نظم، ساير زواياي قضيه و همچنين شناسايي عناصري كه تصوير را به رسانه‌هاي معاند منتقل كردند، صادر كرده است.» نكته قابل توجه در اظهارات غريب دادستان قم، اظهاراتي است كه درخصوص آمران به معروف و ناهيان از منكر مطرح كرده است. دادستان عمومي و‌ انقلاب قم اعلام كرد كه تنها از آمرين به معروف كه شرايط و مراتب آن را مراعات كرده باشند با جديت حمايت مي‌كند و وعده داد: «در هر صورت به اين موضوع قاطعانه، عادلانه و با سرعت رسيدگي مي‌كنيم.» دامنه واكنش‌ها در ادامه متوجه دستيار رييس‌جمهور در موضوع حقوق شهروندي نيز شد.

    سكينه سادات پاد، دستيار رييس‌جمهور درخصوص فيلم منتشر شده از درگيري يك طلبه و يك خانم گفت: «اين روحاني اگر مي‌خواهد امر به معروف كند چرا عكس مي‌گيرد؟ حتما بايد شرايط مادر را درك كرد.» «اعتماد» اما سراغ محسن برهاني رفته تا ابعاد حقوقي موضوع را حلاجي كند. به اعتقاد برهاني اين پرونده به هيچ عنوان ذيل گزاره نهي از منكر قرار نمي‌گيرد. به اعتقاد برهاني هر چند برخي عناوين مجرمانه در اين پرونده به چشم مي‌خورد، اما اين عناوين متوجه فرد تصويربردار است نه مادر و فرزندي كه در شرايط حاد قرار داشته‌اند.

    موضوع مقابله طلبه‌اي در قم با مادري در بيمارستان كه در حال شير دادن به فرزند نوزاد خود بود، بازخوردهاي وسيعي در شبكه‌هاي اجتماعي و رسانه‌ها پيدا كرد. روز يكشنبه هم مسوولان قضايي و نظارتي و هم معاون اجتماعي رييس‌جمهور به آن واكنش نشان دادند. از منظر حقوقي اين موضوع را چطور ارزيابي مي‌كنيد؟

    در خصوص فيلم منتشر شده در فضاي مجازي اگر كليت فيلم هميني باشد كه ديده مي‌شود، يعني بانويي در گوشه‌اي ايستاده به فرزند خود شير مي‌دهد، در رفتار خانم نه تظاهري وجود دارد، نه تعمدي بر ديده شدن و… اما در ادامه، يك شخص معمم بدون اطلاع از اين بانو فيلمبرداري و عكسبرداري مي‌كند و اين رفتار منشا بحران مي‌شود. خانم از اين فرد تقاضا مي‌كند كه فيلم يا عكس او را از موبايلش پاك كند، فرد معمم زير بار نمي‌رود و درگيري آغاز مي‌شود. به نظرم از منظر حقوقي چند عنوان مجرمانه وجود دارد كه بايد درباره آن بحث شود. عنوان اول، عنوان «مزاحمت براي اطفال و بانوان در فضاي عمومي» موضوع ماده 619 قانون مجازات اسلامي است. در اين ماده قانوني آمده: « هر كس در اماكن عمومي يا معابر، متعرض يا مزاحم اطفال يا زنان بشود يا با الفاظ و حركات مخالف شؤون و حيثيت به آنان توهين نمايد به حبس از 2 تا 6 ماه و تا (۷۴) ضربه شلاق محكوم خواهد شد.»رفتار مجرمانه دراين ماده 2عبارت است؛ يكي« تعرض» و ديگري «مزاحمت». تعرض ناظر به نوعي برخورد و اقدامات فيزيكي نسبت به جسم زن است.فلذا شاهد مثال ما بخش مزاحمت است. يعني اگر كسي مزاحم اطفال و زنان شود. فيلمبرداري افراد عادي جامعه از خانم‌هايي كه حتي فرضا حجاب را هم رعايت نكرده‌اند، آيا مصداق مزاحمت است يا نيست؟ در دانش حقوق ثابت شده كه در مرحله شناخت مصداق معيار عرف است. يعني عرف بايد تشخيص دهد كه اين رفتار خارجي، مصداق فلان مفهوم است يا نيست. در اين مورد خاص، مفهومي به نام مزاحمت داريم و مصداقي ذيل عنوان عكس گرفتن يا فيلمبرداري كردن از زنان داريم. آيا عرف زنان چنين رفتاري (يعني عكس گفتن را) مصداق مزاحمت مي‌داند يا نه؟

    از نظر شما مبتني بر عرف جامعه اين رفتار مصداق مزاحمت است يا نه؟

    به اعتقاد بنده با مراجعه به زنان (اعم از زنان محجبه يا غير محجبه) چنين رفتاري در اماكن عمومي و عالم خارج، قطعا مصداق مزاحمت است و فردي كه اقدام به اين رفتار مي‌كند مشمول ماده 619 است و طلبه فيلمبردار بايد تحت تعقیب از طرف دادگاه ويژه روحانيت قرار گيرد. دومين عنوان مجرمانه كه قابليت طرح دارد، مساله توهين است. از آنجا كه صداي افراد در كليپي كه پخش شده به دليل الفاظ ركيك به‌طور كامل پخش نمي‌شود، ظاهرا جرم توهين ساده ذيل ماده 608 قانون مجازات اسلامي در اين قضيه تحقق پيدا كرده است. موضوع به همين جا ختم نمي‌شود، عنوان مجرمانه سوم، مساله ضرب و جرح است. قانون مجازات اسلامي در سال 92 تلاش كرده تمامي مصاديق ضرب و جرح را مشمول عنوان كيفري قرار دهد. حتي اگر فردي به ديگري ضربه وارد كند و آن ضربه نه باعث تغيير رنگ پوست شود و نه جراحتي را وارد سازد، صرف ضربه زدن به ديگري مشمول ماده 567 قانون مجازات اسلامي است. اين ماده قانوني مي‌گويد: «در مواردي كه رفتار مرتكب نه موجب آسيب و عيبي در بدن گردد و نه اثري از خود در بدن به جاي گذارد، ضمان منتفي است. لكن در موارد عمدي در صورت عدم تصالح، مرتكب به حبس با شلاق تعزيري درجه هفت محكوم مي‌شود.» بر اساس فيلم ضبط شده به نظر مي‌رسد كه اين شخص فيلمبردار مشمول اين عنوان هم قرار مي‌گيرد.

    در اين موارد، اغلب استدلال‌ها مبتني بر انجام فريضه امر به معروف و نهی از منكر است. آيا اين موضوع ذيل عنوان امر و نهي شرعي قرار مي‌گيرد؟

    اين اقدام طلبه فيلمبردار را نمي‌توان مصداق موضوع نهي از منكر دانست. اين اقدام نوعي مستندسازي براي اقدامات آتي شخص است. فرد (فيلمبردار) اين عكس و فيلم را نياز دارد تا به نهادهاي مورد نظرش گزارش دهد يا عليه خانم مورد بحث اقداماتي انجام دهد.مطابق قانون فيلمبرداري يا مستند‌سازي نسبت به يك رفتار حرام يا رفتار مجرمانه به هيچ‌وجه عنوان نهي از منكر را نداشته و ندارد. نهي از منكر واجب شرعي است و واجد شرايط خاصي است. اگر شرايط محقق شود، انسان مسلمان مي‌تواند بلكه واجب است كه اقدام به نهي از منكر بكند. اما فيلمبرداري كردن، اساسا جزو نهي از منكر كردن نيست. نهي از منكر قائم به شخص است. يعني شخص پس از اينكه علم و آگاهي نسبت به احكام پيدا كرد و احتمال تاثير در طرف مقابل داد، مي‌رود و ديگري را نهي از منكر مي‌كند. نه اينكه حريم شخصي شهروندي را بشكند، از طرف مقابل مخفيانه و در سكوت فيلمبرداري كند، تجسس كند، سكوت كند تا بعد فيلم را به زيد و عمر بدهد و پرونده‌اي عليه فرد بگشايد. عنوان اين رفتار هرچه كه باشد، امر به معروف و نهي از منكر نيست.

    يكي ديگر از ابعاد حقوقي اين نوع پرونده‌ها، اطلاع‌رساني است. در بسياري از موارد به جاي برخورد با متخلف واقعي با فرد يا افرادي كه موضوع را عمومي و رسانه‌اي مي‌كنند، برخورد مي‌شود. قانون در اين زمينه چه مي‌گويد؟

    درست مي‌گویيد، اگر فردي فيلم اين درگيري را ضبط و فيلم را در رسانه‌هاي عمومي و فضاي مجازي منتشر كرد، با او برخورد مي‌شود. از نظر قانوني به هيچ عنوان انتشار اين فيلم و امثال اين فيلم‌ها عنوان مجرمانه‌اي ندارد.نه تبليغ عليه نظام است، نه همكاري با دول متخاصم و نه نشر اكاذيب. اتفاقا از ملزومات يك جامعه آزاد و بالنده آن است كه افراد اقدام كنند و برخي ناهنجاري‌ها و قانون‌شكني‌ها را به تصوير درآورده و افكار عمومي را از موضوع آگاه كنند. متاسفانه مدتي است برخي رويه‌ها براي چنين اقدامات درستي، عنوان‌تراشي مي‌كند. يكي از اشتباهات فاحش آن است كه برخي افراد ادعا مي‌كنند با انتشار اين فيلم، تشويش اذهان عمومي محقق شده است! اين برداشت ناشي از عدم شناخت دقيق قانون وعدم دقت در عناوين قانوني است. اساسا جرمي به عنوان «تشويش اذهان عمومي» نداريم . قانونگذار در ماده 698 قانون مجازات اسلامي، همچنين در قانون جرايم رايانه‌اي جرمي با عنوان نشر اكاذيب به قصد تشويش اذهان عمومي دارد. رفتار مجرمانه در اين زمينه عبارت است از نشر اكاذيب به قصد تشويش اذهان عمومي. توجه كنيد. رفتار مجرمانه عبارت است از اينكه فردي دروغي را منتشر كند تا اذهان عمومي را مشوش كند. بنابراين اگر شخص امر واقعي و حقيقتي را منتشر كرد و اين حقيقت حتي باعث تشويش اذهان عمومي شود، نمي‌توان گفت، جرمي واقع شده است. نشر اكاذيب جرم است نه نشر واقعيت‌ها. نشر واقعيت حتي به قصد تشويش اذهان عمومي جرم محسوب نمي‌شود.

    يكي از ابهامات در خصوص اين پرونده نحوه رفتاري است كه فرد طلبه دارد.آيا مي‌توان از رفتار او برداشت مجرمانه داشت؟

    اين اقدام، قطعا مورد پسند بزرگان حوزه و علما نيست. چرا؟چون اين افراد هم تاريخ تشيع و روحانيت شيعه را خوب مي‌شناسند و هم با احكام شرعي آشنايي دارند و مي‌دانندچنين اقداماتي داراي وجه شرعي نيست. اينكه بارها گفته مي‌شود طلاب علوم ديني بايد فقه را با دقت خوانده و زحمت بكشند، به خاطر آن است كه مبادا با انگيزه ديني، اقدام غير ديني انجام دهند. به اين دليل با توجه به شناختي كه من از حوزه‌هاي علميه دارم، اين نحوه اقدامات به هيچ‌وجه مورد تاييد و پسند حوزه‌هاي علميه، علما و بزرگان نيست. از سوي ديگر، به اجماع فقها، فردي كه مي‌خواهد اقدام به امر به معروف و نهي از منكر كند، ابتدا بايد هم منكر را بشناسد، هم معروف را و هم احكام مرتبط با اين فريضه الهي را. اگر فردي بدون شناخت، نهي و امر كند به جاي اينكه اثر مثبتي در جامعه داشته باشد، فضاي ضد مذهبي و ضد ديني و دوري از اعتقادات را در جامعه دامن مي‌زند. اين مصداق روايت شريفي است كه از امام جواد (ع) نقل شده است. ايشان مي‌فرمايند: «من عمل بغير علم، كان ما يفسد اكثر ما يصلح… اگر فردي بدون علم اقدامي انجام دهد، تبعات و مفاسد كار او بيشتر از محاسن و آثار مثبت رفتار وي خواهد بود.» در نهايت به همه كساني كه با انگيزه‌هاي مذهبي اقدام به رفتارهايي كه باعث تنفير از دين مي‌شود برادرانه توصيه مي‌كنم كه با علم‌آموزي و شناخت شرايط نگذارند وجهه دين بيش از اين در جامعه آسيب ببيند كه چنين اقدامي از بزرگ‌ترين گناهان كبيره محسوب مي‌شود.